- Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc gen liên quan tới một hoặc một số cặp nucleôtit.. §ét biÕn genADN có cấu trúc 2 mạch bổ sung, sự biến đổi ở một nuclêôtit nào đó phải xảy
Trang 1Trường THCS Phường 4
Gv : Nguyễn Thị Hoài Phương
Trang 4BµI 21 §ét biÕn gen
Trang 5T A
X A
X
A T
G T
Hãy gắn mạch còn lại cho đoạn mạch đơn sau?
Đoạn gen (a) có tổng bao nhiêu cặp nuclêôtit?
Trang 6c d
H21.1 Một số dạng đột biến gen
Trang 7- Mất cặp X -G
- Th êm cặp T - A -Thay cặp A -T bằng cặp G - X
Trang 8Đột biến gen là gì?
- Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc gen liên quan tới một hoặc một số cặp nucleôtit.
BµI 21 §ét biÕn gen
Có những dạng đột biến gen nào?
Trang 9BµI 21 §ét biÕn gen
ADN có cấu trúc 2 mạch bổ sung, sự biến đổi ở một nuclêôtit nào đó phải xảy ra ở cả trên 2
mạch thì mới gọi là đột biến gen.
Tại sao không nói mất, thêm, thay thế một
nuclêôtit mà lại nói mất, thêm, thay thế một cặp nuclêôtit?
Trang 10Vậy đột biến gen khác biến dị tổ hợp ở điểm căn bản nào?
còn bản thân cấu trúc của gen không bị biến đổi.
- Còn đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc gen
BµI 21 §ét biÕn gen
Trang 11- Trong t ự nhiên: Đột bi n gen ế phát sinh do những rối loạn trong quá trình tự sao chép của ADN dưới nh h ả ưở ng ph c t p c a môi ứ ạ ủ
tr ngườ trong và ngoài cơ thể
Hãy nêu nguyên nhân phát sinh đột biến gen?
+ Bên trong:Quá trình sinh lí, sinh hĩa nội bào bị rối loạn.
VD: như sai sĩt trong quá trình nhân đơi ADN
Máy bay Mỹ đang rải chất diệt cỏ trong vùng
rừng của châu thổ sơng Mê kơng, 26/07/1969 Máy bay Mỹ rải chất độc da cam
+ Bên ngồi: Ảnh hưởng của các tác nhân vật lí, hĩa học VD: như tia phĩng xạ, tia tử ngoại, thuốc trừ sâu DDT …
BµI 21 §ét biÕn gen
Trang 12Nhà máy hạt nhân Thử vũ khí hạt nhân Sử dụng thuốc trừ sâu
Trang 13Một số đột biến gen
Bệnh bạch tạng Câm , điếc bẩm sinh
Bé bốn chân
Trang 14Về nhà em hãy tìm một số ví dụ về đột biến gen phát sinh
trong tự nhiên hoặc do con người tạo ra.
BµI 21 §ét biÕn gen
- Trong th c nghi m ự ệ : Con ng i ườ đã gây ra các đột biến nhân tạo bằng các tác nhân vật lí, hóa học.
Trang 15Quan sát các hình dưới đây và cho biết đột biến nào có hại và đột biến nào có lợi cho bản thân sinh vật hoặc đối với con người?
Có lợi
H21.4 Đột biến gen ở cây lúa(b)làm cây cứng
và nhiều bông hơn ở giống gốc (a)
BµI 21 §ét biÕn gen
Trang 16Gen mARN Prôtêin
Biến đổi
trong
cấu trúc gen
Biến đổi mARN
Biến đổi Prôtêin tương ứng
Biến đổi Kiểu hình
Tính trạng
Taùi sao ủoọt bieỏn gen laùi gaõy ra bieỏn ủoồi kieồu hỡnh?
BàI 21 Đột biến gen
Trang 17Tại sao đột biến gen thể hiện ra kiểu hình lại thường có hại cho bản thân sinh vật?
Vì chúng phá vỡ sự thống nhất hài hoà trong kiểu gen đã qua chọn lọc tự nhiên và duy trì lâu đời trong điều kiện tự nhiên,
gây ra những rối loạn trong quá trình tổng hợp prôtêin
BµI 21 §ét biÕn gen
Trang 19Nêu vai trò của đột biến gen trong thực tiễn sản xuất?
Đa số đột biến gen thường có hại nhưng cũng có khi có lợi
Trang 20Từ những nguyên nhân và tác hại của đột biến gen , chúng ta phải có ý thức như thế nào trong việc bảo vệ môi trường để hạn chế sự phát sinh đột biến gen có hại ?
- Vệ sinh môi trường đất, nước….
- Sử dụng hợp lý và có biện pháp đề phòng khi sử dụng thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ và một số chất độc có khả năng gây đột biến gen.
- Hạn chế sự gia tăng hoặc ngăn ngừa các hoạt động gây ra ô nhiễm môi trường.
Là học sinh , các em sẽ làm gì để hạn chế sự phát sinh đột biến gen có hại ?
-Tham gia tốt các phong trào bảo vệ môi trường
- Vận động mọi người có ý thức tốt trong việc bảo vệ môi
trường
- Cùng cộng đồng ủng hộ các phong trào chống sản xuất và sử dụng vũ khí hạt nhân
Trang 21GHI NHỚ
- Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của gen Đột biến gen xảy ra do ảnh hưởng phức tạp của môi trường trong và ngòai cơ thể tới phân tử ADN, xuất hiện trong điều kiện tự nhiên
và do con người gây ra Đột biến gen thường liên quan đến một cặp nuclêotit, điển hình là các dạng: mất, thêm, thay thế một cặp nuclêôtit.
- Đột biến gen thường có hại nhưng cũng có khi
có lợi.
Trang 222 3
1
Trang 23Đột biến gen là những biến đổi trong …… của gen Đột biến gen xảy ra do ảnh hưởng phức tạp của………… trong và ngoài cơ thể tới phân tử AND, xuất hiện trong điều kiện……… hoặc
do………….gây ra Đột biến gen thường liên
quan đến một cặp nuclêôtít, điển hình là các
dạng ,… …… ………, một cặp nuclêôtít
Đột biến gen thường có hại nhưng cũng có khi
có lợi
Cõu 1: Chọn từ hoặc cụm từ thích hợp sau đây điền
vào chỗ trống: cấu trúc; môi trường; mất; thay thế;
thêm; kiểu hình; con người; tự nhiên.
cấu trúc
môi trường
tự nhiêncon người
mất thêm thay thế
(1)
(2)
(3) (4)
(5) (6) (7)
1
Trang 24Cỏc tỏc nhõn vật lý trong ngoại cảnh (tia
phúng xạ, tia tử ngoại, sốc nhiệt)
Cỏc tỏc nhõn húa học trong ngoại cảnh như
cỏc húa chất độc hại :điụxin
Cõu 2: Nguyên nhõn gõy ra đột biến gen là:
(chọn phương án đúng nhất)
1
Trang 25Luôn có hại cho bản thân sinh vật.
Trang 26Đặc điểm cấu trúc của gen.
A
B
C
D Cả A và B
Các điều kiện sống khắc nghiệt
Tác nhân ngoại cảnh hay rối loạn quá
trình trao đổi chất
Cõu 4: Đột biến gen phụ thuộc vào
những yếu tố nào ? (chọn phương án
đúng nhất)
1
Trang 27Khi kiểu gen ở thể đồng hợp trội và trong điều
kiện môi trường thích hợp
Khi kiểu gen ở thể dị hợp và trong điều kiện môi trư ờng thích hợp
Cõu 5: Đột biến gen biểu hiện ra kiểu hình khi nào? ( chọn phương án đúng)
1
Trang 28D
C
B
Thay thế cặp nuclêôtit này bằng cặp nuclêôtit khác
Đảo cặp nuclêôtit này bằng cặp nuclêôtit khác
Mất một cặp nuclêôtit
Thêm một cặp nuclêôtit
Cõu 6: Một gen có : A = 600 nuclêôtit, G = 900
nuclêôtit Nếu khi đột biến , gen đột biến có: A =
601nuclêôtit, G = 900 nuclêôtit.Đây là dạng đột biến nào
? ( chọn phương án đúng)
1
Trang 29CHUẨN BỊ CHO TIẾT SAU:
BÀI TẬP VỀ NHÀ:
- Học bài
- Trả lời các câu hỏi trong SGK
Trang 30GHI NHỚ
- Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của gen Đột biến gen xảy ra do ảnh hưởng phức tạp của môi trường trong và ngòai cơ thể tới phân tử ADN, xuất hiện trong điều kiện tự nhiên
và do con người gây ra Đột biến gen thường liên quan đến một cặp nuclêotit, điển hình là các dạng: mất, thêm, thay thế một cặp nuclêôtit.
- Đột biến gen thường có hại nhưng cũng có khi
có lợi.
Trang 312 3
*
Trang 322 3 4 5 6