BÀI 42. SINH SẢN HỮU TÍNH Ở THỰC VẬT

- Auxin có nhiều trong chồi, hạt đang nảy mầm, lá đang sinh trưởng, trong tầng phân sinh bên đang hoạt động, trong nhị hoa... b Tác động sinh lý của AIA- Ở mức tế bào, AIA kích thích qu

Bài 35

HOOCMON THỰC VẬT

Hình ảnh trên đây nói lên điều gì?

I Khái niệm hoocmon thực vật

I Hoocmôn kích thích.

1.Auxin: là chất kớch thớch thực vật sinh trưởng

a) Nơi phân bố của auxin.

- Auxin phổ biến trong hầu hết các loại cây là axit inđôl axêtic (AIA).

- Auxin chủ yếu được sinh ra ở đỉnh của thân và cành.

- Auxin có nhiều trong chồi, hạt đang nảy mầm, lá đang sinh trưởng, trong tầng phân sinh bên đang hoạt động, trong nhị hoa.

b) Tác động sinh lý của AIA

- Ở mức tế bào, AIA kích thích quá trình nguyên phân

và sinh trưởng dãn dài của tế bào

KÍCH THÍCH QÚA TRÌNH NGUYÊN PHÂN

KÍCH THÍCH SINH TRƯỞNG DÃN DÀI CỦA TẾ BÀO

- Ở mức cơ thể, AIA tham gia vào nhiều

hoạt động sống của cây như ứng động,

hướng động, kích thích hạt nảy mầm, kích thích ra rễ phụ, thể hiện ưu thế đỉnh.

c) Ứng dụng của auxin

- phá bỏ ưu thế ngọn  kích thích cành giâm ra rễ phụ; cây đâm cành

-sử dụng auxin kích thích sự hình thành etilen  kích thích cây ra hoa

Kìm hãm sự rụng lá, hoa, quả

2 Giberelin

a.Khỏi niệm:

Là chất điều hũa phõn chia tế bào thực vật.

b) Nơi phân bố của gibêrelin (GA).

- Trong cây, gibêrelin được sinh ra chủ yếu ở lá và rễ.

- GA có nhiều trong lá, hạt, củ, chồi đang nảy mầm, trong hạt và quả đang hình thành, trong các lóng thân, cành đang sinh trưởng.

c) Tác động sinh lý của GA

Sinh trưởng các đột biến lùn

(thiếu gen chịu trách nhiệm

tổng hợp enzyme trong con

đường tổng hợp GA)

Kích thích sự sinh trưởng kéo dài của thân (được xác định do vai trò của GA1)

d) Ứng dụng của GA.

Kích thích sự vươn dài

của các gióng cây họ lúa

Kích thích sự nảy mầm của hạt, củ

Phun GA, kích thích sự sinh trưởng của

cây mía

Tăng kớch thước quả và tạo quả khụng hạt: GA kớch thớch cuống nho sinh trưởng, tạo khụng gian cho quả

phỏt triển

3 Xitôkinin.

- Xitôkinin là một nhóm các chất

tự nhiên và nhân tạo có tác

dụng gây ra sự phân chia tế bào

Tác động sinh lý của Xitôkinin:

- Ở mức tế bào xitôkinin kích thích sự

phân chia tế bào, làm chậm quá trình

già của tế bào

Bên trái: Cây được xử lý với Xitôkinin Bên phải: Cây bình thường

- Ứng dụng của xitôkinin:

Xic«tin cao: KÝch thÝch ra rÔ Xic«tin thÊp: KÝch thÝch n¶y chåi.

II Hoocmôn ức chế

1 Êtylen

- Êtylen là một loại hoocmôn thực vật

dạng khí thường gặp ở quả chín, làm tăng quá trình chín ở quả, làm rụng lá và quả

- Êtylen được sản sinh ở các tế bào, mô của thực vật.

- Tốc độ hình thành êtilen phụ thuộc vào loại mô và giai đoạn phát triển của cơ thể.

- Ứng dụng của êtilen:

Trong sự rụng lá, hoa, quả: hình thành tầng rời ở cuống lá

Bên trái: cây được phun 50ppm

ethylene trong 3 ngày Bên phải: cây đối chứng

Trong sự chín quả

2 Axit abxixic (AAB).

- Là hoocmon ức chế sinh trưởng tự

nhiên của thực vật có ở cơ quan đang

hóa già

- Vai trò chủ yếu là ức chế sự sinh

trưởng của cành, lóng; gây trạng thái

III Tương quan hoocmôn thực vật.

- Tương quan giữa hoocmôn điều tiết sinh trưởng và hoocmôn

điều tiết phát triển của thực vật gồm:

+ Tương quan giữa hoocmôn kích thích và ức chế sinh trưởng.

VD: Tương quan giữa chất kích thích và chất ức chế là

GA/AAB điều tiết trạng thái sinh lí của hạt Trong hạt khô,

GA rất thấp, AAB đạt trị số cực đại Trong hạt nảy mầm,

GA tăng nhanh và đạt trị số cực đại, còn AAB giảm xuống rất mạnh

III Tương quan hoocmôn thực vật.

+ Tương quan giữa các hoocmôn kích thích với nhau.

VD: Tương quan giữa auxin và xicôkinin điều tiết s phát triển ựcủa mô callus Khi ưu thế nghiêng về auxin, mô callus ra rễ Khi ưu thế nghiêng về xicôkinin, chồi xuất hiện

Xytokinin

Abxixic Auxin

Giberelin

Auxin

Etilen Auxin

Etilen Abxixic

Auxin

Giberelin

Abxixic Xytokinin

Etilen

Nơi hình thành chủ yếu các loại Hoocmôn thực vật

II Hoocmon kích thích sinh trưởng

- Kích thích sự phân chia tế bào

- Kích thích sự phát triển của quả và sự nả mầm

- Tạo quả không hạt

- Tạo quả không hạt