Bài giảng mày đay phù quincke

Tài liệu này dành cho sinh viên, giảng viên viên khối ngành y dược tham khảo và học tập để có những bài học bổ ích hơn, bổ trợ cho việc tìm kiếm tài liệu, giáo án, giáo trình, bài giảng các môn học khối ngành y dược

Mµy ®ay – phï quincke

PGS TS Phan Quang §oµn

Ph©n lo¹i mµy ®ay

Theo diÔn biÕn l©m sµng

- CÊp:  6 tuÇn

- M¹n: > 6 tuÇn

Theo nguyên Nhân

Có cơ chế dị ứng, không dị ứng

Mày đay dị ứng : Do rất nhiều nguyên nhân

Thuốc : Các loại thuốc, các đờng dùng thuốc đều

có thể gây mày đay, phù Quincke

Cơ chế:

- Thuốc (hapten) + protein cơ thể -> KN -> kích thích

sinh IgE -> mẫn cảm

- Nhóm đặc hiệu gắn đợc vào Protein cơ thể:

- NH 2 -NO-N=, -CONH 2 ; -NHOH; -COOH, -OH và

nhóm đặc hiệu trên phân tử protein gắn vào hoá chất: -COOH, -SH, -NH1, -NHCNH 2 , -NH-

Thøc ¨n

Ho¸ chÊt

C¸c nguyªn nh©n kh¸c :

bôi, nÊm mèc, biÓu b×, l«ng vò…

Mµy ®ay kh«ng dÞ øng

Do c¸c yÕu tè vËt lý: nãng, l¹nh,

¸p lùc, chÊn th¬ng

Hình ảnh lâm sàng

Mày đay dị ứng

Sau dùng thuốc, thức ăn, tiếp xúc DN -> nổi ban đỏ, nóng bừng

Sẩn phù kích thích to nhỏ không đều ranh giới rõ -mật độ chắc - khu trú hoặc toàn thân -ngứa - đau bụng - đau khớp - nôn – sốt

Mày đay tiếp xúc

Các hoá chất: dung dịch uốn tóc, mỹ phẩm, hoá chất, latex -> nổi mày đay

Mày đay do côn trùng đốt:

Dát sẩn hoặc sẩn tụ thành đám trên vùng da tay, chân, đầu, mặt

Mày đay vật lý

Khoảng 50% số bệnh nhân Mày đay mạn tính

Chứng da bản đồ, mày đay do sức ép hoặc

rung động

Mày đay do lạnh

Mày đay do nóng

Mày đay do gắng sức

Mày đay mạn tính không rõ nguyên nhân

40% số bệnh nhân Đặc điểm: kéo dài 6 tháng -10 năm

Bảng câu hỏi dùng cho ngời bị mày đay

- Thời gian xuất hiện của Mày đay  < 6 tuần   6 tuần

- Kích thớc của sẩn, Mày đay………

- Màu sắc………

- Bề ngoài của da sau khi sẩn đã lặn………

- Số lần nổi sẩn………

- Có sng nề ở  mặt (mí mắt, môi)  miệng

- Tổn thơng xuất hiện khi:

 Dùng thuốc  Thức ăn  Tiếp xúc bụi nhà  Hoá chất (phụ gia, latex, mỹ phẩm)  Côn trùng đốt

 Chà xát  Đè ép  Gắng sức  Nóng  Lạnh  Nhúng trong nớc ấm hoặc nớc lạnh  ánh nắng mặt trời

- Có triệu chứng đi kèm  Sốt

 Ngứa  Đau bụng  Đau đầu…

Phù quincke

Là dạng mày đay khổng lồ

Vị trí: môi, mí mắt, cổ, họng, thanh quản, ruột

- Phù Quincke thờng gặp: 2 mi mắt,

sng mọng, môi to, da mặt căng nề

- Phù Quincke thanh quản: Khó thở

- Phù Quincke đờng tiêu hoá

- Phù Quincke đờng tiết niệu

- Phù Quincke viêm mạc tử cung

Chẩn đoán mày đay - Phù quincke

Chẩn đoán xác định

Chẩn đoán nguyên nhân:

Các phơng pháp chẩn đoán dị ứng

đặc hiệu

điều trị

Điều trị đặc hiệu: ít sử dụng

Chú ý: Mày đay do nóng, lạnh cần tránh nắng, giữ ấm

Điều trị triệu chứng

Mày đay thể nhẹ : Kháng Histamin H 1

Mày đay thể nặng : Glucocorticoid + anti H 1

Phù Quincke : Glucocorticoid + anti H 1

Khi khó thở, phù Quincke nặng ở mặt thanh quản: dùng thêm Adrenalin