Kỹ thuật nuôi cá lăng nha thương phẩm Cá lăng nha Mystus wyckiioides, Chang và Faux, 1949, là một loài cá bản địa nước ngọt, thịt trắng chắc, không xương dăm, mùi vị thơm ngon có thể chế
Trang 1Kỹ thuật nuôi cá lăng nha thương phẩm
Cá lăng nha (Mystus wyckiioides, Chang và Faux, 1949), là một loài cá bản địa nước ngọt, thịt trắng
chắc, không xương dăm, mùi vị thơm ngon có thể chế biến thành những món ăn hấp dẫn, giá trị thương
phẩm rất cao, là đặc sản được nhiều người ưa
thích Trước đây, loại cá này chủ yếu được đánh bắt, khai thác từ các sông, hồ trong tự nhiên, cá có kích thước lớn, hiện nay con giống ngoài tự nhiên rất khan hiếm nên sản lượng cá lăng nha đánh bắt từ tự nhiên
đã suy giảm nghiêm trọng
Giữa tháng 7/2006, Trung tâm khuyến ngư và giống thủy sản An Giang đã nhận chuyển giao công nghệ
“Sản xuất giống cá lăng nha” của Khoa Thủy sản -Trường Đại Học Nông lâm – TP HCM Hiện nay,
Trang 2Trung tâm đã chủ động sản xuất con giống cung cấp theo yêu cầu cho nhiều hộ nuôi trong và ngoài tỉnh
Để giúp người nuôi đạt hiệu quả cao trong việc nuôi thương phẩm đối tượng mới này, Trung tâm xin giới thiệu “Kỹ thuật nuôi cá lăng nha thương phẩm” của Thạc sĩ Ngô văn Ngọc – GV Khoa Thủy sản –Trường Đại học Nông lâm – TP HCM
Để nuôi cá lăng nha đạt hiệu quả, người nuôi có thể dùng hình thức nuôi bán thâm canh trong ao đất hoặc trong bè Tuy nhiên, đối với lăng nha nuôi trong bè
cá lớn nhanh hơn nuôi trong ao Dù nuôi theo hình thức nào, người nuôi cũng nên thực hiện đúng các biện pháp kỹ thuật dưới đây:
Điều kiện ao nuôi
Trang 3Ao
- Ao từ 1000m2 trở lên, độ sâu mực nước 1,5 – 2m
- Độ che phủ mặt nước ao không quá 30% tổng diện tích mặt nước
- Đáy ao lớp bùn 10 – 15cm vào ao chủ động cấp thoát nước
Bè
- Từ 10m3 trở lên và đặt nơi có dòng chảy vừa phải
- Nguồn nước dùng để nuôi cá lăng nha phải có chất lượng tốt như: Độ pH từ 6 – 8 (tốt nhất 6,5 – 7,5); Oxy hòa tan trên 3mg/l; Độ trong từ 30 – 40cm; Độ mặn 0 – 5 0/00 Hàm lượng NH3 dưới 0,01mg/l
Chuẩn bị ao, bè
Chuẩn bị ao
Trang 4- Việc chuẩn bị ao, bè có ý nghĩa quyết định đến kết quả nuôi Nếu tẩy trùng ao, bè tốt thì mầm bệnh khó
có cơ hội phát triển và diệt hết cá tạp, cá dữ
- Tẩy dọn ao: Sau khi tháo cạn nước, dùng vôi nông nghiệp (CaCO3) rãi đều khắp đáy ao với lượng 10 – 15kg/100m2
- Ngay sau khi bón vôi, sử dụng sản phẩm chuyên dùng để hấp thu khí độc chứa YUCCA như Xorbs (liều dùng 1,5 – 2kg/1000m3 nước) hoặc pures liều lượng 4kg/1000m3 nước, chế phẩm sinh học xử lý ô nhiễm nền đáy ao nuôi Environ – AC của công ty Vĩnh Thịnh với liều lượng 1 – 1,5kg/1000m3 nuớc để thúc đẩy việc phân huỷ chất hữu cơ và khử khí độc ở đáy ao nhằm tạo môi trường sống tốt nhất cho cá
- Sau đó, phơi nắng ao từ 1 – 2 ngày rồi khử trùng ao một lần nữa bằng một trong các sản phẩm BKC liều lượng 0,7 – 1 lít/1000m3 hoặc Sanmolt – F liều lượng
1 – 1,5lít/1000m3
Trang 5- Không nên bón lót ao bằng phân chuồng
- Lấy nước vào xử lý bằng Wolmin 0,1kg/1000m3
Chuẩn bị bè
- Kiểm tra và gia cố bè thật kỷ trước khi thả cá
- Dùng BKS hoặc Sanmolt – F (dung dịch nồng độ 10%) phun vào bè để diệt mầm bệnh
- Đặt bè nơi ít sóng gió, dòng chảy vừa phải và thuận lợi trong việc vận chuyển cá, thức ăn
Thả cá giống
Tiêu chuẩn cá thả nuôi
- Cá không mất nhớt, đuôi và râu không bạc màu;
- Cỡ cá thả phải đồng đều và lớn
Mật độ thả:
Trang 6Nuôi ao:
- Bán thâm canh (nuôi ghép): 4 – 5con/m2 (trong đó
cá lăng nha chiếm 20 – 30% tổng số cá thả)
- Thâm canh (nuôi đơn): 6-8con/m2
- Nuôi thâm canh cũng nên thả thêm cá rô phi thường (khoảng 3 – 5%) để cá rô phi con làm mồi cho lăng nha nhằm giảm chi phí thức ăn
Nuôi bè: 60 – 70 con/m3
- Thời gian thả: tốt nhất buổi sáng (8 – 11 giờ sáng)
- Phòng bệnh cho cá giống bằng cách sát trùng cá
(tắm cá) trước khi thả xuống ao, bè bằng muối ăn (1 muỗng canh pha trong 1 lít nước) hoặc BKS, Sanmolt – F theo liều hướng dẫn trên sản phẩm
Thức ăn cho cá: Có thể cho cá ăn bằng một trong
các loại sau:
- Cá tạp: Cắt khúc vừa cở miệng (3-5% p)
Trang 7- Thức ăn tự chế: 50% cám + 50% cá (5-10% p)
- Thức ăn viên nổi: độ đạm ít nhất 35% (4-7% p)
- Một ngày cho ăn 3 lần (sáng, chiều và tối) Cử tối chiếm 40-50% tổng lượng thức ăn trong ngày
- Thức ăn là cá tạp hay tự chế cho vào sàn đặt chìm trong nước Thức ăn viên cho vào khung nổi trên mặt nước Để tiện việc quản lý thức ăn, nên tập cho cá ăn thức ăn viên nhưng cần bổ sung cá tạp để cung cấp chất đạm cho cá
- Nên bổ sung chất bổ vào thức ăn để giúp cá tăng sức đề kháng, tiêu hoá thức ăn tốt hơn, cá lớn nhanh hơn: Các loại Vitamin C: (C – Maxi 5g/kg thức ăn.); chế phẩm vi sinh vật, men tiêu hoá: Aqualact 1g/kg thức ăn; các sản phẩm chứa acid amin, sorbitol:
Hepatofish 2,5g/kg thức ăn; khoáng vi lượng:
Vitatech – F liều lượng 1 – 2g/kg thức ăn Liều lượng
và cách sử dụng theo hướng dẫn của mỗi sản phẩm
Trang 8Tuy nhiên, do cá lăng nha rất nhạy cảm với hoá chất nên cần giảm nửa liều so với hướng dẫn
Chăm sóc cá
Nuôi ao:
- Thường xuyên theo dõi hoạt động và nổi đầu của
cá, nhất là vào sáng sớm để xử lý kịp thời
- Định kỳ (15 – 20 ngày) thay nước ao một lần,
không để nước trong ao quá dơ
- Từ tháng thứ 2 trở đi, để phòng bệnh và giúp cá ăn mạnh nên định kỳ 10 -15 ngày tiến hành khử trùng nước và khử khí độc ở đáy ao bằng một trong các sản phẩm dùng trong nuôi thuỷ sản như BKC liều lượng 0,5lít/1000m3 nước hoặc Sanmolt – F liều lượng 0,7 – 1lít/1000m3 nước và sản phẩm có chứa chất chiết xuất của cây YUCCA như Xorbs, chế phẩm sinh học Environ – AC theo liều hướng dẫn ghi trên nhãn sản phẩm
Trang 9
Đối với các loài cá lăng nói chung, cá lăng nha nói riêng vì chúng có tập tính sống và hoạt động chủ yếu
ở tầng đáy nên việc định kỳ sử dụng chế phẩm vi sinh vật Environ – AC để khử khí độc và hấp thu chất hữu
cơ ở đáy ao thật sự là đìều quan trọng – giúp cá khoẻ mạnh, ăn nhiều và hấp thu dưỡng chất trong thức ăn tốt hơn nên làm giảm chi phí thức ăn và phòng bệnh cho cá tốt hơn
Nuôi bè:
Thường xuyên theo dõi hoạt động ăn mồi của cá, nhất
là vào lúc nước đứng, nước đổ để xử lý kịp thời
Phòng bệnh cho cá bằng cách:
- Treo túi vôi ở đầu bè thường xuyên,
Trang 10- 15 ngày khử trùng bè 01 lần bằng BKC (phun BKC trực tiếp xuống bè)
Đặc điểm của cá lăng nha là ở giai đoạn đầu (từ dưới
6 tháng tuổi), cá phát triển bình thường như các loài
cá lăng khác, nhưng sau đó (khi cá nặng khoảng
300g/con trở lên) cá tăng trọng rất nhanh Thời gian nuôi tương đối kéo dài (từ 1 -1,5 năm mới đạt hiệu quả cao) Đồng thời, vì cá lăng nha không thở được khí trời nên trong quá trình nuôi cần chú ý cá có thể
bị ngộp vào buổi sáng sớm (nuôi ao) và lúc nước
đứng (nuôi bè)
Trong điều kiện nuôi bằng thức ăn viên kết hợp cá tạp, sau 10 tháng nuôi cá đạt trọng lượng từ
1-1,4kg/con Đây là loại cá có thịt trắng, thơm ngon và
có kích thước cơ thể lớn nên rất có triển vọng trong
Trang 11việc nuôi thương phẩm để tiêu thụ nội địa và xuất
khẩu
Hiện nay ,Trung tâm Khuyến ngư và Giống thủy sản
An giang có thể cung cấp con giống và tư vấn kỹ
thuật nuôi miễn phí cho những hộ nuôi có nhu cầu mua giống và nuôi thương phẩm đối tượng này
Mọi chi tiết cần biết xin hệ với TRUNG
TÂM GIỐNG THỦY SẢN AN GIANG
Địa chỉ : Quốc lộ 91 – phường Mỹ Thạnh –TP
Long Xuyên – An giang
Điện thoại : 076.3 831657
Trần Thế Tường Trung tâm khuyến ngư và giống thủy sản An Giang