ĐẶC TÍNH DI TRUYỀN CỦA CÂY BÔNG ppt

Phấn bông lớn, có hình cầu, bề mặt phấn phủ nhiều gai nhỏ, nhờ những gai này phấn bông dễ dàng bám vào nhị... Chính vì vậy phấn bông không bị gió cuốn đi, bông không thụ phấn nhờ gió mà

ĐẶC TÍNH DI TRUYỀN CỦA CÂY BÔNG

2.1 Cơ quan sinh sản của cây bông

Hoa bông được hình thành từ nách lá của thân hoặc cành Hoa bông lưỡng

tính Hoa bông có 3 lá đài xuất hiện sớm và khá lớn,

lá đài có màu xanh và xẻ thuỳ

sâu Cánh hoa lớn, có màu trắng, màu kem, vàng, da cam, đỏ, nâu hoặc tím, 5 cánh

hoa tách rời ở phía trên nhưng gắn liền nhau ở phần gốc nơi tiếp giáp với bầu hoa

Bầu hoa bông rất lớn nằm giữa hoa, vòi nhụy vươn cao Nhị đực gồm nhiều bao

phấn, chỉ nhị gắn vào ống nhị đực bao quanh vòi nhụy Phấn bông lớn, có hình cầu,

bề mặt phấn phủ nhiều gai nhỏ, nhờ những gai này phấn bông dễ dàng bám vào nhị

cái hoặc vào thân côn trùng Chính vì vậy phấn bông không bị gió cuốn đi, bông

không thụ phấn nhờ gió mà chỉ tự thụ phấn hoặc thụ phấn nhờ côn trùng Bầu hoa

bông có 3 – 5 ô, mỗi ô phát triển thành 1 múi, mỗi múi có khoảng 6 - 11 noãn (là

những hạt bông sau này)

Bông là cây tự thụ phấn, nhưng chúng cũng có thể thụ phấn chéo nhờ côn

trùng Ở một số giống, trong những điều kiện nhất định khả năng thụ phấn chéo rất

cao (từ 10 đến 90%) Có những giống bông thụ phấn kín do hoa không mở, với

những giống này không thể có thụ phấn chéo trong tự nhiên

2.2 Quỹ gen cây bông

Quỹ gen lớn về cây bông được xây dựng từ lâu ở các nước trồng nhiều bông

như Mỹ, Ấn Độ, Liên Xô (cũ), Pakistan, Brazil,

Trung Quốc… Đặc biệt Viện

nghiên cứu cây trồng VIR thuộc Liên bang Nga đã thu thập tập đoàn giống bông

trồng và bông dại từ những năm 20 của thế kỉ này và hàng năm đều được bổ sung

thêm Cho đến nay Viện VIR đã nghiên cứu, bảo quản trên 6.000 mẫu giống bông

(Lemeshev, 1987) Hiện nay tại Viện tài nguyên di truyền cây trồng quốc tế

(IPGRI) cũng lưu giữ một quỹ gen khá lớn của cây bông

Ở Việt Nam việc thu thập quỹ gen cây bông chỉ mới được thực hiện một cách

có hệ thống từ sau năm 1975, sau khi Trung tâm

nghiên cứu cây bông được thành

lập Cho đến nay tại trung tâm này đã thu thập,

nghiên cứu, bảo quản được gần

1.500 mẫu giống, trong đó gồm 45 giống bông cỏ Châu Á, 56 giống bông Hải Đảo

và 1.215 giống bông luồi Các mẫu giống thu thập từ các nguồn địa phương và nhập

nội từ Ấn Độ, Liên Xô (cũ), Mỹ, Mexico, Israel,

Brazil… (Trần Thanh Hùng, 1994;

Bùi Thị Ngọc, 1995) Hàng năm Công ty bông Việt Nam và Trung tâm nghiên cứu

cây bông Nha Hố vẫn tiếp tục thu thập bổ sung cho nguồn gen này

Tập đoàn giống bông của nước ta trong những năm gần đây đã được quan tâm

nghiên cứu và khai thác có hiệu quả, đây là nguồn vật liệu chủ yếu để chọn tạo các

giống bông thuần cũng như bông lai đang phổ biến trong sản xuất