HỆ THỐNG THÔNG TIN địa lý (GIS) chương 4 mô hình số hóa độ cao

Nội dung chính DEM là gì? Phương pháp tạo DEM Vai trò của DEM Xây dựng bản đồ độ dốc Xây dựng bản đồ hướng dốc DEM LÀ GÌ? Mô hình số hoá độ cao (DEM) là sự thể hiện bằng số sự thay đổi liên tục của độ cao trong không gian đều. Ex: Độ cao của các điểm trên bề mặt quả đất, độ cao của các tầng đất, hoặc của mực nước ngầm. DEM được lưu trữ khác nhau tuỳ thuộc vào kiểu số liệu là Raster hay Vector.

HỆ THỐNG THÔNG TIN ĐỊA LÝ (GIS)

(Ch4 – Cấu trúc dữ liệu GIS)

Phan Trọng Tiến

Department of Software Engineering

Hanoi University of Agriculture

Office location: 3rd floor, Administrative building

Office phone: (04)38276346, Ext: 132

Website: http://fita.hua.edu.vn/pttien

Email: ptgtien@hua.edu.vn or phantien84@gmail.com

Giới thiệu chung

 DEM (Digital Elevation Model) là một

cách số hóa miêu tả bề mặt thực địa.

Nội dung chính

 DEM là gì?

 Phương pháp tạo DEM

 Vai trò của DEM

 Xây dựng bản đồ độ dốc

 Xây dựng bản đồ hướng dốc

DEM LÀ GÌ?

 Mô hình số hoá độ cao (DEM) là sự

thể hiện bằng số sự thay đổi liên tục của độ cao trong không gian đều.

 Ex:

 Độ cao của các điểm trên bề mặt quả

đất, độ cao của các tầng đất, hoặc của mực nước ngầm.

 DEM được lưu trữ khác nhau tuỳ

thuộc vào kiểu số liệu là Raster hay Vector.

PHƯƠNG PHÁP TẠO DEM

 DEM có thể được biểu diễn bằng:

 Raster - một lưới các ô vuông

 Vector - Lưới các tam giác không đều

(TIN)

 DEM thường được xây dựng bằng

cách sử dụng công nghệ viễn thám (RS) hơn là việc đi thu thập dữ liệu trực tiếp.

BIỂU DIỄN BẰNG RASTER

 Trong mô hình Raster

DEM (GRID) nhìn giống như một ma trận các ô vuông và chia thành các hàng và cột

 Mỗi một ô (cell) chứa

giá trị độ cao của điểm trung tâm của ô

500

300

§é cao

BIỂU DIỄN BẰNG VECTOR

 Trong cấu trúc Vector,

DEM có thể được coi như là một chuỗi tam giác gọi là TIN

(Triangle Irregular Network.)

 TIN là tập các đỉnh nối

với nhau thành các tam giác Mỗi một tam giác được giới hạn bởi

3 điểm đồng nhất về giá trị X,Y và Z (độ cao)

885

880

870 870

900

890

885

PHƯƠNG PHÁP XÂY DỰNG DEM

 Có hai phương pháp xây dựng DEM:

 Phương pháp chụp ảnh lập thể

 Dùng các dụng cụ chuyên dụng chụp ảnh để thu thập dữ liệu

của một vùng với các giá trị X, Y Z của các điểm trên bề mặt quả đất

Phương pháp này đòi hỏi kỹ thuật cao trong việc chụp

và xử lý ảnh, đòi hỏi số điểm kiểm soát nhiều.

 Ví dụ:

 Ảnh hàng không

 Ảnh viễn thám

PHƯƠNG PHÁP XÂY DỰNG DEM

Phương pháp xây dựng DEM từ đường đồng mức

MÔ HÌNH TIN

MÔ HÌNH DEM DẠNG GRID

MÔ HÌNH 3D TỪ DEM

MÔ HÌNH 3D TỪ DEM

VAI TRÒ CỦA DEM

 DEM là bản đồ đầu vào của các quá trình xử lý số liệu

liên quan đến độ cao DEM phục vụ cho nhiều mục đích ứng dụng sau:

 Lưu trữ bản đồ số địa hình trong các CSDL của Qgia

 Phục vụ cho mục đích thiết kế và quy hoạch cảnh quan

 Tính toán độ dốc

 Tính hướng dốc

 Tính mức độ lồi lõm của sườn dốc

 Tính toán khối lượng đào đắp

 Tính độ dài sườn dốc

 Phân tích địa mạo của khu vực

 Xác định lưu vực và kiểu tưới tiêu nước của một khu vực

TÍNH ĐỘ DỐC

XÂY DỰNG BẢN ĐỒ ĐỘ DỐC

Giá trị bé nhất: 0

Giá trị lớn nhất: 49,62

CHỨC NĂNG PHÂN LỚP

BẢN ĐỒ ĐỘ DỐC ĐÃ PHÂN LỚP LẠI

Gồm 5 khoảng giá trị

Độ dốc Giá trị mới

0-3 1

15-25 4

>25 5

BẢN ĐỒ HƯỚNG DỐC