1,5 điểm Dựa vào cơ chế di truyền ở cấp độ phõn tử và cấp độ tế bào giải thớch tại sao tốc độ sinh sản ở sinh vật đơn bào nhõn sơ nhanh hơn ở sinh vật đơn bào nhõn thực.. 1,5 điểm - Cơ
Trang 1SỞ GD&ĐT NGHỆ AN
TRƯỜNG THPT NAM ĐÀN 2 KỲ THI CHỌN GIÁO VIấN DẠY GIỎI TRƯỜNG NĂM HỌC 2010 – 2011
Đề thi năng lực mụn: Sinh học
(Đề gồm cú 01 trang) Thời gian: 120 phỳt (Khụng kể thời gian giao đề)
Cõu 1 (1,5 điểm)
a Người ta thực hiện một thớ nghiệm sau: phỏ bỏ thành tế bào cầu khuẩn, trực khuẩn, phẩy khuẩn Sau đú
cho chỳng phỏt triển ở mụi trường đẳng trương
- Xỏc định hỡnh dạng của cỏc loại vi khuẩn trờn Qua thớ nghiệm ta cú thể rỳt ra kết luận gỡ?
- Vi khuẩn cú cỏc đặc điểm gỡ để thớch nghi cao độ với mụi trường sống?
b Một nhà nghiên cứu thu đợc 2 dòng ngô đột biến trắng thuần chủng Ngời ta muốn biết xem tính trạng hạt
trắng ở 2 dòng ngô đó có phải do cùng một locus gen hay do các đột biến ở các locus gen khác nhau quy định Hãy bố trí thí nghiệm để làm sáng tỏ mối quan tâm trên của nhà nghiên cứu Giả thiết rằng tính trạng hạt trắng do gen lặn quy định
Cõu 2 (1,5 điểm)
Dựa vào cơ chế di truyền ở cấp độ phõn tử và cấp độ tế bào giải thớch tại sao tốc độ sinh sản ở sinh vật đơn bào nhõn sơ nhanh hơn ở sinh vật đơn bào nhõn thực?
Câu 3 (3,0 điểm)
a So sỏnh việc lập kế hoạch bài dạy theo phương phỏp tớch cực và việc soạn giỏo ỏn theo phương phỏp
truyền thống?
b.Hóy viết một đoạn hướng dẫn học sinh phỏt hiện ra hiện tượng HVG mà Moocgan đó tỡm ra theo phơng pháp dạy học tích cực?
Câu 4 (3,0 điểm)
a Phõn tớch kết quả của cỏc phộp lai sau đõy và viết sơ đồ lai cho mỗi phộp lai đú.Giải thớch tại sao lại
suy luận như vậy
Phộp lai Kiểu hỡnh của bố mẹ Kiểu hỡnh của đời con
b Qua phộp lai phõn tớch người ta xỏc định được cơ thể dị hợp tử về 3 cặp gen đó tạo ra 8 loại giao tử
với tỉ lệ như sau: G chứa (A,B,D) = (a,b,d) = 35%; (A,B,d) = (a,b,D) = 9,5%; (A,b,D) = (a,B,d) = 4,5%;
(a,B,D) = (A,b,d) = 1%
Xỏc định trỡnh tự và khoảng cỏch của cỏc gen
Câu 5 (1,0 điểm)
Một quần thể ngời có khả năng cuộn lỡi Khả năng này do gen trội trên NST thờng quy định.Một ngời
đàn ông có khả năng cuộn lỡi lấy một ngời phụ nữ không có khả năng này Biết xác suất gặp ngời cuộn lỡi là 64%.Xác suất sinh đứa con trai bị cuộn lỡi là bao nhiêu?
…….hết ……
Họ và tên giáo viên:……… Số báo danh:………
Đề chớnh thức
Trang 2SỞ GD&ĐT NGHỆ AN
TRƯỜNG THPT NAM ĐÀN 2 KỲ THI CHỌN GIÁO VIấN DẠY GIỎI TRƯỜNG NĂM HỌC 2010 – 2011
Mụn: Sinh học
( gồm cú 02 trang)
Cõu 1 (1,5 điểm)
a - Cỏc VK lỳc này đều cú hỡnh cầu → KL: Thành TB quy định hỡnh dạng của TB (0,25 điểm)
- Vi khuẩn cú cỏc đặc điểm để thớch nghi cao độ với mụi trường sống: (0,5 điểm)
+ Tỉ lệ
V
S
lớn → hấp thụ và chuyển hoỏ vật chất nhanh + Hệ gen đơn giản → dễ phỏt sinh và biểu hiện đột biến
+ Thành TB duy trỡ được ỏp suất thẩm thấu
+ Cú khả năng hỡnh thành nội bào tử khi gặp ĐK sống khụng thuận lợi
b Cách bố trí thí nghiệm (0,75 điểm)
- Cho hai dòng ngô hạt tráng này giao phấn với nhau đợc F1
- Nếu F1 đều có hạt trắng thì chứng tỏ màu hạt trắng của 2 dòng ngô này do các cặp gen lặn cùng locus quy
định VD: ( P : aa x aa, F1: 100% aa)
- Nếu F1 đều hạt đều có màu thì chứng tỏ màu hạt trắng của 2 dòng ngô này do các gen lặn không alen quy
định VD: [ P : aaBB (không màu) x Aabb (không màu) , F1: 100% AaBb(có màu)]
Cõu 2 (1,5 điểm)
- Cơ chế di truyền ở cấp độ phõn tử:
+ SV đơn bào nhõn sơ quỏ trỡnh phiờn mó và quỏ trỡnh dịch mó diễn ra đồng thời SV đơn bào nhõn thực quỏ
trỡnh phiờn mó diễn ra trong nhõn tế bào, quỏ trỡnh dịch mó diễn ra ở tế bào chất (0,5 điểm)
+ Vỡ gen của SV đơn bào nhõn sơ là gen khụng phõn mảnh nờn quỏ trỡnh phiờn mó tạo nờn ARN liờn tục Cũn gen của SV đơn bào nhõn thực là gen phõn mảnh nờn quỏ trỡnh phiờn mó tạo ra ARN sơ khai (gồm
ấxon và Intron), sau đú ARN sơ khai loại bỏ Intron tạo thành ARN trưởng thành (chỉ cú ấxon) (0,5 điểm)
- Cơ chế di truyền ở cấp độ tế bào:
+ SV đơn bào nhõn sơ sinh sản bằng hỡnh thức trực phõn (phõn bào khụng tơ) phổ biến là phõn đụi (vật chất
di truyền nhõn đụi, tạo vỏch ngăn ở giữa chia tế bào mẹ thành 2 tế bào con) SV đơn bào nhõn thực sinh sản bằng hỡnh thức nguyờn phõn (phõn bào cú tơ) gồm giai đoạn chuẩn bị và 4 kỳ phõn chia chớnh thức (kỳ đầu,
kỳ giữa, kỳ sau, kỳ cuối) (0,5 điểm)
Câu 3 (3,0 điểm)
a So sỏnh việc lập kế hoạch bài dạy theo phương phỏp tớch cực và việc soạn giỏo ỏn theo phương phỏp truyền thống: (1,5 điểm)
Cỏc điểm khỏc nhau Soạn giỏo ỏn theo dạy học truyền
Mục tiờu GV cần dạy gỡ, làm gỡ?
HS cần phải học thuộc cỏi gỡ? Những kiến thức, kỹ năng nào cần biết, cần hiểu?
Tiếp cận kiến thức như thế nào?
Vận dụng kiến thức như thế nào?
Vai trũ của GV Là người phỏt thụng tin cao nhất
Là người hoạt động chủ yếu ở trờn lớp
Là người tổ chức, hướng dẫn, cổ vũ và là trọng tài
Vai trũ của HS Bị động, thụ động Chủ động, tớch cực,sỏng tạo
Hỡnh thức học tập Cả lớp Theo cặp, theo nhúm tương tỏc.Cỏ nhõn
(tự học), cả lớp Tinh thần, thỏi độ học tập Thi đua cỏ nhõn Cộng tỏc, giỳp đỡ
Hoạt động dạy học GV truyền đạt cho HS nội dung bài
học
HS nghe giảng và ghi chộp (GV là
HS thảo luận.đề xuất kiến nghị để tự chiếm lĩnh kiến thức
GV giỏm sỏt cỏc hoạt động của HS ( HS hớng dẫn chấm
Trang 3trung tõm ) là trung tõm )
Đỏnh giỏ học tập GV đỏnh giỏ HS - HS tự đỏnh giỏ
- HS đỏnh giỏ lẫn nhau
- GV đỏnh giỏ HS
b.Hóy viết một đoạn hướng dẫn học sinh phỏt hiện ra hiện tượng HVG mà Moocgan đó tỡm ra theo phơng
pháp dạy học tích cực: (1,5 điểm)
Phải nờu được cỏc ý chớnh sau đõy:
- Thớ nghiệm (0,25)
- Trong phộp lai phõn tớch cơ thể đen cụt chỉ cho một loại giao tử ab nờn tỉ lệ KH ở đời con do tỉ lệ giao tử của
cơ thể trội quy định (0,25)
Từ tỉ lệ KH ở Fa: 0,415 xỏm dài: 0,415 đen cụt: 0,085 xỏm cụt: 0,085 đen dài
=> F1 cho 4 loại giao tử là: 0,415AB: 0,415 ab: 0,085 Ab: 0,085 aB (0,5)
trong đú cú 2 loại giao tử chiếm tỉ lệ cao là giao tử liờn kết gen, 2 loại giao tử chiếm tỉ lệ thấp là giao tử hoỏn vị
gen (0,5)
(Phải cú hệ thống cõu hỏi hợp lớ mới cho điểm tối đa).
Câu 4 (3,0 điểm)
a Trường hợp 1: Gen đa alen (1,0 điểm)
- Từ phộp lai 1 => Xanh trội so với Vàng
Từ phộp lai 2 => Vàng trội so với Đốm
- Từ kết quả của 3 phộp lai => Cỏc alen quy định màu sắc này đều thuộc cựng một lụcus gen
- Quy ước : A-Xanh;a1-Vàng;a2- Đốm
- Tổ hợp gen của cỏc phộp lai:
+ Phộp lai 1: AA x a1a1 hoặc AA x a1a2; + Phộp lai 2: a1a2 x a1a2; + Phộp lai 3: Aa2 x a1a2
- Sơ đồ lai:
Trường hợp 2: Tương tỏc gen : tương tỏc gen theo tương tỏc ỏt chế trội (1,0 điểm)
- Quy ước: A – B – ; A – bb : Xanh; aaB – : Vàng; aabb : Đốm
- Tổ hợp gen của cỏc phộp lai:
+ Phộp lai 1: ABbb x aaBB hoặc AABB x aaBB; + Phộp lai 2: aaBb x aaBb; + Phộp lai 3: Aabb x aaBb
- Sơ đồ lai:
b Xỏc định trỡnh tự giữa cỏc gen: (1,0 điểm)
- Với tỉ lệ 8 loại giao tử như đề cho chứng tỏ rằng 3 cặp gen này cựng nằm trờn một cặp NST và ngoài sự trao đổi chộo đơn tại hai điểm cũn xảy ra trao đổi chộo kộp
- Hai loại giao tử chứa (A,B,D) = (a,b,d) = 35% -> chiếm tỉ lệ lớn nhất,do đú chỳng là giao tử liờn kết Điều này chứng tỏ cỏc gen A,B,D cựng nằm trờn một NST.Tương tự cỏc gen a,b,d củng nằm trờn một NST
- Hai loại giao tử chứa (a,B,D) = (A,b,d) = 1%,chiếm tỉ lệ nhỏ nhất do đú chỳng là giao tử được hỡnh thành do trao đổi trộo kộp => Trỡnh tự cỏc gen trờn NST là:
B A D
* Xỏc định khoảng cỏch giữa cỏc gen:
- Khoảng cỏch giữa B và A là: ( 4,5% x 2) + 1% = 10%
- Khoảng cỏch giữa A và D là : (9,5% x 2) + 1% = 20%
- Khoảng cỏch giữa B và D là : 10% + 20% = 30%
Câu 5 (1,0 điểm)
Cấu trúc di truyền tổng quát của quần thể: p2AA + 2pq Aa + q2 aa = 1
Theo giả thiết: q2 = 1 – 0,64 = 0,36 q = 0,6, p = 0,4 (0,25 điểm)
Vậy CTDT của QT là: 0,16 AA + 0,48 Aa + 0,36 aa = 1
- Ngời vợ không cuộn lỡi có KG: aa nên tần số a = 1
- Ngời chồng bị cuộn lỡi có 1 trong 2 KG: AA (0,16/0,64); Aa(0,48/0,64) do đó
tần số A= (0,16 + 0,24)/0,64 = 0,625; a= 0,24/0,64 = 0,375 (0,25 điểm)
- Khả năng sinh con bị cuộn lỡi: 0,625 x 1 = 0,625 (0,25 điểm)
- Vậy xác suất sinh con trai bị cuộn lỡi: 1/2 x 0,625 = 0,3125 (0,25 điểm)
…….hết ……
