Viếng lăng Bác a.MB : - Giới thiệu về bài thơ Viếng lăng Bác của Viễn Phương - Giới thiệu giá trị đặc sắc của bài thơ b.TB: 1 Hoàn cảnh ra đời của bài thơ - Năm 1976 một nămsau ngày đất
Trang 11 Viếng lăng Bác
a.MB :
- Giới thiệu về bài thơ Viếng lăng Bác của Viễn Phương
- Giới thiệu giá trị đặc sắc của bài thơ
b.TB:
(1) Hoàn cảnh ra đời của bài thơ
- Năm 1976 một nămsau ngày đất nước thống nhất,công trình lăng Bác được hoàn thành
- Viễn Phương –nhà thơ,một người con miền Nam ra thăm và viết bài thơ …
(2) Bài thơ là cảm xúc của người con miền namlần đầu ra viếng lăng Bác
( Chú ý đề cập đến tình cảm sinh thời Bác dành cho miền Nam và ngược lại )
- Bài thơ diễn tả hành ttrình vào viếng lăng Bác
- Khổ 1 : chú ý các yếu tố
+ Cách xưng hô “con / Bác “ -thân mật tôn kính
+ Hình ảnh hàng tre xanh –hình ảnh của dân tộc;
+ Cây tre Việt Nam—biểu tượng của sức sống bền bỉ,kiên cường của dân tộc ( bão táp mưa sa đứng thẳng hàng ) Bão táp mưa sa là thành ngữ vận dụng tạo được hiệu quả nghệ thuật
-Khổ 2 :
+ Điệp từ “ ngày ngày “ –lặp lại liên tục -như dòng chảy
+ Aån dụ : “ mặt trời trong lăng rất đỏ “ -ví Bác như mặt trời -ngợi ca sự vĩ đại,bất tử hóa hình ảnh Bác … thể hiện lòng tôn kính của nhân dân vànhà thơ đối với Bác + Hình ảnh “ dòng người “kết tràng hoa dân bảy mươi chín mùaxuân -Aån dụ đẹp,sáng tạo -thiêng liêng, tấmlòng thành kính, ngợi ca…
- Khổ 3 :
+ Bác nằm ttrong … vầng trăng sáng dịu hiền -Khung cảnh vàkhông khí thanh tĩnh như ngưng kết cả thời gian không gian
+ vầng trăng dịu hiền –gợi nghị đến tâm hồn cao đẹp,sáng trong của Bác
+ Vẫn biết trời xanh là mãi mãi -Aån dụ -sự trường tồn của Bác đối với đất nước + Nhói ở trong tim -cảm xúc đau xót vì sự ra đi của Bác
- Khổ cuối :
+ Điệp từ “Muốn làm “ uớc mong tha thiết -hóa thân vào cảnh vật bên lăng + Cây tre trung hiếu -ẩn dụ -người con trung
hiếu (3) Tiểu kết về nghệ thuật :
- Giọng thơ trang nghiêm,thành kính,thiết tha
-Lời thơ cô đọng,giàu sức liên tưởng vàbiểu cả,
- Hình ảnh ẩn dụ,biểu tượng -có ý nghĩa khái quát,giàu giá trị biểu cảm
c KB:
- Khái quát giá trị bài thơ
- Vị trí của tác giả trong nền văn học
Trang 22 Mùa xuân nho nhỏ
a.MB:
- Giới thiệu bài thơ ( tác giả,hòan cảnh ra đời )
- Cảm nhận chung về giá trị bài thơ
b.TB:
(1) Bài thơ làmột khúc caca ngợi vẻ đẹp vàsức sống của non sông đất nước
- Vẻ đẹp của thiên nhiên đất trời
+ Vẻ đẹp của dòng sông xanh,bông hoa tímbiếc –Vẽ rakhông gian cao rộng,màu s8ác tươi thắm của mùa xuân
+ Vẻ đẹp của tiếng chimnhư những giọt âmthanh rơi -Aån dụ chuyển đổi cảm giác Biểu hiện niềmsay sưa ngây ngất của nhà thơ trước vẻ đẹp của thiên nhiên, trời đất lúc vào xuân
- Vẻ đẹp của mùa xuân đất nước :
+ Hình ảnh : người ra đồng/ người cầm súng -tượng trưng cho hai nhiệm vụ chiến đấu và lao động xây dựng đất nước
+ Hình ảnh : Lộc giắt đầy….nương mạ tạo nên sức gợi cảm cho câu thơ
+ Hình ảnh : đất nước…vất vảvàgian lao như vì sao cứ đi lên phía trước -hình ảnh
so sánh đẹp,sức sống tràn đầy,mãnh liệt của đất nước
(2) Bài thơ lànỗi niềm xúc động về ước nguyện được dâng hiến trọn vẹn cho cuộc đời,cho đất nước,cho sự sống
- Khao khát hóa thân
+ Điệp ngữ : Ta làm…
+ Hình ảnh,chi tiết : một cành hoa,chimhót, nhập hòa ca -Hình ảnh giản dị,đẹp khát vọng được hòa nhập vào cuộc sống của đất nước,mong muốn sống có ích…
- Nguyện ước dâng hiến trọn vẹn cuộc đời cho đất nước ,cho sự sống ( lặng lẽ dâng cho đời/ dù là tuổi 20 / dù là khi tóc bạc) -tâm niệm chân thành khiêmnhường … (3 ) Đặt bài thơ vào hòan cảnh ra đời để cảmnhận sâu sắc hơn về giá trị tác phẩm:
- Bài thơ được sáng tác lúc tác giảnằm trên giường bệnh trong những ngày cuối cùng của cuộc đời
- Niềm tha thiết yêu đời và ước nguyện dâng hiến làm xúc động lòng người
( 4 ) Nghệ thuật
- Thể thơ 5 chữ gần với các điệu dân ca,âmhưởng nhẹ nhàng tha thiết
- Hình ảnh tự nhiên giản dị giàu ý nghĩa biểu trưng khái quát
-Cấu tứ chặt chẽ : từ mùa xuân đất trời sang mùa xuân đất nước vàmùa xuân mỗi con người góp vào mùa xuân lớn của cuộc đời chung
- giọng điệu lúc vui, say sưa ( đọan đầu ) trầm lắng , trang nghiêm mà thiết tha ( đọan tâmniệm ) sôi nổi vàtha thiết ở đọan kết
c KB:
- Bài thơ lànét đẹp trong tâmhồn nhà thơ Thanh Hải
- Bài thơ nhắn nhủ người đọc : hãy biết trân trọng sự sống,hãy biết hòa nhập và dâng hiến cho sự sống
( liên hệ cuộc sống hômnay )