-Đó là yếu tố tình cảm,cảm xúc,nhiệt tình của ng ời viết.Nó có tác dụng rất lớn trong bài văn nghị luận.Tình cảm giúp cho những điều đ ợc lý trí nêu ra thêm sức lay động,cảm hoá lòng n
Trang 1Kiểm tra bài cũ
Câu1.Trong bài văn nghị luận,ngoài yếu tố nghị luận là chủ yếu còn có những yếu tố nào khác?
-Các yếu tố miêu tả,tự sự và biểu cảm.
Câu2.Yếu tố biểucảm,theo em là yếu tố gì?Nó có tác dụng nh thế nào trong bài văn nghị luận?
-Đó là yếu tố tình cảm,cảm xúc,nhiệt tình của ng ời viết.Nó có tác dụng rất lớn trong bài văn nghị luận.Tình cảm giúp cho
những điều đ ợc lý trí nêu ra thêm sức lay động,cảm hoá lòng
ng ời.Đó là yếu tố không thể thiếu trong bài văn nghị luận.
Trang 2Tiết 112: tìm hiểu yếu tố biểu cảm trong bài văn nghị luận
văn nghị luận:
1.Tìm hiểu ví dụ:
=>Có giống nhau
Tìm những từ ngữ biểu lộ
tình cảm mãnh liệt của tác
giả và những câu cảm thán
trong đoạn văn trên?
Hỡi,muốn,phải, nhân nh ợng,lấn tới,quyết tâm c ớp,không,thà, chứ nhất định không chịu,phải đứng lên,hễ là,thì,ai có,dùng,ai cũng phải
-Hỡi đồng bào và chiến sĩ toàn quốc!
-Hỡi đồng bào! chúng ta…lên! -Hỡi anh em… quân!thắnglợi… ta!-Việt nam… năm! kháng chiến…năm!
Về mặt sử dụng từ ngữ và đặt
câu có tính chất biểu cảm,Lời
kêu gọi…có giống Hịch t ớng
sĩ…không?
Tuy nhiên,Lời kêu gọi…và
hịch…vẫn đ ợc coi là những
văn bản nghị luận chứ
không phải là văn bản biểu
cảm.Vì sao?
Trang 3Tiết 112: tìm hiểu yếu tố biểu cảm trong bài văn nghị luận
bài văn nghị luận:
1.Tìm hiểu ví dụ:
Hai tác phẩm đ ợc viết không phải vì mục đích biểu cảm mà nhằm mục đích nghị luận…
Hãy theo dõi
bảng đối chiếu d
ới đây
Thấy sứ giặc đi lại ngoài
đ ờng,sỉ mắng triều
đình,bắt nạt tể phụ.
Ngó thấy sứ giặc đi lại ngoài đ ờng,uốn l ỡi cú diều mà sỉ mắng triều
đình,đem thân dê chó mà bắt nạt tể phụ.
Lúc bấy giờ ta cùng các
biết chừng nào!
Chúng ta sẵn sàng hy sinh tất cả,chứ không thể mất n ớc;không thể làm nô lệ.
Không!Chúng ta thà hy sinh tất cả,chứ nhất định không chịu mất n ớc,nhất
định không chịu làm nô lệ.
Giảithích vì sao các câu ở
cột 2 hay hơn ở cột 1?
Từ đó,hãy cho biết
tác dụng của yếu tố
biểu cảm trong văn
nghị luận?
Bài văn nghị luận rất cần yếu tố biểu cảm=>yếu tố biểu cảm có hiệu quả thuyết phục lớn,tác
động tới tình cảm củang ời
Không có các từ ngữ biểu cảm -Khôngcó các câu cảm
->không có yếu tố biểucảm
->chỉ đúng mà ch a hay
-có nhiều từ ngữ
biểu cảm -có nhiềucâu cảm ->có yếu tố biểu cảm
->vừa đúng,vừa hay.
Trang 4Tiết 112: tìm hiểu yếu tố biểu cảm trong bài văn nghị luận
văn nghị luận:
1.Tìm hiểu ví dụ:
2.Ghi nhớ :*Văn nghị luận rất
cần yếu tố biểu cảm Yếu
tố biểu cảm giúp cho văn
nghị luận có hiệu quả
thuyết phục hơn,vì nó tác
động mạnh mẽ tới tình cảm
của ng ờiđọc(ng ời nghe).
Ng ời viết phải thật có cảm xúc, phải biết diễn tả cảm xúc, cảm xúc phải chân thực…
Làm thế nào để phát huy hết tác dụng của yếu tố biểu cảm trong văn nghị luận?
Yếu tố biểu cảm trong văn nghị luận có tác dụng gì?
Trang 5Tiết 112: tìm hiểu yếu tố biểu cảm trong bài văn nghị luận
1.Tìm hiểu ví dụ:
2.Ghi nhớ:
*Để bài văn nghị luận có sức biểu cảm cao,ng ờilàm văn phải thật sự có cảm xúc tr ớc những điều mình viết(nói) và phải biết diễn tả cảm xúc đó bàng những từ ngữ,những câu văn
có sức truyền cảm.Sự diễn tả cảm xúc cần phải chân thực
và không phá vỡ mạch lạc nghị luận của bài văn.
Để bài văn nghị luận có sức biểu cảm cao,ng ời viết phải có cảm xúc nh thế nào?
Trang 6Tiết 112: tìm hiểu yếu tố biểu cảm
trong bài văn nghị luận
i.yếu tố biểu cảm trong bài văn nghị luận:
II.Luyện tập:
Bài tập1 Hãy chỉ ra yếu tố biểu cảm trong phần 1- Chiến tranh và ng ời bản xứ (vb Thuế máu) và cho biết tác giả sử dụng biện pháp gì để biểu cảm.Tác dụng biểu cảm đó là gì?
*Biện pháp biểu cảm:+Giễu nhại đối lập(d/c-Tên da đen bẩn thỉu,tên An nam mít bẩn thỉu,chiến sĩ bảo vệ tự do,công lý)=>Tác dụng phơi bày bản chất dối trá,lừa bịp của bọn thực dân Pháp một cách rõ nét và nổi bật,gây c ời->tiếng c ời châm biếm,sâu cay
+Từ ngữ,hình ảnh mỉa maigiọng điệu tuyên truyền của bọn thực dân(d/c nhiều ng ời bản xứ đã chứng kiến cảnh kì diệu của trò biểu diễn phóng
ng lôi,nhiều ng ời bỏ xác…=>Tác dụng nghệ thuật:ngôn từ đẹp đẽ,hào nhoáng không che đậy thực tế phũ phàng.Lời mỉa mai thể hiện thái độ khinh bỉ sâu sắc->tiếng c ời châm biếm sâu cay
Trang 7Tiết 112: tìm hiểu yếu tố biểu cảm
trong bài văn nghị luận
i.yếu tố biểu cảm trong bài văn nghị luận:
II.Luyện tập:
Bài tập2 Những cảm xúc gì đã đ ợc biểu hiện qua đoạn văn?Tác giả đã làm thế nào để những đoạn văn đó không chỉ có sức thuyết phục lý trí
mà còn gợi cảm?
-Đoạn văn nghị luận thể hiện nỗi buồn và khổ tâm của một ng ời thày tâm huyết và chân chính tr ớc vấn nạn học vẹt,học tủ trong học ngữ văn
-Cách biểu hiện cảm xúc của ng ời viết rất tự nhiên, chân thật, viết văn nghị luận mà nh câu chuyện tâm tình giữa thầy và trò,giữa nh ng ng ời bạn với nhau Bởi vậy trong khi phân tích lý lẽ và dẫn chứng vẫn thấy nổi lên một tâm lòng, một nỗi buồn lo, đang cần chia sẻ, tâm sự, nhắc
Trang 8Tiết 112: tìm hiểu yếu tố biểu cảm
trong bài văn nghị luận
Bài tập 2:
-Những từ ngữ biểu cảm câu cảm và giọng điệu tâm tình thân mật gần gũi:Tôi muốn nói với các bạn câu chuyện …luôn tể giãi bày hết nỗi khổ tâm của ng ời anh các bạn đã đeo một cái nghiệp vào ng ời…Nỗi buồn thứ nhất là… Nói làm sao cho các bạn hiểu…nhấm bút,lôi thôi bày đặt ,học thuộc nh con vẹt…
-Hiệu quả: Ng ời nghe, ng ời đọc tin, phục ,thấm thía
III.Củng cố:Đọc lại phần ghi nhớ
IV.Bài tập về nhà:Bài tập3(sgk-T98)
