cách đối nhân xử thế của người thông minh

Một điểm khác không kém phần quan trọng là không những bắt đối phương phảichú ý đến tên họ của mình, mà bạn còn phải quan tâm đến tên họ của đối phương.Nhỡ ra bạn gọi nhầm tên người ta,

Chương 1: Khẩu khí và tài hoa

Người có tài ăn nói bao giờ cũng là người tài hoa

Có người quan niệm rằng, trong thời đại ngày nay con người nên đi tìm nhữngniềm vui, sự hứng thú Người ta không nên ngần ngại nghĩ mọi cách lập kỷ lục Họxem xét sự vật dưới cặp mắt hài hước và qua giao tiếp với người khác, họ nhận đượcniềm vui bất ngờ đồng thời cũng mang lại hứng thú cho người khác

Dù bạn là người hiểu biết rộng, giỏi chuyên môn, thì cũng đồng nghĩa là bạn sẽ thuhút được người khác tìm đến hỏi han hoặc cộng tác với bạn Ai cũng muốn kết bạnvới người luôn tạo ra cảm giác mới lạ Đó là những người dù đang mải mê công việccũng không quên vận dụng cách nói dí dỏm để trao đổi bàn bạc chuyên môn với đồng

sự Điều này góp phần làm cho công việc của họ diễn ra trôi chảy, suôn sẻ hơn, quan

hệ với mọi người xung quanh hòa nhập hơn Vì vậy bạn hãy suy nghĩ tìm một phươngthức giao tiếp vui tươi thoải mái

Nếu một ai đó có tài ăn nói, chưa hẳn đã được mọi người hâm mộ, mà cần thêmvào đó một tấm lòng cởi mở hồ hởi, thì mới thực sự mang lại niềm vui lâu bền và sâusắc cho người tiếp chuyện Một ý tưởng thông thoáng có thể tăng thêm phần giá trịcho sản phẩm khai thác, còn một tâm hồn thanh thản sẽ giúp người ta nảy ra nhữnggợi mở mới, làm cho cuộc sống trở nên phong phú, ý nghĩa hơn

Thông thường không hiểu kẻ hợm mình muốn được người ta tán thưởng, đã tỏ raquá hăng hái, sốt sắng, trở thành kẻ cố chấp, gàn dở, bị người ta xem thường, loạingười đó rất dễ đánh mất tình bạn, khi vừa mới quen nhen nhóm

Trong khá nhiều trường hợp, khi ta tỏ ra quá ư thèm khát điều gì đó, thì thườngkhông được thỏa mãn, nếu để lộ cho người khác biết thì mình khao khát cháy bỏng vềmột thứ nào đó, thì sẽ hết sức nguy hiểm, hoặc tỏ ra quá mức cần thiết đối với mộtviệc mà người khác đang làm sẽ khiến ta đâm ra nghi ngờ, cảnh giác cho rằng anh có

ý đồ mờ ám sinh ra khuynh hướng dè chừng hoặc ngăn không cho bạn đạt được điềumong muốn Đó cũng là một nét quen thuộc về bản năng của con người hay là phòngxa

Nếu không gây cho người khác ấn tượng về tham vọng, thì đôi khi người ta lạiđánh giá bạn là con người quá thật thà khờ dại, vì thế khiến bạn cầm chắc thất bại.Lại có những người luôn lo lắng rằng mọi người không ưa mình, thế là vô hìnhtrung gây cho người khác cảm nhận là người hoàn toàn mất tự tin, thế hóa ra là tự làmhại mình Vì vậy tốt nhất hãy sống cho thanh thản vô tư, tâm trạng luôn thoải mái, hòanhã, hãy sống và giao tiếp hết mình với mọi người xung quanh, hãy học cách luônluôn mỉm cười, khi trên môi bạn nở nụ cười có nghĩa là trong lòng bạn không hề gợnmột chút lo âu, phiền não Nụ cười khiến lòng nhẹ nhõm, khiến người khác cho rằng

bạn là con người hết sức tự tôn, nụ cười hứa hẹn rằng mọi việc sẽ kết thúc tốt đẹpđúng như bạn mong muốn.

Trong cuộc sống nên cố gắng giữ được nụ cười trên môi, nhưng không có nghĩa làsống một cách hời hợt, không tận tâm với công việc Phải luôn luôn vui vẻ, làm việcchăm chỉ, cẩn trọng, có như vậy thì nụ cười mới phát huy tối đa công năng và thudược hiệu quả như mong muốn

Cho dù thời buổi nào, thì cách sống khôn ngoan nhất là thường xuyên đứng ở góc

độ một người ngoài cuộc để đánh giá thẩm định bản thân mình một cách hoàn toànkhách quan, hoàn toàn lạnh lùng Ngoài ra nên để ý đến phản ứng của đối phương đểđiều khiển tình cảm của mình, có ý nghĩa là luôn giành quyền chủ động trong quátrình giao lưu Nếu rèn luyện được bản lĩnh như thế, thì tài ăn nói của bạn sẽ lưu loáttrôi chảy như bơi trong nước và vốn giao tiếp cũng sẽ ngày càng phong phú hơn.Lần gặp gỡ đầu tiên được đánh giá là vô cùng quan trọng Nếu lần đầu ra mắt mà

ăn nói không trôi chảy thì muốn cứu vãn tình thế sẽ phải đầu tư rất nhiều công sức màchưa chắc đã ăn nhằm gì Vì vậy lần đầu ra mắt nhất thiết không được ăn nói qua quítcho xong chuyện Vậy thế nào là tự giới thiệu về mình?

Việc đầu tiên là mỉm cười Nét mặt tươi cười sẽ khiến cho người tiếp chuyện cảmthấy ấm áp chân tình, đó là yếu tố tạo dựng bầu không khí hòa hợp và thân ái

Sau nụ cười ra mắt sẽ là tiết mục tự giới thiệu "Tôi tên là " Khi giới thiệu phảilàm nổi bật trọng điểm, giả sử vì không nghe rõ mà đối phương gọi nhầm tên bạn, thìchắc hẳn sẽ đưa bạn vào tình thế khó xử, gây ra không khí khó chịu, khi tự giới thiệukhông những phải nói năng mạch lạc rõ ràng, tốt nhất phải kèm thêm phần giải thích,

ví dụ tôi họ "Vương" chữ vương này nằm trong từ "vương quốc" như vậy sẽ tạo ấntượng đậm nét cho đối phương

Một điểm khác không kém phần quan trọng là không những bắt đối phương phảichú ý đến tên họ của mình, mà bạn còn phải quan tâm đến tên họ của đối phương.Nhỡ ra bạn gọi nhầm tên người ta, sẽ làm cho họ hết sức thất vọng và nghĩ rằng đó làmột cử chỉ thất lễ không thể nào cứu vãn được

Có cách gì để nhớ được tên họ của người đối thoại? Tốt nhất là kiếm cớ để xưng hôngay lập tức, gọi được tên họ người ta ra sẽ hỗ trợ cho trí nhớ của bạn Sau đó trongquá trình giao tiếp cũng đừng quên lâu lâu lại gọi tên của họ, thân thiết gần gũi đối với

họ, đó là chất xúc tác để cho cuộc trao đổi đượm sắc thái tình cảm thân tình, đó cũng

là bí quyết của những người giỏi giao tiếp, rất đáng được học tập

Khi giao tiếp những câu nói mang tính chất lễ tiết tôn xưng, nếu nhỡ sử dụngkhông hợp lý, thì sẽ là điều gay cấn nhất, dù cho những câu xưng đó chỉ thuộc phạmtrù xã giao thôi Ví dụ khi bạn muốn nhờ ai đó làm hộ mình việc gì thì chớ quên sửdụng từ ngữ "xin, nhờ"; khi gọi người bề trên hoặc hơn tuổi, thì chớ gọi tên trống

không mà phải đặt sau chữ ngài, ông, nhất là khi chào hỏi cha mẹ của người đối thoạithì nhất thiết phải xưng hô là "bác", "cô", đã hẳn nếu nói "bố cậu", mẹ cậu" cũngchẳng làm sao, nhưng trong lần đầu ra mắt mà ăn nói như thế quả là không hợp Muốnđược người đời đánh giá bạn là người có giáo dục, có văn hóa thì hãy chú ý lời ăntiếng nói trong lần đầu giao tiếp.

Cũng một ý tứ thôi, nhưng nếu dùng đúng cách diễn đạt khác nhau, thì hiển nhiên

sẽ tạo ra cảm xúc khác nhau Ví dụ trên đường phố, có ai đó vô tình chắn lối đi củabạn, đương nhiên là bạn phải yêu cầu họ tránh ra nhường lối cho bạn đi, trong trườnghợp đó, nếu bạn hét toáng lên " tránh ra, tránh ra nào, để cho tôi đi!", không chừngbạn chỉ hứng được những ánh mắt khó chịu của họ Nhưng nếu bạn nói năng từ tốn,khách sáo một chút "xin lỗi, nhờ anh xê ra giùm tôi một tí cho tôi lách qua đượckhông ạ!" thì họ sẽ nhường đường ngay cho bạn với một cử chỉ hết sức lịch sự

Có điều, tôn xưng cũng phải tùy nơi, tùy lúc sử dụng cho thích hợp, nếu không thìđôi khi kết quả lại hoàn toàn trái ngược Ví dụ trên chuyến xe buýt người chật nhưnêm cối, bạn vô tình đẫm lên chân người khác, lại buột mồm nói "Cảm ơn, cảm ơn"thì không chừng sẽ làm cho đối phương nổi đóa lên Nếu bạn nói một câu thích hợp

"Xin lỗi nhé!" thì cho dù có bị đau mấy người đó cũng sẽ tươi cười đáp lại "Khôngsao mà!"

Sự thực là, ngày thường chỉ cần tập trung thành thói quen, luôn luôn tâm niệmtrong đầu "Ai cũng là bồ tát, chỉ có mình là kẻ phàm phu thôi", thì lúc nào bạn cũngbiết tỏ ra tôn trọng người khác, sẽ vận dụng từ ngữ lễ nghĩa khách sáo một cách tựnhiên trôi chảy

Đôi khi bạn không nhất thiết phải vận dụng cách tôn xưng Ví dụ khi cấp trên công

ty cho gọi bạn, bạn chỉ cần cười tươi gật đầu và nói "Có việc gì không ạ?" thì đã thểhiện được lòng tôn trọng của bạn đối với sếp rồi

Đặc điểm của con người là thích giao lưu, kết bạn

Chu Tắc Nhân từng nói: "Người là loài động vật sống theo bầy đàn, sợ nhất là sự

cô đơn trừ những người ngồi thiền khổ luyện để học đạo, còn những người khácchẳng ai muốn sống âm thầm đơn độc, ai cũng thích giao lưu tiếp xúc " Lại có ngườinói "Thích cô độc nếu không phải là dã thú thì là thần linh"

Chúng ta là những con người, mỗi thành viên trong xã hội chúng ta không thể thiếugiao lưu

Nếu coi xã hội là trường xã giao giữa người này với người kia, nhằm mục đích làmcho mỗi thành viên đều ngày càng hoàn thiện, đóng góp lợi ích nhiều hơn của cộngđộng; còn biểu hiện cụ thể trong giao tiếp thì nhằm mục đích trực tiếp thành côngchính là xây dựng mối đồng cảm với người khác

Thời đại ngày nay được coi là thơi đại tư duy biện chứng, đòi hỏi ngày càng nhiềunhà hùng biện có tài đối đáp Quả vậy, xã hội đang đi lên, đang phát triển thì sự giaolưu giữa người với người cũng ngày càng mật thiết, cho nên tìm ra sự đồng cảm vềmặt tình cảm và tư tưởng đã trở thành một phương tiện tiếp xúc không thể thiếu củaloài người.

Mọi mối quan hệ đều phải qua bước khởi đầu, ai cũng từ chỗ xa lạ rồi mới quenthân, thậm chí trở nên tri âm, chí cốt Cũng có thể giữa biển người ai đó chỉ gặp gỡhợp tác một lần rồi vĩnh viễn cách xa Cho dù mối giao lưu giữa người với người pháttriển theo hướng nào, thì cũng đều đi qua bước đầu lạ lùng bỡ ngỡ Năm 1938 nhàgiáo dục Trung Quốc Đào Hành Tri đến cô nhi viện Vũ Hán để thăm hỏi các cháuthiếu nhi gặp nạn, vì muốn hâm nóng bầu không khí trong buổi giao tiếp, ra ấn tượngsâu sắc cho các cháu mấy câu đố đoán chữ Ông nói rằng "chữ xuân" mang ý nghĩangày xuân ấm áp vui vẻ, hoa tươi khoe sắc, nhìn thấy mùa xuân như nhìn thấy niềm hivọng của dân tộc Trung Hoa, bây giờ ta chia tách chữ xuân thành ba phần sẽ thành bachữ "tam", "nhân" "nhật" Chúng ta quan niệm ba người đã là số đông, nghĩa là mọingười đoàn kết đồng lòng thì sẽ đánh bại được đế quốc Nhật xâm lược, thấy bác diễngiải như vậy có đúng không?" Các cháu rất đồng tình, nhiệt liệt vỗ tay tán thưởng

Để rút ngắn khoảng cách về tình cảm giữa mình với mọi người, thường áp dụngcách ăn nói dí dỏm hài hước để hạ thấp ưu thế tinh thần của bản thân xóa tan sức éptâm lý đối với người nghe khiến cho họ cảm thấy nhẹ nhàng thoải mái, và gây bầukhông khí vui vẻ Năm 1956 có một vị nguyên thủ quốc gia nước ngoài đến gặp gỡsinh viên Đại học Thanh Hoa trên sân vận động của nhà trường Mở đầu bài diễn văn,ông đã nói với sinh viên "Tôi đề nghị các bạn hãy cười lên, vì chúng ta đang đứngtrước một tương lai xán lạn" Các bạn trẻ cười vang, bầu không khí trở nên chan hòa,

ấm áp

Giao tiếp trong lầu đầu gặp gỡ, tâm trạng thường hay bị căng thẳng, thiếu tự nhiên,nếu trong trường hợp đó bạn kể một câu chuyện hài hước, khiến mọi người vui cười,trong khung cảnh vui vẻ đó ai cũng sẵn sàng nghe, sẵn sàng nói Hơn nữa, khi cười thì

cơ bắp được thư giãn, sức ép bị xua tan, nụ cười khiến nhiều người tuy mới gặp nhaulần đầu mà tưởng như quen thân lâu ngày, sẵn sàng giao lưu hòa nhịp về tình cảm và

với một cô gái thì cười "Xin chào", với sếp thì "Chúc buổi sáng tối lành" cộng thêmnét mặt cung kính hơn.

Cho dù ai đó có đảm nhiệm chức vụ gì, làm công việc gì thì nói cho cùng cũng chỉ

là sự phân công xã hội, chẳng nên vì thế mà hạ mình hoặc kiêu căng hợm hĩnh

Nguyên tắc ứng xử cơ bản là đối xử bình đẳng Chỉ khi hai người coi nhau nganghàng với động cơ thân ái sẵn sàng giúp đỡ lẫn nhau, thì cuộc giao lưu mới có thể thuđược thành công

Tiểu Lưu có thói quen hách dịch, xét nét đối với các cô nhân viên trong công ty,với đồng sự thì coi thường, với cấp trên thì lại khúm núm, khép nép Vì thế hìnhtượng của anh ta trong mắt các cô không được tốt đẹp Đồng sự cũng coi anh ta chẳng

ra gì, còn cấp trên thì con người đó chỉ biết a dua, xiểm nịnh Nếu xử dụng cách cư xửphân biệt theo địa vị của mỗi người, thì sẽ bị người khác khinh rẻ

Người với người vốn bình đẳng; nên tự trọng nhưng xin đừng kiêu ngạo, kính trọngngười khác nhưng chớ nên khúm núm bợ đỡ, giúp đỡ người ta nhưng chớ kể ơn; nhận

sự giúp đỡ của ai đó thì chớ nên ỷ lại dựa dẫm, phê phán người ta phải bằng thái độchân tình và tôn trọng; tiếp thu phê bình với thái độ khiêm tốn thành khẩn kể cả khingười ta phê bình chưa chưa thật chính xác, thì cũng đừng có để bụng

Đáng tiếc là trong thực tế xã hội, còn tồn tại nhiều mối quan hệ bất bình đẳng giữangười với người, do khá nhiều nguyên nhân khách quan gây ra Không nên có sự phânbiệt cao thấp, sang hèn về nhân cách Nếu vì lý do nào đó mà để xẩy ra sự bất bìnhđẳng, thì sẽ ảnh hưởng đến thành công của giao tiếp

Giao tiếp muốn thực sự thành công phải xây dựng trên nền tảng tự nguyện,mongmuốn và hỗ trợ lẫn nhau, bù đắp cho nhau Nếu như một trong hai người cho rằngtrình độ của người kia quá thấp, nói chuyện với họ chẳng bổ ích gì cho mình thì hiểnnhiên cuộc giao lưu đó không thành công Nếu hai bên đều đặt đối phương vào vị thếngang hàng, chắc chắn sẽ gặt hái được được ít nhiều thành công trong giao tiếp Bạncũng chớ tự coi mình ở trong tầm cỡ thấp hơn, kỵ nhất là trong giao tiếp mà mang ýnghĩa tự ti, lúc đó cách nhìn nhận của bạn sẽ mất đi tính chân thực, không dám nóithẳng ý nghĩa thật trong lòng mình, gây ra tình trạng khiên cưỡng bế tắc trong giaotiếp

Trong đời thường, chúng ta gặp không ít người quen thói khom lưng uốn gối, xunxoe, nịnh bợ những kẻ có chức quyền Không thể coi mối quan hệ của họ là giao tiếpbình thường, mà là một sự chà đạp lên nhân phẩm, bán rẻ lương tâm để kiếm chút lợilộc từ đối phương

Thực tình, một số công trình nghiên cứu tâm lý học đã cho biết, người kiêu cănghỡm hĩnh thường xuất thân từ hoàn cảnh hồi nhỏ bị người ta ức hiếp, nung nấu tronglòng mối hận đời, ấm ức Rất có thể anh ta không được hưởng tình cảm đầm ấm dịu

ngọt của gia đình, nên thường chọn cách ứng xử là chửi bới lăng mạ người khác đểgiải tỏa bức xúc trong lòng mình Đằng sau ánh mắt giận dữ lạnh lùng đó lại thường

ẩn chứa một trái tim rớm máu rất đáng thương Còn những kẻ quỵ lụy xun xoe tựđánh mất phẩm giá và lòng tự tôn của mình lại chứng tỏ họ là những người kém tự tin

và đang muốn tìm kiếm sự cân bằng tâm lý Nếu ai đó đủ thực lực, tự tin vào bản thânmình thì cho dù giao tiếp với ai cũng không rơi vào tình huống gượng gạo khó xử.Cho dù đối phương là ai cũng đều ứng xử một cách bình đẳng, đó chính là người cókinh nghiệm giao tiếp Chỉ khi ta dành cho người khác một thái độ cư xử tự nhiênbình dị, thì mới có được sự tôn trọng lẫn nhau, xác lập được tình bạn chân chính.Nói chuyện chân tình cởi mở thì trong câu cú không cần thêm thắt nhiều thànhphần tu sức, nếu không sẽ gây cho người nghe cảm giác buồn chán, khó chịu Chẳnghạn khi dùng bữa với bạn trai, bạn cho rằng món sườn bò bày trước mắt có hương vịrất thơm ngon, nghĩ rằng khen một câu người bạn trai sẽ rất phấn khởi! Thế là bạnbình phẩm “Nhà hàng này có môi trường rất yên tĩnh, tao nhã, trên bàn ăn bày lọ hoahồng thật tươi tắn, còn món sườn bò này cũng rất thơm ngon ” chắc hẳn người bạntrai sẽ nghĩ bụng bạn đang khoe vốn từ ngữ sáo rỗng của mình, thế là họ chẳng cònbụng dạ đâu để ý đến chủ ý của bạn chỉ là ca ngợi món thịt bò béo ngậy Bạn chỉcần nói một câu ngắn gọn “Món sườn bò này quả là rất tuyệt” thì chắc chắn đốiphương sẽ tán đồng “Sau này có dịp chúng ta lại đến đây nữa nhé!”

Cũng tương tự, nhiều đàn ông chẳng ưa gì các cô gái thích làm đỏm, son phấn lòeloẹt, gây cho người ta cảm giác hình như hóa mỹ phẩm quá rẻ hay sao, nên họ mớiphết lên mặt một lớp phấn dầy đến thế, mới tô lên môi màu son đỏ đến thế, lại còn kẻviền xanh đỏ tím vàng nhiều lớp quanh mắt nữa chứ, đến nỗi họ tưởng tượng ra rằng,mắt bôi xanh đỏ và đeo lông mi giả chẳng khác gì mắt cáo, nhìn vào đó không chừng

Cho dù bạn có trình độ văn học cố ý phô diễn từ ngữ, thì người nghe vẫn đánh giábạn chẳng hiểu gì về văn và cảm thấy câu chuyện giữa hai người có vẻ giả dối, phùphiếm, thiếu chân thành cởi mở Trong việc rèn luyện khả năng ứng đáp còn có mộtyêu cầu hết sức quan trọng, đó là cần luôn luôn để ý đến biểu lộ tình cảm trên sắc mặt

Vì khi giao lưu, ngôn ngữ không thể biểu đạt hết, nhiều khi nét mặt còn chuyển tảiđược nhiều thông tin mà ngôn ngữ phải chịu bó tay Ngôn ngữ nét mặt hoặc gọicách khác là biểu cảm sẽ tạo cho bạn sức cuốn hút, khiến người ta phải khen bạn “ănnói mặn mà có duyên”

Nếu nhìn nhận từ góc độ sinh lý học, thì những nhóm cơ bắp nào thường ngày íthoạt động sẽ dần dần bị thoái hóa, ngược lại nhóm cơ bắp nào hoạt động nhiều thìngày càng được cung cấp nhiều chất bổ, cơ bắp sẽ đầy đặn, da dẻ sẽ bóng bẩy hồnghào, giàu tính đàn hồi Có nghĩa là trong giao tiếp, người nào giàu biểu cảm thì khuônmặt của họ sẽ tạo ra cảm giác tươi tắn rạng rỡ trước mắt người đối thoại.

Nếu bạn ước mơ trở thành một nhà hoạt động chính trị, thì bạn nên rèn luyện để cómột khuôn mặt giàu biểu cảm Nếu bạn muốn mình là người đàn bà hấp dẫn, thì bạnđừng bao giờ quên biểu cảm trong giao tiếp, biểu cảm phải luôn luôn phù hợp với nộidung ngôn ngữ, sự thay đổi phải diễn ra hài hòa tự nhiên

Nếu nét mặt thiếu tự nhiên hoặc cố ý diễn trò một cách sống sượng thì chỉ càng bộc

lộ những khuyết tật của bạn mà thôi Vì thế, hàng ngày phải chú ý tập luyện cách bộc

lộ cảm xúc Ai đó đang kể chuyện một cách hết sức chân tình, nhưng thái độ chân tình

đó có được biểu lộ trên nét mặt không, và cảm xúc đó có được người nghe cảm nhận,chăm chú và nắm bắt trọn vẹn những gì mà người đó muốn trình bày hay không? Câutrả lời là những lời nói kèm theo biểu cảm có sức truyền cảm hơn hẳn so với nhữnglời nói không có biểu cảm Kiểu nói này rất dễ gây cho người nghe cảm giác đó lànhững lời giả dối

Dù trong bất kỳ hoàn cảnh giao tiếp nào, chắc hẳn chẳng có ai phản đối cách nói:

“Rất có thể tôi đã nghĩ sai, nhưng chúng ta hãy cùng nhau xem xét sự việc một cáchthực chất”

Tại một lớp học giáo trình Carnegie, một học viên tên là Hard Rumke, làm đại lýtiêu thụ của hãng ô tô Dodge tại bang Montana, đã áp dụng đúng theo giáo trình Tuynhiên anh ta nói, hồi trước, tôi kinh doanh rất bấp bênh, nguyên nhân là do khinhận được khiếu kiện của khách hàng, tôi đã tỏ ra quá lạnh lùng cứng nhắc, dẫn đếnxung đột, làm cho việc buôn bán sa sút mà trong lòng lại luôn buồn bực

Khi nghe giảng, anh ta tâm sự: “Sau khi hiểu ra rằng làm như vậy sẽ không hứa hẹnđiều gì tốt đẹp, tôi đã thay đổi thái độ tiếp xúc với khách hàng Tôi dẻo, linh hoạt vừa

lễ phép, thì sẽ có lợi cho mình”

Nếu mạnh dạn thừa nhận trước đồng sự những sai sót của mình, thì chắc chắn sẽkhông làm cho người ta khó chịu Đó là một cách xử sự khôn khéo và thông minhtrong xã giao, không những tránh được khả năng tranh chấp mà còn khiến đốiphương mềm lòng trước thái độ nhún nhường độ lượng của bạn, thậm chí người tacòn sẵn sàng nhận một phần lỗi lầm về mình

Một lần, Carnegie nhờ một nhà chuyên gia thiết kế nội thất bố trí một bức rèm cửa.Khi người ta mang phiếu thanh toán đến, ông sững cả người Mấy hôm sau, có ngườibạn đến thăm, nhìn thấy chiếc rèm cửa hỏi về giá tiền, sau khi biết giá cả ông ta bìnhphẩm “Thật quá đáng, tôi thấy người ta đã lừa của ông một khoản tiền”

Ông bạn đã nói thực lòng, nhưng chẳng ai muốn nghe câu nói thực lòng mang nộidung dè bỉu khả năng phán đoán của mình cả Vì cho rằng mình là người danh giá,Carnegie liền tìm cách tự biện bạch cho mình, ông nói cái gì đắt giá cũng đều có chỗquí báu đặc biệt của nó chứ, tiền nào của ấy mà, chẳng thể nào bỏ ra ít tiền mà lại muađược món hàng cao cấp mang tính nghệ thuật như thế này đâu v.v

Hôm sau lại có một người bạn khác đến thăm ông, ông này khen rối rít bức rèmcửa đó, có vẻ như sốt sắng hơn mức bình thường Ông thổ lộ, mong muốn nhà ôngcũng sắm được một bức rèm cửa như thế Lúc này phản ứng của Carnegie lại hoàntoàn trái ngược với hôm trước Ông nói “Chẳng giấu gì ông, tôi thấy nó quá đắt, ngoàikhả năng chịu đựng của tôi, nhưng đã lỡ mua rồi, tôi ân hận vô cùng”

Nếu đối phương xử sự một cách khéo léo tế nhị đầy tình thân ái, thì khi mắc sailầm, chắc hẳn ta dễ dàng thừa nhận lỗi lầm với người đó một cách thẳng thắn cởi mởpha lẫn một chút tự hào Ngược lại nếu người ta ép mình phải chấp nhận một sự thựccay đắng, thì kết quả sẽ hoàn toàn trái ngược

Khen ngợi không đơn giản như một câu nói tùy tiện, mà phải tuân theo một môthức nhất định Trước hết nên xác định, khen hành động hoặc cống hiến của ai đó thìhay hơn là khen ngợi bản thân anh ta, khi ca ngợi hành động hay cống hiến, thì thái độcủa bạn phải hết sức chân thành, hơn nữa nếu người đó cũng cảm thấy mình xứngđáng được ca ngợi thì hiệu quả sẽ rất tốt Ngoài ra, ca ngợi hành động, không ca ngợicon người sẽ tránh được chủ nghĩa vụ lợi hoặc thiên kiến

Nếu bạn đường đột đến trước mặt ai đó và nói “Anh thật tài giỏi” thì phần đôngngười được khen đều cảm thấy thật sống sượng, thậm chí họ cho rằng bạn đang châmbiếm, khích bác họ Ca ngợi việc làm của ai đó, sẽ khiến họ cố gắng sửa chữa các saisót, nghĩa là khen ngợi đúng mực có thể làm thay đổi một con người Ví dụ khenngợi công việc người đó làm tốt thì anh ta sẽ cố gắng làm nhiều hơn thế nữa Ca ngợihành vi của người đó đẹp thì anh ta sẽ vươn tới hành vi đẹp hơn Nhưng nếu ca ngợicon người anh ta thì không chừng sẽ tăng thêm tính kiêu căng tự phụ

Một khi ai đó được ca ngợi về mặt hành động và cống hiến thì chắc hẳn lòng tự tôncủa họ sẽ càng sâu đậm và giúp họ tránh xa thói tự cao tự đại Yếu tố quan trọng thứhai khi ca ngợi là thái độ phải chân tình, ca ngợi không chân thành chính là xu nịnh,thói xu nịnh làm hại đối tượng và cũng làm hại bản thân mình Hãy nhớ rằng bất kỳ aicũng có chỗ đáng được ca ngợi, bạn hãy thay vì bới lông tìm vết bằng việc tìm điểmnổi trội của người ta để khenngợi một cách thực lòng Ví dụ, trước một phụ nữ bạn cóthể chọn câu khen “Cái áo chị mặc thật đẹp” và khi nói phải tỏ ra thực lòng Chớ ngồichờ đợi người ta thực sự lập được công trạng hiển hách hoặc hoàn thành sự nghiệp

to lớn mới ca ngợi Khi ca ngợi cần thể hiện tinh thần khảng khái vô tư Ví dụ: Mónbánh rán điểm tâm rất ngon thì bạn chớ nên quên khen bà xã một câu, không chừngsáng hôm sau bạn được thưởng thức món điểm tâm ngon hơn; Thư ký ghi chép lờinói của sếp rất nhanh chóng và đầy đủ, ngoài cả dự kiến của sếp, thì sếp nhất định

phải khen, chắc chắn sau đó thư ký sẽ khiến sếp vừa lòng hơn Cái khó là chúng ta cầnchú ý tìm tòi phát hiện các khía cạnh gây xúc động nhiều nhất, ngay cả câu nói cửamiệng “Cảm ơn” một cách thành tâm cũng khiến người nghe hết sức cảm động.Những điều người ta làm khiến bạn cảm động thì bạn cũng đừng tiếc lời khen.

Câu nói chân tình, bao giờ cũng truyền đạt đến người nghe tiếng lòng của bạn,tránh lối suy nghĩ nông cạn cho rằng việc làm của người đó khiến mọi người thánphục nhưng việc đó ai cũng đã biết thì chẳng việc gì phải khen nữa Tự mình phải nói

ra lời khen thì người đó mới cảm nhận được Khi đối tượng được khen biết là bạn cảmmến hoặc thán phục họ, thì chắc chắn họ luôn vui lòng làm nhiều việc tốt cho bạn.Thói đời, ai chẳng thích được người ta khen, lời khen khiến người trở nên gần gũithân thiết với nhau hơn, được động viên khích lệ, người ta sẽ thấy hài lòng với mình,thấy hăng hái phấn chấn hơn Câu nói hay nghe sao mà bùi tai Có thể nói đó là mộtcách giao tiếp mang lại thành công

Qua hành vi và tư tưởng của đối tượng, chúng ta có thể đánh giá họ một cách đúngmức để chọn một lời khen thỏa đáng, nhờ lời khen đó mà khoảng cách giữa hai ngườirút ngắn lại, thậm chí tạo ra sự thay đổi về mặt tâm lý và hành động của họ, hỗ trợcho bạn đạt được mục đích của cuộc trao đổi

Trong một vũ hội tại Paris, anh chàng đại úy mời cô tiểu thư xinh đẹp kiều diễmVandouro khiêu vũ bằng câu nói chân thành “Tôi thật hân hạnh được làm quen vớitiểu thư, tôi sẽ cảm thấy vinh hạnh hơn nữa nếu được cùng tiểu thư khiêu vũ ”.Quả là lời hay ý đẹp, chắc chắn người đẹp thấy khoan khoái dễ chịu Để đáp lại tấmthịnh tình của chàng sĩ quan, người đẹp khen lại anh “Vâng, thưa đại úy, em nghĩkhông thể chọn được từ ngữ nào gây xúc động hơn câu nói vừa rồi của đại úy ”

Họ vừa nhảy vừa thổ lộ tình cảm với nhau, khi nhảy xong điệu thứ sáu, thì haingười đã kịp thề non hẹn biển, nguyện suốt đời gắn bó với nhau Viên đại úy đó saunày trở thành tướng quân De Gaulle tổng thống nước Pháp

Bismarck là nhà chính trị lỗi lạc của nước Đức thế kỷ XIX Trong một lần tham gia

vũ hội ở Saint Petersburg, ông tấm tắc ca ngợi cô bạn nhảy xinh đẹp như tiên sa cálặn, nhưng cô ta đáp: “Em chẳng tin lời ông nói đâu, lời nói của mấy nhà ngoạigiao xưa nay chẳng đáng tin cậy” Bismarck gặng hỏi tại sao lại như vậy thì cô gáinói: “Thật đơn giản, khi nhà ngoại giao nói “được” thì ta nên hiểu là “có thể”, khi nhàngoại giao nói “có thể” thì ta nên hiểu là “không được”, nếu nhà ngoại giao lại nóitrắng ra là “không được” thì người đó không xứng đáng làm nhà ngoại giao nữa”

“Thưa tiểu thư, lời nói của cô rất đúng”, Bismarck nói, “Âu cũng là một đặc điểmtrong nghề nghiệp của chúng tôi, chúng tôi bắt buộc phải xử sự như vậy, còn khá hơnlời nói của phụ nữ hoàn toàn phải hiểu ngược lại Cô gái nghe câu nói đó cảm thấy hếtsức thú vị, liền yêu cầu Bismarck giải thích, ông nói: “Rất đơn giản, khi phụ nữ nói

“không được” thì nên hiểu là “được”, nếu phụ nữ nói “có thể” thì nên hiểu là “đồngý”, nếu nói thẳng ra “đồng ý”, thì họ chẳng còn là phụ nữ nữa!”.

Nghe vậy cô ta im lặng chẳng nói gì, nhưng trong lòng phải thừa nhận lời nói củaBismarck rất có lý Khen ngợi một cách chân thành khác hẳn với xun xoe nịnh nọt, lờikhen nên gia giảm vừa khéo, không tâng bốc quá đáng Nếu phóng đại tô hồng quámức, thì người nghe cảm nhận ngay được sự giả dối bợ đỡ trong đó, không những họkhông vui mà còn thấy khó chịu

Chọn câu chữ trong lời khen sao cho người được khen cảm thấy phấn khích Nếulời khen khô cứng sống sượng kèm theo nét mặt lạnh như băng, thì chẳng khác gì dộinước lạnh lên đầu người ta, làm họ cụt hứng

Tất cả chúng ta đều nhận thấy, tài ứng đáp chẳng phải tự nhiên có mà phải qua rènluyện tích lũy dần dần Trong giao tiếp chú ý lời nói cần nôm na dễ hiểu như nhữngcâu nói dân dã đời thường Nếu bạn theo một nghề chuyên môn mang tính kỹ thuậtnào đó, khi bạn tiếp xúc với người ngoài ngành thì bạn hãy chú ý sử dụng từ ngữ phổthông diễn đạt cho thật mạch lạc dễ hiểu, không quên trình bày chi tiết để người nghe

dễ dàng nắm bắt vấn đề được Một thương gia trong ngành chứng khoán trình bày chochị em phụ nữ hiểu các nguyên tắc cơ bản của hoạt động ngân hàng và đầu tư.Tuy vấn đề mang tính chuyên môn nhưng ông đã chọn cách diễn giải ngắn gọn dễhiểu khiến chị em nghe rất thoải mái, ông cố gắng trình bày rõ ràng mạch lạc, tuynhiên ông không thể tránh được một số thuật ngữ chuyên môn mà đối với chị em làquá xa lạ, ví dụ: “Nghĩa vụ nộp thuế và hoàn trả” “sở giao dịch hối phiếu” “kinhdoanh ngắn hạn và kinh doanh dài hạn” v.v khiến cho bài nói chuyện vốn đang rấtsinh động hấp dẫn bỗng nhiên trở nên lạc lõng vô duyên, chỉ vì những từ ngữ chuyênmôn chị em chưa thể lý giải được

Nếu đối tượng phải nghe câu chuyện quá xa lạ với họ, thì diễn giả nên chuyển đổi

từ ngữ khó hiểu thành các khái niệm đơn giản dễ hình dung nhất, gần gũi với đờithường nhất để trình bày, tìm ví dụ minh họa, để người nghe thông qua những điều

đã biết tìm hiểu những điều chưa biết Ví dụ, muốn giảng giải cho những người nôngdân Palestin được học hành ít, hiểu về khái niệm “Thiên quốc” thì đức chúa Jesu đãdiễn đạt bằng cách so sánh với đồ vật hết sức quen thuộc với họ “Thiên quốc” giốngnhư chất men, bà nội trợ lấy một ít men, cho vào trong bột ngô một lượng vừa phải,

để cho nó lên men hoàn toàn” “Thiên quốc” giống như nhà buôn đi tìm mua bằngđược viên ngọc trai đẹp nhất “Thiên quốc” cũng giống như tấm lưới được uăngxuống biển

Cách so sánh này rất dễ hiểu, giúp cho mọi người nắm được ý tứ sâu xa của nó Vìngười nghe là các bà nội trợ, tuần nào cũng dùng đến men, là những ngư dân ngày nàocũng đi đánh cá, là những thương nhân chuyên buôn bán ngọc trai

Ví dụ bạn giới thiệu một công trình sáng chế trong lĩnh vực hóa học – chất xúc tác,bạn sẽ giải thích rằng chất xúc tác là một loại vật chất có thể tạo ra sự biến đổi cho cácchất khác nhưng tự mình lại không hề biến đổi Đó là một cách giải thích rất đơn giảncũng chẳng có gì sai Tuy nhiên nếu so sánh rằng nó giống như một bé trai, khi chơitrong vườn trẻ cậu ta vừa đẩy vừa đánh các bạn khác, còn bản thân vẫn bình an vô sự,chẳng bị ai đánh, cũng chẳng bị ai xô đẩy, thì người nghe càng dễ hình dung và dễchấp nhận hơn.

(1) Hành tinh ở gần chúng ta nhất cũng còn cách trái đất tới hơn ba mươi nămmega dặm

(2) Nếu có một đoàn tàu hỏa chạy với tốc độ 1 phút một dặm, muốn chạy đến hànhtinh đó thì phải mất 48 triệu năm Giả sử có một ca sĩ đứng trên hành tinh đó hát mộtbài, cứ cho rằng âm thanh có thể truyền về trái đất thì cũng mất 3,8 triệu năm

Giả sử có một sợi tơ nhện chăng từ trái đất đến tận hành tinh đó, thì sợi tơ đó nặngtới năm trăm tấn Giữa hai cách trình bày (1) và (2) thì ta nhận thấy cách nào dễ hiểuhơn

Bá tước Olivier Rogi loay hoay nghĩ cách giải thích cho những người dân hiểuđược kích thước và đặc tính của nguyên tử, cuối cùng ông rất phấn khởi vì tìm đượcphương pháp so sánh như trên ông nói số lượng nguyên tử trong một giọt nướcnhiều bằng số giọt nước chứa trong Địa Trung Hải, để rõ hơn ông so sánh số lượngnguyên tử trong một giọt nước không kém số lượng cây cỏ mọc trên toàn bộ bề mặttrái đất

Chúng tôi hy vọng từ nay về sau, bạn đọc cũng vận dụng cách nói tỉ dụ giàu hìnhtượng như vậy Ví dụ khi miêu tả kim tự tháp, thì bạn hãy giới thiệu theo trình tự:chiều cao của nó là 451 mét, tiếp đó so sánh với các tòa kiến trúc khác mà ngườinghe quen thuộc để hỗ trợ cho trí tưởng tượng của họ, còn mặt đáy của kim tự thápbằng mấy dãy phố Ví dụ để hình dung chiều cao 20 thước, bạn có thể so sánh từ mặtđất đến nóc nhà hoặc gấp đôi từ nền nhà tới trần nhà; muốn miêu tả chiều dài có thể

so sánh với khoảng cách từ nhà ra đến ga xe lửa nào đó mà mọi người đều biết hoặcdài bằng đường phố nào đó trong thành phố của họ Cách nói này những giúp ngườinghe dễ cảm nhận mà câu chuyện cũng trở nên sinh động hấp dẫn hơn mức đức hạnh,thị hiếu và thế giới nội tâm của họ, không nên vội vàng giao việc quan trọng cho họlàm, không nói những chuyện bí mật cho họ biết, chớ kể với họ hoạt động chính yếucủa mình Hãy luôn cảnh giác đề phòng, mối nguy hiểm đang tồn tại ngay bên cạnhbạn

Nói như vậy không phải là cố ý hù dọa bạn đâu, chúng ta không thể hoàn toàn loạitrừ, nguy cơ đem dọa cuộc sống lại xuất phát ngay từ những người gần gũi với mìnhnhất, những người ở xa làm gì có đủ điều kiện để làm hại bạn

Cũng có thể nói như thế này, chỉ có những người sống gần bạn, cùng làm việc vớibạn, mới là người hiểu bạn, biết rõ hoàn cảnh của bạn nhất, có thể biết được một vàiđiều bí mật thậm chí là rất quan trọng của bạn Đã như vậy thì nhất thiết bạn phải ápdụng một số biện pháp phòng ngừa Trong xã hội, do nhiều mặt quan hệ về đời sống,học tập, công tác mà người ta bắt buộc phải ở bên nhau.

Qua sự tiếp xúc đó, bằng rất nhiều con đường, thế nào người này cũng tìm hiểuđược hoàn cảnh của người kia Nếu bạn là ông chủ nhà buôn, thì bí mật thương trườngbạn không thể giữ riêng cho mình Vì chuyện làm ăn, thế nào bạn cũng phải để lộ mộtphần cho những cấp dưới thân tín nhất, để họ phục vụ cho lợi ích của bạn Nếu bạnlàm nhân viên trong một cơ quan đặc biệt, phụ trách một chức năng đặc biệt, trongcông việc bạn không tránh khỏi tiếp xúc với đồng sự, với bạn bè, vì vậy thật khótránh đề cập đến việc riêng của mình, đôi khi lúc tán gẫu, bạn buột mồm để lộ nhữngđiều quan trọng không đáng nói Hơn nữa, thói thường ở đâu cũng không thiếunhững người rỗi hơi, thích đơm đặt bình phẩm chuyện người khác, tìm mọi cách khaithác các khía cạnh riêng tư của người ta, sau đó tuyên truyền khắp nơi, người nói chỉ

là vô tình, nhưng người nghe có dụng ý Không may gặp phải kẻ nào rắp tâm khaithác lợi dụng điều bí mật của bạn, thì bạn rất dễ bị đưa vào tình thế bất lợi Nếuchẳng may người nắm được thông tin về bạn mang sẵn thành kiến với bạn, thì họ sẽtúm lấy cơ hội để báo thù, gây khó khăn cho cuộc sống và công việc của bạn “Tranhđẹp chỉ chiếm bảy phần, còn ba phần nhờ bộ khung” Tài ăn nói cũng mới chiếm bảyphần, còn ba phần nhờ điểm trang Trang phục có thể trực tiếp phản ánh trình độ văn hóa và tính cách của một người Trước khi người khác thật sự hiểu bạn, thì cách

ăn mặc của bạn có thể cho họ biết bạn là con người như thế nào Ăn vận sẽ gây chongười khác ấn tượng ban đầu Nếu bạn quan tâm đúng mức đến ăn vận của mình, thìtrong giao tiếp sẽ tăng khả năng thành công lên nhiều lần Muốn ăn mặc cho hợp tràolưu, thì cần chú ý đến gam màu của quần áo, gam màu là một yếu tố quan trọng cấuthành vẻ đẹp của trang phục Nhìn chung, màu đỏ tượng trưng cho nhiệt tình, màuxanh nói lên cảm giác mới lạ, màu vàng mơ thể hiện trạng thái hưng phấn, màu vànglúa biểu thị sự minh bạch sáng tỏ, màu đen biểu lộ trầm tĩnh, màu trắng tượng trưngcho sự trong trắng, màu tím ẩn chứa những điều e ấp thầm kín, màu xanh nước biểntoát lên vẻ trang trọng Nếu lấy nền là màu đỏ, sẽ gây cho người ta cảm giác sôi nổihăng say vì thế được xếp vào dạng “gam màu tích cực” hoặc là “gam màu nóng”;còn nếu lấy nền là màu lam, sẽ khơi gợi tình cảm thâm trầm, lắng dịu, điềm tĩnh suy

tư nên được xếp vào “gam màu tiêu cực” còn gọi là “gam màu lạnh” Nếu chỉ nhìnriêng về khía cạnh màu sắc, nếu phối ghép các màu cùng một gam với nhau hoặc gầngiống nhau thì sẽ gây ra cảm giác thoải mái, ưa nhìn, bình thản Các nhà thiết kế giàu

óc sáng tạo hoặc táo bạo sẽ phối ghép các gam màu mạnh hoặc các gam màu đốichọi với nhau để tạo nên cảm giác mới lạ, cuốn hút Các loại màu sắc khác nhau phối ghép với nhau sẽ tạo ra hiệu quả khác nhau Do đó, trong giao tiếp bạn phải tùy từngtrường hợp cụ thể để chọn màu sắc quần áo cho thật thích hợp Thứ hai phải kể đếnmốt quần áo Một người được coi là biết ăn mặc đúng mốt, thì khi chọn quần áo, anh

ta hết sức chú ý đến mẫu mã Đầu tiên là quần áo phải phù hợp với khổ người, ănnhập với phong cách mà mình đang theo đuổi Ví dụ, muốn thông qua cách ăn mặc

để chứng tỏ cho mọi người biết mình là con người điềm đạm, thanh cao và lịch lãm,thì quần áo phải đơn giản nhưng thanh thoát, đường nếp uốn lượn nên gẫy gọn suôn

sẻ, chất liệu vải thuộc loại cao cấp Trang phục là bao bì của con người, còn tài ănnói là cái duyên có thể tạo ra sức hấp dẫn, lời ăn tiếng nói thích hợp với hoàn cảnhlàm cho công việc tiến hành được trôi chảy Tại nơi làm việc nghiêm túc, lời nói phảitrịnh trọng, đúng mực, văn minh nho nhã Cho dù ngày thường bạn thích ăn mặcxuềnh xoàng, không bị gò bó, thì khi tham gia các buổi giao tiếp long trọng cũngkhông được tùy tiện, như vậy mới thể hiện được mình là con người có học thức, có

lễ nghĩa Ngược lại khi tham gia vui chơi giải trí trong không khí nhộn nhịp tươi trẻthì có thể ăn mặc đỏm dáng, bay bướm, lòe loẹt hơn trong bộ quần áo đi chơi, nhưvậy sẽ mang lại sắc thái tình tứ, thanh thản Tuy nhiên quần áo suy cho cùng vẫnthuộc về hình thức bên ngoài, yếu tố thể hiện con người rõ nét nhất vẫn là cử chỉ Cửchỉ biểu hiện trình độ văn hóa và lối sống Nếu ví quần áo là lớp vỏ bọc đẹp đẽ củatâm hồn, thì phong thái cử chỉ và hành vi đẹp sẽ làm cho tâm hồn tỏa sáng ra bênngoài Nếu ai đó đã có một vóc dáng xinh tươi, quần áo đúng mốt, khuôn mặt thanh

tú, nhưng cử chỉ ứng xử lại không tương thích thì vẫn chưa thể coi là người đẹp hoàn

mỹ Một con người cử chỉ nông nổi, tâm hồn khô khan có khác gì một cái xác tuyđẹp nhưng vô hồn Cũng thật khó tin rằng, một con người cử chỉ thô lỗ, tình cảmtrống trải lại ẩn chứa một tài năng Lời ăn tiếng nói và hành động cử chỉ của mỗi mộtchúng ta chủ yếu là để phô diễn với người khác, bởi vậy phương thức biểu hiện củanét mặt và hành vi trước hết phải khiến cho người khác kính trọng, và cần suy nghĩxem mình ứng xử như vậy đã đúng mực chưa Phong thái của một nhà chính trị làthông thoáng linh hoạt, phong thái của những bậc đa mưu túc trí giỏi điều binh khiểntướng như Khổng Minh, Chu Du là đầu đội mũ tơ, tay cầm quạt lông, mặt màyphương phi Ăn mặc lam lũ, mặt mũi bơ phờ là phong độ của những con người bấtđắc chí Cử chỉ khoáng đạt lịch lãm không thể cố tạo ra được, đó là kết quả của quátrình rèn luyện lâu dài trong cuộc sống Lời ăn tiếng nói và hành vi của một con người phải thể hiện một cách tự nhiên, ung dung đĩnh đạc, trái lại sẽ là làm bộ, làmtịch, giả dối, gượng gạo Còn cách ứng xử phải chính trực, thẳng thắn nhưng không

lỗ mãng thô bạo, dí dỏm, tế nhị nhưng không điệu đà, đỏm dáng Khẩn trương, tháo vát nhưng không đại khái sơ sài Ung dung, từ tốn nhưng không chậm chạp, tản mạn.Khiêm tốn, nhún nhường nhưng không câu nệ cổ hủ Kính trọng, lễ phép nhưngkhông khúm núm, quỵ lụy v.v Trái lại với người có duyên ăn nói là anh chàng bẻmmép, ba hoa khoe mẽ, càng nói nhiều càng khiến mọi người chán ghét Quan hệ giaotiếp giữa người với người không chỉ dựa vào lời nói, vì toàn bộ cơ thể con người đều

có khả năng diễn đạt tư tưởng tình cảm Đôi khi cách biểu đạt im lặng đó lại tỏ rachân thực và nhanh chóng hơn cả ngôn ngữ Ngôn ngữ cơ thể chuyển tải tin tức quacon đường thị giác, phương thức biểu đạt là tư thế và động tác Trong buổi đầu gặp

gỡ, ấn tượng thứ nhất là vô cùng quan trọng, nhưng ấn tượng đầu tiên đó không phải

do lời nói tạo ra mà là quần áo và diện mạo, trong giây phút đầu tiên hai bên đều chú

ý đến trang phục và nét mặt của đối phương Vì vậy muốn xây dựng hình tượng tốtđẹp hãy chú ý ăn mặc và biểu cảm, có thể nói là bước khởi đầu trong xã giao Yêucầu tối thiểu về trang phục và diện mạo là phải sạch sẽ, thanh thoát, nét mặt tươi tỉnh,phấn chấn khiến đối phương cảm nhận được sắc thái tinh thần của bạn Không nênhiểu một cách đơn thuần trang phục và biểu cảm chỉ là hình thức bên ngoài, mà nóthể hiện phần nào nội dung bên trong của người đó Vẻ ngoài chững chạc, phong tháiđàng hoàng thường thống nhất hài hòa với nội tâm phong phú Nếu bạn ăn mặc tươmtất, sạch sẽ, chắc hẳn người ta sẽ đánh giá bạn là người tháo vát, đáng tin cậy, người

ta sẵn sàng đón nhận bạn, gần gũi bạn Ngôn ngữ cơ thể còn biểu hiện qua hànhđộng Khi ta nghe người khác nói chuyện đến hồi xúc động, đôi khi vô tình takhoanh tay trước ngực, thế nhưng khi đối phương mới mào đầu câu chuyện mà takhoanh tay trước ngực, lại sẽ bị hiểu là cự tuyệt hoặc không tán đồng Một thói quenkhông hay khi nói chuyện là hất cằm, động tác đó mang hàm ý khiêu khích hay tháchthức Ai làm như vậy sẽ bị đánh giá là thô lỗ và ngạo mạn, Người nghe sẽ nghĩ làngười đó coi mình dưới tầm mắt họ, thậm chí mình đang bị họ khinh rẻ xem thường.Mặc dù thực tế không phải như vậy Những người có thói quen xấu đó rất khó thànhcông trong giao tiếp Khi gặp nhau, nếu ai đó đưa mắt nhìn đối phương một lượt từđầu đến chân, nói chuyện thì gằn từng tiếng qua kẽ răng, tư thế tác phong đó chắc sẽgây ác cảm cho đối phương, hơn nữa khi người này biểu hiện như vậy, thì người kiacũng sẽ đảo mắt nhìn lại với ánh mắt lạ lùng khó hiểu pha lẫn chút nghi ngại thăm

dò, kết quả là cả hai đều mất vui Ngoài ra khi nói chuyện không nhìn trực diện màlại liếc mắt ngó nghiêng cũng sẽ để lại ấn tượng xấu Nói chung, khi tiếp xúc nên sửdụng tư thế ngồi ngay ngắn, mắt nhìn thẳng vào đối phương là đúng đắn nhất, nếunhìn chéo thì đối phương sẽ đoán người đối thoại mang ý đồ xấu, nét mặt có vẻnham hiểm, gian trá, kết quả câu chuyện trao đổi chẳng hứa hẹn điều gì tốt đẹp Trên cơ thể con người thì đôi mắt có khả năng biểu đạt những thông điệp phức tạptinh tế nhất Thứ hai là miệng, ví dụ khi đôi môi mím chặt thể hiện tư thế áp đảo, môitrên hơi hé mở là tỏ ý thân thiện, đôi môi mở đều thể hiện sự vui vẻ, cởi mở Ngônngữ cơ thể có thể qui nạp vào mấy dạng sau đây: ánh mắt: Là phương tiện biểu đạtngôn ngữ cơ thể hiệu quả nhất Người ta hay nói, đôi mắt là cửa sổ của tâm hồn, đôimắt có khả năng chuyển đạt tin tức chính xác nhất, sinh động nhất, chỉ cần những thay đổi rất nhỏ trong ánh mắt cũng đủ thể hiện thế giới nội tâm từ vui, buồn, yêu,ghét ở nhiều cung bậc khác nhau vô cùng tinh tế và nhạy cảm Ví dụ: trong khi đàmphán, nếu đối phương để cho cặp kính trễ xuống phía chóp mũi, rồi nhìn người kia bằng mắt trần, ánh mắt có vẻ dò hỏi phán đoán, đó là biểu hiện trong lòng rất bấtbình Nếu đảo mắt liên tục hoặc chớp liên hồi, thì có nghĩa người đó đang tính toánnước cờ xấu Nếu đôi mắt long lanh tỏa sáng chứng tỏ tâm hồn dào dạt hân hoan vàtràn đầy tin tưởng Nếu trong đàm phán bắt gặp ánh mắt như vậy chứng tỏ đốiphương tỏ ý tin cậy, khả năng hợp tác sẽ thành công Ngược lại, nếu thấy đối phươngnhíu lông mày, mắt nhìn lơ láo, không dám nhìn thẳng vào đối tác, thì đó là biểu hiện

bất lực, báo hiệu một kết quả chẳng ra gì Mỉm cười: Mỉm cười cũng là một loại hìnhngôn ngữ cơ thể được vận dụng để truyền đạt tin tức Mỉm cười có thể thay cho lờichào, đôi khi còn được vận dụng trong trường hợp từ chối khéo léo không để đốiphương mất lòng Khi trong lòng không thích nhưng lại chẳng tiện từ chối thẳngthừng, thì mỉm cười là một cách biểu đạt hiệu quả, nó bao hàm ý nghĩa vạn bất đắc

dĩ phải như vậy, mong được thông cảm Trong cuộc sống, cần chú ý học cách nhậnbiết ý nghĩa của nụ cười mỉm, nếu không sẽ không tránh khỏi vơ đũa cả nắm, dễ hiểulầm Trong cuộc chiến tranh thế giới lần thứ hai Tại cuộc đàm phán Mỹ – Nhật diễn

ra trước khi nổ ra cuộc tập kích của quân Nhật vào Trân Châu cảng Đại diện phíaNhật đã mỉm cười, nụ cười đó được hiểu theo hai chiều hướng là thiện ý và ác ý.Nhưng đại diện phía Mỹ đã hiểu theo cách hữu nghị thân thiện, đó là một sự hiểulầm tai hại nhất và phải trả giá bằng tổn thất to lớn của quân Mỹ Ngôn ngữ cử độngtay: người ta sử dụng bắt tay, vẫy tay, xua tay, ngoéo tay hoặc giơ ngón tay để biểuđạt tình cảm, cánh tay và ngón tay cũng là một dạng ngôn ngữ cơ thể để chuyển tảitin tức Chỉ cần dùng cử chỉ tay có thể gọi người khách xích lại gần, lùi ra xa, hoannghênh, lưu luyến, chúc tụng, hữu hảo, từ chối, khó xử v.v Với ngón tay, có thểbiểu thị bất lực, hết kiên nhẫn Tay đỡ cằm biểu thị tinh thông lão luyện Chụm đầungón tay vào nhau như hình tháp thể hiện lòng tự tin Hai bàn tay xiết chặt vào nhaubiểu thị trạng thái tinh thần căng thẳng Hai tay dang rộng biểu thị chân tình, cởi mở Tay xoa mặt một cách vô thức hoặc sờ mũi, phản ánh người đó đang nói dối Dùngngón tay gõ trán chứng tỏ hết chịu nổi Trong đó, bắt tay là một loại lễ nghi thông thường, nhưng yêu cầu về nội dung của nó phong phú và chi tiết hơn rất nhiều so vớicác lễ tiết khác Nếu như cảm thấy có gì đó không giống với nghi thức tiêu chuẩn, thìcần chú ý đến các ý nghĩa phụ khác kèm theo lễ tiết bắt tay Khi hai bên nắm chặt taynhau, dùng sức quá mức bình thường một chút là biểu thị nhiệt tình, thành tâm, hoặchàm ý mong chờ Nếu bắt tay với sức nắm vừa phải chứng tỏ tình cảm ổn định Bắttay hờ hững và buông ra thật nhanh là tỏ ý lãnh đạm, kém mặn mà Khi bắt tay màngón tay cái chĩa xuống dưới còn các ngón khác lại không duỗi thẳng tức là khôngmuốn đối phương nắm lấy cả bàn tay của mình, được hiểu là thái độ khinh người.Người này giơ cả hai tay nắm lấy một bàn tay của người kia và lắc nhẹ là biểu hiệnchân tình, mến mộ và cảm kích Ngược lại, vừa nắm bàn tay người ta đã vội vàngbuông ra ngay là phản ứng lạnh lùng không muốn cộng tác Khi bắt tay mà ngón hơigấp vào phía trong, lòng bàn tay vụm lại là biểu hiện thành tâm và thân mật lắm Trong tất cả các bộ phận trên cơ thể người, thì tay được coi là linh hoạt cơ động nhất,

tư thế của tay nhiều không kể hết và cũng hàm chứa rất nhiều ý nghĩa Trong quátrình giao tiếp với người khác, biết vận dụng tư thế tay một cách linh hoạt và hợp lý

sẽ đóng vai trò chủ đạo trong ngôn ngữ cơ thể Vì vậy thế tay đẹp hay xấu sẽ gópphần quan trọng đối với thành bại của cuộc giao tiếp Khi giơ tay chỉ dẫn một vật thểtương đối lớn thì dùng cả bàn tay chĩa về hướng vật thể đó, nhưng khi chỉ dẫn mộtvật thể nhỏ, thì chỉ cần giơ ngón trỏ là đủ, còn phải chú ý hướng lòng bàn tay ra phíangoài Trong các động tác tay, thì cần phải dùng tư thế của cơ thể để phối hợp,

không nên chỉ cử động tay còn người lại ngay đơ, khi chìa bàn tay ra thì các tư thếthân người khác nhau biểu thị ý nghĩa khác nhau Chỉ có hai tư thế của con người làđứng và ngồi có khả năng biểu lộ tình cảm hoặc chuyển tải thông tin nhiều nhất Tưthế thân thể có thể bao hàm các mặt ý nghĩa như tích cực vươn lên, cân nhắc thậntrọng, trang trọng lễ phép, thoáng đạt, phớt đời, lạc quan vui vẻ, tự tin, hứng thú,cung kính v.v và ngược lại Khi giao lưu với mọi người, nếu đàn ông ngồi dạngchân ra, thể hiện sự tự tin, thông thoáng; còn phụ nữ ngồi khép đùi biểu thị nề nếpcẩn trọng Đứng ở tư thế ưỡn ngực khoanh tay, gây cho người khác cảm giác tự tinpha lẫn kiêu ngạo Người phục vụ thường đứng ở tư thế khom người hai tay chắp trước bụng, thể hiện sự ngoan ngoãn vâng lời sẵn sàng chấp hành mệnh lệnh Trongđàm phán, nếu đối phương ngồi ngay ngắn như pho tượng, chứng tỏ bạn đã gặp phảimột đối thủ cứng rắn rất khó chơi Riêng các tư thế ngồi cũng nói lên nhiều ý nghĩa trong ngôn ngữ cơ thể Ví dụ, ngồi thoải mái bình thản nói chuyện, không nên xê quadịch lại ra điều sốt ruột không yên Khi ngồi trên ghế tư thế phải ngay ngắn đàng hoàng, để tạo cho người tiếp chuyện ấn tượng mình là con người đứng đắn lịch thiệp,

từ đó gây niềm tin cho họ Mặt khác, sẽ hỗ trợ cho cuộc hội đàm nhanh chóng thuđược kết quả Tư thế ngồi cũng là một dạng ngôn ngữ cơ thể, có thể giúp người tachuyển tải tin tức cho đối phương Có thể coi tư thế ngồi cũng là một cách thức tronggiao thiệp Khi được người ta mời ngồi, bạn chớ quên nói “Cảm ơn” rồi mới ngồixuống Nhằm xúc tiến hội đàm, thì khi ngồi trên ghế nên hơi rướn người về phíatrước, cách ngồi đó rất dễ lắc người từ trước ra sau và ngược lại, nhằm tỏ ý đồng tìnhvới nội dung câu chuyện của đối phương, ngoài ra còn thúc đẩy đối phương đi đếnquyết định nhanh hơn Nếu ngả lưng dựa hẳn vào sa lông, thì rất dễ bị đối phươngcho là kiêu căng, hơn nữa, ngửa người ra phía sau thì cằm lại dễ hếch lên phía trước,

dễ bộc lộ ý nghĩ thầm kín của mình, để cho phía bên kia giành mất quyền chủ động Khi hội đàm cũng có thể áp dụng tư thế ngồi hơi nghiêng sang một bên, ngồi lệchmột tí còn mặt vẫn hướng về phía người đối thoại, như vậy dễ tạo cảm giác gần gũithân mật Tư thế ngồi lý tưởng nhất là nửa người phía trên hơi đổ về phía trước, lưngchớ dựa hẳn vào ghế, hai tay đặt ngay ngắn trên đùi, gót giầy áp sát vào thể nên lệchsang bên một chút, hai đầu gối giữ một giãn cách vừa bằng nắm đấm Nếu đứng đểnói chuyện thì thời gian không nên quá dài Trong những nghi lễ long trọng, thì tưthế đứng phải nghiêm trang, thẳng thắn, không được lắc lư, không được lệch vaihoặc khom lưng Đứng để trao đổi cũng phải lựa chọn thế đứng cho đẹp, không cứngnhắc gò bó nhưng cũng không xuê xoa tùy tiện quá Khi bị người khác áp sát một bộphận chính nào đó của cơ thể, thì sẽ cảm nhận bị chèn ép, bị dồn nén Trái tim ở bêntrái lồng ngực, vì vậy nên cố gắng đứng lệch sang bên trái người đối thoại, như thế

dễ nắm phần chủ động làm chủ tình hình Lúc đứng nói chuyện với người thân quen,

có thể hơi suồng sã một chút Ví dụ vỗ vai hoặc xoa lưng đối phương một cách nhẹnhàng sẽ tạo được không khí thân ái gần gũi đồng thời giải tỏa được sức ép tâm lýgiúp cho đối phương đỡ căng thẳng Cự ly giữa hai người khi nói chuyện cũng hếtsức quan trọng, tùy theo mức độ quan hệ mà giữ giãn cách cho vừa phải và nói

chuyện được thoải mái hơn Mỗi người đều dành cho mình một khoảng không gianriêng, khi giao tiếp việc tạo ra cự ly thích hợp gần như là một phản ứng tự nhiênthuộc về bản năng Khi hai người chẳng lấy gì làm thân thiết mà lại sán vào quá gần

sẽ bị coi là lấn lướt, sỗ sàng, gây ra tâm trạng ức chế, đề phòng cho đối phương Nếu hai người có quan hệ khăng khít mà lại giữ khoảng cách quá xa thì sẽ gây cảm giác

hờ hững lạnh nhạt Vì thế, cần tùy theo từng hoàn cảnh cụ thể để xác định cự ly chothỏa đáng Như thế nào để được coi là thỏa đáng? Điều này còn phụ thuộc vào tư thếcủa hai bên Nếu hai bên ngồi mặc cả mua bán với nhau thì nên ngồi hai bên chiếcbàn lớn, mỗi người ngồi cách mép bàn một nắm tay Nếu hai bên cùng ngồi nóichuyện, thì nên giữ giãn cách vào khoảng một sải tay Nếu hai bên cùng ngồi quanhbàn, thì cự ly có thể rút lại gần hơn Nếu trong câu chuyện, một bên tỏ ý nhờ vả bên kia giúp đỡ chuyện riêng, hoặc câu chuyện đã đến hồi kết thúc, thì khi nói chuyệnnên nhìn vào mắt người đối thoại, còn cự ly giữa hai người nên gần hơn một chút Nếu cả hai người nói chuyện trong tư thế đứng thì cự ly thích hợp nhất là hai sải tay,nếu đứng gần quá sẽ gây cho đối phương cảm nghĩ “đối lập”

Trước tiên xin kể một câu chuyện:

Trong một cuộc hội đàm cao cấp Xô-Mỹ Kennedy nói: “Phán đoán sai có thể dẫnđến thảm họa chiến tranh hạt nhân” Khơrútxốp bỗng nhiên phát cáu hét toáng lên

“Phán đoán sai lầm! Phán đoán sai lầm! Tô thường xuyên nghe những người bạn củacác ông ở châu Âu hay ở một nơi nào đó nhắc đi nhắc lại câu nói “phán đoán sai lầm”chết tiệt đó, có lẽ các ông nên ngay lập tức rút bỏ cụm từ đó đi Tốt nhất là vứt nó vàotrong kho ướp lạnh, đừng bao giờ sử dụng nó nữa! Vì tôi chúa ghét từ đó!” Cử tọa cómặt ở đó đều tỏ ra thấp thỏm không yên trước câu nói đó củaKhơrútxốp Sau đó mọingười cùng dự bữa cơm trưa

Trong bữa ăn trưa, tổng thống Kennedy giơ tay sờ vào một chiếc huân chương củaKhơrútxốp và hỏi: “Đây là huân chương gì thưa ngài?”, Khơrútxốp giật mình trả lời:

“Đây là Huân chương Hòa bình Lênin” Kennedy ôn tồn nói: “Tôi mong rằngtấm huân chương hòa bình này có thể giúp ngài giữ vững hòa bình”

Đàm phán là dịp đọ tài về mặt ăn nói, cũng là cuộc đối chọi về mặt trí tuệ Ngườiđáng mặt bậc thầy về ăn nói miệng lưỡi dẻo quẹo, biết gia giảm thêm bớt hết sức ungdung linh hoạt và giành được thành công ngoài ý muốn Đôi khi họ bày ra thế trận nửa

hư nửa thực, ẩn ý sâu xa, đôi khi lại nói toạc móng heo, hết sức thành thật, nói chuyệnnhỏ nhưng mang ý nghĩa lớn, đôi khi nói cạnh khóe, ám chỉ chuyện này chuyện nọ,muôn hình nhiều vẻ, nhưng chung qui chỉ nhằm một mục đích là chiến thắng đốiphương mà thôi

Trong giao tiếp thì cách vận dụng từ ngữ mềm mỏng biến hóa được coi là phổ biến

và thần diệu nhất Chúng ta cần phải căn cứ vào tình hình thay đổi về các mặt đốitượng, chủ đề, cách thức, hoàn cảnh, sách lược, thời gian, vận hội v.v để chuyển đổiphương thức vận dụng từ ngữ cho thật thích hợp

Một lần, vì việc công mà Tống Thái Tổ tức giận Chu Hàn, định bụng xử phạt ông

ta bằng tội “đình trượng”, nói nôm na là dùng gậy đánh vào mông Chu Hàn cảm thấynhư vậy là mất thể diện quá, bèn tâu: “Hạ thần nhờ tài trí hơn người mà nức tiếngtrong thiên hạ, thế mà bây giờ lại bị đánh đít như thế này thì quả là chẳng còn mặt mũinào nhìn thiên hạ nữa!”

Tống Thái Tổ nghe vậy, không nhịn được cười, ngay lập tức giáng chỉ tha bổngcho Chu Hàn Đủ biết, phương thức biểu đạt ngôn ngữ không chỉ bó hẹp trong vấn đề

sử dụng câu cú, ngữ khí, ngữ điệu, âm vực khác nhau mà còn bao gồm cả khía cạnhchọn từ chọn ngữ mang đậm sắc thái tình cảm, cách sắp xếp trình tự câu chữ nữa Tất

cả những thứ đó đều nhờ vào tài ứng biến khôn khéo mau lẹ, xoay chuyển linh hoạttheo từng tình huống cụ thể

Mọi sự vật trên đời đều được cấu tạo bởi “diện” và “điểm” Trong trường hợp này

“diện” dùng để chỉ chỉnh thể cũng như quá trình phát triển của sự vật; Còn “điểm” làbiểu hiện một khía cạnh, một bộ phận nào đó của sự vật hoặc một giai đoạn nào

đó trong toàn bộ quá trình phát triển của sự vật “Diện” và “điểm” vừa đối lập vớinhau vừa nương dựa vào nhau cùng song song tồn tại Muốn tồn tại hai thứ không thểtách rời nhau, không những nương dựa mà còn khống chế lẫn nhau Khi một “điểm”mang ý nghĩa then chốt nào đó bị thay đổi thì cũng sẽ trực tiếp ảnh hưởng đến sự thayđổi của “diện” Vì vậy, trong quá trình luận chứng, nên khai thác tối đa khả năng chọnlấy một “điểm” then chốt mang tính đối lập nào đó để khoét sâu vào, nhằm hạ gục đốiphương

Văn Nhất Đa là một học giả nổi tiếng chính trực, khi ông trở thành một chiến sĩ dânchủ kiên định, thì bè phái phản động tỏ ra hoang mang sợ hãi Chẳng làm gì nổi ôngchúng quay ra bịa đặt những câu chuyện đồn nhảm để khích bác ông Chúng nói:

“Chớ có nghe lời nói của Văn Nhất Đa, chẳng qua ông ta đói quá phát cuồng, nên mới

ăn nói quá khích như vậy!”

Nghe những lời vu khống bịa đặt đó, Văn Nhất Đa tỉnh bơ như không, khi diễnthuyết ông đập lại: “Nói vậy nghe ra cũng có phần đúng, thực tình là tôi đang bị đói,nhưng cũng chính vì tôi từng chịu đói, nên tôi mới hiểu ra nhiều điều mà các vịchưa từng bị đói không thể nào hiểu nổi Và cũng nhờ bây giờ tôi được no hơn mộtchút, có tí sức lực mới có thể kể những chuyện này ra đây Như vậy phải chăng có thểgọi là “quá khích”, phải chăng nên mặc cho các ngài khi nào cũng ăn no béo bụngmuốn nói gì thì nói! Tuy nhiên tôi chỉ biết rằng đất nước phải rơi vào vận hạn này,nhân dân phải chịu khổ đau đến cùng cực, họ đã bị ép cạn kiệt đến giọt máu cuối cùngrồi Nếu tôi không dám đứng ra nói vài điều công tâm, thì tôi là con người bỉ ổi và íchkỷ”

Khi đánh vào một “điểm” là phải áp dụng chiến thuật được ăn cả, ngã về không.Như vậy vấn đề mấu chốt là phải chọn đúng “điểm” Phải thật nhạy cảm nhận ra mộtnét nào đó có thể rất mơ hồ mong manh hay bị người ta bỏ qua, nhưng chính nó lại

có thể hạ gục đối thủ, sau đó bất ngờ ra đòn chí mạng, khiến cho đối phương khôngkịp trở tay Thời cổ đại, có một nhà hùng biện tên là Cầm Hạt Ly, một hôm ông gặpmột bà già ở đầu làng, bà già nghe nói ông là nhà hùng biện, bèn nói:

“Lão có một chuyện nghĩ mãi chẳng ra, ông giảng giải hộ được không ạ?”

Cầm Hoạt Ly vui vẻ nói: “Xin cụ cứ nói ra đừng ngại”

Bà lão nói: “Bờm ngựa hướng lên phía trên sao mọc ngắn thế, còn đuôi ngựa chúcxuống dưới sao mọc dài thế?”

Cầm Hoạt Ly nói: “Thật quá đơn giản, bờm ngựa chĩa lên trời xúc phạm đến thầnlinh, nên thần linh không cho nó mọc dài, còn đuôi ngựa chúc xuống đất là qui phụcthần linh nên thần linh cho phép mọc thật dài! Vạn vật trong thiên hạ đều nênthuận theo quy luật”

Bà lão thốt lên: “Thì ra là vậy, nhưng tóc người cũng mọc lên phía trên, sao vẫnmọc được dài thế?

Còn râu người chĩa xuống dưới mà vẫn không dài bằng tóc?”

“Đó là vì ” Cầm Hoạt Ly ngắc ngứ không nói được gì

Khi đánh vào một “điểm”, thì phải chọn cho được điểm nào có mối liên hệ tất yếuvới suy luận của mình

Nếu vận dụng phương án diệt “điểm”, phải tìm cách phân chia và rút gọn các mặtquan hệ nhiều tầng nhiều lớp của sự vật, sau đó tô đậm làm nổi bật tác dụng của mốiquan hệ đã được tách biệt hoặc rút gọn đối với sự vật đó, lấy đó làm căn cứ, để rút rakết luận mang tính lôgic tất yếu

Nhanh chóng nắm bắt chủ đề do đối phương đưa ra, đẩy câu chuyện tiếp diễn theohướng có lợi cho mình, để tạo thế khuất phục đối phương, đây là kế cướp súng địch

để diệt địch Đặc điểm của nó là, dùng ngay vũ khí của đối phương để tăng cường sứcmạnh cho ta, nhằm thực hiện mục tiêu đặt ra

Muốn thực hiện được chiến thuật này, thì điểm quan trọng nhất là trước đòn tấncông của đối phương, mình phải nắm bắt được ý đồ và điểm huyệt vị của họ, sau đótương kế tựu kế, mượn sức địch bồi bổ sức ta, lừa địch mắc vào bẫy giăng sẵn, làmcho địch hoang mang bối rối Sau đó ra đòn phản công chớp nhoáng, bất ngờ bằng sứcmạnh được tập trung cao độ, xoay chuyển tình thế từ chỗ đối phương đang say sưa với

ưu thế bỗng bị quật đòn chí mạng không gượng dậy nổi vì quá choáng váng đành chịuthất bại Tôn Tẫn sống vào thời chiến quốc không những là nhà quân sự lỗi lạc, màcòn là người tài ăn nói

Từ khi ông bày mẹo cho Điền Kỵ thắng được Tề Uy Vương trong cuộc đua ngựathì Tề Uy Vương bắt đầu chú ý áp dụng mưu lược của Tôn Tẫn

Một lần họ đến dưới chân một ngọn núi Tề Uy Vương tự nhiên cao hứng muốn thửtài Tôn Tẫn xem sao liền bảo ông: “Đố khanh nghĩ cách bắt ta tự nguyện trèo lên đỉnhnúi đấy!” Tôn Tẫn ngay từ đầu đã đón được ý Tề Uy Vương thấy từ chốikhông xong, liền cười nói “Thần tài cán chưa đạt đến mức đó, nhưng nếu bệ hạ ở trênđỉnh núi thì họa may thần có thể lừa được bệ hạ xuống núi” Tề Uy Vương hết sức tựtin, trong bụng thầm hứa: “Bằng bất kỳ giá nào, mình cũng không chịu xuống núi, đểxem ông ta xoay xở ra sao!” Thế là ông ta đi lên núi, đang định bụng cố thủ trên đó,thì Tôn Tẫn thưa: “Thưa đại vương, thế là thần đã lừa được đại vương tự nguyện lênnúi rồi đó” Đến lúc đó Tề Uy Vương mới vỡ lẽ ra là mình đã bị Tôn Tẫn cho vàotròng, đành phải chịu thua.

Dưới triều vua Càn Long nhà Thanh, Hòa Thân tự phụ là tuổi trẻ tài hoa, giỏi thơphú, tỏ ra coi thường nguyên lão tam triều Lưu Thông Xuyên

Tuy nhiên Lưu cũng tự nhận mình là người biết thơ phú, có nhiều công trạng, coikhinh gian thần Hòa Thân chẳng ra gì Khi lâm triều luận chính hai người thườngkiếm cớ châm chọc khích bác lẫn nhau, lâu dần thành ra thù hận nhau

Càn Long nghĩ cách làm cho hai người làm lành với nhau, liền ra lệnh cho haingười theo vua ra vườn hoa phía sau đi dạo mát, rồi bảo hai người làm thơ phú về đềtài “nước” Lưu Thông Xuyên vuốt chòm râu dài, rảo bước ra phía bờ hồ, soibóng xuống mặt hồ trong xanh, ngắm nghía khuôn mặt già nua quắc thước của mình,lại liếc mắt nhìn sang dáng vẻ dương dương tự đắc của Hòa Thân đang đứng ở gần đó,ứng khẩu ngâm một khổ thơ:

Nguyên văn theo âm Hán Việt: “Hữu thủy niệm khê, vô thủy dã niệm khê Hệ lạcđiểu bàng biến vi kê Đắc thực hồ ly hoan như hổ, lạc phách phượng hoàng bất nhưkê”

Dịch nghĩa: Có nước nhớ đến khe, không có nước đọc là hệ, hệ mà rơi vào bên chữchim thì biến thành gà, được ăn thì cáo mừng như cọp, sa cơ lỡ vận thì phượng hoàngchẳng bằng con gà

Hòa Thân gian ngoan thầm cảm phục Lưu Thông Xuyên “đường kiếm vẫn còn sắcbén như xưa” đồng thời cũng hiểu ngay được ẩn ý cạnh khóe trong bài thơ của ông,liền nghĩ một bài để chọi lại

Nguyên văn theo âm Hán Việt: “Hữu thủy niệm tương vô thủy dã niệm tương, vũlạc tương thượng tiên vị sương Tự gia các tảo tiền môn tuyết, nã quản tha nhân ngõathượng sương”(1)

Dịch nghĩa: Có nước nhớ đến (sông) Tương, không có nước đọc là Tương, mưa rơitrên đầu tương thì biến thành sương Từ nay tuyết rơi trước cửa nhà ai thì nhà ấy quét,đừng để ý đến chuyện sương có đọng trên mái ngói nhà người khác làm gì) (ý nói

từ nay về sau ai lo phận nấy đừng khích bác nhau nữa)

Càn Long thấy tình hình như vậy cho rằng dịp tốt đã đến, liền bước lên nắm lấy tayhai người, nói:

“Hai vị ái khanh nghe trẫm nói đây, ta cũng sẽ họa thêm một bài”

Nguyên văn theo âm Hán Việt: “Hữu thủy niệm thanh, vô thủy diệc niệm thanh, áikhanh cộng hiệp lực, đồng tâm tiện hữu tình Bất khán tăng diện khán phật diện, bấtkhán cô tình khán thủy tình”(1)

Dịch nghĩa: Có nước đọc là thanh, không có nước cũng đọc là thanh, nếu không nểmặt tăng thì hãy nể mặt phật, nếu không nghĩ đến tình riêng thì hãy nghĩ đến tìnhchung

Cả hai người đều hiểu được dụng ý hòa giải của vua Càn Long, hết sức chân thànhcởi mở, hơn nữa thơ phú ngâm vịnh cũng khơi gợi những tình cảm cao đẹp trong tâmhồn họ, nên đã bắt tay làm lành với nhau

Chương 2: Giáo dục cách mở rộng quan hệ

Một số người có thái độ về cuộc sống “mệnh tại trời, phàm việc gì cũng không nênquá cầu thị” Đây được coi là một kiểu chủ nghĩa lạc quan Bởi vì nhân sinh vôthường, không ai có thể nhìn trước được tương lai Vinh hoa trong nháy mắt có thể tanthành mây khói, ngược lại có kẻ dù ở tận đáy xã hội vẫn có khả năng đổi đời Cũngnhư thế, có người tầm thường, xấu xa bỗng nhiên thay đổi 1800, tiến thân như diềugặp gió, có người dốt nát bỗng lập được kỳ tích lớn lao, lưu danh sử sách, hayngười điên bỗng có cống hiến vĩ đại cho nhân loại Những trường hợp trên không phải

là không có, nhưng cũng chỉ như lông phượng, sừng lân, rất hiếm Trong cuộc sống,những phút vinh quang loé sáng ngắn ngủi của những người này không làm chochúng ta chú ý, thậm chí không hề mảy may nghĩ đến việc sẽ kết giao với họ Chúng

ta vẫn coi những “người tầm thường”, “người ngu dốt” hay “người điên” là nhữngngười “không có tiền đồ” Vậy cái gọi là người “không có tiền đồ” được hiểu như thếnào?

Nói theo cách thông thường, chúng ta hà tất phải lãng phí thời gian kết giao vớiloại người đó Một chuyên gia tâm lý học người nước ngoài cho rằng, người không cótiền đồ và không cầu thị là:

Kết giao với những người trên đây, nghĩa là chúng ta đang lãng phí chính cuộcsống của chúng ta Thử hỏi, liệu các bạn có mong muốn kết giao với họ không?

Có câu “quân có một, địch có hàng nghìn”, bạn bao giờ cũng ít hơn thù rất nhiều.Nhất là trong công việc, đồng sự và những người đi sau chính là đối thủ cạnh tranh.Nói chung, đồng nghiệp trong công việc, tình địch trong tình yêu, đều có thể coi là

kẻ thù “Kẻ thù” ở đây không đơn thuần để chỉ đối thủ cạnh tranh về mặt tinh thần, màchỉ những người có xung đột hết sức lợi hại, có thể biến người ta trở thành thù hận

Có một số người thường không làm người khác cảm thấy khó chịu, không đắc tộihay gây hận thù với người khác Bởi vì họ thường bưng bít thế giới riêng của họ, nguỵtrang bản thân họ Do đó, rất khó tìm ra khuyết điểm hay nhận ra bản thân họ có kẻthù hay không Ngược lại, một số người dám làm dám chịu, không sợ đắc tội vớingười khác, đương nhiên mọi người dễ dàng nhận ra là họ có kẻ thù.

Việc giữ vững lập trường và lý tưởng của riêng cá nhân có thể gây bất đồng vàxung đột với chính kiến của người khác và rất dễ dẫn tới quan hệ thù địch, không độitrời chung Vì thế, người nào đó không sợ đắc tội với người khác, dũng cảm kiên địnhvới chính kiến của mình thì kẻ thù của anh ta càng nhiều Đây cũng là hiện tượng hếtsức tự nhiên Ngược lại, người không có lý tưởng, không có tài năng hoặc không dámđưa ra chính kiến của mình, bề ngoài dường như họ không có người đối đầu hay kẻthù nhưng cuối cùng họ vẫn sẽ là người thất bại Những người thường “gió thổi chiềunào theo chiều đó, không làm mất lòng ai Họ dễ dàng thoả hiệp chỉ vì cái lợi rất nhỏtrước mắt, thậm chí nịnh bợ người khác nhằm tạo ấn tượng tốt, chiếm cảm tình ngườikhác Thực tế cho thấy, loại người này không những không có ý chí, thiếu khảnăng phán đoán, mà còn không có giá trị tiềm tàng và thực lực cạnh tranh cao

Tục ngữ có câu “Quân thù là huân chương của anh hùng” “với ai cũng là bạn tốt,không thể trở thành bạn tốt của bất kỳ ai” Có nhiều kẻ thù mới có những tư tưởng và

ý tưởng xuất chúng, mới tạo ra được những thành công siêu phàm

Một số người quan hệ rộng, lĩnh vực nào cũng có người biết đến Một số cho rằngchỉ cần trao đổi danh thiếp, ngồi uống rượu với nhau một đôi lần là có thể trở thànhbạn tâm giao Thực tế cho thấy những kiểu quan hệ này không được liệt vào quan hệđích thực, bởi vì phạm vi rộng lớn của mối quan hệ không phải là yếu tố then chốtquyết định sự thành bại của một quan hệ

Quan hệ xã hội đích thực là quan hệ được thiết lập trên nền tảng thời gian và chiềusâu của nó Nếu chỉ đơn thuần quen biết nhau, tình cờ gặp nhau hoặc giả khi bạn đứngtrước những bước ngoặt của cuộc đời, mối quan hệ rộng lớn của bạn không cótác dụng gì thì chưa thể coi là quan hệ đích thực

Anh Quân vốn là phóng viên tin tức của một tờ báo nổi tiếng, vì tính chất công việcnên quan hệ xã hội rất rộng Anh ta luôn lấy đó làm niềm kiêu hãnh và thường haykhoe khoang quen biết người này người nọ:

“Trước đây khi làm công việc nhà báo thường hay gặp gỡ Bộ trưởng X, tôi cũngthường xuyên gọi điện liên lạc với ông ấy….”

“Nhà văn nữ đó là người thân của bạn gái tôi trước đây, chúng tôi biết nhau rất rõ”

“A, người thiết kế của Đài truyền hình Y ấy à, quan hệ của tôi với anh ta rất tốt”.Đối với những người tự đánh trống tự thổi kèn như vậy, khi họ nói ra, người biếtthì chỉ cười xoà cho qua chuyện, gặp người “chưa quen” sẽ tưởng thật, thậm chí nhờ

anh ta giúp đỡ giới thiệu với những nhân vật mà như lời anh ta nói là có quan hệ rấtmật thiết với họ.

Một số người quen biết nhiều và tạo ấn tượng tốt đẹp với đối phương, song nhữngquan hệ bề nổi nông cạn này thực chất chỉ nhằm thoả mãn cá nhân họ về vấn đề sốlượng mà thôi

Nói chung, quan hệ rộng nhưng phải là những mối quan hệ đích thực, có chiều sâu

và phải luôn duy trì để mối quan hệ đó ngày càng sâu sắc hơn và chân thành hơn.Quan hệ rộng là một chuyện, còn độ sâu của các quan hệ đó như thế nào mới là vấn đềmấu chốt

Đối tượng quan hệ, không nhất thiết phải giới hạn ở phạm vi những người nổi tiếnghay người có tài, họ có thể chỉ là những người bình dị sống lặng lẽ, không ai biết đếnnhưng là người đối xử chân thành với bạn, lo lắng cho bạn và giúp đỡ bạn

Người có quan hệ rộng, khi gặp chuyện khó, trong đầu xuất hiện ngay người bạn cóthể giúp đỡ giải quyết, họ được coi là một trong những cao thủ về quan hệ xã hội Vàothời điểm cần thiết, bạn tìm được người thích hợp có thể giúp bạn một tay, là mụcđích thực tế quan trọng nhất và là nguyên nhân để bạn nỗ lực khi thiết lập một mốiquan hệ

Tuy nhiên, không phải cứ quen biết nhiều người là có thể đạt được mục đích này.Nếu bạn không biết được sở trường, tính chất công việc và quyền hạn của người màbạn quan hệ, tất yếu khi bạn gặp khó khăn sẽ không biết nên cầu cứu ai Nói cáchkhác, tính liên tục không đứt đoạn trong quan hệ là yếu tố cần thiết tuyệt đối

Trong cuộc sống, bất kì ai cũng cần có quan hệ Đặc biệt, ngày nay trong môitrường xã hội, kinh tế, giáo dục, khoa học kỹ thuật phát triển như vũ bão, hầu hết cácquan hệ xã hội đều được hình thành từ các mối quan hệ làm ăn Nhìn chung, các mốiquan hệ trên thương trường hay quan hệ chức tước, người ta thường quan tâm chútrọng đến hiệu quả của nó, ít khi có được những tình cảm thực sự chân tình

Còn các mối quan hệ thông thường có lẽ cũng chỉ là những tấm thiệp mời hay đôilần chào hỏi, hàn huyên tâm sự trong bữa tiệc mà thôi!

Nếu trong cuộc sống hiện thực các mối quan hệ rộng rãi không có cách gì để pháthuy tác dụng của nó thì không có gì đáng thổi phồng, khoe khoang cả Một người cóquan hệ rộng, có trong tay bộ sưu tập danh thiếp và quen biết nhiều người songnếu không có cơ hội sử dụng các mối quan hệ đó vào cuộc sống hay công việc củabạn, thì rốt cuộc cũng chẳng có ý nghĩa gì

Vì vậy, dù có thể có ít mối quan hệ nhưng bù lại đó là những mối quan hệ đúng đắn

và hiệu quả thì sẽ có tác dụng quan trọng hơn nhiều Nếu không mối quan hệ cũng chỉgiới hạn trong phạm vi quen biết xã giao mà thôi

Có một số người trong mọi hoàn cảnh cần thiết họ đều có thể tìm được nhữngngười bạn phù hợp giúp đỡ mình Đương nhiên, cũng có không ít người tuy kết bạnvới đủ hạng người nhưng khi cần lại không tìm được ai giúp đỡ.

Khi xây dựng các mối quan hệ, không nên chỉ dừng lại ở mức độ ăn uống tào lao,dăm ba câu chuyện hay hàn huyên thăm hỏi mang phép lịch sự thông thường, mà nênthường xuyên vun đắp, đi vào chiều sâu để các mối quan hệ đó trở thành một mốiquan hệ chân chính, lâu dài

Những mối quan hệ hời hợt, bề nổi sẽ chẳng có ích gì đối với sự thành công củabạn Vì thế, khi kết bạn nên quan tâm đến chiều sâu của quan hệ hơn là chỉ chú ý đếnchiều rộng của nó

Quan hệ giữa người với người cũng giống như sự ăn khớp giữa những chiếc bánhrăng cưa, bánh răng này kéo theo sự hoạt động của bánh răng khác, tạo nên hệ thốngchuyển động điều hoà cho cả một bộ máy hoàn chỉnh Nói một cách khác, chúng ta aicũng phải dựa vào sức mạnh của người khác thì mới có thể tồn tại được, không nhữngvậy chúng ta còn có thể được sống hạnh phúc nữa Nhiều người khoe khoang, khoáclác rằng: “Tôi chẳng cần sự giúp đỡ của người khác” Trên thực tế, họ đang lừa dốichính mình

Quan hệ giữa con người với con người rốt cuộc là quan hệ hợp tác của “vay vàmượn” hay cũng chính là quan hệ cùng có lợi giữa “cho và nhận” Nhiều người chorằng, bạn tốt chính là người mà chúng ta có thể vay mượn thậm chí quỵt nợ của họ,đâu biết rằng chính vì bạn tốt lại càng cần phải có vay có trả Trả đủ tiền bạc vaymượn, con số đó bao nhiêu chỉ cần bạn hoàn trả xong là được, những món nợ tìnhcảm trong công việc hay trong lĩnh vực khác về sau còn có thể thay đổi, phát triểnchúng ta khó biết trước được Hoặc có thể cành lá phân ly hoặc có thể đơm hoa kếttrái Rõ ràng, món nợ tình cảm là món nợ khó hoàn trả nhất Nếu món nợ tình cảmcàng lớn, bạn càng dễ bị mọi người phê bình là luôn lợi dụng người khác

Lấy công việc để hoàn trả công việc, đó là lẽ thường tình đối với con người trong

xã hội Còn điều khó khăn nhất chính là món nợ tình cảm không có quan hệ tiền bạc

Sự quỵt nợ này nảy sinh không phải vì những mâu thuẫn, tranh chấp về tiền bạc Đôilúc những lời giới thiệu bằng một cuộc điện thoại hay một tấm danh thiếp cá nhâncũng trở nên đáng giá ngàn vàng, song dĩ nhiên người giới thiệu cũng phải chịu tráchnhiệm bảo đảm cho sự xác nhận của mình Bởi thư giới thiệu cũng giống như việc vaymượn tiền của người khác, có khác chăng khoản nợ phải trả là quan hệ tình cảm màthôi Và người được giới thiệu cũng không được phép quên khoản nợ vô hình màngười bạn giới thiệu mình phải gánh chịu

Song nhiều người lại nghĩ rằng, việc người ta bỏ công sức ra vì mình là lẽ thườngtình Hạng người này bao giờ cũng nhận những kết cục kém may mắn, đó là sự cô lậphoàn toàn, sẽ không còn ai muốn giao du kết bạn với họ nữa Thiết nghĩ, mọi người sẽ

khó có cách nào để quan hệ chân tình với hạng người này Một khi bạn bè đã viết thưgiới thiệu mình thì người đó phải chịu hoàn toàn trách nhiệm và khi đã giới thiệu tiến

cử thì họ sẽ không có cách nào chối bỏ nữa Đối với người giới thiệu nhầm, khó tránhkhỏi việc nảy sinh nghi ngờ của mọi người về kiến thức và nhân cách của họ Do đó,những lần giới thiệu sau sẽ dễ bị người khác lảng tránh hoặc từ chối

Tóm lại, khi bạn đã hàm ơn người khác thì cho dù việc đó lớn hay nhỏ, nhiều hay

ít, quan trọng hay không quan trọng bạn cũng cần có sự báo đáp bằng một hình thứcnào đó, quy luật có vay có trả, bình đẳng cùng có lợi đó chính là nguyên tắc cơ bảnquan trọng nhất trong quá trình giao lưu kết bạn

Như thế nào được xem là bạn tốt? Ngày ngày quấn quýt bên nhau hay sao? Hay làthường xuyên liên lạc gọi điện cho nhau? Nếu không giữ được mối quan hệ như keonhư sơn thì người ta chỉ coi là sự giao tiếp thông thường hay sao? Liệu như vậy câunói “tình quân tử nhạt như nước ốc” có thể lưu truyền đến ngày nay hay không?

Thực tế, bạn tốt quý nhau ở tấm lòng hay tình hữu nghị sâu nặng chứ không cầnmâm cao cỗ đầy để làm cơ sở Những người bạn phấn đấu vì mục tiêu chung, sựnghiệp chung, hiểu biết rõ về nhau và có cùng sở thích, tình bạn của họ là hoạn nạn,sướng khổ có nhau Nếu không có sự nhất trí cao trên tinh thần đó, thì dù tình cảmnhư keo sơn gắn bó cũng chỉ là sự “bằng mặt nhưng không bằng lòng”

Vì vậy bạn bè không nhất thiết lúc nào cũng phải ở gần nhau, còn nếu là nhữngđồng nghiệp với nhau, luôn luôn phấn đấu vì sự nghiệp chung, cho dù mỗi người một

cá tính khác nhau, sở thích khác nhau nhưng đều có chung lý tưởng, cùng nỗ lực, cốgắng cho mục tiêu chung thì có thể thiết lập nên tình bạn sâu sắc, bởi vì, mục tiêuchung mà mọi người theo đuổi luôn có sự nhất trí Nếu cảm thấy tính cách phù hợpvới nhau thì họ sẽ ở gần nhau như hình với bóng, còn không hợp thì sẽ dần xa nhau vàkết quả tất yếu dẫn đến là việc hình thành những nhóm nhỏ giữa các đồng nghiệp vànảy sinh quan hệ thiếu hài hoà

Tình bạn hữu hảo giữa hai nhà soạn nhạc nổi tiếng người Đức là Bethoven vàSufuter thường được người đời sau lưu truyền như một giai thoại Hai người cùngsống giữa thành phố Viên (nước Áo) gần 35 năm nhưng họ mới chỉ gặp mặt nhau mộtlần Bởi Sufuter biết rõ tính cách thích cô đơn một mình của Bethoven, nên ông khôngdám mạo muội ghé thăm Bethoven, cho dù đã có lần ông gửi bản nhạc của mình choBethoven nhưng ông vẫn chưa lần nào gặp mặt Bethoven Mãi cho đến lúc lâm chung,nằm trên giường bệnh, Bethoven mới gọi Sufuter đến và tâm sự: “Linh hồn tôi thuộc

về anh!” Vì vậy, người đời sau vẫn thường ca tụng tình bạn cao quý giữa hai người.Đây cũng giống như một câu nói của một triết gia: “Nhiều người thể hiện như là tìnhbạn nhưng sự thực thì không phải là tình bạn; còn nhiều tình bạn lại chẳng hề giốngtình bạn chút nào”.Chỉ cần tâm hồn tương thông đồng điệu, tình bạn sẽ trở nên vĩnhcửu

Quan điểm nhìn nhận mọi mối quan hệ bạn bè ngang hàng như nhau cần được loại

bỏ triệt để

Quan hệ giữa con người với con người không được đánh đồng như nhau, bởi nó sẽphá vỡ những mối quan hệ bình thường Tuy nhiên, khi giải quyết các “mối quan hệthân - sơ” lại có thể vận dụng nguyên tắc “rộng lượng” và “nghiêm khắc” để điều hoà,

ở một mức độ nào đó nó có thể bù đắp những thiếu sót đáng tiếc mà quan hệ thân - sơgây ra

Trong quá trình xử lý các mối quan hệ con người, sự phân biệt giữa “thân” và “sơ”

là điều khó tránh khỏi Bởi vì điều này có liên quan đến sự khác biệt về thời gian quan

hệ, đặc trưng tính cách, quan niệm tư tưởng, tố chất văn hoá, giữa con người vớicon người Chính vì những điểm không tương đồng mới nảy sinh vấn đề của “thân”

và “sơ”, đây chính là thực tế hết sức bình thường mà cũng rất khách quan

Làm thế nào để giải quyết tốt mối quan hệ giữa “thân” và “sơ”? Bí quyết của nó làhãy sống với những người bạn thân thiết nhưng cần phải hiểu rõ về nhau; đối với bạn

bè không quen biết thì nên tìm hiểu nhiều hơn

Nên chọn thái độ được xem là “nghiêm khắc” đối với bạn bè thân thiết bởi mốiquan hệ thân thiết gắn bó rất dễ trở thành “bức màn” tình cảm, chúng ta không nhìnthấy những hạn chế, khuyết điểmcủa bạn mình Vì vậy trong quan hệ tình cảmcần nghiêm khắc hơn, đặt tiêu chuẩn cao hơn và lạnh lùng hơn về tư tưởng Như vậymới thực sự có lợi cho quá trình củng cố và phát triển quan hệ giao lưu với nhau.Với những người bạn ít thân thiết, do mối quan hệ còn đang ở trong giai đoạn chưathật sự sâu sắc, hiểu biết về nhau cũng chưa nhiều nên khi gặp sự cố phải cố gắngthông cảm cho nhau, tránh đặt tiêu chuẩn quá cao, cũng không được cố chấp, yêucầu đối phương phải hiểu hết mọi hàm ý của bạn, như vậy mới luôn có lợi cho việcphát triển bền vững mối quan hệ từ mờ nhạt trở nên sâu sắc

Tuy nhiên, cần phải nhớ rõ, cái gọi là “rộng lượng” không phải là từ bỏ nguyên tắc

mà là sử dụng những cách thức, giải pháp hợp lý để cùng nhau tìm tòi, điều hoànhững điểm tương đối trong mối quan hệ và một khi đã tìm được sự nhất trí như vậythì những người bạn không quen biết sẽ có thể trở thành những người bạn thân thiếtgắn bó

Chủ trương của bản thân là những ý kiến khách quan dựa trên cơ sở nhân sinh quan

và những chứng cứ, cách phân tích làm chủ đạo, mà không phải là những suy nghĩchủ quan theo cách nói của báo chí

Những bài viết hay, những thông tin tạm thời được đăng tải trên các phương tiệnthông tin đại chúng mà công chúng độc giả vẫn thường bắt gặp hàng ngày không đượcxem là chủ trương của mình

Chỉ có những quan điểm xác thực hay những lý luận xuất hiện trong quá trình đàosâu tìm tòi nghiên cứu mới có thể thuyết phục lòng người Còn những người chỉ sửdụng kiến thức thông thường và những quan điểm mơ hồ sẽ không phải là đối tượngphù hợp khi bàn bạc giải quyết.

Khi bắt gặp bất kỳ vấn đề gì đều có thể nắm vững bản chất của nó bằng quan điểmđộc đáo, sau khi so sánh, phân tích với thực tế có thể đưa ra phương án giải quyết vấn

đề, đó mới được xem là người có chủ kiến Người chỉ biết phê bình, phân tích lý sựhay a dua a tòng không được xem là người có chủ kiến

Ngoài ra, nếu không có cách nào để chứng minh hoặc không có hành động gì cụthể để thực hiện những cách nói của mình thì cũng không được xem là người có chủkiến

Những người như vậy thường có những câu nói, đại loại như: “ không phải nhưvậy!”, “Tôi cho rằng ”, “Tôi nghĩ cũng có khả năng là ”, “Tuy ai đó cho là như vậy,nhưng thực tế thì tôi ” Trốn tránh trách nhiệm, thậm chí ngay cả bản thân cũngkhông có cách nào để tin tưởng lời nói của mình, chính là cách chạy trốn mà nhữngngười thấp kém này thường sử dụng

Tóm lại, cho dù đối phương có tài ăn nói thế nào đi nữa thì với lối nói như vậycũng không đáng để chúng ta tin tưởng Bởi vì, họ không hề muốn chịu trách nhiệmđối với lời nói của mình, họ chỉ muốn biểu đạt ý kiến của mình mà thôi!

Chính vì không muốn chịu trách nhiệm nên trong cuộc sống nhiều người thường cólối nói tự vệ và suy luận chủ quan Nếu muốn trở thành thầy giỏi, bạn tốt của ngườikhác thì bạn nên đặc biệt chú ý tránh phạm phải lối nói này, không nên chỉ biếtnói những lời phê bình hay châm chọc người khác Điều đó thực sự chẳng có lợi gìcho bạn và cả những người xung quanh

Tục ngữ có câu: “Đi ra ngoài thì nương nhờ bạn bè” Nhưng có một số người dứtkhoát không nên làm bạn, đó là người theo kiểu ba phải Những người này không baogiờ phản đối người khác, cũng không dám bảo vệ ý kiến của mình, nếu kết giaovới quá nhiều những người bạn như vậy thì coi như bạn đang lãng phí cuộc đời mình.Ngược lại, có một số người lại cực kỳ tự tin với những chủ trương, ý kiến củamình, họ luôn xem thường ý kiến người khác Những người này tuy cố chấp, bảo thủnhưng có thể họ lại đáng để chúng ta coi trọng và làm bạn

Con người ta, bất kể là ai cũng đều mong muốn được người khác tôn trọng, ca ngợimình Những người bảo thủ thường không quan tâm đến ý kiến người khác, cố chấp,giữ khư khư ý kiến của mình, không chịu nhượng bộ, nói chân thành thẳngthắn nhưng nhiều khi lại rất khó nghe

Những người này có lúc thực sự khiến những người xung quanh cảm thấy khó chịunhưng nếu mức độ thẳng thắn và lời nói không quá đáng thì cũng không hẳn đã là

chuyện xấu, thậm chí có thể xem là người tốt, đáng để kết bạn Nếu họ là người luôngiữ ý kiến của mình nhưng lại biết lắng nghe, tôn trọng lời nói của người khác để sửachữa chủ trương, ý kiến của mình làm cho lập luận thêm đầy đủ, hoàn thiện hơn thì họlại càng đáng để chúng ta làm bạn hơn nữa.

Tuy nhiên, những người này nếu không biết cách kiềm chế bản tính của mình, dễ bịkích động thái quá, có lúc sẽ dẫn đến xúc phạm người khác, phá vỡ quan hệ tốt đẹpgiữa hai bên Trong số những người bạn của tôi, cũng có những người như vậy, tuy họrất được mọi người yêu thích nhưng khi gặp phải vấn đề nào đó họ không thể thoảhiệp được, chỉ biết ý kiến của mình, hễ bị kích động là đập bàn đập ghế, văng nhữnglời thô tục, bỉ ổi Hầu hết mọi người khi gặp những người bị kích động như vậy khôngnhững không dám giận dữ mà còn có cảm giác sợ hãi

Vì vậy, những người này thường không thành công trong quan hệ cũng như trong

sự nghiệp

Nhưng nếu bạn biết cách tranh thủ những phẩm chất của họ (thẳng thắn, không giảtạo) thì bạn có thể làm tăng thêm mối quan hệ cho mình hoặc trong những hoàn cảnhnhất định nào đó, những người bạn như vậy có thể giúp bạn lập công lớn

Ngược lại, có một số người tính cách mềm yếu, sợ khó sợ khổ, biết nhưng khôngdám nói, chịu sự quyết định của người khác lại còn phải hàm ơn người ta nữa Tốtnhất bạn không nên kết bạn với họ, bởi họ không biết cách thay thế quan niệm và chủtrương của mình để tranh luận theo lý lẽ, cũng không thể giúp bạn đứng ra giànhquyền lợi, thậm chí không chắc có lúc bạn còn phải ra tay giải quyết công việc cho họnữa!

Cho nên, những người như vậy không đáng để chúng ta kết bạn, giao lưu mà chỉ đểnói dăm ba câu chuyện tầm phào mà thôi

Trong cuộc sống có một số người rất thích khoe khoang, khoác lác Vì không có trítuệ lại thiếu can đảm và hiểu biết cho nên đành phải nguỵ trang dưới “vỏ bọc” lãnh tụtinh thần của phong trào học sinh hay chỉ chạy theo những giấc mộng hão huyền,thiếu thực tế, họ chỉ là những phần tử cực hữu lệch lạc, là tên lừa gạt của các nhà tưtưởng Nhìn bề ngoài hạng người này trông khí thế mạnh mẽ, dũng cảm nhưng thực

tế lại là những kẻ tự ti, thích khoác lác

“Con trai Bộ trưởng Bộ Giáo dục- Đào tạo là bạn của tôi”, “Lần trước ông Chủ tịchUBND Thành phố uỷ thác cho tôi làm chuyện nọ chuyện kia, cuối cùng ông ấy lại còncám ơn tôi nữa”, “Tôi vừa nhận một

dự án của Arập Saudi, quy mô lớn, công trình trị giá khoảng 30 tỷ Đài Loan”.Trong xã hội luôn tồn tại những người thích thổi phồng một vấn đề, thích kể nhữngcâu chuyện “bịa như thật” cho mọi người nghe, loại người này thường chuẩn bị mọithứ khá kỹ lưỡng thậm chí họ còn mang theo mình những tài liệu hay những tấm danh

thiếp đẹp, sang trọng để làm phụ họa thêm cho lời nói bóng bẩy nhưng gian dối củamình.

Tuy nhiên, việc nói ra tên tuổi người con trai của vị Bộ trưởng nào đó cũng chẳnggiải quyết được việc gì quan trọng Bởi việc quen biết con trai của một quan chức caocấp quyền uy không thể khẳng định được là họ có quyền lực thực sự Trên thực

tế những người chỉ biết dùng tên tuổi của người này người nọ để lừa gạt mọi ngườiđều là những người bất tài vô dụng Đặc biệt là trong thời đại mọi thứ thuộc về Nhànước, tập thể hay doanh nghiệp hiện đại đều đã được tổ chức hoá, tập đoàn hóa.Sức mạnh cá nhân vốn có hạn, vì vậy không thể dành cho một ai đó chế độ đãi ngộđặc biệt chỉ vì người đó có công việc đặc biệt hay có quyền lực

Những người thích khoe khoang, khoác lác đôi khi lời nói của họ rất có sức thuyếtphục Song nó lại tạo nên môi trường thuận lợi cho sự lừa gạt Chúng ta không thểphủ nhận được một điều là, những lời nói dối có uy thế luôn chứa đựng sức thuyếtphục, khả năng lôi cuốn hấp dẫn cao, tràn đầy âm điệu cuộc sống và bay bổng Phầnnhiều là những lời viển vông xa vời, không đáng để bạn tin tưởng Nếu bạn muốnthành công thực sự thì nên hạn chế kết bạn với những người này

Những người thuộc chủ nghĩa cá nhân thích khoe khoang khoác lác, khả năng thựchiện công việc của họ rất thấp, chỉ khoảng 1/10 mà thôi Vì vậy, các bạn không nêngửi gắm quá nhiều hy vọng ở họ mà phải cố gắng nỗ lực thực sự thì mới mong gặthái được thành công

Trong cuộc sống, có một số người khi người khác nói chuyện rất thích chen ngang

để thể hiện mình hiểu biết Loại người này thực sự khiến cho người khác cảm giáckhó chịu

Điều cấm kỵ nhất trong tình bạn là việc nói quá nhiều hoặc nói thừa, thực tế đôi khingười ta chỉ cần một hoặc hai câu và cũng không cần thiết nói thẳng tuột ra cũng đãbiết tâm ý của hai bên Để đối phương hiểu được ý của mình cũng là cả một kỹ năngđầy tính nghệ thuật, đồng thời cũng cần một sự rèn, luyện và khéo léo Tục ngữ cócâu: “Những người nói nhiều phần lớn bị khinh bạc, những kẻ hay biện luận thườngkhông giữ được của cải” Do vậy, cho đến nay vẫn còn rất nhiều người xem “imlặng là vàng” làm nguyên tắc chuẩn mực của cuộc sống

Tuy nhiên, do sự thay đổi nhanh chóng của xã hội, chuẩn mực này cũng đã cónhững biến đổi về chất Những năm gần đây, do chịu ảnh hưởng của các nước Âu Mỹnên ngày càng có nhiều người cố gắng dành thời gian rèn luyện cách thức giao tiếp

để dần hoàn thiện mình Tuy vậy, người Âu Mỹ không bao giờ nhiều lời Chúng tathường bắt gặp trên truyền hình hay phim ảnh, rất nhiều cảnh phim diễn viên thaothao bất tuyệt bởi họ muốn tránh sự phán đoán của người thứ ba Nhưng những gìdiễn ra trong phim ảnh chưa hẳn đã là chân thực cuộc sống

Một nhân sĩ người Đức đi vào cửa hàng văn phòng phẩm ở thành phố Hamburg dựđịnh mua một chiếc bút máy Lẽ thường, dù bạn có hiểu biết về sản phẩm hay khôngthì trước khi mua hàng theo thông lệ bao giờ người mua cũng sẽ hỏi người bán hàngmột số câu hỏi nào đó Người khách mua bút kia cũng vậy, ông cũng đã hỏi cô gái bánhàng một số vấn đề Cô nhân viên vội cầm lấy mấy chiếc bút rồi giảng giải cho ôngkhách nghe về xuất xứ, lai lịch, công dụng của chúng Vị khách im lặng không nói, có

vẻ như đang suy ngẫm vậy

Sau khi nữ nhân viên bán hàng giải thích xong, ông khách người Đức mới nhìnthẳng vào mặt cô gái bán hàng rồi chọn lấy một chiếc bút Bề ngoài tuy có chút lạnhlùng nhưng vẫn toát lên vẻ nghiêm nghị, đó là tính cách của người Đức - không nóinhiều lời

Để được xem là biết cách nói chuyện hay thì ban đầu bao giờ bạn cũng nên nói rõchủ trương của mình, nếu chỉ quan tâm đến lời mình nói mà quên đi lời nói của ngườikhác thì câu chuyện sẽ không thể đạt được hiệu quả cần thiết Hay nói một cách khác,những người chỉ biết đến lời nói của mình, tỏ vẻ hiểu biết và luôn giữ khư khư lối suynghĩ của mình thì đó chỉ là người không có nội tâm

Khi nghe người khác nói chuyện, những người thích chen ngang và thao thao bấttuyệt trước mặt người khác thường là hạng người thiếu tôn trọng bạn bè và khó làmnên nghiệp lớn, tốt nhất là không nên giao du với họ

Mỗi người trong chúng ta ai cũng có mong muốn được thể hiện mình Người thì rấtthích nói nhiều, người thì mang theo bên mình những vật dụng kỳ quái để gây sự chú

ý của mọi người, người lại nhuộm tóc mình thành nhiều màu sắc khác nhau, người lạitiêu tiền như nước Tất cả đều nhằm biểu hiện mình nhưng đó là cách biểu hiện củanhững người ít học trong xã hội Ngoài ra, có một số người lại thích khoe khoangthành tích học hành, chức tước, hoàn cảnh gia đình mình Họ che giấu sự tự ti củamình bằng những thứ tầm thường đó

Để tránh thể hiện mình quá cao, thông thường trong câu chuyện người ta thườngdùng cách biểu hiện không tâng bốc bản thân mình Chẳng hạn, có người hỏi bạn:

“Bạn đang công tác ở đâu?” Câu trả lời của bạn không nhất thiết phải sử dụng chủ

từ mở đầu như trong tiếng Anh: “Đúng, tôi làm việc ở ngân hàng” Hầu hết mọi người

có thể trả lời: “À, ở ngân hàng” Chủ đề của câu chuyện như vậy mới không thể xoayquanh vấn đề “cá nhân mình”

Nhìn từ góc độ tâm lý có thể thấy, mong muốn thể hiện mình phản ánh nguyệnvọng cầu tiến của con người Đây không phải là chuyện tiêu cực song nếu như lúc nàocũng muốn tâng bốc, khoe khoang mình, thậm chí khiến cho mọi người cảm thấykhó chịu hoặc cười nhạo thì đó lại là điều lợi bất cập hại, phá vỡ các mối quan hệ củabạn

Một số người ngoài việc khoe khoang về bản thân mình còn luôn miệng kể về cáccao kiến của mình hay đạo lý nhân sinh, lúc nào cũng muốn huấn thị người khác,những người như thế vô hình chung họ đều tự loại bỏ đi mọi mối quan hệ của mình.

Rõ nhất là các vị lãnh đạo, họ thường hay thuyết giáo với anh em cấp dưới hay vớiđồng sự của mình, cũng có trường hợp lại nói sau lưng, chẳng hạn: nếu là tôi thì tôi sẽkhông làm như thế, tôi sẽ thế này thế khác

Trong số những người mà tôi quen biết, chắc chắn có người có tài ăn nói Họkhông chỉ thành công về sự nghiệp mà còn là những người có năng lực thực sự đượcmọi người thừa nhận Những người như vậy cũng khá nhiều, họ biết cách nắm bắt cơhội, lúc nào cũng muốn giáo huấn người khác Chẳng hạn, có một số người nhờ khổluyện thành công nên họ rất tự phụ, họ cảm thấy không phù hợp với hành vi chạy theotrào lưu, không có suy nghĩ tiến thủ của lớp trẻ ngày nay Vì vậy, chỉ cần nắm được cơhội là họ ra sức khoe khoang, khoác lác về con đường phấn đấu gian khổ của mình.Nếu chỉ như vậy thì vấn đề cũng chưa có gì đáng để bàn luận nhiều, song thực tếngày càng có nhiều người khiến người khác cảm thấy họ là những con người thích lý

sự, dài dòng Họ luôn miệng nói những câu đại loại như: “Nếu tôi ” hoặc “Ngày còntrẻ ”, Nghe những người này nói chuyện là mọi người đã cảm thấy khó chịu và chỉmuốn bỏ đi, không muốn tiếp xúc nữa

Ngược lại, nếu trong đám đông có một người nào đó đứng ra pha trò, có chút khoekhoang, ngôn ngữ tự do, thoải mái thì chẳng qua người đó cũng chỉ muốn nhân cơ hộiđông đủ để thể hiện sở trường của mình mà thôi, không có gì là xấu cả Hơnnữa, trong một buổi gặp mặt như vậy, việc tạo ra một bầu không khí vui nhộn là thực

sự có ý nghĩa và sự xuất hiện của người đó sẽ mang lại cảm giác dễ chịu cho mọingười

Cách thể hiện của hai người nói trên tuy cực đoan nhưng về bản chất lại giốngnhau, nếu muốn sống hoà thuận với họ, trước hết phải nhận thức được một điều là: họđều là những người thuộc lớp người có tính cách tự tin

Nếu không có được nhận thức như thế, bạn sẽ không thể rộng lượng bao dung với

sự thuyết giáo và bệnh nói nhiều của họ

Con người ai cũng có mong muốn được thể hiện mình, đây là động lực để vươn tới

sự tiến bộ, phát triển, chúng ta không thể phủ nhận điều đó Chính vì vậy trên thực tế

có nhiều người mong muốn trở thành minh tinh, đó cũng là điều dễ hiểu

Lẽ đương nhiên đây không phải là điều xấu nhưng điều đáng chú ý là mức độ của

nó Có người dù làm bất cứ việc gì, trong hoàn cảnh nào cũng luôn muốn gây sự chú ýcủa người khác Có câu nói nào thịnh hành, người này thường rất thích sử dụng, nếuquá độ thì điều đó là biểu hiện không bình thường về tâm lý

Trong cuộc sống nhiều người đã trải qua cảm giác này, có thể bạn không biết đốiphương là ai nhưng đối phương lại luôn muốn khiến bạn phải chú ý đến họ Nói mộtcách rõ hơn là, trong xã hội có một số người nóng lòng muốn “thể hiện” mình chomọi người biết Hoặc có thể người đó không phải là người ưa thích sự khoác lác, khoekhoang nhưng họ rất muốn trở thành nhân vật trung tâm của sự chú ý.

Để gây sự chú ý của người khác, một số người thường tạo ra cảm giác không vuicho mọi người Một số người lại muốn đề cao tài năng và vị trí của mình, dù nóichuyện gì với họ, người đó đều tạo dáng vẻ say sưa, hứng thú, dường như có thểlàm bất cứ việc gì mà đối phương yêu cầu, khiến cho những người mới gặp, tiếp xúcvới họ lần đầu dễ có cảm giác nể phục Tóm lại, những người thích tự đề cao mìnhchẳng qua là họ muốn trở thành nhân vật trung tâm của tập thể và hy vọng được mọingười xung quanh tán dương, khen ngợi mà thôi

Trong số bạn bè của tôi, cũng có những con người như thế Tại một buổi triển lãmquốc tế với nhiều đại biểu đến từ khắp nơi trong cả nước, anh bạn tôi chủ động, vui vẻchào hỏi mọi người và thu thập một số thư giới thiệu hoặc những tấm danh thiếp củamột số nhân vật nổi tiếng riêng cho mình, đồng thời khoe khoang, thể hiện mình trướcmặt mọi người nhằm đề cao vị trí của mình Điều không thể phủ nhận được là trongcuộc sống những người này không phải là ít và chiêu thức của họ cũng đạt đượcnhững hiệu quả nhất định

Tôi được biết, anh bạn nói trên của tôi khi gặp ai đó đặt vấn đề nhờ giúp đỡ thì anh

ta đều lảng tránh từ chối khéo Những người thích tự khoe khoang mình có thể thamgia hoạt động biểu diễn ảo thuật lôi cuốn, hấp dẫn hơn là làm một người bạn

Người xưa có câu: “Hữu xạ tự nhiên hương”, nếu một người thực sự có khả năng

và sức hấp dẫn thì dù không cần khoe khoang, giới thiệu, bạn bè họ cũng có thể giúp

họ trở nên nổi tiếng và được nhiều người biết đến Vì vậy, cách tốt nhất là nên tránh

xa những người này

Xã hội ngày càng phát triển với trình độ hiểu biết của con người ngày càng cao,song bên cạnh đó vẫn còn một số người nhẹ dạ cả tin, bị một số kẻ xấu lường gạt haychịu thua thiệt Tuy nhiên, hầu hết những người này không phải vì tin tưởng đốiphương tuyệt đối, cũng chẳng phải vì họ hy sinh cống hiến không tính toán cho đốiphương mà chẳng qua là vì họ hy vọng có được chút lợi nhuận hoặc một sự báo đápthực chất từ đối phương

Ví dụ điển hình nhất là các vị chính khách, không nói gì đến lúc bầu cử sôi động xaxôi nào cả, ngay cả những lúc bình thường bao giờ họ cũng lên tiếng với giọng nhânnghĩa đạo lý hay tình người

Trên thực tế, hiện nay rất ít người sẵn sàng giúp đỡ người khác mà không hề tínhtoán hơn thiệt, trừ những con người đầy lòng nhân ái Hầu hết mọi người khi làm mộtviệc gì đó đều có sự tính toán trước Chẳng hạn như khi chúng ta muốn nhờ vả ai giúp

đỡ làm một việc gì đó, chúng ta thường nói “trăm sự nhờ bạn”, khi nói ra lời này chắcchắn chúng ta mong muốn đối phương sẵn lòng ra tay giúp đỡ và khi đối phương trảlời “giao việc đó cho tôi” hay “để việc đó cho tôi” thì không chắc đối phương giúpmình vì lý do tình cảm nhân nghĩa mà có thể là vì đối phương cảm thấy có lợi cho họkhi giúp mình, đó thực chất là sự trao đổi mua bán.

Nếu như người nào đó cho rằng vì tình cảm sâu nặng mà người khác có thể lăn lộn,

xả thân vì mình thì rõ ràng người đó đã lầm và có thể coi chỉ số IQ của họ bằngkhông, hay họ cũng chỉ là những tên ngốc trong những bộ phim kiếm hiệp dài tập màthôi

Có một vị huấn luyện viên bóng chày nổi tiếng, ông biết cách đánh bại đối thủ củamình nhưng đối với các cầu thủ trong đội ông lại dành cho họ sự quan tâm chăm sócđặc biệt, ông luôn dốc sức giành quyền lợi cho các tuyển thủ, cho dù bị ngườingoài phê bình, chỉ trích nhưng ông cũng không hề oán giận Khi đội bóng giànhchiến thắng, ông biết cách động viên, khích lệ tinh thần thi đấu của các cầu thủ, nhưngchưa bao giờ ông cảm thấy tự mãn với những gì đã đạt được Tuy nhiên, trong xã hộingày nay những con người coi trọng tình cảm đạo lý như vậy không phải là nhiều.Tất cả những điều đó không chỉ là hành vi cá nhân cũng không chỉ là mong muốnđược thể hiện mình, mà đó là một phương thức hành động hy sinh tình cảm một cáchchân thành dành cho người khác, chính điều này mới có thể làm rung động lòngngười

Trong cuộc sống, có một số người làm việc rất lỗ mãng, nhưng lại sẵn sàng lao vàochỗ hiểm nguy, sẵn sàng xả thân vì người khác và sau khi xong việc nôn nóng muốnđược đối phương đền đáp Những người bạn kiểu này có lúc còn gây phiền toái,rắc rối cho bạn, tệ hại hơn họ còn cản trở sự thành công của bạn, tốt hơn hết là nêntránh xa họ

Nếu như có thể dễ dàng kết giao với người khác thì hai chữ “đạo lý” tuyệt đốikhông được bỏ qua, có điều là phải biết cách dùng nó

Làm một con người, cho dù bạn thích hay không thích, trong quan hệ giao tiếpkhông thể không coi trọng nguyên tắc cơ bản của nghĩa lý chân tình trong cách cư xử

Có một số người già thường hay than thở, xã hội ngày nay “đâu còn nghĩa lý tìnhngười?”

Tuy chỉ là cảm xúc bộc phát nhưng thực tế nếu như bỏ qua mọi nhân tình nghĩa lý

mà có thể dễ dàng kết giao với người khác thì e rằng khó có được mấy người

Trong quan hệ giao tiếp với bạn bè, có những tình huống không thể theo ý muốnchủ quan của bản thân mình được Nhưng nếu như lấy tình người để cư xử thì mọichuyện sẽ thuận lợi hơn rất nhiều

Trong tình bạn, nếu một bên đưa ra những yêu cầu bất hợp lý, có thể là do xuấtphát từ đạo lý mà không tiện nhờ cậy thì những lần giao tiếp như vậy không được xem

là những cuộc giao tiếp được thiết lập trên lợi ích thực sự Còn vì bạn giúp đỡ họxuất phát từ đạo nghĩa thì bạn cũng có thể yêu cầu họ báo đáp bằng đạo lý

Tôi có quen một người, anh ta đang thất vọng, buồn chán vì thất nghiệp, anh bạn Acủa anh ta đã giới thiệu anh ta cho một người bạn B khác, anh B vốn không quen biết

gì anh ta nhưng nhờ sự giới thiệu của A mà anh ta đã được B chấp nhận vào một dự

án, cũng vì ý tốt của A mà anh ta đã bằng lòng tiếp nhận công việc Đương nhiên, mốiquan hệ trung gian này không có sự tồn tại của quan hệ được mất trực tiếp

Qua hơn một tháng, công việc đã hoàn thành 90% khối lượng, anh chàng thấtnghiệp muốn anh B trả đủ tiền công nhưng không dám yêu cầu trực tiếp mà nhờ anh

A nói hộ, song anh A từ chối lời đề nghị Thế là, anh chàng thất nghiệp cảm thấytrong lòng không vui, thái độ nói chuyện cũng hoàn toàn khác với trước kia

Lúc này anh A rất áy náy, anh cho rằng công việc còn đang dang dở chưa hoànthành mà đã tính toán đến chuyện công cán thì thật khó nghĩ, bao giờ dự án kết thúcthì hãy tính đến chuyện đó, làm sao lại thúc ép người ta như thế Kết quả là anh chàngthất nghiệp đã tự ý quyết định yêu cầu anh B viết hoá đơn phiếu chi Trước sự chứngkiến của A, anh B đã viết phiếu chi cho anh chàng thất nghiệp Trước khi nhận đủ sốtiền công anh ta còn hứa đi hứa lại là sẽ hoàn thành công trình đúng thời hạn Nhưngcuối cùng, anh ta đã không hoàn thành nổi Quá tức giận với người bạn giả dối, anh A

đã cắt đứt quan hệ bạn bè với anh chàng thất nghiệp

Những người theo “chủ nghĩa tư lợi” luôn cho mình là trung tâm hay những ngườihoàn toàn không biết đến hai chữ “đạo nghĩa” chỉ nên giới hạn thế giới của mìnhtrong phạm vi nhỏ bé Bề ngoài là được lợi, nhưng thực tế không bao giờ có được

“đạo nghĩa” và bạn bè Xin hãy giữ khoảng cách với những người này

Tình bạn xuất phát từ sự tôn trọng lẫn nhau Chữ “tình” ở đây là chỉ tâm tư, thái độcủa đối phương

Không chỉ vậy, nó còn thể hiện dũng khí của sự hy sinh bản thân Trong quan hệbằng hữu, không thể nói ai nợ nhiều hơn ai, vì vậy việc giữ được tinh thần hy sinhcống hiến là điều vô cùng cần thiết

Là bạn bè, biết đầu tư thời gian cho nhau là cực kỳ quan trọng Khi giao du kết bạnviệc tâm sự tìm hiểu nhau là điều quan trọng nhất Vì vậy phải dành thời gian chonhau, đặc biệt là trong giai đoạn đầu của mối quan hệ bằng hữu Chỉ cần người bạncủa bạn có ý nguyện muốn dành thời gian nói chuyện với bạn thì như vậy cũng đượcxem là bạn bè rồi

Lúc này, nếu như người bạn lấy lý do không có thời gian rỗi để tiếp chuyện bạn thìđiều đó chứng tỏ sự thiếu tình cảm chân thành trong mối quan hệ của hai người

Đối với một con người trong xã hội thì công việc chiếm một khoảng thời gian khálớn Vì thế công việc luôn được mọi người ưu tiên hàng đầu, điều này cũng dễ hiểu và

có thể chấp nhận được Tuy nhiên, nếu nói là không có chút thời gian rỗi để gặp gỡnói chuyện với nhau thì e là có phần hơi thái quá và điều đó chứng minh sự thờ ơ,lạnh nhạt của ai đó đối với tình bạn Họ thực sự không có ý định xây dựng, vun đắpcho tình bạn phát triển

Bớt chút thời gian quí giá của mình để đổi lấy tình bạn thì cũng là điều nên làm lắmchứ Còn nếu như không có cách nào khác thì cũng cần đưa ra một lý do thật thuyếtphục để giải thích cho bạn bè hiểu, tuyệt đối tránh dùng từ “không có thời gian rỗi”làm cớ từ chối bạn bè

Giao tiếp trên thương trường nên chọn trong giờ hành chính, tuy nhiên trong thờigian nghỉ trưa nếu thấy thực sự cần thiết thì cũng có thể vận dụng linh hoạt nhưng vẫnphải đảm bảo giải quyết công việc gấp rút

“Có thời gian rỗi” ở đây là để chỉ những lúc ngoài giờ làm việc chính, khi bản thânthành tâm thành ý mời bạn bè mà đối phương từ chối vì có việc bận hay là vì một lý

do nào đó quan trọng khác mà không thể gặp bạn được, thì có lẽ đây cũng là một cơhội để bạn chấm dứt quan hệ bạn bè với người đó

Khi bạn hẹn gặp bạn bè, nếu đối phương thường lấy lý do là vợ không đồng ý hay

do nhà xa, do không có thời gian rỗi thì điều đó chứng tỏ người đó không có thành ýmuốn kết bạn thâm giao với bạn

Bạn không cần thiết phải quan hệ giao du với những người này, bởi chỉ vì mất mộtchút thời gian mà họ còn không muốn thì như vậy còn gì là bạn bè nữa?

Đời người “ba chìm bảy nổi”, dù ai đó được làm việc trong một cơ quan xí nghiệplớn danh tiếng thì họ cũng khó mà đảm bảo được mọi sự bình an, thuận buồm xuôi giótrong cả cuộc đời được Phàm là con người, trong lòng còn băn khoăn trăn trở, thâncòn bị trói buộc thì chắc chắn vẫn còn buồn phiền, sầu não

Tục ngữ có câu: “Đời người có 8, 9 phần 10 chuyện không được như ý muốn, chonên chúng ta rất khó thoát khỏi bể khổ trầm luân của cuộc đời

Hay nói cách khác, những biến cố bất ngờ, những dày vò, bất hạnh mà chúng tagặp phải và thậm chí những tác động bên ngoài đều là những nguyên nhân gây nênđau khổ, buồn phiền cho con người, còn chúng tôi chỉ có thể nói những lời khuyên

“nhìn thoáng một chút, mọi chuyện đều có cách giải quyết của nó” hay “đừng buồnphiền nữa, hãy lấy lại tinh thần đón nhận thử thách” để an ủi những người đang đaukhổ

Với người thờ ơ, bàng quan với mọi việc thì vấn đề nào cũng đều có khả năng giảiquyết, còn đối với những người trong cuộc, những người đang gặp hoàn cảnh khókhăn thực sự thì mọi thứ như đang bị bưng bít trong một chiếc trống vậy, không thể

nhìn thấy ánh sáng mặt trời Vì vậy, rơi vào hoàn cảnh đau khổ, phiền muộn cũng là lẽthường tình.

Khi bạn thấy người bạn của mình đau khổ, bạn thường nói những câu dạo đầu như:

“Chẳng lẽ mình không phải là bạn của cậu sao? Có chuyện gì nói cho mình biết xemnào!”

“Mình chẳng phải là bạn cậu sao?” Câu nói này hàm ẩn sự đồng cảm và thể hiệntình hữu nghị, người đang buồn rầu có thể vui lên vì câu nói chứa chan tình cảm này,mọi nỗi buồn sẽ tan biến hết

Tuy nhiên, người nói ra câu này chưa chắc đã là thật lòng, có thể chỉ là tiện miệngnói ra mà thôi, cho nên muốn xác định sự thật giả trong đó không phải là chuyện dễdàng

Khi nói câu này phải thực lòng mong muốn hy sinh, cống hiến vì bạn bè còn nếunói xong mà không thực hiện thì chỉ khiến cho đối phương thêm phật ý và oán hận màthôi

Dù là an ủi bạn bè, thể hiện tình cảm bằng hữu cũng không nên giả tạo, bởi nếunhư không thật lòng thì câu nói này sẽ có ý gian dối và lương thiện giả tạo

Khi một người đạo đức giả nói với bạn: “Chúng ta chẳng phải là bạn hay sao?” thìluôn luôn họ sẽ làm những việc “chẳng phải là bạn hay sao?”, do đó chúng ta nêncảnh giác với những kẻ “miệng nam mô bụng bồ dao găm” này

Có một số người không từ lao tâm khổ tứ để giúp đỡ người khác, họ cũng là nhữngngười luôn làm việc thiện hay là người có trái tim nghĩa hiệp

Chỉ cần người khác nhờ cậy, bất kể là tiêu bao nhiêu tiền hay mất bao nhiêu thờigian cũng chẳng cần biết công việc khó khăn như thế nào họ đều không chối từ, thậmchí có lúc họ còn sẵn sàng giúp đỡ cả những người đã từng quay lưng, phản bộimình mà không hề đắn đo, tính toán Người ta gọi những người này là những ngườitốt bụng và đáng tin cậy

Vì vậy, dạng người này có nhiều bạn bè tri kỷ và trong nhà lúc nào cũng tràn ngậptiếng cười đùa của bạn bè thân thích, do sự khảng khái và rộng lượng của người đónên những người bình thường rất mong muốn được làm quen kết bạn với họ,còn những người chịu ơn họ thì không ngớt lời khen ngợi và ca tụng

Loại người này lúc nào cũng chạy đôn chạy đáo, lo lắng sốt sắng phục vụ ngườikhác, do đó họ luôn được mọi người thừa nhận là người bạn tốt Nhưng thực tế khibạn gặp phải vấn đề ngoài ý muốn, dù rằng bạn có quan hệ sâu sắc với họ cũng chưachắc đã nhận được sự giúp đỡ của họ Đương nhiên, họ có thể thể hiện sự giúp đỡbằng lời nói, còn ngoài ra đừng hy vọng họ sẽ hết lòng vì bạn

Tại sao vậy? Lý do là:

Do đó, bạn cần cảnh giác với những người luôn luôn tỏ ra thân thiết, xông xáo giúp

đỡ người khác Quan hệ với hạng người này, tốt nhất là thể hiện sự tôn trọng và phéplịch sự dừng lại ở mức độ phù hợp Hạng người này thích trung thành với người khác,đây chính là mục đích sống chủ yếu của họ nhưng sâu thẳm trong thâm tâm chắc chắncòn điều gì khác khiến người đó quan tâm hơn

Đằng sau những lời nói nhân nghĩa đạo đức, ít nhiều chúng ta có thể thấy đượcnguyên do của hành vi lương thiện giả tạo ở họ

“Nói dối cũng chỉ là giải pháp tạm thời”, đó là lời châm ngôn của Phật Thích caMầu ni Nó thực sự là lời khuyên răn vừa hàm súc ý nghĩa vừa phù hợp Tuy nhiênvận dụng một cách hiệu quả việc nói dối để giành được quyền lợi cần phải cókinh nghiệm tương đối

Nếu quan sát, chúng ta sẽ thấy số người nói dối để lấn lướt người khác dường nhưcòn nhiều hơn so với số người vì quyền lợi mà phải bất đắc dĩ nói dối Ngoài ra, sốngười sợ mất thể diện sau khi nói ra sự thật mà phải nói dối cũng không phải là ít.Nói dối vì mưu cầu quyền lợi, vì những tính toán khác, lợi dụng nói dối người ta cóthể giải quyết một vấn đề nào đó Nhưng thực tế thì những lời nói dối làm hại đếnngười khác lại nhiều hơn những lời nói dối vì tính toán tới quyền lợi Điều nàykhiến cho mọi người cảm thấy ớn lạnh

Có người bạn lúc nào cũng thích tỏ vẻ hiểu biết và thường đưa ra khá nhiều ý kiếncủa bản thân

Ban đầu, một số bạn bè không thể phân biệt được sự thật giả trong lời nói củangười đó nên đều chấp nhận nghe theo ý kiến của họ, kết quả cực kỳ thảm hại Bởi sựgiả tạo và dối trá của họ hoàn toàn không giúp được gì cho bạn bè cả

Khi mới làm quen hoặc quen biết chưa được bao lâu với những người này, hầu hếtmọi người đều rất tôn trọng và chấp nhận ý kiến của họ Nhưng lâu dần, mọi người sẽphẫn nộ mà rời xa họ Bởi vì mọi người đã biết được quyền uy và chuyên môncủa người đó chẳng qua là sản vật trong trí tưởng tượng, còn ý kiến này ý kiến nọ màngười đó đưa ra cũn chỉ là sự cóp nhặt của người khác mà thôi, hoàn toàn không có gìthuộc về bản thân người đó cả

Điều khiến mọi người lo ngại nhất là bản thân người đó lại hoàn toàn tin tưởng vào

sự giả tạo và gian dối của mình Tôi có một người bạn học, anh ta là người luôn tintưởng vào những lời mình nói

Đặc biệt là trong công việc, anh ta luôn tin ý kiến của mình là đúng mà không quantâm đến suy nghĩ, quan điểm của người khác, thậm chí còn phản bác lại họ Do nhữnglời nói ban đầu đã là những lời nói dối nên đương nhiên những lời tiếp theo cũngchỉ là những lời dối trá Vì vậy, bạn bè đã đặt cho anh chàng này biệt hiệu là “vua nóidối” trong nhóm bạn chơi

Nói chung, nói dối nảy sinh do sự theo đuổi hư vinh Do tôn sùng hư vinh cho nên

dù không hiểu hay không đủ khả năng thực hiện người ta cũng dùng đến những lời dốitrá để che giấu đi Còn khi chiếc vỏ ngoài của lời nói dối bị dỡ bỏ, “cái kim trong bọc”

sẽ tự lòi ra

Cuộc sống được tạo thành từ những chuỗi “phát hiện” Hàng ngày trong khoảngthời gian từ lúc tỉnh giấc đến trước lúc đi ngủ, không biết chúng ta bắt gặp bao nhiêu

sự việc mà mình chưa biết, phát hiện ra bao nhiêu sự vật mới mẻ, lý thú

Để chuẩn bị đầy đủ năng lực “phát hiện” cần phải có một khả năng quan sát nhạycảm và lối tư duy rõ ràng Sống một cách mù quáng thì không thể có sự phát hiện nào,thiếu hụt tinh thần lại càng không phát hiện được gì Mỗi một ngày của tuổi trẻ đềumới mẻ và kỳ lạ, mọi thời điểm đều có những phát hiện khác nhau, khả năng thẩm mỹ

và sức sống tuổi thanh xuân luôn muốn khám phá thế giới còn nhiều bí ẩn

Nhưng một khi đã tham gia vào hoạt động xã hội, năng lực theo đó cũng dần dần bịthoái hoá, con người ta luôn cảm thấy bất lực và thiếu tinh thần mạo hiểm Tuổi táccàng cao thì tình trạng tâm lý này càng biểu hiện rõ, tuy rằng dựa vào kinh nghiệm vàquá trình công tác có thể tránh được phạm phải sai lầm nhưng nó lại bắt đầu mất dần

đi khả năng “phát hiện”

Nói cách khác, tính hiếu kỳ mạo hiểm mới là nhân tố thúc đẩy sự tiến bộ của nhânloại

Con người cần có tính mạo hiểm, làm bạn với những người dám đương đầu với thửthách tương lai sẽ có thể giúp bạn bù đắp những thiếu hụt, hạn chế và giúp tái tạo khảnăng “phát hiện” của con người

Chính sự hiếu kỳ và ý tưởng kỳ lạ đối với vạn vật xung quanh sẽ dẫn đến hành vi

“phát hiện” Lòng nhiệt huyết và sự năng động đối với sinh mệnh của những conngười này đủ để làm cất lên tiếng đàn đồng điệu của bạn và nó

Những người bảo thủ, không dám vượt qua lẽ thường hay những người dễ dàngsống hoà thuận với người khác, có tinh thần trách nhiệm nhưng không thể tránh khỏiviệc trôi theo dòng chảy của cuộc đời trần tục, không có chút thi vị gì

Ngược lại, nếu là một người say mê khám phá thế giới nhiều bí ẩn, thích giao du điđây đi đó, dám đối đầu với mạo hiểm, không ngừng thưởng thức sự vật mới mẻ, trítưởng tượng bay cao thì chắc chắn sẽ phát hiện ra nhiều điều lý thú, bổ ích

Nếu bạn không thể thoát ra khỏi “ốc đảo” của mình, vượt lên trên mọi trói buộc vôhình thì cuộc sống của bạn sẽ trở nên buồn tẻ và đơn điệu

Chương 3: Khả năng nhìn thấu đối phương

Khả năng nhìn thấu tâm lý và hành động của đối phương là mục tiêu của tâm lýhọc và khoa học hành vi ngày nay Thế nhưng, khả năng này không chỉ dựa vào lý

luận để giải quyết mà phải dựa trên mối quan hệ diệu kỳ giữa con người với conngười.

Bây giờ chúng ta lấy một câu chuyện tiêu biểu về khả năng nhìn thấu đối phươngvốn đã được vận dụng từ thời Chiến quốc để chứng minh

Nước Sở có một người, vì việc công mà anh ta bị tình nghi phạm tội, tuy Tể tướng

đã điều tra ba năm, nhưng vẫn không thể phán quyết tội của anh ta được Anh ta rấtmuốn biết tâm lý của Tể tướng, nhưng vì đang bị tình nghi, lại không thể trực tiếp hỏi

Tể tướng, anh ta thấp thỏm không yên, bụng nghĩ: “Rốt cục mình có tội hay khôngđây? Nếu mình có tội, nhà cửa của mình nhất định sẽ bị tịch thu, tại sao Tể tướng mãivẫn chưa có hành động gì?” Cuối cùng anh ta nghĩ được một cách để thăm dò tâm lýcủa Tể tướng

Anh ta nhờ một người rất thân với Tể tướng đến gặp Tể tướng và vờ như buộtmiệng nói: “Nhà của tên bị tình nghi kia có thể nhượng cho tôi ở được không?” Anh

ta nghĩ bụng nếu Tể tướng đồng ý, thì cho thấy Tể tướng sẽ kết tội Nhưng Tể tướnglắc đầu nói:

“Không! Người này không có tội, ngôi nhà đó không thể nhượng cho ngươi được”.Lúc người kia ra về, Tể tướng thầm kêu một tiếng: “Hỏng rồi!” Đồng thời lớn tiếnggọi anh ta nói: “Ta với ngươi giao tình chẳng đến nỗi nào, tại sao ngươi lại giở thủđoạn ra với ta?”

Người kia biết rõ đã bị nhìn thấu rồi, song vẫn giả bộ không hiểu nói: “Tôi có giởtrò gì đâu?” Tể tướng nói: “Yêu cầu của ngươi bị ta từ chối, mà lại vẫn vuivẻ nhưvậy, ta nghĩ ngươi nhất định là chịu sự uỷ thác của kẻ bị tình nghi kia đến dò ta phảikhông?”

Trong câu chuyện này, hai nhân vật chính đều dùng những phương pháp khác nhau

để nhìn thấu một cách thành công tâm ý của đối phương Những chuyện đại loại nhưvậy, trong cuốn “Chiến quốc sách” còn rất nhiều Nếu các bạn hứng thú, xin đừngngại giở ra để xem tiếp

Binh pháp cổ đại của Trung Quốc rất đề cao khả năng “nhìn thấu tâm lý đốiphương”, cái gọi là “biết mình biết người, trăm trận trăm thắng” là vậy Tôn Tử,người được coi là ông tổ của nền binh học, trong binh pháp, ông đã chỉ ra được nhiềuđiều huyền bí trong quan hệ giao tiếp (vì binh pháp là phương pháp bàn về chiến tranhtrên cơ sở hành vi của con người) Người ngang hàng với Tôn Tử là Ngô Tử cũng đãnói như thế này: “Phàm khi bắt đầu chiến tranh, trước tiên phải hiểu được cá tínhcủa tướng lĩnh đối phương, sau đó mới nghiên cứu tài lược của anh ta” Hay nói mộtcách khác, khi đứng trước chiến tranh, cần nghiên cứu điều tra tính cách tướng địchtrước, sau đó mới nhìn thấu được năng lực của anh ta Dựa vào tình hình của đốiphương để vận dụng phương pháp thích hợp, như vậy sẽ có thể nhanh chóng nắm

được phần thắng Dưới đây chúng tôi lấy một vài sách lược chiến tranh mà Ngô Tửđưa ra để các bạn tham khảo:

Muốn thuyết phục người khác hay đề xuất ý kiến, trước tiên cần chú ý tới việc nênvận dụng kỹ xảo giao tiếp như thế nào Nhưng khi Hàn Phi Tử tập trung bình luận vềchính trị của Trung Quốc trong tác phẩm của mình ông lại không nói như vậy; ôngchủ trương trước hết cần nhìn thấu tâm lý của đối phương Quả thực, nếu không phùhợp với tâm lý của đối tượng, thì cho dù bạn nói có dễ nghe đến mấy, đối phươngcũng đều coi như gió thổi bên tai mà thôi Muốn thuyết phục đối phương mà lại khônghiểu được tâm lý, như vậy rất khó được kết quả Chẳng hạn: cứ khi đối phương đangbận rộn, bạn lại muốn nói chuyện với anh ta, chẳng mấy chốc anh ta sẽ ghét bạn Dù

là nhân viên chào hàng nói năng khéo léo tới đâu, nếu gặp lúc đối phương quả thựckhông cần, thì cũng chẳng thể nào đạt được mục đích của việc chào hàng Vì vậy nóirằng “thuyết phục” vẫn cần phải bắt đầu từ việc tìm hiểu đối phương

“Khuyến cáo” cũng là một việc làm rất khó, vậy thì khó ở chỗ nào? Đó không phải

là khó ở chỗ người khuyến cáo không có đủ trình độ, hay khó ở chỗ không bày tỏđược những lời trong lòng, lại càng không phải là thiếu dũng khí nói ra một cách trôichảy những câu thật lòng, mà lại khó ở chỗ người khuyến cáo không nhìn thấu đượctâm lý của đối phương, không thể làm cho ý kiến của mình hoàn toàn phù hợp với yêucầu của đối phương

Chẳng hạn, đối phương là một bậc chính nhân quân tử, mà chúng ta lại nói với họ

về việc làm thế nào để giành được lợi ích riêng, thì nhất định anh ta sẽ coi thường.Ngược lại, đối với những hạng người tiểu nhân, trọng cái lợi mà xem nhẹ cái nghĩa,nếu khuyên bảo anh ta làm một bậc chính nhân quân tử, anh ta nhất định sẽ cho rằngchúng ta không hiểu thời cuộc, là một kẻ ngốc chẳng hiểu gì Những kẻ tiểu nhân,trong bụng thì coi trọng cái lợi, nhưng bề ngoài thì giả như là một bậc quân tử, vớihạng người này nên đối phó thế nào đây? Nếu bạn khuyên anh ta làm một bậc quân

tử, bề ngoài anh ta nhất định sẽ tiếp thu, nhưng trong bụng nhất định là đang gạt bỏ.Ngược lại, nói với anh ta làm thế nào để kiếm lợi, trong bụng anh ta nhất định sẽ tiếpnhận, nhưng ngoài mặt thì lại tỏ ra vẻ không quan tâm để ý, vì vậy khuyến cáo ngườikhác, trước hết phải hiểu được những tâm lý ảo diệu này của đối phương

Người muốn nhìn thấu người khác cũng cần lưu ý là người khác đồng thời cũngđang quan sát và muốn nhìn thấu bạn đấy! Nếu bạn coi nhẹ điểm này, chỉ chăm chúnhìn đối phương thì nhất định sẽ gặp thất bại

Phần lớn mọi người đều thích bình luận người khác: “ông X nói còn để nghe hơn làhát, kỳ thực tôi đã rõ bản ý của ông ta từ lâu rồi” Qua câu này chúng ta có thể thấyđược rằng ông X đang cao giọng nói kia đã bị người khác dễ dàng nhìn thấu rồi Quangữ khí và thái độ bình luận người khác, chúng ta có thể nhìn ra được nhân cách củaanh ta “Cấp trên hoài nghi cấp dưới, cấp dưới cũng hoài nghi cấp trên, như vậy tráitim của họ sẽ đi ngược lại nhau” Đó là câu nói của một vị tướng người Nhật Trước