BỆNH TRONG QUÁ TRÌNH TRỒNG NẤM Nấm cũng có thể bị rất nhiều bệnh.. Nhiễm tạp• Vi khuẩn – nấm mốc • Nấm trồng có khả năng ức chế mầm bệnh... Đối với quả thể : tai dị dạng, thối nhũng, teo
Trang 1Chương 4
BỆNH CỦA NẤM
TRỊ
Trang 2I BỆNH TRONG QUÁ TRÌNH TRỒNG NẤM II.CÁC NGUYÊN NHÂN CHÍNH
Trang 3I BỆNH TRONG QUÁ TRÌNH TRỒNG NẤM Nấm cũng có thể bị rất nhiều bệnh (# như các
loài vật ≠)
Bệnh giảm sản lượng & chất lượng nấm,
=> gây thất thu cho người trồng.
• Nơi mới trồng hoặc trồng ở gia đình mức độ
nhỏ, bệnh chưa phải là vấn đề lớn.
• Với những cơ sở nuôi trồng và sản xuất có
qui mô lớn, thì sao?
Trang 4II.CÁC NGUYÊN NHÂN CHÍNH
1 Về môi trường và điều kiện sống
Trang 5a) Nhiệt độ: phải thích hợp
Thành phần Nhiệt độ Kiểu biểu hiện
rồi chết
≤ 15 0 C Tơ ngừng tăng trưởng và
không mọc lại
≤ 25 0 C Qủa thể hay tai nấm
không tạo thành được Quả thể 25 – 28 0 C Tai nấm bị dị hình
≥ 35 0 C Nấm mau trưởng thành
(sớm bung dù)
Trang 6• Thấp : tơ mọc thưa, đầu sợi tơ cong lại…
• Cao : tơ mọc chậm & thưa, tai nấm rơm teo
đầu & nứt gốc (có màu trắng)
Trang 7e) Ẩm độa/h lên gđ p/triển quả thể
(phơi-đen)
N.Mèo ?
Trang 93 Nhiễm tạp
• Vi khuẩn – nấm mốc
• Nấm trồng có khả năng ức chế mầm bệnh.
• Nhiễm tạp + ẩm độ cao + pH thấp
(acid)
Ức chế tơ nấm bệnh phát triển gây
hư hỏng toàn bộ cơ chất.
Trang 10Bệnh xảy ra ở bất kỳ g/đoạn nào của q/trình
- ánh sáng, pH, oxy, kể cả độ ẩm của môi trường.
Điều kiện không thích hợp:
- Tơ chậm, thưa, rối lại như bông hoặc thành nhiều lớp , đậm lợt khác nhau
Tơ yếu sức đề kháng giảm dễ nhiễm bệnh và chết.
Trang 11cuống nấm chia thành nhiều nhánh, tạo
chùm, tai nấm nhỏ (nấm bào ngư)
Trang 12NÓI TÓM LẠI
Bệnh sinh lý
- Liên quan đến nhiều yếu tố môi trường, như: nhiệt độ, pH,
ánh sáng, Oxy và CO2 …, kể cả nguồn dinh dưỡng.
- Bệnh biểu hiện, thông qua các hiện tượng:
Đối với tơ nấm : mau ngã vàng, tiết nước, lão hoá nhanh.
Đối với quả thể : tai dị dạng, thối nhũng, teo đầu, cuống dài…
- Khắc phục:
Đối với nhiệt độ : giữ nhiệt độ ổn định và tránh nhiệt lên quá cao
Đối với pH : chú ý đến pH của nước tưới, tránh pH xuống thấp
Đối với CO2 và Oxy : nấm là sinh vật hiếu khí, cần Oxy và thải
ra khí Carbonic Do đó, tránh che đậy hoặc làm trại quá kín
Đối với ánh sáng : nấm không quang hợp, nhưng vẫn cần ánh sáng
Trang 13• Bệnh sinh lý không kèm theo mầm
nhiễm và xảy ra thường xuyên
trong quá trình nuôi trồng tự nhiên.
Trang 142 Bệnh nhiễm
Chủ yếu lá các nhóm vi sinh vật :
vi khuẩn, nấm mốc, nấm nhầy, nấm dại a/hưởng gián tiếp = cạnh tranh nguồn thức ăn và thay đổi pH của môi trường
Hậu quả là tơ mọc chậm, thưa, thậm chí ngưng lại.
Quả thể không tạo thành hoặc dị dạng, năng suất giảm.
Côn trùng :
Chúng tấn công trực tiếp lên tơ hoặc quả thể nấm, đồng
thời làm lây nhiễm các mầm bệnh khác
Thường bệnh lan tràn rất nhanh và ảnh hưởng mạnh đến sản lượng hoặc phẩm chất của nấm.
• Bệnh nhiễm phát hiện mầm bệnh không khó
• nhưng trừ bệnh không đơn giản
Trang 15Tóm lại về bệnh nhiễm
Chủ yếu do côn trùng, vi sinh vật xâm nhập, tấn công và lây nhiễm
Các kẻ thù gây hại cho nấm trồng gồm:
* Các nhóm động vật: côn trùng (ruồi kiến gián…), nhện (nhện mạthay mites), tuyến trùng (nematodes).
* Các nhóm vi sinh vật : vi khuẩn; nấm mốc
- mốc cam - Neurospora
- mốc xanh - Trichoderma
- mốc xám - Mucor
- mốc đen, vàng, xanh: Aspergillus…
- nấm nhầy (nấm râu hay rễ trắng - Stemonitis
- nấm rễ vàng- Arcyria…
- nấm dại (nấm gió) - Coprinus…
* Siêu vi khuẩn (virus)
Trang 16* Có biện pháp ngăn ngừa nguồn bệnh
* Kiểm tra dịch bệnh thường xuyên
Tuân thủ đúng qui trình kỹ thuật để tăng sức đề kháng
của nấm và sức cạnh tranh với mầm bệnh
III i U TR Đ Ề Ị
Trang 17VI BIỆN PHÁP AN TOÀN TRONG NUÔI
TRỒNG NẤM
VI.1 Nuôi trồng công nghiệp và vấn đề vệ sinh
- Xử lý nguyên liệu và phế liệu trong trồng nấm
- Vệ sinh và kiểm soát nhiễm tạp trong nhà trồng
VI.2 Vấn đề bệnh trong trồng nấm
- Bệnh ở nấm: bệnh sinh lý và bệnh nhiễm
- Biện pháp phòng và trị một số bệnh ở nấm
VI.3 An toàn sức khỏe cho người trồng nấm
Trang 18GT vài loài n.mốc thường gặp trong n/trồng
nấm
cam)
Cơ quan ss dạng khối màu cam Có khi đục thủng cả túi nhựa – Hoại sinh.
Bệnh lan do bào tử
mọc
Trang 20Nhất là bào ngư giảm sản lượng nấm.
Trang 21Aspergillus spp (Bệnh mốc xanh:
rêu)
• Lây lan do bào tử.
• Tơ nấm lấn át.
Trang 22Verticillinum fungicola
nấm, tạo nhiều lỗ hang và các vết nứt.
H/ tượng bệnh ≠ vi khuẩn không nhầy nhớt & hôi thối.
Sống ký sinh - Lây do ruồi & người hái.
trưởng, phẩm chất kém.