NGÔN NGỮ C++ ppt

CHƯƠNG 2 NGÔN NGỮ C++ 1 OOP-CHƯƠNG 2-NGÔN NGỮ C++ GV: Võ Hồng Bảo Châu MỤC TIÊU ySử dụng được một trình biên dịch C/C++ nào đó để viết chương trình.. yViết được chương trình cơ bản dùng

Trang 1

CHƯƠNG 2 NGÔN NGỮ C++

1

OOP-CHƯƠNG 2-NGÔN NGỮ C++ GV: Võ Hồng Bảo Châu

MỤC TIÊU

ySử dụng được một trình biên dịch C/C++ nào đó để viết chương trình

yViết được chương trình cơ bản dùng các cấu trúc điều

2

khiển trên các kiểu dữ liệu cơ bản

NỘI DUNG CHI TIẾT

yKhái quát về ngôn ngữ C++

yKiểu dữ liệu cơ bản, phép toán

yNhập xuất dữ liệu

yCác cấu trúc điều khiển

3

yMảng và mẫu tin

yCon trỏ và tham chiếu

yNhâp xuất và tập tin

KHÁI QUÁT VỀ C++

y1970, Denis Ritchie (Bell Lab.) phát triển ngôn ngữ C

Language) BCPL (Basic CPL) và ngôn ngữ B

4

Language), BCPL (Basic CPL) và ngôn ngữ B.

Language, Prentice-Hall

Trang 2

KHÁI QUÁT VỀ C++

yĐầu 1980, Bjarne Stroustrup phát triển ngôn ngữ

C++

5

Prentice-Hall

CẤU TRÚC CHƯƠNG TRÌNH C++

#include <iostream.h>

void main (void) {

cout << "Hello World\n";

}

Hello.cpp

6

C++

Program

C Code

Object Code

Execut-able

C++

COMPILER NATIVE

C++

TRANSLATOR

LINKER

C COMPILER

C++

Program Hello.cpp

Hello.obj

Hello.exe

}

MỞ RỘNG CỦA C++

yBiến, đối tượng:

y Sử dụng ghi chú

Cá h /* Nội d hi hú*/

7

y Khai báo hằng số

Trong cách 1:

8

Trong cách 2:

Trang 3

LỆNH ĐƠN & LỆNH PHỨC

yLệnh đơnlà một

sự tính toán được

kết thúc bằng dấu

int min, i = 10, j = 20;

min = (i < j ? i : j);

Ví dụ:

9

yNhiều lệnh đơn có

thể kết nối lại

thành một lệnh

phứcbằng cách

rào chúng bên

trong các dấu

min = (i < j ? i : j);

min + 5;

cout << min << '\n';

; }

Lệnh rỗng Lệnh vô dụng

NHẬP XUẤT DỮ LIỆU

yC++ cung cấp các lệnh nhập xuất dữ liệu trong thư viện

<iostream.h>, trong đó có các đối tượng

y Để lấy dữ liệu từ bàn phím vào biến ta dùng lệnh sau:

cin>>Biến 1>>Biến 2>> ;

10

y Toán tử >> của đối tượng cin lấy dữ liệu từ bàn phím đặt vào biến bên phải nó theo thứ tự

y Với lệnh này, khi nhập giá trị cho các biến thì giữa các giá trị phải phân cách nhau bằng Enter hoặc Space hoặc Tab

ví dụ: cin >> intVar >> floatVar;

NHẬP XUẤT DỮ LIỆU

y Để nhập dữ liệu cho một chuỗi n ký tự

Hàm cin.getline(Tên_biến,Số_ký_tự_tối_đa) trong đó:

{ Tên_biến: tên của biến chuỗi

{ Số ký tự tối đa mà biến chuỗi có thể nhận

Ví dụ: char hoten[30]; cin getline(hoten 30);

11

Ví dụ: char hoten[30]; cin.getline(hoten,30);

y Hàm cin>> để lại ký tự “\n” trong bộ đệm có thể làm trôi

phương thức cin.getline()

Î khắc phục: dùng cin.ignore(1) để bỏ qua ký tự “\n”

y Để đưa dữ liệu ra màn hình ta dùng lệnh sau:

cout<<Biểu thức1<<Biểu thức 2< ;

Toán tử << sẽ đưa giá trị các biểu thức bên phải nó tới màn hình

12

y Muốn đặt con trỏ màn hình xuống đầu dòng tiếp theo ta phải đưa ra ký tự xuống dòng ’\n’ hoặc dùng endl

cout<<Biểu thức<<’\n’;

Ví dụ:cout<<a<<c+b<<’\n’; cout<<100<<endl;

Trang 4

VÍ DỤ NHẬP XUẤT

13

y Các hàm xử lý nhập xuất: thư viện “iomanip.h”

y Để thiết lập độ rộng cho giá trị cần in

Ví dụ: cout<<setw(5)<<X;

14

Ví dụ: cout<<setw(5)<<X;

y Để hiển thị số thực

n số phần lẻ thập phân

Ví dụ: cout.setf(ios::showpoint)

cout.precision(2)

showpoint dấu của các biến kiểu số hex In ra số dưới dạng hexa dec In ra số dưới dạng cơ số 10 oct In ra số dưới dạng cơ số 8 left Căn lề bên trái right Căn lề bên phải internal Căn lề giữa

#include <iostream.h>

main(){

int age;

cout << "When were you born? ";

15

cin >> age;

cout << "After 10 years, you will be "

<< 2008 – age + 10 << "years old\n"

return 1;

}

yPhép toán gán int y, x;

16

y = (x = 100);

Hay

y = x = 100;

Trang 5

int n, m = 10;

n = m++;

cout << n++ << endl;

int n, m = 10;

n = m;

m = m + 1;

cout << n << endl;

int n,m = 10;

n = ++m;

cout << ++n << endl;

cout << n << endl;

n = n + 1;

int n,m = 10;

m = m + 1;

n = m;

n = n + 1;

cout << n << endl;

18

yPhép toán điều kiện

if ( a > 100.0 )

m = 5;

m = a + 10;

if ( a > b )

else max = b;

Độ ưu tiên phép toán

Phép

toán

Mô tả Ưu tiên Thứ tự trong

biểu thức

Toán hạng

Ví dụ

:: Truy cập biến toàn cục 17 Phải sang 1 ::x

:: Phân định thành phần của lớp 17 Trái sang 2 NAME::x

Truy cập thành phần của đối 16 - nt - - nt - obj.n

19

y ập p tượng hay mẩu tin

-> Truy cập đến thành phần của con

trỏ đối tượng (hoặc mẩu tin)

16 - nt - - nt - obj->n [] Truy cập chỉ số 16 - nt - - nt - a[i]

() Gọi hàm 16 nt

-() Chuyển đổi kiểu 16 - nt - int(ch)

++ Tăng sau 16 Phải sang 1 n++

Giảm sau 16 - nt - - nt -

n OOP-CHƯƠNG 2-NGÔN NGỮ C++ GV: Võ

Hồng Bảo

Châu

Phép toán

tiên Thứ tự trong biểu thức

Toán hạng

Ví dụ

sizeof Kích thước của đối tượng hoặc của kiểu dữ liệu 15 - nt - - nt - sizeof(a) ++ Tăng trước 15 - nt - - nt - ++n Giảm trước 15 - nt - - nt - n

20

Giảm trước 15 - nt - - nt - n

~ Bitwise NOT 15 - nt - - nt - ~s

! Phủ định 15 - nt - 1 !q + Chuyển thành dương 15 - nt - - nt - +n

- Chuyển thành âm 15 - nt - - nt - -n

* Lấy giá trị tại địa chỉ 15 Phải sang - nt - *ptr

& Truy cập địa chỉ 15 - nt - - nt - &x

Trang 6

toán Mô tả tiên Ưu Thứ tự trong biểu thức Toán hạng Ví dụ

new Cấp phát bộ nhớ 15 - nt - - nt - new p

delete Thu hồi bộ nhớ 15 - nt - - nt - delete p

() Chuyển đổi kiểu 15 - nt - - nt - (int)ch

* Truy cập đến thành phần của đối 14 Trái sang 2 x *ptr

21

Truy cập đến thành phần của đối

tượng hay của mẩu tin 14 Trái sang 2 x ptr ->* Truy cập đến thành phần của con

trỏ đối tượng (hoặc mẩu tin)

14 - nt - - nt - p->*ptr

* Nhân 13 - nt - - nt - a*b

/ Chia 13 - nt - - nt - m/n

% Chia lấy phần dư 13 - nt - - nt - m%n

+ Cộng 12 - nt - - nt - m+n

- Trừ 12 - nt - - nt - m-n

OOP-CHƯƠNG 2-NGÔN NGỮ C++ GV: Võ

Hồng Bảo

Châu

Phép toán Mô tả tiên Ưu Thứ tự trong biểu thức Toán hạng Ví dụ

<< Bit shift left 11 - nt - nt

->> Bit shift right 11 - nt - nt

-< Nhỏ hơn 10 - nt - - nt - x < y

<= Nhỏ hơn hay bằng 10 - nt - - nt - x <= y

22

> Lớn hơn 10 - nt - - nt - x > y

>= Lớn hơn hay bằng 10 - nt - - nt - x >= y

== So sánh bằng 9 - nt - - nt - x == y

!= Không bằng 9 - nt - 2 x != y

& Bitwise AND 8 - nt - - nt - m & n

^ Bitwise XOR 7 - nt - - nt - m ^ n

| Bitwise OR 6 - nt - - nt - m | n

&& Phép toán AND 5 - nt - - nt - p && q

|| Phép toán OR 4 - nt - - nt - p || q

Phép

toán

tiên Thứ tự trong biểu thức

Toán hạng

Ví dụ

?: Điều kiện 3 Phải sang - nt - q ? x : y

= Gán 2 - nt - - nt - n = 10

+= Gán cộng dồn 2 - nt - - nt - n += 10

-= Gán trừ dồn 2 - nt - - nt - n -= 10

*= Gán nhân 2 - nt - - nt - n *= 2

23

/= Gán chia 2 - nt - - nt - n /= 5

%= Gán modulo 2 - nt - - nt - n %= 2

&= Gán Bitwise AND 2 - nt - - nt - n &= mask

^= Gán Bitwise XOR 2 - nt - - nt - n ^= mask

|= Gán Bitwise OR 2 - nt - - nt - n |= mask

<<= Gán Bit shift left 2 - nt - - nt - n <<= 1

>>= Gán Bit shift right 2 - nt - - nt - n >>= 1

throw Throw exception 1 - nt - 1 throw(20)

, Dấu phẩy 0 Trái sang 2 ++m, n

Hồng Bảo

Châu

24

Cấu trúc điều khiển

yTuần tự

yCấu trúc điều kiện

yCấu trúc lặp

Trang 7

CẤU TRÚC ĐIỀU KIỆN

yLệnh if và if-else

if (biểu thức)

lệnh;

Lệnh switch

switch(biểu thức) {

casehằng 1: các lệnh; break;

25

các lệnh; break;

casehằng n: các lệnh; break;

default : các lệnh;

}

if(biểu thức)

lệnh 1;

else

lệnh 2;

Khi nào chúng ta nên sử dụng if-else và khi nào chúng ta nên sử dụng switch?

CẤU TRÚC LẶP

yLệnh while; do-while

while (biểu thức)

lệnh;

Lệnh for

for (biểu thức1; biểu thức2; biểu thức3)

lệnh;

26

do lệnh;

while(biểu thức);

khởi tạo điều kiện dừng

điều khiển lặp

Sử dụng từng kiểu lệnh lặp để in ra các số từ 0 đến 9 ?

LỆNH NHẢY

dừng lần lặp hiện tại của một vòng lặp và nhảy tới lần lặp kế tiếp

nhảy trực tiếp đến nhãn được chỉ định.

27

Lệnh break Lệnh return

nhảy ra bên ngoài những lệnh lặp hoặc switch và kết thúc chúng.

cho phép một hàm trả về một giá trị cho thành phần gọi nó.

28

yLưu ý, trong C/C++ không có kiểu luận lý, nên các biểu thức có giá trị nguyên

yGiá trị khác không, mang ý nghĩa đúng Ngược lại, mang ý nghĩa sai

Ví dụ: int a=3<1 Î a=?

Trang 8

CON TRỎ

yCon trỏđơn giản chỉ là địa chỉcủa một vị trí bộ nhớ

và cung cấp cách gián tiếp để truy xuất dữ liệu trong

bộ nhớ

yVí dụ

Chương 5

29

it num = 10;

int *ptr1 = &num;

cout << *ptr1;

10

1000

CẤP PHÁT BỘ NHỚ ĐỘNG

y Trong C++: sử dụng các toán tử

{ Cấp phát: dùng toán tửnew

{ Hủy bỏ: dùng toán tửdelete

Ví dụ: float *p,*q; p=new float; q= new float[10];

30

delete p;

void Foo (void) {

int *ptr = newint;

char *str = newchar[10];

//

deleteptr;

delete[ ]str;

} OOP-CHƯƠNG 2-NGÔN NGỮ C++ GV: Võ Hồng Bảo Châu

BIẾN THAM CHIẾU

y Trong C++: biến tham chiếu có đặc điểm

{ Không được cấp phát bộ nhớ, không có địa chỉ riêng

{ Dùng như một tên khác (bí danh_ alias) cho biến được

tham chiếu đến

Ví dụ: int X, &Y=X; //Y là biến tham chiếu của X, như vậy X và

Y đề hỉ đế ột ù hớ (Y là tê khá ủ X)

31

Y đều chỉ đến một vùng nhớ (Y là tên khác của X) { Trong mọi hoàn cảnh thì cách dùng X và Y là như nhau

TRUYỀN GIÁ TRỊ CHO HÀM

y Truyền tham trị: (by values)

{ Tham số được khai báo như khai báo biến { Giá trị của đối số được truyền cho hàm không bị thay đổi

Ví dụ: void Hoanvi (int A, int B) Æ gọi hàm Hoanvi(A,B)

32

oa ( , )

y Truyền bằng con trỏ: (by pointer)

{ Tham số được khai báo dạng con trỏ { Địa chỉ của đối số được truyền cho hàm Æ có thể thay đổi giá trị của đối số

Ví dụ: void Hoanvi (int*A, int*B) Æ gọi Hoanvi(&A,&B)

Trang 9

TRUYỀN GIÁ TRỊ CHO HÀM

y Truyền tham chiếu: (by reference)

{ Tham số được khai báo như biến tham chiếu

{ Địa chỉ của đối số được truyền cho hàm Æ có thể thay đổi

giá trị của đối số

Ví dụ: void Hoanvi (int&A int&B) Æ gọi Hoanvi(A B)

33

Ví dụ: void Hoanvi (int&A, int&B) Æ gọi Hoanvi(A,B)

y Ưu điểm khi truyền tham chiếu

{ Không cần tạo ra bản sao các giá trị của đối số vì thế tiết

kiệm bộ nhớ và tăng hiệu quả thực thi của chương trình { Hàm thao tác trực tiếp trên vùng nhớ của đối số thông qua

địa chỉ Æ dễ dàng thay đổi giá trị đối số khi cần

VÍ DỤ

1 3

4 5

// Truyền bằng trị (đối tượng)

void Swap1 (int x, int y) {

int temp = x;

x = y;

y = temp;

}

// T ề bằ đị hỉ ( t ỏ)

int main (void) { int i = 10, j = 20;

Swap1(i, j); cout << i << ", " << j << '\n';

Swap2(&i, &j); cout << i << ", " << j << '\n';

Swap3(i, j); cout << i << ", " << j << '\n';

}

34

7 9 10 11 12 14 16

18

// Truyền bằng địa chỉ (con trỏ)

void Swap2 (int *x, int *y) {

int temp = *x;

*x = *y;

*y = temp;

}

// Truyền bằng tham chiếu

void Swap3 (int &x, int &y) {

int temp = x;

x = y;

y = temp;

}

??

CÁC THAM SỐ MẶC ĐỊNH

y Khai báo hàm với tham số có giá trị mặc định ví dụ:

int myFunction(int x=10) { }

y Khi đó khi chúng ta thực hiện gọi hàm và không

truyền tham số, giá trị mặc định khi khai báo sẽ

đ dù t thâ hà

35

được dùng trong thân hàm

Ví dụ: int A; A=myFunction(); //x=10

HÀM TRỰC TUYẾN (INLINE FUNCTION)

y Khai báo bằng từ khóa inline.

Ví dụ: inline int myFunction(int A, int B)

y Khi gọi hàm trực tuyến trình biên dịch sẽ chèn đoạn

36

mã của hàm vào đúng chỗ mà nó được gọi tới trong chương trình

y Các hàm phức tạp (chẳng hạn như có vòng lặp) thì không nên dùng inline

Trang 10

XỬ LÝ TẬP TIN

y Để làm việc với các file chúng ta tạo ra các đối tượng

ofstream và ifstream sử dụng thư viện “fstream.h”

y Mở file

{ Ghi dữ liệu: ofstream fout(“đường dẫn tên file”);

{ Đọc dữ liệu: ifstream fin(“đường dẫn tên file”);

37

{ Đọc dữ liệu: ifstream fin( đường dẫn tên file );

Ví dụ:

ifstream fin(“data.txt”);//mở file

while(fin.get(ch)) //đọc ký tự

cout << ch; //xuất ký tự fin.close(); // kết thúc thao tác và đóng tập tin

XỬ LÝ TẬP TIN

y ĐỌC FILE: Mặc định file được đọc ghi dạng văn bản nếu muốn chuyển sang dạng nhị phân ta dùng

{ Ghi: ofstream fout(“đường dẫn tên file”,ios::binary);

{ Đọc: ifstream fin(“đường dẫn tên file”, ios::binary);

GHI FILE Để hi dữ liệ fil t dù t á tử

38

y GHI FILE: Để ghi dữ liệu ra file ta dùng toán tử <<

f<<setw(5)<<X;

f<<setw(10)<<“ABC”;

f.close();

Để đọc dữ liệu từ file ta dùng toán tử >>

Ví dụ: int X, char S[10];

ifstream f(“C:\\Baitap\\myfile.txt”); //mở file f>>X; //đọc dữ liệu từ file vào biến X

ể

39

f.ignore(); //bỏ qua ký tự chuyển dòng “\n”

f.get(S,10); //đọc 10 ký tự vào chuỗi S f.close(); //đóng file

VIẾT CHƯƠNG TRÌNH

yTrên môi trường Windows, có thể sử dụng Visual C++, hoặc DJGPP, v.v

yTrên Linux, có thể sử dụng GNU C++

40

Trang 11

DÙNG VISUAL C++ 6.0

yChọn chức năng

File/New/Project

s

yĐưa vào tên của

Project

41

Project

yVà vị trí lưu trữ

trên đĩa

yLưu ý, chọn

Win32 Console

Application

Hồng Bảo

Châu

ySau khi đưa vào Project Name và Location, hộp hội thoại xuất hiện

42

yChọn Finish

yĐưa các tập tin

nguồn vào để sử

dụng, bằng cách

yProject/Add to

43

Project/New/Files

yChọn C++ Source

file

yĐưa vào tên file

Hồng Bảo

Châu

ySau khi chọn, có màn hình để soạn thảo tập tin One.cpp

yVào menu Build để biên dịch và thực thi chương trình

44

Trang 12

BÀI TẬP TỰ HỌC

yNÊU NHỮNG ĐẶC TÍNH MỞ RỘNG CỦA C++ SO

VỚI C

yHIỆN THỰC HÓA 1 LỚP BẤT KỲ Ở BÀI TRƯỚC

BẰNG NGÔN NGỮ C++

45

BÀI TẬP TẠI LỚP

yCÁC BÀI TẬP SAU ViẾT DẠNG HÀM VÀ CẤU TRÚC

1) Viết chương trình tính tổng, hiệu, tích, thương của hai phân số Trong đó phân số thuộc kiểu cấu trúc

ó thà h hầ ố ê tử à ẫ

46

có 2 thành phần số nguyên tử và mẫu

2) Xây dựng cấu trúc điểm để lưu trữ hoành độ, tung

độ của 1 điểm trong mặt phẳng Nhập vào toạ độ 2 điểm Tính khoảng cách giữa 2 điểm đó

3) Xây dựng cấu trúc Số phức gồm 2 thành phần: phần thực và phần ào Tính tổng, hiệu 2 số phức

BÀI TẬP TẠI LỚP

4) Xây dựng cấu trúc nhiệt độ gồm 2 thành phần: giá

trị (số nguyên) và loại (kí tự C hoặc F) Viết chương

trình nhập vào 1 loại nhiệt độ, đổi sang loại nhiệt độ

kia

) Xâ d ấ t ú hì h hữ hật ồ thà h hầ

47

5) Xây dựng cấu trúc hình chữ nhật gồm 2 thành phần:

chiều dài và chiều rộng Nhập vào 2 hình chữ nhật

In ra thông tin của hình chữ nhật nào có diện tích

lớn hơn

6) Viết chương trình nhập hồ sơ học sinh của lớp học

gồm: tên, tuổi, điểm trung bình cả năm In ra tuổi

lớn nhất, điểm trung bình cao nhất của lớp

THANK YOU

48

Định dạng
Số trang	12
Dung lượng	651,02 KB