- Rèn luyện kỷ năng vẽ vật qua thấu kính thiên văn và kĩ năng tính tốn xác định các đại lượng liên quan đến việc sử dụng hính thiên văn khúc xạ.. Nguyên tắc cấu tạo kính thiên văn Muốn
Trang 1GV : ĐỖ HIẾU THẢO VẬT LÝ PB 11:
Tiết : _ _ _ _
Bài 12 :
KÍNH THIÊN VĂN
Mục tiêu :
- Nắm được tác dụng của kính thiên văn , cấu tạo của kính thiên văn khúc xạ và của kính thiên văn phản xạ , cách ngắm chừng ở vơ cực và cách sử
dụng kính thiên văn khúc xạ
- Tham gia vào việc đề xuất nguyên tắc cấu tạo kính thiên văn cũng như mơ hình cấu tạo kính thiên văn
- Tham gia vào việc xây dựng được biểu thức độ bội giác của kính thiên văn trong trường hợp ngắm chứng ở vơ cực
- Rèn luyện kỷ năng vẽ vật qua thấu kính thiên văn và kĩ năng tính tốn xác định các đại lượng liên quan đến việc sử dụng hính thiên văn khúc xạ
II Phương Pháp Giảng Dạy : Phương pháp thực nghiệm và niêu vấn đề
III Thiết bị , đồ dùng dạy học Tranh vẽ SGK
IV Tiến Trình Giảng dạy
Phần làm việc của Giáo Viên Phân phối
Hoạt đơng của học sinh Ghi chú
1 Kiểm tra
bài cũ và
1 Trả lời câu hỏi SGk
Làm bài tập 1,2,3,4,5 SGK
Kiểm tra và đánh giá
Trang 2GV : ĐỖ HIẾU THẢO VẬT LÝ PB 11:
12-2 /6
kiến thức cũ
liên quan với
bài mới
(3’)
2 Nghiên
cứu bài
mới(20’)
1 Nguyên tắc cấu tạo kính thiên văn
Muốn tăng gĩc trơng của kính để nhìn rõ các thiên thể ở xa trước hết phải tạo được một ảnh thật của thiên thể ở gần nhờ linh kiện quan học thứ nhất Sau đĩ nhìn ảnh này qua linh kiện quang học thứ hai để lấy ảnh cuối cùng dưới gĩc trơng lớn hơn
Định nghĩa và mơ hình cấu tạo của mơi trường kính thiên văn: SGK
a Kính TV khúc xạ
- Định nghĩa:
- Mơ hình kính thiên văn khúc xạ (sơ đồ và hình vẽ)
b Kính thiên văn phản xạ
- Định nghĩa:
- Mơ hình kính thiên văn phản xạ (sơ đồ và hình vẽ)
- Đặt vấn đề như trong SGK
- Gợi ý cách giải quất vấn đề :’muốn tăng gĩc trơng …trước hết …sau đĩ’ (SGK)
- Trong các loại linh kiện đã học, linh kiện nào cĩ thể tạo ảnh thật của các vật ở rất xa ta? …v v…
- Linh kiện nào tạo được ảnh của ảnh thật này dưới một gĩc lớn hơn?
Tổ chức thảo luận nhĩm xác định linh kiện nào là linh kiện 1, linh kiện nào là linh kiện
2
Tổ chức tranh luận giữa các nhĩm trên phạm
vi lớp để thống nhất đưa ra các mơ hính cấu tạo kính hiên văn
Sử dụng hình vẽ mẫu hay phần mềm mơ hình trực quan) các mơ hình do HS đưa ra
Yù thức được nhiệm vụ nhận thức
Cá nhân suy nghĩ trao đổi trong nhĩm, thống nhất chọn các cách giải quyết (vẽ hình vào giấy trong) Tranh luận để thống nhất đưa ra các mơ hình cấu tạo kính thiên văn
Mơ hình kính thiên văn khúc xạ
Mơ hình kính thiên văn
Yêu cầu
HS trả lời câu hỏi H2 (SGK) Yêu cầu
HS trả lời câu hỏi H3 (SGK)
Giờ nghỉ
B
A
B 2
O 1
F 2 O 2
A 2
F' 1
F' 2
B 1
Sơ đồ và sự tạo ảnh qua kính thiên văn Kê-ple
Sơ đồ của ống nhòm Galiê và sự tạo ảnh của vật qua ống nhòm Galiê
A 2
O 1
F2 F'1
O 2
B
B 1
A1
B 2
Trang 3GV : ĐỖ HIẾU THẢO VẬT LÝ PB 11:
Cấu tạo và cách ngắm chừng
Kính TV khúc xạ
Cấu tạo : kính thiên văn khúc xạ chủ yếu gồm hai thấu kính
hội tụ Vậ kính cĩ tiêu cự dài, thị kính cĩ tiêu cự ngắn Hai
kính được lắp đồng trục ở hai đầu của một ống hình trụ
Khoảng cách giữa chúng cĩ thể thay đổi đuợc
Ngắ ém chừng : muốn ngắm chừng ảnh A2B2 trong giới
hạn nhì n rõ của mắt, cần điều chỉnh thị kính nằm gần hay
Lắp đặt và giới thiệu các mơ hình vật chất chức năng của các loại kính đĩ để kiểm tra tính đúng đắn của các mơ hình HS đã thống nhất chọn
Thơng báo cấu tạo của kính và nhấn mạnh các điểm chi tiết hơn so với mơ hình
Cho học sinh xem các hình vẽ, hình chụp kính thiên văn khúc xạ
Giới thiệu cặp lăng kính phản xạ tồn phần
để đổi chiều ảnh
Thơng báo (hoặc mơ phỏng bằng phần mềm) cách điều chỉnh kính khi ngắm chừng
phản xạ
Mơ hình ống nhịm Đại diện học sinh quan sát vật qua kính để xác nhận tính đúng đắn của các mơ hình dã thống nhất chọn
Ghi nhớ
Quan sát
Ghi nhớ (hoặc quan sát hình ảnh mơ phỏng)
cacù học sinh khác quan sát vật qua kính
F 2 F' 1
O 2
F'2
B
A
B
0
B 1
A 1
B 2
Sơ đồ kính thiên văn khúc xạ và sự tạo ảnh khi ngắm chừng ở vô cực
Sơ đồ nguyên lý kính thiên văn phản xạ và sự tạo ảnh qua kính
B
B 2
O 1
F 2 O2
A 2
F' 1
F' 2
A
Sơ đồ mặt cắt kính thiên văn
Sơ đồ mặt cắt kính thiên văn Cassegrain
Trang 4GV : ĐỖ HIẾU THẢO VẬT LÝ PB 11:
12-4 /6
7’
xạ vật kính sao cho ảnh này nằm trong ggiới hạn nhìn rõ
của mắt
Ngắm chừng ở vơ cực khái niệm “Độ dài kính”
Kính thiên văn phản xạ
Cấu tạo : (SGK)
Ngắm chừng : (SGK)
Ưu điểm kính thiên văn phản xạ (SGK)
Thơng báo (hoặc mơ phỏng bằng phần mềm)
Thơng báo cấu tạo Đưa ra sơ đồ cấu tạo khác (kính TV Niutơn
và Cassegrain) Tương tự như ở kính thiên văn khúc xạ
Thơng báo
Ghi nhớ (hoặc quan sát hình ảnh mơ phỏng)
Ghi nhớ
Ghi nhớ (hoặc quan sát)
Ghi nhớ
Yêu cầu học sinh trả lời câu hỏi H4 (SGK)
Yêu cầu học sinh trả lời câu hỏi
Trang 5GV : ĐỖ HIẾU THẢO VẬT LÝ PB 11:
10’ Độ bội giác
2 1
0 f
f tg
tg
Yêu cầu học sinh xây dựng biểu thức độ bội giác của kính thiên văn khúc xạ và phản xạ ngắm chừng ở vơ cực
Tự lực xây dựng biểu thức
H5 (SGK) Yêu cầu
HS trã lời câu hỏi H1 SGK
Củng cố bài
giảng Dặn
dị của học
sinh
(5’)
Yêu cầu học sinh trả lời câu hỏi H5 (SGK) Yêu cầu học sinh trả lời một số câu hỏi và làm bài tập (SGK)
Chuẩn bị tiết bài tập SGK
Tư lực làm việc
Trang 6GV : ĐỖ HIẾU THẢO VẬT LÝ PB 11:
12-6 /6
