Chuẩn bị I.MA TRẬN Chủ đề Nhận biết Thông hiểu Vận dụng thấp Vận dụng cao Lớp lưỡng cư 3tiết 2 điểm Trình bày đặc điểm cấu tạo của ếch đồng phù hợp với đời sống vừa ở nước, vừa ở cạn 75
Trang 1Ngày soạn : 21 / 3 / 2011
Ngày dạy : 26 / 3 / 2011 (7A,B)
Tuần: 28 Tiết: 55
KIỂM TRA MỘT TIẾT
A MỤC TIÊU
- Ôn tập, củng cố được các kiến thức đã học
- Có tính tự giác trong khi làm bài kiểm tra
- Giáo dục thái độ yêu thích môn học
B Chuẩn bị
I.MA TRẬN
Chủ đề Nhận biết Thông hiểu Vận dụng thấp Vận dụng
cao
Lớp lưỡng cư
3tiết
2 điểm
Trình bày đặc điểm cấu tạo của ếch đồng phù hợp với đời sống vừa
ở nước, vừa ở cạn 75%: 1,5đ
Giải thích vì sao ếch sống nơi ẩm ướt,gần bờ nước và bắt mồi về ban đêm
25% : 0,5đ
Lớp bò sát
3tiết
2điểm
Nêu đặc điểm chung của lớp
Bò sát
50%: 1đ
Trình bày đặc điểm cấu tạo của thằn lằn bóng đuôi dài thích nghi với đời sống hoàn toàn ở cạn 50%: 1đ
Lớp chim
3 tiết
2,5 điểm
Nêu được vai trò của lớp chim (Hoặc lớp Thú) trong
tự nhiên và đối với đời sống con người,cho
ví dụ 40%:1đ
3,5đ
Giải thích những đặc điểm cấu tạo ngoài(hoặc trong ) của chim bồ câu thích nghi đời sống bay lượn
60%: 1,5đ
Lớp thú
5 tiết
Nêu đặc điểm đời sống, sinh
Lập bảng so sánh
hệ tuần hoàn của
Chứng minh lớp Thú là
Trang 2sản của thỏ 28,6%: 1đ
thỏ với thằn lằn bóng đuôi dài 42,8%:1,5đ
lớp tiến hóa nhất
28,6%: 1đ
II ĐỀ BÀI
Đề 1
Câu 1
a)Trình bày đặc điểm cấu tạo ngoài của ếch đồng thích nghi đời sống vừa ở
nước,vừa ở cạn(1,5đ)
b) Vì sao ếch đồng thường sống nơi ẩm ướt, gần bờ nước và bắt mồi về ban
đêm(0,5đ)
Câu 2
a)Trình bày đặc điểm cấu tạo của thằn lằn bóng đuôi dài thích nghi đời sống
hoàn toàn ở cạn(1đ)
b) Nêu đặc điểm chung của lớp bò sát (1đ)
Câu 3
a) Giải thích đặc điểm cấu tạo trong (Bộ xương,nội quan) của chim bồ câu
thích nghi đời sống bay lượn ? (2đ)
b) Nêu vai trò lớp chim với đời sống con người và đối với tự nhiên (0,5đ)
Câu 4
a) Nêu đặc điểm đời sống, sinh sản của thỏ ? (1,5đ)
b) So sánh hệ tuần hoàn của thỏ với thằn lằn bóng đuôi dài (1đ)
Câu 5 Chứng minh Thú là lớp động vật tiến hóa nhất (1đ)
Đề 2
Câu 1Giải thích đặc điểm cấu tạo của ếch đồng thích nghi đời sống vừa ở
nước, vừa ở cạn (2đ)
Câu 2
a)Trình bày đặc điểm cấu tạo của thằn lằn bóng đuôi dài thích nghi đời sống
hoàn toàn ở cạn (1đ)
b)Nêu đặc điểm chung của lớp bò sát (1đ)
Câu 3
a) Giải thích đặc điểm cấu tạo ngoài của chim bồ câu thích nghi đời sống bay
lượn ? (2đ)
b) Nêu đặc điểm chung của lớp chim (0,5đ)
Câu 4
a) So sánh hệ tuần hoàn của thỏ với thằn lằn bóng đuôi dài (1đ)
b) Nêu vai trò lớp Thú với đời sống con người và đối với tự nhiên, cho ví dụ
(1,5đ)
Câu 5 Chứng minh Thú là lớp động vật tiến hóa nhất (1đ)
III Đáp án
Trang 3Đề 1.
1 *Cấu tạo ngoài của Ếch.
- Đặc điểm thích nghi ở cạn: di chuyển trên cạn nhờ 4 chi có ngón, thở
bằng phổi, mắt có mi, tai có màng nhĩ
- Đặc điểm ở nước: đầu dẹp nhọn khớp với thân thành 1 khối rẽ nước
khi bơi, chi sau có màng bơi, da tiết chất nhầy làm giảm ma sát và dễ
thấm khí, ếch thở bằng da là chủ yếu
*Ếch thường sống nơi ẩm ướt, gần bờ nước, bắt mồi về đêm vì hơ hấp
qua da nên cần ẩm ướt Bắt mồi về đêm vì ban đêm sâu bọ hoạt động
nhiều
0,75đ
0,75đ 0,5đ
2 *Đặc điểm cấu tạo ngồi
-Da khơ cĩ vây sừng bao bọc
-Cĩ cổ dài
-Mắt cĩ mí cử động, cĩ nước mắt;Màng nhĩ nằm trong một hốc nhỏ bên
đầu
-Thân dài đuơi rất dài; Bàn chân cĩ 5 ngĩn cĩ vuốt
* Đặc điểm chung của bò sát:
- Da khô, vảy sừng khô, cổ dài, màng nhĩ nằm trong hốc tai;Chi yếu có
vuốt sắc
- Phổi có nhiều vách ngăn
- Tim có vách hụt ngăn tâm thất (trừ cá sâu), máu đi nuôi cơ thể vẫn là
máu pha; Là động vật biến nhiệt
- Có cơ quan giao phối, thụ tinh trong ; trứng có màng dai hoặc vỏ đá
vôi bao bọc, giàu noãn hoàng
1đ
0,25đ 0,25đ 0,25đ 0,25đ
1đ
0,25đ 0,25đ 0,25đ 0,25đ
3 *Đặc điểm cấu tạo trong chim bồ câu t/ nghi đời sống bay
I Bộ xương: -xương cổ dài phát huy tác dụng giác quan trên đầu
- Xương lồng ngực bảo vệ nội quan
II Các cơ quan dinh dưỡng
1 Tiêu hĩa: Rất phat triển , tiêu hĩa nhanh nên cung cấp nhiều năng
lượng, thải phân nhanh nên trọng lượng cơ thể nhẹ
2 Tuần hồn: Tim 4 ngăn, 2 vịng tuần hồn, máu đi nuơi cơ thể khơng
bị pha nên lượng oxi trong máu cao nên cung cấp nhiều năng lượng cho
chim bay
3 Hơ hấp: Phổi cĩ mạng ống khí, một số ống khí thơng với túi khí làm
tăng bề mặt trao đổi khí Túi khí: giảm khối lượng riêng, giảm ma sát
giữa các nội quan khi bay
2đ
0,5đ
0,25đ 0,25đ 0,25đ
Trang 4-Trao đổi khí: Khi bay: do túi khí; Khi đậu: do sự thay đổi thể tích lồng
ngực
4 Bài tiết và sinh dục
- Bài tiết: bằng thận sau, không có bóng đái, nước tiểu thải cùng phân nên
trọng lượng cơ thể nhẹ
-Sinh dục:
+ Con đực có 1 đôi tinh hoàn
+ Con cái chỉ có buồng trứng bên trái phát triển nên trọng lượng cơ
thể nhẹ
III Thần kinh và giác quan
- Bộ não gồm 5 phần, có não trước, não giữa và tiểu não phát triển điều
khiền hoạt động phức tạp
- Giác quan: Mắt tinh quan sát tốt
*Vai trò lớp Chim :
-Đối với con người
+ Lợi ích: ăn sâu bọ và động vật gặm nhấm; Cung cấp thực phẩm; Làm
chăn, đệm, đồ trang trí, làm cảnh; Huấn luyện để săn mồi, phục vụ du
lịch; Giúp phán tán cây rừng
+Có hại: Ăn hạt, quả, cá ; Là động vật trung gian truyền bệnh
-Đối với tự nhiên : Làm tăng đa dạng sinh học và cân bằng sinh thái
0,25đ
0,5đ
0,5đ
0,25đ
0,25đ
4 *Đời sống:
- Thỏ sống đào hang, lẩn trốn kẻ thù bằng cách nhảy cả 2 chân sau
- Ăn cỏ, lá cây bằng cách gặm nhấm, kiến ăn về chiều
- Thỏ là động vật hằng nhiệt
* Sinh sản :
-Thụ tinh trong
- Thai phát triển trong tử cung của thỏ mẹ
- Có nhau thai nên gọi là hiện tượng thai sinh
- Con non yếu, được nuôi bằng sữa mẹ
*So sánh hệ tuần hoàn Thỏ với Thằn lằn bóng đuôi dài
Máu đi nuôi cơ thể Đỏ tươi Pha
Lượng oxi trong máu Cao Thấp
0,5đ
0,5đ
1đ
5 Những đặc điểm cấu tạo trong của Thỏ thể hiện sự hoàn thiện so với 1đ
Trang 5ĐVCXS đã học:
-Bộ não phát triển, đặc biệt là đại não , tiểu não liên quan đến hoạt động
phong phú, phức tạp
-Cơ hồnh tham gia hơ hấp phổi cĩ nhiều túi phổi nhỏ làm tăng diện tích
trao đổi khí
-Tim 4 ngăn, 2 vịng tuần hồn, máu đi nuơi cơ thể chứa nhiều oxi cung
cấp cho đời sống phức tạp
- Cĩ hiện tượng thai sinh, nuơi con bằng sữa mẹ, tập tính bảo vệ chăm
sĩc con non nên con non sinh ra cĩ sức sống cao
0.25đ 0.25đ 0.25đ 0.25đ
Đề 2.
1 Đặc điểm hình dạng và cấu tạo ngồi ý nghĩa thích nghi
- Đầu dẹp nhọn, khớp với thân thành một
khối thuơn nhọn về phía trước
- Mắt và lỗ mũi ở vị trí cao trên đầu (mũi
thơng với khoang miệng và phổi vừa ngửi
vừa thở)
- Da trần phủ chất nhầy và ẩm dễ thấm khí
- Mắt cĩ mi giữ nướ mắt do tuyến lệ tiết
ra, tai cĩ màng nhĩ
- Chi cĩ 5 phần cĩ ngĩn chia đốt linh hoạt
- Các chi sau cĩ màng bơi căng giữa các
ngĩn
-> Giảm sức cản của nước khi bơi
-> Khi bơi vừa thở vừa quan sát
-> Giúp hơ hấp trong nước -> Bảo vệ mắt, giữ mắt khỏi bị khơ, nhận biết âm thanh trên cạn
-> Thuận lợi cho việc di chuyển trên cạn
-> Tạo thành chân bơi để đẩy nước
2đ
0,5đ 0,25đ 0,5đ 0,25đ
0,25đ 0,25đ
2 *Đặc điểm cấu tạo ngồi
-Da khơ cĩ vây sừng bao bọc
-Cĩ cổ dài
-Mắt cĩ mí cử động, cĩ nước mắt;Màng nhĩ nằm trong một hốc nhỏ bên đầu
-Thân dài đuơi rất dài; Bàn chân cĩ 5 ngĩn cĩ vuốt
* Đặc điểm chung của bò sát:
- Da khô, vảy sừng khô, cổ dài, màng nhĩ nằm trong hốc tai;Chi yếu có
vuốt sắc
- Phổi có nhiều vách ngăn
1đ
0,25đ 0,25đ 0,25đ 0,25đ
1đ
0,25đ 0,25đ
Trang 6- Tim có vách hụt ngăn tâm thất (trừ cá sâu), máu đi nuôi cơ thể vẫn là
máu pha; Là động vật biến nhiệt
- Có cơ quan giao phối, thụ tinh trong ; trứng có màng dai hoặc vỏ đá vôi
bao bọc, giàu noãn hoàng
0,25đ 0,25đ
3 Đặc điểm cấu tạo ngồi ý nghĩa thích nghi
Thân: Hình thoi
Chi trước: Cánh chim
Chi sau: 3 ngĩn trước, 1 ngĩn
sau
Lơng ống: cĩ các sợi lơng làm
thành phiến mỏng
Lơng tơ: Cĩ các sợi lơng mảnh
làm thành chùm lơng xốp
Mỏ: Mỏ sừng bao lấy hàm,
khơng cĩ răng
Cổ: Dài, khớp đầu với thân
- Giảm sức cản khơng khí khi bay
- Quạt giĩ (động lực của sự bay) cản khơng khí khi hạ cánh
- Giúp chim bám chặt vào cành cây và khi hạ cánh
- Làm cho cánh chim khi giang ra tạo nên một diện tích rộng
- Giữ nhiệt làm cơ thể nhẹ
- Làm đầu chim nhẹ
- Phát huy tác dụng của giác quan, bắt mồi, rỉa lơng
*Đặc điểm chung của lớp chim :
-Mình cĩ lơng vũ bao phủ ;Chi trước biến đổi thành cánh ; Cĩ mỏ sừng
-Phổi cĩ mạng ống khí ;Cĩ túi khí tham gia vào hơ hấp
-Tim cĩ 4 ngăn ,máu đỏ tươi nuơi cơ thể ,là động vật hằng nhiệt
-Trứng lớn cĩ vỏ đá vơi,được ấp nở ra con nhờ thân nhiệt của chim bố ,mẹ
2đ
0,5đ 0,25đ
0,25đ 0,25đ 0,25đ
0,25đ 0,25đ
1đ
0,25đ 0,25đ 0,25đ 0,25đ
4 *So sánh hệ tuần hồn Thỏ với Thằn lằn bĩng đuơi dài
Máu đi nuơi cơ thể Đỏ tươi Pha
Lượng oxi trong máu Cao Thấp
*Vai trị của lớp Thú:
- Đối với con người:
+Cung cấp thực phẩm (lợn, trâu, bị)
+Làm dược liệu quí (sừng nhung, mật gấu…)
+ Làm đồ mỹ nghệ (da, lơng hổ, báo )
+Cung cấp sức kéo (trâu, bị, ngựa)
1đ
1,5đ
1đ
Trang 7+Làm vật thí nghiệm (chuột, khỉ)
+Tiêu diệt gặm nhấm có hại
*Đối với tự nhiên : Làm tăng đa dạng sinh học và cân bằng sinh thái 0,5đ
5 Những đặc điểm cấu tạo trong của Thỏ thể hiện sự hoàn thiện so với
ĐVCXS đã học:
-Bộ não phát triển, đặc biệt là đại não , tiểu não liên quan đến hoạt động
phong phú, phức tạp
-Cơ hoành tham gia hô hấp phổi có nhiều túi phổi nhỏ làm tăng diện tích trao
đổi khí
-Tim 4 ngăn, 2 vòng tuần hoàn, máu đi nuôi cơ thể chứa nhiều oxi cung cấp
cho đời sống phức tạp
-Có hiện tượng thai sinh, nuôi con bằng sữa mẹ, tập tính bảo vệ chăm sóc con
non nên con non sinh ra có sức sống cao
1đ
0.25đ 0.25đ 0.25đ 0.25đ
IV Gv Phát đề
V HS làm bài
VI GV thu bài và nhận xét giờ kiểm tra
VII dặn dò:
Xem trước bài mới: đọc trước bài tiến hóa về cơ quan di chuyển
*Rút kinh nghiệm sau kiểm tra:
………
………
………
………
Duyệt ngày : TTCM