Liet ke

• Ví dụ:• Bên cạnh ngài, mé tay trái, bát yến hấp đường phèn, để trong khay khảm, khói bay nghi ngút; tráp đồi mồi chữ nhật để mở, trong ngăn bạc đầy những trầu vàng, cau đậu, rể tía, ha

CHAỉO MệỉNG QUYÙ THAÀY COÂ đến

Dệẽ GIễỉ LễÙP THĂM Lớp

Kiểm tra bài cũ

1 Thế nào là dùng cụm Chủ – Vị để mở rộng

câu?

2 Câu sau đây có cụm Chủ – Vị làm thành phần gì?

- Anh em hoà thuận khiến hai thân vui vầy

- Cụm C-V làm Chủ ngữ

- Cụm C-V làm phụ ngữ cụm Động từ

Dân tộc mấy trăm năm dội nắng, dầm m a,

Mở đất, mở rừng, khai sơn, phá thạch.

Mới có cánh cò, mái nhà, sử sách,

Đất đai này huyết mạch của cha ông.

(Đêm An Giang- Trần Mạnh Hảo)

TiÕt 114

• Ví dụ:

• Bên cạnh ngài, mé tay trái, bát yến hấp đường phèn, để trong khay khảm, khói bay nghi ngút; tráp đồi mồi chữ nhật để mở, trong ngăn bạc đầy những trầu vàng, cau đậu, rể tía, hai bên nào ống thuốc bạc, nào đồng hồ vàng, nào dao chuôi ngà, nào ống vôi chạm, ngoáy tai, ví thuốc, quản bút, tăm bông trông mà thích mắt … Ngoài kia, tuy mưa gió ầm ầm, dân phu rối rít,nhưng trong này xem chừng tĩnh mịch, trang nghiêm lắm….

•

(Sèng chÕt mÆc bay- Ph¹m Duy Tèn)

Bên cạnh ngài, mé tay trái, bát yến hấp đường phèn

để trong khay khảm, khói bay nghi ngút; tráp đồi mồi

chữ nhật để mở, trong ngăn bạc đầy những trầu vàng,

vàng, nào dao chuôi ngà, nào ống vôi chạm, ngoáy tai,

ví thuốc, quản bút, tăm bông trông mà thích mắt

Ngoài kia, tuy mưa gió ầm ầm, dân phu rối rít, nhưng trong này xem chừng tĩnh mịch, nghiêm trang lắm [ ]

KÕt luËn 1:

Liệt kê là sắp xếp nối tiếp hàng loạt từ hay cụm

từ cùng loại để diễn tả được đầy đủ hơn, sâu sắc hơn những khía cạnh khác nhau của thực tế hay của tư tưởng, tình cảm.

1 Nhạc công dùng các ngón đàn trau chuốt nh ngón nhấn, mổ, vỗ, vả, ngón bấm, day, chớp, búng, ngón phi, ngón rãi.

2 Chị tôi đi chợ mua nào rau, nào đậu, nào gà, nào vịt.

3 Cả tôi, anh, chị và cháu sẽ nhớ đến cậu ấy.

Cả

Vd-1 a/ Toàn thể dõn tộc Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần,

lực lượng, tớnh mạng, của cải để giữ vững quyền tự do, độc

lập b/ Toàn thể dõn tộc Việt Nam đem tất cả tinh thần và lực

lượng, tớnh mạng và của cải để giữ vững quyền tự do, độc lập

(Hồ Chí Minh)

Vd-2 a/ Tre, nứa, trỳc, mai, vầu mấy chục loại khỏc nhau, nhưng

cựng một mầm non măng mọc (Thộp Mới)

b/ Tiếng Việt của chỳng ta phản ỏnh sự hỡnh thành và

trưởng thành của xó hội Việt Nam và của dõn tộc Việt Nam, của

tập thể nhỏ là gia đỡnh, họ hàng, làng xúm và của tập thể lớn là

dõn tộc, quốc gia (Phạm Văn Đồng)

lực lượng, tớnh mạng, của cải

lượng, tớnh mạng và của cải

tinh thần,

tinh thần và lực

Tre, nứa, trỳc, mai, vầu

hỡnh thành và trưởng thành

gia đỡnh, họ hàng, làng xúm

Xét về cấu tạo, các phép liệt kê ở VD1 có gì khác nhau?

Thử đảo trật tự các bộ phận trong những phép liệt kê ở VD2 rồi rút ra kết luận: Xét về

ý nghĩa các phép liệt kê ấy có gì khác nhau?

KÕt luËn 2:

XÐt vÒ cÊu t¹o, cã thÓ ph©n biÖt kiÓu liÖt kª

theo tõng cÆp víi kiÓu liÖt kª kh«ng theo tõng

cÆp.

. XÐt vÒ ý nghÜa cã thÓ ph©n biÖt kiÓu liÖt kª t¨ng tiÕn víi liÖt kª kh«ng t¨ng tiÕn.

Phép liệt kê

Ý nghĩa Cấu tạo

Liệt

kê

theo

từng

cặp

SƠ ĐỒ PHÂN LOẠI PHÉP LIỆT KÊ

Liệt kê không theo từng cặp

Liệt kê tăng tiến

Liệt kê không tăng tiến

Bài tập 1

thaàn aỏy laùi soõi noồi, noự keỏt thaứnh moọt laứn soựng voõ cuứng maùnh meừ, to lụựn, noự lửụựt qua moùi sửù nguy hieồm, khoự khaờn, noự nhaỏn chỡm taỏt caỷ luừ baựn nửụực vaứ luừ cửụựp nửụực.

Đoạn 2- Chuựng ta coự quyeàn tửù haứo vỡ nhửừng trang lũch sửỷ veỷ vang thụứi ủaùi Baứ Trửng, Baứ Trieọu, Traàn Hửng ẹaùo, Leõ Lụùi, Quang Trung,…

nhửừng kieàu baứo ụỷ nửụực ngoaứi ủeỏn nhửừng ủoàng baứo ụỷ vuứng taùm bũ chieỏm, từ nhân dân miền ng ợc đến nhân dân miền xuôi… Từ những chiến sỹ ngoài mặt trận…đến những công chức ở hậu ph ơng ,từ những phụ nữ khuyên chồng con đi tòng quân…đến các bà mẹ chiến

-> Taực duùng: Miêu tả sửực maùnh cuỷa tinh thaàn yeõu nửụực.

-> Loứng tửù haứo veà nhửừng trang lũch sửỷ veỷ vang qua nhửừng

vũ anh huứng daõn toọc.

a …dửụựi loứng ủ ờng , treõn vổa heứ, trong cửỷa tieọm

phanh đỏ lòm lòm; những xâu lạp x ờng lủng lẳng…;cái rốn một chú khách tr ng ra giữa trời; một viên quan uể oải b ớc qua, tay phe phẩy quạt, ngực đeo tấm Bắc Đẩu bội tinh…

b ẹieọn giaọt , duứi ủaõm, dao caột, lửỷa nung

-> Mieõu taỷ khoõng gian nhoỏn nhaựo , loọn xoọn ụỷ ẹoõng Dửụng.

-> Mieõu taỷ quang caỷnh con ngửụứi loọn xoọn , nhoỏn nhaựo treõn ủửụứng -> Mieõu taỷ sửù tra taỏn giaừ man cuỷa keỷ thuứ ủoỏi vụựi chũ Nguyeón Thũ Lớ.

Bài tập 2

Bài tập 3

? Hãy đặt câu có sử dụng phép liệt kê để:

Nhóm 1- 2

Tả một số hoạt động trên sân tr ờng em trong giờ

ra chơi

Nhóm 3

Trình bày nội dung truyện ngắn Những trò lố

hay là Va- ren và Phan Bội Châu mà em vừa học

Nhóm 4

Nói lên cảm xúc của em về hình t ợng nhà cách

a/ Giữa sõn trường cỏc bạn nam đang chơi kộo co, các

bạn nữ thì nhảy dây, tiếng la hột, tiếng vỗ tay, tiếng xuýt xoa trộn lẫn vào nhau tạo nên một õm thanh náo nhiệt khắp sõn trường.

Bài tập 3

b/ Trong truyện Những trò lố hay là Va-ren và Phan Bội

Châu ,với giọng văn sắc sảo, hóm hỉnh, Nguyễn ái Quốc đã khắc hoạ hai nhân vật có tính cách đại diện cho hai lực l ợng xã hội đối lập nhau ở n ớc ta thời Pháp thuộc: Va-ren gian trá, lố bịch đại diện cho thực dân Pháp phản động ở

Đông D ơng, còn Phan Bội Châu kiên c ờng, bất khuất, là bậc anh hùng, vị thiên sứ, đấng xả thân vì độc lập tiêu biểu cho khí phách dân tộc Việt Nam.

H íng dÉn vÒ nhµ

N¾m kh¸i niÖm, t¸c dông vµ c¸c kiÓu cña phÐp liÖt kª Lµm c¸c bµi tËp vµo vë bµi tËp.

So¹n: Bµi T×m hiÓu chung vÒ v¨n b¶n hµnh chÝnh.

(§äc kü 3 v¨n b¶n mÈu ë s¸ch gi¸o khoa vµ tr¶ lêi c¸c c©u hái).

CHÚC QUÝ THẦY CÔ SỨC KHOẺ,

CÁC EM HỌC TIẾN BỘ