Mục tiêu: Hiểu được công dụng, cấu tạo và nguyên lý làm việc của một số thiết bị đóng – cắt và lấy điện của mạng điện trong nhà.. Khái niệm: - Công tắc là thiết bị dùng để đóng cắt mạch
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
• 1 Mạng điện trong
nhà có những đặc
điểm gì?
• 2 Các mạch nhánh
của mạng điện
trong nhà được mắc
với nhau như thế
nào? Tại sao lại
mắc như thế?
1 Đặc điểm của mạng điện trong nhà:
• a) Điện áp của mạng điện trong nhà là 220V
• b) Đồ dùng điện của mạng điện trong nhà rất đa dạng và công suất tiêu thụ điện của chúng cũng rất khác nhau
• c) Các thiết bị điện và đồ dùng điện trong nhà phải có điện áp định mức phù hợp với điện áp của mạng điện trong nhà
2 Các mạch nhánh của mạng điện trong nhà được mắc song song với nhau, vì như vậy ta có thể điều khiển độc lập giữa các nhánh
Trang 3Mục tiêu:
Hiểu được công dụng, cấu tạo và nguyên lý làm việc của một số thiết bị đóng – cắt và lấy điện của mạng điện trong nhà
Biết cách sử dụng các thiết bị đó an toàn và đúng kỹ thuật
Trang 4I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
Trang 5I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm: ? Em hãy cho biết công dụng
của công tắc điện là gì?
Trả lời: Dùng để đóng cắt mạch điện
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
suất nhỏ
Trang 6I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
suất nhỏ
Quan sát công tắc và thảo luận nhóm tìm hiểu về cấu tạo của công tắc (1 phút)
b C u t o:ấ ạ
Trang 7I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
Em hãy cho biết cấu tạo của công tắc gồm những bộ phận nào?
Gồm vỏ, cực động và cực tĩnh
H×nh 51.2
1 Vỏ
2 Cực động
3 Cực tĩnh
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
suất nhỏ
b C u t o:ấ ạ
Trang 8I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
Gồm vỏ, cực động và cực tĩnh
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
Trang 9I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
Gồm vỏ, cực động và cực tĩnh
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
Để cách điện và bảo vệ phần dẫn điện
Trang 10I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
Gồm vỏ, cực động và cực tĩnh
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
Trang 11I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
Gồm vỏ, cực động và cực tĩnh
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
Có nhiều cách phân loại như:
-Dựa vào số cực: công tắc 2 cực, 3
cực
- Dựa vào thao tác đóng cắt: công
tắc bật, bấm, xoay, giật…
Trang 12I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
Gồm vỏ, cực động và cực tĩnh
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
d
e
Có nhiều cách phân loại như:
-Dựa vào số cực: công tắc 2 cực, 3
cực
- Dựa vào thao tác đóng cắt: công
tắc bật, bấm, xoay, giật…
Trang 13I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
Gồm vỏ, cực động và cực tĩnh
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
Có nhiều cách phân loại như:
-Dựa vào số cực: công tắc 2 cực, 3
cực
- Dựa vào thao tác đóng cắt: công
tắc bật, bấm, xoay, giật…
1 Công tắc bật b, c, g
2 Công tắc bấm d
3 Công tắc xoay e, h4.Công tắc giật a
Trang 14I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
Gồm vỏ, cực động và cực tĩnh
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
Có nhiều cách phân loại như:
-Dựa vào số cực: công tắc 2 cực, 3
cực
- Dựa vào thao tác đóng cắt: công
tắc bật, bấm, xoay, giật…
1 Công tắc bật b, c, g
2 Công tắc bấm d
3 Công tắc xoay e, h4.Công tắc giật a
g
Trang 15I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
Gồm vỏ, cực động và cực tĩnh
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
Có nhiều cách phân loại như:
-Dựa vào số cực: công tắc 2 cực, 3
cực
- Dựa vào thao tác đóng cắt: công
tắc bật, bấm, xoay, giật…
1 Công tắc bật b, c, g
2 Công tắc bấm d, h
3 Công tắc xoay e, h4.Công tắc giật a
d
h
Trang 16I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
Gồm vỏ, cực động và cực tĩnh
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
Có nhiều cách phân loại như:
-Dựa vào số cực: công tắc 2 cực, 3
cực
- Dựa vào thao tác đóng cắt: công
tắc bật, bấm, xoay, giật…
1 Công tắc bật b, c, g
2 Công tắc bấm d
3 Công tắc xoay e4.Công tắc giật a
e
Trang 17I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
Gồm vỏ, cực động và cực tĩnh
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
51.1 cho thích hợp với tên gọi
Có nhiều cách phân loại như:
-Dựa vào số cực: công tắc 2 cực, 3
cực
- Dựa vào thao tác đóng cắt: công
tắc bật, bấm, xoay, giật…
1 Công tắc bật b, c, g
2 Công tắc bấm d
3 Công tắc xoay e, h4.Công tắc giật a
a
Trang 18I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
Gồm vỏ, cực động và cực tĩnh
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
suất nhỏ
b C u t o:ấ ạ
c.Phân loại:
Có nhiều cách phân loại như:
-Dựa vào số cực: công tắc 2 cực, 3
cực
- Dựa vào thao tác đóng cắt: công
tắc bật, bấm, xoay, giật…
d Nguyên lý làm việc:
? Trong mạch điện công tắc được lắp như thế nào với tải?
Công tắc thường được lắp phía trước tải và nối tiếp với tải
Trang 19I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
Gồm vỏ, cực động và cực tĩnh
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
suất nhỏ
b C u t o:ấ ạ
c.Phân loại:
Có nhiều cách phân loại như:
-Dựa vào số cực: công tắc 2 cực, 3
cực
- Dựa vào thao tác đóng cắt: công
tắc bật, bấm, xoay, giật…
d Nguyên lý làm việc:
Hãy chọn từ hoặc cụm từ thích hợp điền vào chỗ trống trong câu sau:
nối tiếp; sau; trước; song song
Công tắc thường được lắp trên dây pha, ……… với tải, ……… cầu chì
Trang 20I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• a Khái niệm:
Gồm vỏ, cực động và cực tĩnh
- Công tắc là thiết bị dùng để
đóng cắt mạch điện
- Dùng cho mạng điện có công
suất nhỏ
b C u t o:ấ ạ
c.Phân loại:
Có nhiều cách phân loại như:
-Dựa vào số cực: công tắc 2 cực, 3
cực
- Dựa vào thao tác đóng cắt: công
tắc bật, bấm, xoay, giật…
d Nguyên lý làm việc:
? Hãy điền từ thích hợp vào chỗ trống trong câu sau để nêu
nguyên lí làm việc của công tắc
Khi đóng công tắc, cực động
……… cực tĩnh làm kín mạch Khi cắt công tắc, cực động tách khỏi cực tĩnh làm ………… mạch điện
tiếp xúc
hở
Trang 21I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• 2 Cầu dao:
• a Khái niệm:
- Cầu dao là thiết bị đóng cắt dòng
điện bằng tay, dùng để đóng cắt
đồng thời cả dây trung tính và dây
pha Dùng cho mạng điện có công
Trang 22I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• 2 Cầu dao:
• a Khái niệm:
- Cầu dao là thiết bị đóng cắt dòng
điện bằng tay, dùng để đóng cắt
đồng thời cả dây trung tính và dây
pha Dùng cho mạng điện có công
suất lớn
? Hãy cho biết cấu tạo của cầu dao gồm những bộ phận nào?
b Cấu tạo:
Cầu dao có 3 bộ phận chính:
vỏ, các cực động, các cực tĩnh
Trang 23I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• 2 Cầu dao:
• a Khái niệm:
- Cầu dao là thiết bị đóng cắt dòng
điện bằng tay, dùng để đóng cắt
đồng thời cả dây trung tính và dây
pha Dùng cho mạng điện có công
Cầu dao có 3 bộ phận chính:
vỏ, các cực động, các cực tĩnh
Trang 24I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• 2 Cầu dao:
• a Khái niệm:
- Cầu dao là thiết bị đóng cắt dòng
điện bằng tay, dùng để đóng cắt
đồng thời cả dây trung tính và dây
pha Dùng cho mạng điện có công
Cầu dao có 3 bộ phận chính:
vỏ, các cực động, các cực tĩnh
Trang 25I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• 2 Cầu dao:
• a Khái niệm:
- Cầu dao là thiết bị đóng cắt dòng
điện bằng tay, dùng để đóng cắt
đồng thời cả dây trung tính và dây
pha Dùng cho mạng điện có công
suất lớn
? Trên vỏ của cầu dao có ghi 15A- 250V, hãy giải thích ý nghĩa của các số đó?
Các số liệu đó có nghĩa là: hiệu điện thế định mức là 250V và cường độ dòng điện định mức là 15A
b Cấu tạo:
Cầu dao có 3 bộ phận chính:
vỏ, các cực động, các cực tĩnh
15A - 250V
Trang 26I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• 2 Cầu dao:
• a Khái niệm:
- Cầu dao là thiết bị đóng cắt dòng
điện bằng tay, dùng để đóng cắt
đồng thời cả dây trung tính và dây
pha Dùng cho mạng điện có công
suất lớn
? Em hãy cho biết mạng điện trong nhà em có dùng cầu dao hay không? Hãy cho biết cầu dao thường được đặt ở vị trí nào?
Có, cầu dao thường được đặt ở đầu đường dây chính, sau công tơ điện
b Cấu tạo:
Cầu dao có 3 bộ phận chính:
vỏ, các cực động, các cực tĩnh
Trang 27I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
• 1 Công tắc điện:
• 2 Cầu dao:
• a Khái niệm:
- Cầu dao là thiết bị đóng cắt dòng
điện bằng tay, dùng để đóng cắt
đồng thời cả dây trung tính và dây
pha Dùng cho mạng điện có công
suất lớn
? Em hãy cho biết người ta chia cầu dao thành mấy loại?
b Cấu tạo:
Cầu dao có 3 bộ phận chính:
vỏ, các cực động, các cực tĩnh
c Phân loại:
Có nhiều cách phân loại như:
- Căn cứ vào số cực của cầu dao:1
cực, 2 cực, 3 cực
- Căn cứ vào sử dụng: 1 pha, 3
pha
Trang 28I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
1 Ổ điện:
? Ổ điện gồm có mấy bộ phận chính? Tên gọi của các bộ
phận đó?
II Thiết bị lấy điện:
Ổ điện gồm 2 bộ phận chính là vỏ và cực tiếp điện
Trang 29I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
II Thiết bị lấy điện:
Trang 30I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
II Thiết bị lấy điện:
Được dùng để lấy điện cho các
đồ dùng điện
? Hãy nêu công dụng của ổ điện?
Ổ điện được dùng để lấy điện cho các đồ dùng điện
1 Ổ điện:
Trang 312 Phích cắm điện:
I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
II Thiết bị lấy điện:
1 Ổ điện: ?của phích cắm điện?Hãy quan sát và nêu cấu tạo
Phích cắm điện gồm có: thân phích, chốt tiếp điện
Trang 322 Phích cắm điện:
I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
II Thiết bị lấy điện:
1 Ổ điện: ?bằng vật liệu gì?Các bộ phận đó được làm
Thân phích làm bằng chất cách điện (nhựa, sứ…), chốt tiếp điện làm bằng đồng
Trang 332 Phích cắm điện:
I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
II Thiết bị lấy điện:
gì?
Phích điện dùng để lấy điện từ ổ điện cung cấp cho các thiết bị điện
Phích điện dùng để lấy điện từ ổ
điện cung cấp cho các thiết bị
điện
Trang 342 Phích cắm điện:
I Thiết bị đóng cắt mạch điện:
II Thiết bị lấy điện:
cắm điện?
Loại tháo được, không tháo được, chốt cắm tròn, dẹt…
Có nhiều loại như: loại tháo
được, không tháo được, chốt
cắm tròn, dẹt…
Phích điện dùng để lấy điện từ ổ
điện cung cấp cho các thiết bị
điện
Trang 35GHI NHỚ
1 Thiết bị đóng - cắt của mạch điện gồm: cầu dao,
công tắc, nút ấn…
2 Thiết bị lấy điện của mạng điện gồm: phích cắm
điện và ổ điện.
3 Khi sử dụng các thiết bị này, cần chú ý tới các
số liệu kĩ thuật để đảm bảo phù hợp với điện áp mạng điện và công suất đồ dùng điện.
Trang 36Củng cố
Công tắc thường được lắp ở vị trí nào trong
mạng điện?
a Trên dây trung hòa.
b Trên dây pha.
c Trên dây pha và sau cầu chì
d Trên dây trung hòa và trước cầu chì.
Trang 37Củng cố
Trong các thiết bị sau, thiết bị nào là thiết bị
đóng – cắt mạch điện?
Trang 38Củng cố
Hãy so sánh công tắc và cầu dao?
Giống nhau: đều dùng để đóng - cắt mạch điện
Khác nhau:
Công tắc
- Dùng cho mạng điện có
công suất nhỏ
- Chỉ đóng ngắt dòng
điện trên một dây (dây
pha)
Cầu dao
- Dùng cho mạng điện
có công suất lớn
- Đóng ngắt đồng thời
cả dây pha và dây trung hòa
Trang 39Công việc về nhà
1 Học bài.
2 Trả lời các câu hỏi trong SGK.
3 Chuẩn bị bài thực hành “Thiết bị đóng - cắt
và lấy điện”