Trong BCCT của BCHTW Đảng tại ĐH ĐB toàn quốc lần thứ IV đã nêu: "Giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, đường lối đó, là sợi chỉ đỏ xuyên suốt toàn bộ lịch sử cách mạng
Trang 1Mơn 1: LỊCH SỬ ĐẢNG
Nắm vững ngọn cờ độc lập và
CNXH trong quá trình đấu tranh
giành độc lập dân tộc và xây dựng
CNXH ở Việt Nam
V
ấn đề 1: P/T đường lối nắm
vững ngọn cờ độc lập dân tộc và
CNXH của đảng ta trong giai đoạn
54-75 khi cả nước tiến hành đồng
thời 2 chiến lươc cách mạng: cách
mạng XHCN miền bắc và
CMDTDCND ở miền nam.
Trong BCCT của BCHTW
Đảng tại ĐH ĐB toàn quốc lần thứ IV
đã nêu: "Giương cao ngọn cờ độc lập
dân tộc và chủ nghĩa xã hội, đường
lối đó, là sợi chỉ đỏ xuyên suốt toàn
bộ lịch sử cách mạng Việt Nam từ khi
có đảng, là ngọn bách chiến bách
thắng của cách mạng Việt Nam.Với
đường lối cơ bản ấy , Đảng đã giải
quyết đúng một loạt các v/đề về
c/lược và s/lược trong c/mạng d/tộc
d/chủ cũng như trong c/mạng XHCN “
Đường lối kết hợp độc lập dân
tộc và chủ nghĩa xã hội của đảng là
sản phẩm của sự kết hợp sáng tạo
giữa CN Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí
Minh với thực tế cách mạng Việt
Nam Thực chất của vấn đề giương
cao 2 ngọn cờ độc lập dân tộc và chủ
nghĩa xã hội chính là quan niệm và
cách giải quyết mối quan hệ giữa vấn
đề dân tộc với giai cấp, gắn cách
mạng giải phóng với xu thế thời đại
của Đảng CSVN Vấn đề dân tộc bao
giời cũng mang tính giai cấp và được
giải quyết theo quan điểm của từng
giai cấp
Từ thế kỷ 16, 17, 18 khi giai
cấp tư sản là giai cấp tiên tiến đại
diện cho phương thức sản xuất mới thì
dân tộc gắn liền với giai cấp tư sản
Giương cao ngọn cờ dân tộc chống
chế độ phong kiến lỗi thời, tạo lập thị
trường thống nhất dân tộc, thqực hiện
d/chủ cho nhân dân nên đã tập hợp
được sức mạnh toàn dân đập tan c/độ
p/kiến Thắng lợi của g/cấp tư sản lúc
đó chính là t/lợi CNDT tư sản, của
CNTB
Nhưng từ cuối thế kỹ 19 sang
đầu thế kỹ 20, CNTB chuyển sang
CNĐQ Hấu hết các dân tộc đều bị nô
dịch và phụ thuộc vào giai cấp tư
sảnvà nó không còn là g/cấp tiên tiến
mà trở thành g/cấp phản động ngăn
cản sự phát triển của dòng chảy lịch
sử
Năm 1917 lịch sử nhân loại có
chuyển biến vĩ đại nhất của lịch sử loài người - đó là thắng lợi cuộc cách
mạng tháng 10 nga, mở đầu thời đại
mới quá độ từ CNTB sang CNXH trên phạm vi toàn thế giới Giai cấp công nhân đại diện cho phương thức sản xuất mới XHCN đã thực sự trở thành giai cấp tiên tiến có khả năng giải quyết đúng đắng các vấn đề dân tộc , kết hợp đúng đắn lợi ích giai cấp với lợi ích dân tộc trong thới đại mới Đây là thời đại cho phép thực hiện bước quá độ lịch sử từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội bao gồm cả khả năng bỏ qua giai đoạn phát triển tư bản chủ nghĩa Và như vậy có thể vượt qua những hạn chế trong việc giải quyết vấn đề độc lập dân tộc của lập trường phong kiền hay tư sản nó thể hiện :
Độc lập dân tộc thực sự phải đảm bảo cho dân tộc có quyển tự quyết và độc lập dân tộc đòi hỏi phải xóa bỏ áp bức bóc lột và nô dịch dân tộc Như vậy chỉ có cuộc cách mạng
do giai cấp công nhân lãnh đạo mới gắn liền giải phóng dân tộc với giải phóng giai cấp vì mục đích của cuộc cách mạng vô sản là chế độ công hữu về TLSX nhờ đó xóa bỏ tận gốc tình trạng người bóc lột người Và quyền lợi của giai cấp công nhân thống nhất với quyền lợi của nhân dân lao động, của dân tộc và của xã hội giải phóng giai cấp công nhân gắn liền với giải phóng xã hội Độc lập dân tộc gắn liền với xây dựng quốc gia dân tộc theo mục tiêu lý tưởng của chủ nghĩa xã hội Nền độc lập thực sự của dân tộc sẽ tìm thấy sự bền vững trên con đường phát triển của chủ nghĩa xã hội
Vào những năm 20 của thế kỹ
20 việt nam cũng chịu sự tác động của
xu thế đó dưới ách thống trị của chủ nghĩa thực dân pháp cấu kết với giai cấp địa chũ phong kiến việt nam, nhân dân việt nam điêu đứng trong cảnh mất nước, bị xóa tên trên bản đồ thế giới, bị áp bức về chính trị, bóc lột về kinh tế, đầu độc về văn hóa, quyền sống và mội quyền con người
bị chà đạp thô bạo Khat vọng giải phóng ngày càng thúc dục bao người yêu nước việt nam tìm kiếm con đường cứu nước Tất cả các con đường của sỹ phu yêu nuớc bị đàn áp, thất bại vì chưa có đường lối cứu nước đúng đắn và những biện pháp hành động thích hợp
Nguyễn ái quốc đã đến với Chủ nghĩa Mac-Lênin và tìm ra con đường cứu nước cho dân tộc
Người khẳng định : muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không có con đường nào khác ngoài con đường cách mạng vô sản và “Chỉ có giãi phóng giai cấp vô sản thì mới giải
phóng được dân tộc cả 2 cuộc giải
phóng này chỉ có thể là sự nghiệp của chủ nghĩa cộng sản và của cách mạng thế giới”
Tư tưởng về con đường giải phóng dân tộc của nguyễn ái quốc phản ách chính xác chân lý của thời đại : Ngày nay vấn đề dân tộc chỉ được giải quyết đúng đắn theo lập trường của giai cấp công nhân
Công cuộc giải phóng dân tộc phải gắn bó với đấu tranh giải phóng giai cấp, giải phóng xã hội, giải phóng con người, độc lập dân tộc phải gắn liến với CNXH
Quá trình của cách mạng Việt Nam đã chứng minh độc lập dân tộc là mục tiêu của cách mạng giải phóng dân tộc, là tiền đề và điều kiện để xây dựng chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa xã hội là đảm bảo chắc chắn và bền vững nhất cho nền độc lập dân tộc
Giai đoạn cách mạng 54 –
75 đã thể hiện rõ nét điều khẳng
định trên
Từ sau tháng 7/1954, đặc
điểm lớn nhất của nước ta tạm thời
chia làm 2 miền với 2 chế độ chính
trị xã hội đối lập Sự kết hợp ngọn cờ độc lập dân tộc với CNXH lúc
này được thực hiện 1 cách độc đáo
chưa có tiền lệ lịch sử Thành công rực rỡ của Đảng ta thời kỳ này là đã nhận thức sâu sắc và thực hiện sáng tạo thành công sự kết hợp chặt
chẽ 2 cuộc cách mạng ở 2 miền đất
nước hướng tới thực hiện mục tiêu chung của cách mạng cả nước
Tiếp tục thực hiện cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng : phát triển tư tưởng của nhiều
HNTW trước đó nhất là NQTW 15 khóa 2, ĐH 3 tháng 9/1960 đã
quyết định : Thứ nhất tiến hành đồng
thời 2 chiến lược cách mạng, miền
Bắc thực hiện chiến lược cách mạng Xã hội chủ nghĩa, miền Nam thực hiện chiến lược cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân
Thứ hai vị trí chiến lược cách mạng của từng miền được xây dựng : miền Bắc xã hội chủ nghĩ
giữ vai trò quyết định nhất cho sự nghiệp cách mạng cả nước và sự nghiệp đấu tranh nhằm thực hiện thống nhất nước nhà Miền Nam giữ vai trò quyết định trực tiếp trong cuộc đánh đuổi ĐQ mỹ và tay sai giải phóng miền Nam
Thứ 3 : 2 chiến lược với
nhiệm vụ cụ thể khác nhau được
tiến hành cùng 1 thời gian dưới
sự lãng đạo thống nhất của Đảng có tác dụng hỗ trợ lẫn nhau cùng phát triển Miền Bắc vừa xây dựng và bảo vệ chủ nghĩa xã hội vừa làm hậu thuẫn chi viện cho cách mạng dân tộc dân chủ miền Nam Miền Nam vừa trực tiếp đấu tranh để giải phóng vừa góp
phần bảo vệ miền Bắc Cả 2
cuộc cách mạng cùng góp phần thực hiện nhiệm vụ chung của cả nước là hoàn thành độc lập thống nhất đất nước
Chủ trương trên của Đảng là sự kế thừa phát triển sáng tạo luận điểm cách mạng không ngừng của Lênin Chống lại các quan điểm không đúng là tập trung sức xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, thi đua kinh tế với miền Nam trên cơ sở trường kỳ mai phục hoặc chờ miền Nam hoàn toàn giải phóng rồi cả nước tiến lên chủ nghĩa xã hội Trên thực tế có tiến lên chủ nghĩa xã hội, miền Bắc mới tăng cường được lực lượng vững mạnh mọi mặt và đủ sức làm tròn nhiệm vụ hậu phương lớn đáp ứng yêu cầu của cách mạng miền Nam Gắn bó chặt chẽ với cách mạng xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc, cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc ở miền nam mới phát triển mạnh cả thế và lực đã hội tụ và phát huy được sức mạnh tổng hợp của
cả 2 miền, của toàn dân và thời đại Tư øthực tiễn 21 năm chống
Mỹ cứu nước mới thấy rõ kết luận cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân ở miền Nam có tác dụng quyết định trực tiếp đối với việc đánh đổ đế quốc Mỹ và bè lũ tay sai là đúng
Đảng ta luôn chủ động phát triển thực lực cách mạng miền Nam từ lực lượng tại chỗ kết hợp với sự giúp đỡ tăng cường của cả nước, lúc này độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội gắn bó khắng khít với nhau trong từng miền và trên cả nước Chủ
Trang 2nghúa xaừ hoọi khoõng chổ laứ lyự tửụỷng, laứ
phửụng hửụựng phaựt trieồn vaứ ủoọng lửùc
tinh thaứnh maứ trụỷ thaứnh sửực maùnh vaọt
chaỏt cuỷa caựch maùng, laứ muùc tieõu trửùc
tieỏp cuỷa mieàn baộc : ủửụứng loỏi naộm
vửừng vaứ giửụng cao 2 ngoùn cụứ ủoọc laọp
daõn toọc vaứ chuỷ nghúa xaừ hoọi cuỷa ẹaỷng
trong giai ủoaùn ủoọc ủaựo naứy ủaừ laứm
neõn chieỏn thaộng lũch sửỷ vú ủaùi laứ giaỷi
phoựng hoaứn toaứn mieàn Nam thoỏng
nhaỏt toồ quoỏc
Keỏt quaỷ thửùc hieọn tửứng chieỏn
lửụùc : 21 naờm xaõy dửùng chuỷ nghúa xaừ
hoọi ụỷ mieồn baộc ủaừ :
- Xaực laọp ủửụùc quan heọ saỷn
xuaỏt xaừ hoọi chuỷ nghúa xoựa boỷ veà caờn
baỷn cheỏ ủoọ ngửụứi boực loọt ngửụứi
- Xaõy dửùng ủửụùc cụ sụỷ vaọt chaỏt
ban ủaàu cho chuỷ nghúa xaừ hoọi
- Daừ phaựt trieồn nhanh coự chaỏt
lợng và hiệu quả sự nghiệp giáo dục
đào tạo, phát triển văn hoá y tế
- Tạo dựng đợc xã hội lành
mạnh trật tự kỷ cơng bình đẳng nghĩa
tình
- Đã ổn định và đảm bảo đời
sống chomọi tầng lớp nhân dân bằng
phân phối theo lao động và chính sách
thời chiến
- Miền Bắc đã hoàn thành xuất
sắc nhiệm vụ hậu phơng lớn cho chiến
trờng miền Nam và cả 3 nớc Đông
d-ơng trong khi phải chiến đấu chống lại
2 cuộc chiến tranh phá hoại của Mỹ leo
thang ra Miền Bắc
ở Miền Nam, trải qua 21 năm
chiến đấu thửùc hieọn nhieọm vuù ủoọc laọp
daõn toọc, nhaõn daõn ta ủaừ ủaựnh thaộng
cuoọc chieỏn tranh xaõm lửụùc cuỷa chuỷ
nghúa thửùc daõn mụựi, vụựi qui moõ lụựn
nhaỏt, daứi ngaứy nhaỏt, aựt lieọt nhaỏt vaứ daừ
man nhaỏt tửứ sau chieỏn tranh theỏ giụựi
thửự 2.
Trong cuoọc chieỏn tranh caựch
maùng laõu daứi ủoự, nhaõn daõn ta ủaừ laàn
lửụùc ủaựnh baùi nhửừng chieỏn lửụùt khaực
nhau cuỷa toồng thoỏng Myừ nhử”chieỏn
tranh ủụn phửụng “, “chieỏn tranh cuùc
boọ”, “chieỏn tranh ủaởc bieọt” vaứ
“VNam hoựa chieỏn tranh” Toồng coọng
Myừ ủaừ ủửa vaứo vieọt nam 80 vaùn quaõn,
neựm xuoỏng Vnam 7 trieọu 850ngaứn taỏn
bụm vaứ tieõu toỏn 352tyỷUSD Nhửng
nhaõn ta ủaừ toaứn thaộng
Vụựi chieỏn 30/04/75 cuỷa Vnam
laứ thaỏt baùi lụựn nhaỏt trong lũch sửỷ nửụực
Myừ
Baựo caựo chớnh trũ cuỷa BCHTW
taùi ẹHẹBTQ laàn thửự 4 ủaừ neõu:”vaọn
duùng saựnh taùo CN Maựcleõnin vaứo hoaứn
caỷnh cuù theồ nửụực ta sau khi ủeỏ quoỏc
Myừ thay chaõn phaựp ủaởt aựch thoỏng trũ ụỷ
mieàn nam ủaỷng ta ủaừ vaùch ra ủửụứng loỏi tieỏn haứnh ủoàng thụứi caựch maùng DTDC nhaõn daõn ụỷ Mnam vaứ CM XHCN ụỷ mieàn baộc Dửụng cao cuứng
moọt luực 2 ngoùn cụứ ủoọc laọp daõn toọc vaứ
CNXH Vỡ giaỷi phoựng mieàn nam phaỷi baỷo veọ vaứ xaõy dửùng mieàn baộc vaứ ủeồ baỷo veọ vaứ xaõy dửùng mieàn baộc phaỷi ủaựnh thaộng giaởc Myừ ụỷ mieàn nam hai nhieọm vuù ủoựự ủửụùc keỏt hụùp chaởc cheừ vụựi nhau treõn phaùm vi chieỏn lửụùc
nhaốm 1 muùc tieõu chung laứ hoaứn thaứnh
CMDTDC nhaõn daõn trong caỷ nửụực, thửùc hieọn thoỏng nhaỏt nửụực nhaứ”
Vũ trớ tửứng chieỏn lửụùc:
“hai nhieọm vuù chieỏn lửụùc CM ủửụùc tieỏn haứnh ủoàng thụứi vaứ keỏt hụùp chaởc cheừ vụựi nhau: CMDTDC nhaõn daõn ụỷ mieàn nam vaứ CMXHCN ụỷ mieàn baộc trong ủoự CMDTDC nhaõn daõn coự taực duùng quyeỏt ủũnh trửùc tieỏp
ủoỏi vụựi vieọc ủaựnh ủoó aựch thoỏng trũ cuỷa ủeỏ quoỏc myừ vaứ tai sai coứn caựch maùng XHCN ụỷ mieàn baộc laứ nhieọm vuù quyeỏt ủũnh nhaỏt ủoỏi vụựi sửù phaựt trieồn toaứn boọ caựch maùng nửụực ta ủoỏi vụựi sửù nghieọp thoỏng nhaỏt nửụực nhaứ./
Trang 3ấn đề 2 : Phân tích nắm vững
ngọc cờ độc lập dân tộc và Chủ
nghĩa xã hội từ năm 1975 đến nay.
I Nội dung của bài học kinh
nghiệm nắm vững và giương cao
ngọn cờ độc lập dân tộc và Chủ
nghĩa xã hội
Giương cao ngọn cờ độc lập
dân tộc và Chủ nghĩa xã hội (CNXH)
là một bài học quan trọng mà Đảng ta
giải quyết đúng đắn, sáng tạo, phù
hợp với những điều kiện lịch sử của
thời đại mới về mối quan hệ : Giữa
vấn đề dân tộc với giai cấp; giữa con
đường giải phóng dân tộc với con
đường giải phóng giai cấp công nhân
(GCCN) và những người lao động bị
áp bức bóc lột
Đường lối đó đã được Đảng ta
thực hiện một cách đúng đắn, sáng
tạo qua các thời kì đấu tranh cách
mạng Trong mấy năm đầu lịch sử,
giữa những người cộng sản Việt Nam
có sự nhất trí cao về đường lối độc lập
dân tộc gắn liền với CNXH, nhưng lại
không nhất trí về sự chỉ đạo chiến
lược đặt nhiệm vụ giải phóng dân tộc
lên hàng đầu và nhiệm vụ cách mạng
ruộng đất sẽ được thực hiện từng
bước Lý do là không tiến hành cách
mạng ruộng đất đồng thời với nhiệm
vụ chống đế quốc, do đó CMVN
không vận động và tranh thủ được
đông đảo nông dân và cách mạng sẽ
không thành công
Chủ tịch Hồ Chí Minh và
Đảng ta đã nhận thức được chính
đường lối đặt nhiệm vụ giải phóng
dân tộc giành độc lập lên hàng đầu
mới đảm bảo thắng lợi của CMVN
Thời kì Bác Hồ tìm đường cứu nước
và chuẩn bị vận động thành lập Đảng
đã nhận thức được rằng :
- Trong thời đại mới, sự nghiệp
cứu nước, giải phóng dân tộc chỉ có
thể gắn liền với cuộc cách mạng vô
sản vai trò lãnh đạo là GCCN
Nguyễn Ái Quốc chỉ rõ : Muốn cứu
nước và giải phóng dân tộc không có
con đường nào khác con đường cách
mạng vô sản và chỉ có CNXH và
Chủ nghĩa cộng sản mới giải phóng
được các dân tộc bị áp bức và những
người lao động trên toàn thế giới khỏi
ách nô lệ
- Trong Chính cương vắn
tắt, Sách lược vắn tắt, luận
cương chính trị đều xác định :
CMVN trước hết là cách mạng dân
tộc dân chủ nhân dân (CMDTDCND), sau đó là cách mạng XHCN, bỏ qua giai đoạn phát triển TBCN Mục đích cuối cùng là xây dựng Chủ nghĩa cộng sản ở Việt Nam
Từ khi có Đảng, đường lối giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc và CNXH là ngọn cờ bách chiến bách thắng của CMVN Đường lối kết hợp độc lập dân tộc và CNXH của Đảng
ta là sản phẩm của sự kết hợp sáng tạo giữa Chủ nghĩa Mác-Lenin và tư tưởng Hồ Chí Minh với thực tế CMVN Thực chất của vấn đề giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc và CNXH chính là quan niệm và cách giải quyết mối quan hệ giữa vấn đề dân tộc với giai cấp, giữa cách mạng giải phóng dân tộc với xu thế thời đại của Đảng CSVN
- Dân tộc bao giờ cũng gắn liền với một giai cấp nhất định và bao giờ cũng được giải quyết theo quan điểm của từng giai cấp Từ thế kỉ XVI, XVII, XVIII khi giai cấp tư sản là giai cấp tiên tiến đại diện cho phương thức sản xuất mới, dân tộc gắn với giai cấp tư sản thì cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc sẽ mang thắng lợi cho chủ nghĩa tư bản
Từ cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ
XX, khi CNTB chuyển sang Chủ nghĩa đế quốc, tạo nên trạng thái thống nhất thế giới thông qua sự xâm chiếm và bóc lột các nước thuộc địa, và hầu hết các dân tộc đều bị nô dịch, lệ thuộc vào giai cấp tư sản Từ đó, giai cấp tư sản không còn là giai cấp tiên tiến của thời đại và trở thành giai cấp phản động, ngăn cản dòng chảy của lịch sử
CNTB phát triển thì giai cấp vô sản ra đời, đó chính là GCCN
GCCN đại diện cho phương thức sản xuất mới, phương thức sản xuất XHCN đã thực sự trở thành giai cấp tiên tiến của dân tộc Giai cấp vô sản (GCVS) ra đời thành trung tâm của thời đại, lợi ích của GCVS thống nhất với thời đại và có khả năng giương cao ngọn cờ dân tộc làm cách mạng vô sản lật đổ CNTB và xây dựng thành công CNXH Từ đó đã phản ánh rõ nét là GCVS gắn liền CNXH, lấy Chủ nghĩa Mác-Lenin làm Chủ nghĩa cách mạng, làm lí luận, làm kim chỉ nam; CNXH lấy chủ nghĩa Mác-Lenin làm mục tiêu : GCVS gắn liền lợi ích của dân tộc
Chủ tịch Hồ Chí Minh ra đi tìm con đường cứu nước đã nhận thức rõ : Giải phóng dân tộc phải đi đôi với
giải phóng giai cấp, giải phóng xã hội, xóa bỏ cơ chế người bóc lột người, đưa cách mạng tiến lên con đường CNXH Người khẳng định : Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không có con đường nào khác là con đường CMVS và chỉ có giải phóng GCVS thì mới giải phóng được dân tộc, cả hai cuộc giải phóng này chỉ có thể là sự nghiệp của CNCS và của cách mạng thế giới
Tư tưởng về con đường giải phóng dân tộc của Chủ tịch Hồ Chí Minh phản ánh chính xác chân lí của thời đại : Ngày nay, vấn đề dân tộc chỉ được giải quyết đúng đắn theo lập trường của GCCN; công cuộc cách mạng giải phóng dân tộc phải gắn bó với cuộc đấu tranh giải phóng giai cấp, giải phóng xã hội, giải phóng con người Nói cách khác độc lập dân tộc phải gắn với CNXH Tư tưởng đúng đắn của Chủ tịch Hồ Chí Minh được Đảng CSVN, ngay từ khi mới thành lập, tiếp thu và phát triển thành đường lối giương cao ngọn cờ độc lập và CNXH và Đảng ta đã lãnh đạo CMVN đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác
II Thời kì cả nước thực hiện một chiến lược CMDTDCND (1930-1954)
Trong thời kì này, CMDTDCND là mục tiêu trực tiếp, còn cách mạng XHCN mới chỉ là phương hướng, là triển vọng tiến lên của CMVN Đặt CMDTDCND trong phương hướng, triển vọng tiến lên CNXH sẽ quy định tính triệt để của cuộc cách mạng, vì CMDTDCND do Đảng ta tiến hành là cách mạng dân chủ tư sản kiểu mới, thuộc phạm trù cách mạng vô sản Đó là điều kiện cơ bản để thực hiện cách mạng không ngừng từ CMDTDCND chuyển sang cách mạng XHCN
Nắm vững giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc và CNXH ở giai đoạn này thể hiện giữa hai nhiệm vụ chống đế quốc và chống phong kiến Hai nhiệm vụ này về cơ bản được tiến hành đồng thời, có quan hệ qua lại tác động lẫn nhau, nhưng nhiện vụ chống đế quốc và tay sai luôn được đặt lên hàng đầu, nhiệm vụ chống phong kiến được thực hiện từng bước hỗ trợ cho nhiệm vụ chống đế quốc Các nhiệm vụ về xây dựng khối liên minh công
nông, mở rộng mặt trận dân tộc thống nhất… đều dự trên cơ sở kết hợp giữa hai yếu tố giai cấp và dân tộc nhằm phát huy cao độ sức mạnh của toàn dân tộc Chứng minh là thắng lợi vĩ đại
tổng khởi nghĩa tháng 8/1945 là
thắng lợi của đường lối giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc và CNXH của Đảng
III Thời kì cả nước tiến hành đồng thời hai chiến lược cách mạng (1954-1975)
Trong kháng chiến chống
Mĩ xâm lược (1954-1975) Đảng
ta đã chủ trương tiến hành hai nhiệm vụ chiến lược cách mạng, là một hình thái độc đáo, sáng tạo của đường lối giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc và CNXH là : cách mạng XHCN ở miền Bắc có tác dụng quyết định nhất đối với sự phát triển của toàn bộ cách mạng cả nước, đối với sự nghiệp thống nhất nước nhà CNXH ở miền Bắc không còn là định hướng mà đã trở thành hiện thực; vì nhân dân cả nước đều có nhiệm vụ chống Mĩ, cứu nước, nên CNXH ở miền Bắc mang đặc điểm là CNXH thời chiến Những thành tựu của việc xây dựng CNXH thời chiến
ở miền Bắc là đã làm tròn nghĩa vụ đối với tiền tuyến lớn miền Nam và nghĩa vụ quốc tế, bảo đảm đời sống tối thiểu cho nhân dân để tiến hành kháng chiến lâu dài CMDTDCND ở miền Nam có tác dụng quyết định trực tiếp đối với sự nghiệp đánh đuổi đế quốc Mĩ giải phóng miền Nam Nhờ kết hợp và giương cao ngọn cờ ĐLDT và CNXH, xác định đúng vị trí và nhiệm vụ của cách mạng mỗi miền Đảng
ta đã phát huy được sức mạnh của độc lập dân tộc và CNXH ở miền Bắc và miền Nam để đánh
Mĩ và thắng Mĩ, xây dựng và bảo vệ miền Bắc XHCN, giải phóng miền Nam thống nhất tổ quốc Đường lối chiến lược giương cao ngọn cờ ĐLDT và CNXH cho phép Đảng ta kết hợp được sức mạnh của dân tộc ta với sức mạnh của thời đại, tạo thành sức mạnh tổng hợp to lớn trong sự nghiệp xây dựng CNXH ở miền Bắc và CMDTDC ở miền Nam
Trang 4IV Nắm vững ngọn cờ độc lập
dân tộc và CNXH từ 1975 đến nay :
Thời kì cả nước quá độ lên CNXH
Với thắng lợi của cuộc kháng
chiến chống Mĩ, cứu nước, CMVN
chuyển sang thời kì mới, thời kì cả
nước hòa bình, độc lập, thống nhất và
đi lên CNXH Sau khi hoàn thành cơ
bản CMDTDCND trong phạm vi cả
nước, Đảng ta đã chủ trương đưa cả
nước bước vào thời kì quá độ tiến lên
CNXH Độc lập dân tộc và CNXH từ
đây đã gắn liền với nhau Sự kết hợp
này, trong giai đoạn hiện nay, đạt tới
đỉnh cao và cho phép phát huy sức
mạnh của dân tộc kết hợp với sức
mạnh của thời đại Độc lập dân tộc là
điều kiện để nhân dân ta xây dựng
CNXH nhưng CNXH lại củng cố độc
lập dân tộc CNXH mang lại nội dung
thời đại cho độc lập dân tộc, làm cho
độc lập dân tộc đầy đủ và có hiệu quả
nhất Vì thế, xây dựng CNXH và bảo
vệ tổ quốc XHCN là hai nhiệm vụ
chiến lược của cách mạng XHCN ở
nước ta
Củng cố nền độc lập dân tộc
đã giành được là một điều bức xúc :
Dưới sự lãnh đạo của Đảng
và Chủ tịch Hồ Chí Minh, sau nhiều
thập kỉ đấu tranh gian khổ, nhân dân
ta đã giành được thắng lợi là : Độc
lập tổ quốc, thống nhất nước nhà
Nhưng nền độc lập dân tộc chưa được
củng cố Nước ta còn nghèo đi lên từ
nền sản xuất nhỏ, lạc hậu về kinh tế
Tuy giành được độc lập dân tộc,
nhưng các thế lực thù địch thường
xuyên chống đối ta bằng âm mưu
diễn biến hòa bình, kết hợp việc
răn đe bằng quân sự
Độc lập dân tộc chỉ được củng
cố khi các lĩnh vực chính trị, kinh tế,
văn hóa, quốc phòng, an ninh phát
triển vững mạnh, đủ sức đẩy lùi
những thế lực phản động, chống đối
từ bất cứ hướng nào Yếu tố dân tộc
phải được giải quyết theo lập trường
giai cấp vô sản, nhưng vẫn được giữ ở
vị trí hàng đầu Tiếp tục phát huy chủ
nghĩa yêu nước, lòng tự hào dân tộc,
tinh thần tự lực tự cường; xây dựng
nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc
văn hóa dân tộc; phát huy thế mạnh
mà đất nước ta vốn có như : tài
nguyên phong phú và đa dạng, nguồn
lao động dồi dào
Cần phải xem xét đánh giá
đúng đặc điểm tình hình của đất nước
để qua đó xây dựng quan điểm tư
tưởng giương cao ngọn cờ dân tộc phù
hợp Đảng phải đánh giá đúng vai trò
của các thành phần kinh tế và gắn liền với nó, vị trí các giai cấp trong nền sản xuất xã hội Qua một thời gian khá dài, Đảng ta đã phạm phải sai lầm và trả giá về quan điểm coi kinh tế TBCN và giai cấp tư sản trong thời kì quá độ như là sức cản cho LLSX phát triển
Trong kháng chiến chống thực dân Pháp - Mĩ, với ngọn cờ độc lập dân tộc, Đảng ta đã phát động toàn dân tham gia kháng chiến đánh đuổi ngoại xâm giành độc lập tự chủ cho dân tộc, thì ngày nay, Đảng ta cũng sẽ huy động được lực lượng toàn dân
thực hiện 2 nhiệm vụ chiến lược là :
xây dựng và bảo vệ tổ quốc
Ngày nay, độc lập dân tộc vẫn đang là động lực lớn của cách mạng XHCN trong thời kì đổi mới xây dựng đất nước ta theo mục tiêu : Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng văn minh, vì đó là mục tiêu phù hợp lợi ích chung, lợi ích của các giai cấp, các tầng lớp xã hội và mỗi cá nhân
Độc lập dân tộc là điều kiện để tiến lên CNXH, nhưng CNXH lại có tác động củng cố độc lập dân tộc Độc lập dân tộc và CNXH là mối quan hệ Từ khi Đảng ta ra đời cho đến nay, về cơ bản Đảng đã nhận thức và giải quyết đúng đắn mối quan hệ đó Tuy nhiên, có lúc Đảng ta cũng
vi phạm những sai lầm như chưa đánh giá đúng yếu tố dân tộc và chưa có quan niệm khoa học về CNXH, vì bản thân CNXH không phải là khuôn mẫu có sẵn, mà là sự tìm tòi, vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lenin và tư tưởng Chủ tịch Hồ Chí Minh trong mỗi giai đoạn cách mạng của nước ta
Từ những sai lầm, Đảng ta đã tổ chức những cuộc vận động cải cách, cải tiến quản lí nhằm củng cố mô hình CNXH cũ kém hiệu quả, phù hợp với hoàn cảnh thực tế của đất nước Từ những định hướng về cải cách quản lí như : cải cách mô hình hợp tác xã, xóa bỏ cơ chế tập trung quan liêu bao cấp chuyển sang cơ chế hạch toán kinh doanh xã hội chủ nghĩa có sự tham gia quản lí của Nhà nước đã cho những kết quả khả quan, vì nó phù hợp quy luật vận động khách quan của mô hình CNXH ở chặng đường đầu tiên của thời kì quá độ Xác định mô hình đúng đắn của CNXH, Đảng
ta đã lãnh đạo CMVN từng bước thoát khỏi khủng hoảng xã hội, bước bào thời kì công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước
Từ khi mô hình CNXH ở Đông Âu và Liên Xô sụp đổ, một số ít người dao động, hoài nghi về mô hình và con đường đi lên CNXH
ở nước ta, muốn đưa đất nước phát triển theo con đường TBCN Nhưng dân tộc ta nhất định không chấp nhận con đường TBCN hay Chủ nghĩa xã hội dân chủ vì nhân dân ta đã hi sinh biết bao nhiêu xương máu mới giành lại được độc lập dân tộc, kiên quyết không nhấp nhận một mô hình nào khác với con đường đi lên CNXH mà Đảng ta đã vạch ra, vì nó sẽ dẫn đến kết cục là mất độc lập dưới hình thức này hay hình thức khác, nhân dân ta trở lại cuộc đời bị áp bức, bóc lột
Ngày nay, tuy hệ thống CNXH không còn, Việt Nam và một số nước CNXH khác mất một chỗ dựa quan trọng Nhưng Đảng ta đã xác định dù bất cứ ở hoàn cảnh lịch sử nào, dù gặp nhiều khó khăn trở ngại, con đường CNXH sẽ mang lại độc lập tự do, cơm no áo ấm và hạnh phúc cho toàn dân tộc và CNXH sẽ được xây dựng thành công ở nước ta Lịch sử dân tộc ta từng bước đã chứng minh được điều đó
Nhìn chung, trong thời gian qua, những sai lầm của Đảng ta là sai lầm về mô hình CNXH; mục tiêu và lí tưởng của CNXH vẫn sáng ngời chân lí Thực hiện mục tiêu CNXH là thực hiện mục tiêu : dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng văn minh Đây chính là nguyện vọng của toàn Đảng, toàn dân ta; CNXH là ngọn cờ là động lực mạnh mẽ của CMVN trong thời
kì mới
Trong quan hệ giữa nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ, nhiệm vụ xây dựng vẫn phải ở vị trí ưu tiên : Đất nước ta hoàn toàn độc lập, thống nhất, hoàn cảnh quốc tế có nhiều thay đổi Cuộc cách mạng Khoa học công nghệ hiện đại đã và đang cuốn hút tất cả các dân tộc trên hành tinh vào giai đoạn phát triển của sức sản xuất; xu hướng đối thoại thay thế dần xu hướng đối đầu, quan hệ hợp tác đa phương là điều kiện để các nước hòa nhập nền kinh tế thế giới Đặc biệt là các nước đang phát triển tiếp nhận các thành tựu Khoa học công nghệ tiên tiến của thế giới để phát triển Từ trạng thái hai cực đối lập và xung đột chính trị, thế giới chuyển sang
trạng thái đa cực Hệ thống XHCN sau quá trình hình thành phát triển đã đi vào khủng hoảng trầm trọng, dù lịch sử còn nhiều biến đổi, con đường đi lên CNXH còn lắm chông gai, quanh
co, trắc trở nhưng nhất định loài người sẽ tiến tới CNXH, vì nó phù hợp với sự vận động của quy luật khách quan của xã hội loài người Vì vậy, nhiệm vụ đặt ở vị trí ưu tiên xây dựng CNXH là đúng đắn
Việt Nam là quốc gia thống nhất, độc lập, tự chủ phát triển theo định hướng XHCN, đang hòa mình vào vận hội mới của thế giới với chủ trương thiết lập quan hệ hợp tác, hữu nghị với tất cả các nước trên thế giới không phân biệt chế độ chính trị
- xã hội trên nguyên tắc tôn trọng độc lập, chủ quyền, cùng có lợi và bình đẳng Chính sách mở cửa làm bạn với tất cả bầu bạn năm châu, hợp tác trên mọi lĩnh vực Các bước đi hòa nhập vào các hoạt động hợp tác, giúp đỡ lẫn nhau với các nước trong khu vực Đông Nam Á và thế giới đã góp phần giữ vững thế ổn định và phát triển trong hòa bình giữa các dân tộc; bạn giúp ta, ta giúp bạn, cùng phát huy tiềm lực của mỗi nước để phát triển xã hội đi đến phồn vinh
Ở trong giai đoạn cách mạng mới, sự kết hợp giữa độc lập dân tộc và CNXH được thể hiện trên phương hướng chiến lược của Đảng Vì vậy, phương hướng chiến lược đúng đắn là điều quan trọng, nhằm biến phương hướng chiến lược trở thành mục tiêu cụ thể, thích hợp cho mỗi thời kì của cách mạng Việt Nam
Xác định đúng đắn các chặng đường của thời kì quá độ, hoạch định chính xác nhiệm vụ, mục tiêu cho mỗi chặng đường mới bảo đảm kết hợp chặt chẽ giữa độc lập dân tộc và CNXH Sau khi đánh thắng đế quốc Mĩ, hoàn thành cơ bản cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân chung trong cả nước, cả nước cùng tiến lên CNXH, nhân dân ta hết sức phấn khởi, phát huy khí thế chiến thắng bắt tay vào xây dựng chế độ mới với nhiều chủ quan Khi bắt tay vào xây dựng,
Trang 5chúng ta gặp vô vàn khó khăn do xuất
phát điểm của nền kinh tế là từ một
nền sản xuất nhỏ, nghèo nàn, lạc hậu
lại chịu tác động hậu quả nặng nề của
tàn dư chiến tranh để lại, đời sống
nhân dân cực khổ trăm bề
Đại hội Đảng toàn quốc lần
thứ IV, trong kế hoạch 5 năm (1980
-1980) đã vạch mục tiêu : Cải thiện
một bước đời sống vật chất văn hóa
của nhân dân tạo tích lũy cho công
nghiệp hóa XHCN Ở đây, xét về
mặt chủ quan tư duy lí luận, tư duy
kinh tế chưa đổi mới, lại bỏ đi nhận
thức đúng về bước đi ban đầu Vì vậy,
sau 5 năm gian khổ dày công xây
dựng không đạt mục tiêu đề ra, đời
sống nhân dân ngày càng thêm khó
khăn
Đại hội Đảng lần thứ V xác
định đổi mới từng phần, ổn định đời
sống kinh tế - xã hội nhưng cơ bản
chế độ tập trung quan liêu bao cấp
vẫn ngự trị, nền kinh tế vẫn tiếp tục
khó khăn Đại hội Đảng lần thứ VI
(1986), Đảng ta đã khẳng định
Nhiệm vụ chung của những năm của
chặng đường đầu tiên là ổn định mọi
mặt tình hình kinh tế - xã hội, xây
dựng những tiền đề cần thiết cho việc
công nghiệp hóa trong chặng đường
tiếp theo Đại hội VI với đường lối
đổi mới toàn diện, và qua 10 năm
(1986-1996), Đảng ta đã giành được
nhiều thành tựu quan trọng về đổi
mới tư duy lí luận; những thay đổi
quan trọng về đời sống kinh tế, sản
xuất lương thực, thực phẩm, hàng tiêu
dùng, hàng hóa xuất khẩu, cải thiện
đời sống nhân dân, quốc phòng và an
ninh được giữ vững… Như vậy, lịch sử
dân tộc ta đã chỉ rõ, chỉ xác định đúng
đắn các chặng đường trong thời kì quá
độ, xác định đúng mục tiêu, nhiệm vụ
của mỗi chặng đường mới kết hợp
thành công độc lập dân tộc và CNXH
Đại hội Đảng lần thứ VII và
VIII đều thực hiện tiếp tục tư tưởng
đổi mới phù hợp diễn biến khách
quan của tình hình kinh tế xã hội, chủ
trương phát triển nền kinh tế nhiều
thành phần có sự tham gia quản lí của
Nhà nước theo định hướng XHCN,
xóa bỏ cơ chế tập trung quan liêu bao
cấp, thực hiện vai trò tự chủ trong sản
xuất của các đơn vị kinh tế quốc
doanh và tư nhân, phát huy dân chủ,
chỉnh đốn, đổi mới Đảng nhằm nâng
cao năng lực và sức chiến đấu của
Đảng… nhằm tạo nên sức mạnh to lớn
của dân tộc, vì mục tiêu dân giàu,
nước mạnh, xã hội công bằng văn minh
Công nghiệp hóa -– hiện đại hóa nhằm xây dựng tổ quốc XHCN vững mạnh
Chúng ta đã xác định cơ bản hoàn thành những nhiệm vụ của chặng đường đầu và đang bước vào chặng đường tiếp theo : công nghiệp hóa - hiện đại hóa Công nghiệp hóa là nhiệm vụ trọng tâm của thời kì quá độ, thông qua thực hiện đường lối công nghiệp hóa CNXH mới được xây dựng một cách bền vững
Đất nước ta đi lên CNXH từ nền tảng nền kinh tế thấp kém, khuynh hướng phát triển TBCN trong thời kì quá độ lên CNXH không thể không phát sinh Chính vì vậy, cuộc đấu tranh giữa hai con đường diễn ra như một yếu tố khách quan
Công cuộc công nghiệp - hiện Đại hóa thành công sẽ hạn chế cao khuynh hướng độc lập dân tộc đi vào quỹ đạo TBCN Với đường lối công nghiệp hóa - hiện đại hóa đúng đắn, Đảng, Nhà nước và nhân dân ta sẽ tiến những bước quan trọng trên con đường xây dựng nước ta thành một nước XHCN, thực hiện được mục tiêu : dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng văn minh
V Ý nghĩa, bài học kinh nghiệm
Nắm vững và giương cao ngọn cờ ĐLDT và CNXH là một bài học kinh nghiệm lớn, có tính chất bao trùm của Đảng ta vì :
- Từ khi có Đảng đường lối đó là sợi chỉ đỏ xuyên suốt toàn bộ lịch sử CMVN Là ngọn cờ bách chiến, bách thắng của Đảng ta từ khi ra đời cho đến nay
- Với đường lối cơ bản này, Đảng ta đã giải quyết thắng lợi cơ bản về chiến lược, sách lược trong cách mạng DTDC cũng như trong cách mạng XHCN Là cơ sở cho Đảng
ta cụ thể hóa những đường lối, chủ trương, chính sách, mục tiêu của CMVN trong mỗi giai đoạn
- Cho phép Đảng ta khơi dậy được sức mạnh của quá khứ, của hiện tại, của tương lai, sức mạnh của dân tộc ta với sức mạnh của thời đại, tạo nên sức mạnh tổng hợp to lớn để xây dựng tổ quốc Việt Nam
- Là cơ sở khoa học để đánh giá, xem xét qúa trình lãnh đạo cách mạng của Đảng cũng như cách mạng thế giới, củng cố lòng tin & xây dựng trách nhiệm của mình trong việc góp
phần thắng lợi đối với sự lãnh đạo của Đảng và công cuộc đổi mới đi lên CNXH
VI Tóm lại :
Độc lập dân tộc gắn liền CNXH là một trong những nguyên nhân của mọi thắng lợi vẻ vang trong quá khứ, sẽ là sợi chỉ đỏ xuyên suốt, là ngọn cờ bách chiến bách thắng của Đảng ta, nhất định sẽ giành được mọi thắng lợi của CMVN trong công cuộc đổi mới đi lên CNXH
Trang 6ĐỘC LẬP DÂN TỘC VÀ CNXH
ĐLDT và CNXH là hạt nhân
TTHCM, là sợi chỉ đỏ xuyên suốt quá
trình CMVN từ khi có Đảng, là cơ sở
để Đảng ta giải quyết đúng đắn một
loạt vấn đề chiến lược, phương pháp
CM trong CMĐTC cũng như trong
CMXHCN, là nguồn gốc sức mạnh
bách chiến bách thắng của CMVN
Dưới chế độ thuộc địa nửa phong
kiến, yêu cầu bức thiết của dân tộc là
giải phóng khỏi ách thống trị tàn bạo
của CNĐQ và địa chủ phong kiến, xây
dựng một chế độ xã hội mới đảm bảo
độc lập tự do và hạnh phúc của nhân
dân Để giành lại ĐLDT xây dựng cuộc
sống mới, phong trào yêu nước của
nhân dân ta diễn ra rất sôi nổi và liên
tục, nhưng thiếu đường lối và sự lãnh
đạo đúng đắn Các phong trào cứu nước
trước khi có ĐCSVN đều lần lượt thất
bại Tình hình đó đòi hỏi phải có đường
lối CM đúng đắn và một tổ chức CM
có khả năng lãnh đạo phong trào cứu
nước đi đến thắng lợi
Qua tìm tòi, nghiên cứu nhiều
cuộc CM từ nhiều nước trên thế giới,
nhất là với CM tháng Mười Nga,
Nguyễn Ái Quốc mới đi đến kết luận:
Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc
không có con đường nào khác con
đường CMVS
Sự ra đời của ĐCSVN là sự kết
hợp CNMLN với phong trào công nhân
và phong trào yêu nước, là hiện thân
quan trọng nhất của sự kết hợp ĐLDT
với CNXH
Cương lĩnh đầu tiên của Đảng đã
xác định CMVN trải qua hai giai đoạn
trước hết là CMĐTC sau đó đi lên
CNXH, bỏ qua giai đoạn phát triển
TBCN Tùy hoàn cảnh cụ thể của từng
giai đoạn CM, nhiệm vụ trọng tâm có
khác nhau, nhưng trong suốt quá trình
lãnh đạo CMVN Đảng ta luôn luôn kết
hợp hai nhiệm vụ ĐLDT và CNXH
Trong thời kỳ 1930-1954, ĐLDT
và CNXH được thể hiện qua nhiệm vụ
giải phóng dân tộc, giành độc lập, còn
CNXH là phương hướng tiến lên Đây
là thời kỳ thử thách quyết liệt đầu tiên
về vai trò nền tảng tư tưởng ĐLDT gắn
liền với CNXH ở nước ta
Trong thời kỳ 1954-1975, cả
nước tiến hành đồng thời hai chiến lược
CM Trong thời kỳ nầy sự kết hợp ĐLDT và CNXH thể hiện tập trung ở việc xác định nhiệm vụ mỗi miền và việc giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa hai miền hướng tới mục tiêu chung của CM cả nước: miền Bắc tiến hành CMXHCN, miền Nam tiến hành
CM DTDC CM XHCN ở miền Bắc có
vị trí quyết định sự nghiệp CM cả nước, CM miền Nam có vị trí quyết định trực tiếp sự nghiệp giải phóng miền Nam, CM cả hai miền đều nhằm mục tiêu chung là hoàn thành ĐLDT, thống nhất tổ quốc
Với đại thắng mùa xuân năm
1975, nước ta đã bước sang một thời kỳ
mới - thời kỳ hòa bình, độc lập, thống nhất, cả nước quá độ lên CNXH trong điều kiện đất nước nghèo nàn lạc hậu, không qua CNTB, với hậu quả nghiêm trọng do chiến tranh để lại
Do nhận thức đặc điểm dân tộc
và quy luật CNXH không chuyển biến kịp với bước ngoặt của CM nên trong lãnh đạo Đảng phạm sai lầm chủ quan duy ý chí, thể hiện ở cả hai mặt: vừa nóng vội vừa bảo thủ trì trệ, chủ nghĩa giáo điều và lạc hậu trong nhận thức về
lý luận của CNMLN Đó là nguồn gốc của sai lầm, làm cho Đảng lúng túng trong xác định những chủ trương, chính sách lớn và chỉ đạo chiến lược Trong giai đoạn nầy CM ở nước ta đứng trước những khó khăn và thách thức cực kỳ
to lớn
Ở trong nước, khó khăn lớn nhất
là nền KT-XH lâm vào khủng hoảng trầm trọng Trên trường quốc
tế, đế quốc Mỹ và bọn phản động quốc
tế cấu kết nhau lại bao vây cô lập VN
Đồng thời trong giai đoạn này, nền kinh tế Liên xô và một số nước XHCN Đông âu đã có những biểu hiện trì trệ khủng hoảng, và bước vào đầu thập kỷ
80 của thế kỷ XX, quan hệ hợp tác giữa
các nước XHCN đã có sự thay đổi
Tuy nhiên, nhờ kiên định với mục tiêu ĐLDT và CNXH mà toàn Đảng và toàn dân đã từng bước tìm tòi, thể nghiệm để phát hiện những hình thức, bước đi phương pháp mới của con đường XHCN nhằm vượt qua khủng hoảng Mốc chuyển biến nầy được đánh dấu bằng Đại hội lần thứ VI của Đảng
Đại hội lần thứ VI (1986) của
Đảng đã đề ra đường lối đổi mới
Trong đó, Đảng phải đổi mới về nhiều mặt: đổi mới tư duy, trước hết là tư duy kinh tế; đổi mới tổ chức; đổi mới đội
ngũ cán bộ, đổi mới phong cách lãnh đạo và công tác Quá trình đổi mới tư duy trên thực tế là quá trình đấu tranh về mặt lý luận và tư tưởng nhằm đạt đến nhận thức mới về CNXH và về con đường đi lên CNXH ở VN
Đại hội lần thứ VI của Đảng
đã hoạch định đường lối đổi mới toàn diện, sâu sắc và triệt để Đó là
sự kết tinh trí tuệ của toàn Đảng, toàn dân và cũng là tinh thần trách nhiệm cao của Đảng trước đất nước
và dân tộc và đã mở ra thời kỳ mới của CM nước ta trên con đường đi lên CNXH
Cũng cần phải nói rõ, đổi mới không có nghĩa là thay đổi mục tiêu XHCN mà làm cho mục tiêu ấy được thực hiện có hiệu quả bằng những quan niệm đúng đắn về CNXH, những hình thức, bước đi và biện pháp thích hợp
Trong quá trình thực thực hiện công cuộc đổi mới không phải lúc nào cũng dễ dàng và thuận lợi Nhất
là vào cuối những năm 80, tình hình
các nước XHCN có những diễn biến phức tạp, nhiều nước XHCN lâm vào cuộc khủng hoảng toàn diện và
nghiêm trọng, nhất là vào năm 1991
sự tan rã của Liên xô đã tác động sâu sắc đến nước ta Sự kiện đó đã làm cho một số cán bộ và nhân dân ta lo lắng, một số dao động hoài nghi về tiền đồ của CNXH Quan hệ kinh tế giữa nước ta với các thị trường truyền thống bị đảo lộn Một số thế lực thù địch đẩy mạnh những hoạt động gây mất ổn định chính trị và gây bạo loạn lật đổ Nước ta một lần nữa lại đứng trước thử thách hiểm nghèo
Trước tình hình đó, Đảng ta và nhân dân ta vẫn khẳng định đi lên CNXH là con đường tất yếu của nước ta, là sự lựa chọn sáng suốt của Bác Hồ, của Đảng ta Xây dựng nước VN XHCN là mục tiêu, lý tưởng của Đảng và nhân dân ta
Kết quả sau 20 năm đổi mới,
theo đánh giá của ĐH X của Đảng:
Đất nước đã ra khỏi khủng hoảng kinh tế - xã hội, có sự thay đổi cơ bản và toàn diện Kinh tế tăng trưởng khá nhanh; sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá, phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đang đẩy mạnh Đời sống nhân dân được cải thiện rõ rệt Hệ thống chính trị và khối đại đoàn kết toàn dân tộc được củng cố và tăng cường
Chính trị - xã hội ổn định Quốc phòng và an ninh được giữ vững
Vị thế nước ta trên trường quốc tế không ngừng nâng cao Sức mạnh tổng hợp của quốc gia đã tăng lên rất nhiều, tạo ra thế và lực mới cho đất nước tiếp tục đi lên với triển vọng tốt đẹp
Thành công của công cuộc đổi mới mang lại đã tạo ra cho VN thế và lực phát triển mới, là kết quả mang tính tổng hợp của đổi mới, có giá trị định hướng tương lai
ĐLDT và CNXH một lần nữa được thực tiễn của CMVN và thế giới bổ sung làm vững vàng thêm nhận thức của Đảng và nhân dân ta về lý luận, chính trị Nhờ
đó, những âm mưu của kẻ thù không lay chuyển được con đường CMVN
Thắng lợi của công cuộc đổi mới là nhờ Đảng ta luôn luôn giữ vững mục tiêu ĐLDT và CNXH
Vì vậy, Đại hội lần thứ IX của Đảng đã nhấn mạnh bài học chủ yếu là "trong quá trình đổi mới phải kiên trì mục tiêu ĐLDT và CNXH trên nền tảng CNMLN và
tư tưởng Hồ chí Minh"
Hiện nay, ĐLDT ở VN là vừa bảo vệ lãnh thổ thiêng liêng của tổ quốc, vừa giữ vững chủ quyền, giữ vững bản sắc văn hóa
VN, vừa tạo sức mạnh mới để xây dựng đất nước trong mọi hoàn cảnh nhằm đạt tới dân giàu, nước mạnh xã hội công bằng dân chủ văn minh
CNXH hiện nay phải xây dựng trên cơ sở của ĐLDT CNXH mà chúng ta đang xây dựng là của VN, mang bản sắc
VN Không thể nói ĐLDT ở VN
mà không có CNXH; không thể nói XHCN ở VN mà không có ĐLDT
Nhiệm vụ trung tâm hiện nay là CNH-HĐH đất nước để thực hiện dân giàu nước mạnh xã hội công bằng dân chủ văn minh Đây cũng là vấn đề cơ bản của dân tộc, của CNXH Xây dựng và chỉnh đốn Đảng cũng do yêu cầu khách quan của ĐLDT và CNXH đang ở tầm cao mới
Mục tiêu ĐLDT và CNXH
là tư tưởng chủ đạo của CMVN, là nguồn cổ vũ toàn dân phát huy năng lực trí tuệ và lực lượng vật chất để tiếp tục đưa sự nghiệp
Trang 7CMVN đi đến thắng lợi mới Chính vì
vậy, ĐH X của Đảng vừa diễn ra đã
tiếp tục khẳng định: "Kiên định
CNMLN, TTHCM, mục tiêu ĐLDT và
CNXH, vận dụng và phát triển sáng tạo
trong thực tiễn hoạt động của Đảng."
Vấn đề 3: Phân tích bài học
kinh nghiệm “Trong quá trình đổi
mới phải kiên định mục tiêu độc lập
dân tộc và chủ nghĩa xã hội trên nền
tảng CN Mác – Lê nin và tư tưởng
Hồ Chí Minh”
1/ Tính tất yếu :
Làm sáng tỏ tính đúng đắn của
con đường cách mạng mà Hồ Chí Minh
đã lựa chọn cũng như kiên định con
đường đó trong sự nghiệp đổi mới ở
nước ta là một nội dung rất quan trọng
trong công tác lý luận và tư tưởng của
chúng ta hiện nay
Như chúng ta đã rõ trước khi
học thuyết Mác – Lê nin được truyền
vào Việt Nam , các phong trào yêu
nước ở VN chống thực dân Pháp đã
liên tục nổ ra , nhưng kết cục điều thất
bại mà nguyên nhân quan trọng nhất
khiến cho các phong trào đó thất bại
chính là do bế tắc về đường lối Đứng
trước sự bế tắc , khủng hoảng tầm trọng
về con đường cứu nước của cách mạng
VN Năm 1911 Nguyễn Tất Thành đã
ra đi tìm đường cứu nước và sau nhiều
năm buôn ba bốn châu lục : á , Âu , Phi
, Mỹ , Người đã tìm hiểu kỷ các cuộc
CM tư sản điển hình , tiếp xúc với
nhiều lớp người , nhiều tư tưởng , học
thuyết cuối cùng người đi đến kết luận :
“ Bây giờ học thuyết nhiều , chủ nghĩa
nhiều , nhưng chủ nghĩa chân chính
nhất , chắc chắn nhất , cách mệnh nhất
là chủ nghĩa Lê nin “ Hồ Chí Minh đã
tìm thấy ở học thuyết này mục tiêu ,
con đường và điều kiện để giải phóng
dân tộc , giải phóng nhân dân lao
động , con đường cách mạng mà Hồ
Chí Minh lựa chọn cho dân tộc là con
đường giải phóng dân tộc theo quỹ đạo
của CM vô sản : Độc lập dân tộc gắn
liền với chủ nghĩa xã hội Đường lối
này là một trong những nguyên nhân
của mọi thắng lợi và trở thành một bài
học lớn của lịch sử Đảng
Thực chất mối quan hệ độc
lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội là nói
lên mối quan hệ giữa vấn đề dân tộc
với vấn đề giai cấp công nhân ; là mối
quan hệ giữa con đường giải phóng dân
tộc với con đường đi lên CNXH và
khẳng định vị trí trọng tâm của giai cấp
công nhân ngày nay Như chúng ta biết
dân tộc bao giờ cũng mang tính giai
cấp , dân tộc gắn với giai cấp nào thì nội dung , tính chất độc lập được xác định theo lập trường của giai cấp ấy ,
mà mỗi giai cấp điều có quan niệm về vấn đề dân tộc khác nhau , nhưng chỉ
có giai cấp vô sản mới có quan niệm và giải quyết đúng đắn vấn đề dân tộc vì giai cấp vô sản mới thống nhất được lợi ích của giai cấp mình với lợi ích của nhân dân lao động và của cả dân tộc, mới xoá bỏ tình trạng bốc lột và áp bức giai cấp, mới có điều kiện xoá bỏ áp bức dân tộc và đem lại độc lập thực sự cho dân tộc mình và các giai cấp khác
Còn giai cấp tư sản chỉ có thể giải phóng nhân dân lao động thoát khỏi thân phận nông nô để bước vào một thân phận nô lệ mới đó là thân phận nô
lệ hiện đại mà thôi Sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc gắn liền với CNXH Cuộc cách mạng này kết hợp trong bản thân nó tiến trình của hai sự nghiệp giải phóng đó là giải phóng dân tộc khỏi ách nô lệ thực dân và giải phóng giai cấp khỏi ách áp bức bốc lột Vấn đề dân tộc được giải quyết trên lập trường của giai cấp công nhân điều đó phù hợp với xu thế của thời đại và lợi ích của các giai cấp và lực lượng tiến
bộ trong dân tộc Như Hồ chí Minh đã khẳng định : Chỉ có hoàn thành cách mạng giải phóng dân tộc mới có điều kiện để tiến lên CNXH và chỉ có cách mạng XHCN mới giữ vững được thành quả cách mạng GPDT, mới mang lại cuộc sống ấm no , tự do , hạnh phúc cho mọi tầng lớp nhân dân , mới có độc lập dân tộc thực sự
Con đường cách mạng mà Hồ Chí Minh và Đảng ta lựa chọn : Độc lập dân tộc gắn liền với CNXH là tất yếu và nó phù hợp với ý chí, khát vọng của cả dân tộc ta
2/Độc lập dân tộc gắn liền với CNXH _ Sợi chỉ xuyên suốt lịch
sử cách mạng VN
Sự vĩ đại của Hồ Chí Minh không chỉ tìm ra con đường cứu nước đúng đắn mà còn thể hiện ở chỗ người suốt đời kiên định và phấn đấu thực hiện bằng được con đường đó trong hiện thực Độc lập dân tộc gắn liền với CNXH trở thành sợi chỉ đỏ xuyên suốt trong toàn bộ lịch sử CMVN từ khi Đảng Cộng Sản Việt Nam mới ra đời cho đến nay và là một trong những nguyên nhân mọi thắng lợi của CMVN
trong gần 74 năm qua ; dưới sự lãnh
đạo của Đảng Cộng Sản VN đã chứng minh : Độc lập dân tộc và CNXH gắn liền với nhau là hoàn toàn đúng đắn
a/ Giai đoạn 1930_1954 :
Ngay từ khi mới ra đời năm
1930 với cương lĩnh CM đúng đắn ,
sáng tạo Đảng ta, đứng đầu là Hồ Chí Minh xác định quyền lãnh đạo
CM thuộc về Đảng CSVN , đặt CMVN hoà vào dòng chảy CM của thời đại , con đường cứu nước và giải phóng dân tộc trên lập trường của giai cấp vô sản chứ không phải con đường củ gắn với chế độ phong kiến hay chế độ tư bản Cách mạng
VN từ đây có vũ khí tư tưởng của mình đó là chủ nghĩa Mác_ Lê nin ; Chủ nghĩa XH khoa học Thông qua chánh cương vắn tắt , sách lược vắn tắt mà tư tưởng cốt lõi là độc lập dân tộc gắn liền với CNXH Đảng ta đã giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa hai giai đoạn CM, định hướng mục tiêu trước tiên làm cuộc cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân để dành độc lập dân tộc sau đó đi lên CNXH không qua TBCN Trong quá trình tiến hành giải phóng dân tộc ,Đảng ta đã kết hợp từng bước giải phóng người lao động , nhận thức vấn đề dân tộc và dân chủ song song với nhau ; đồng thời tập trung cho mục tiêu dân sinh , dân chủ
trong thời gian này từ năm 1930 _
1954 vấn đề giải phóng dân tộc được
đặt lên hàng đầu với chiến lược cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân có hai nhiệm vụ cơ bản : nhiệm vụ chống đế quốc và nhiệm vụ chống phong kiến
b/ Giai đoạn 1954_1975
Trước tình hình thế giới và trong nước diễn ra hết sức phức tạp Dưới sự lãnh đạo của Đảng và Hồ Chí minh với tinh thần độc lập , tự chủ , sáng tạo , trung thành với lợi ích của dân tộc và quốc tế Đảng ta
đã chủ trương tiến hành đồng thời hai nhiệm vụ chiến lược CM : miền Bắc đi lên CNXH ; miền Nam đấu tranh giành độc lập dân chủ Xác định miền Bắc XHCN giữ vai trò quyết định trong sự nghiệp CM cả nước , Miền Nam giữ vai trò quyết định trực tiếp đánh thắng đế quốc
Mỹ và tay sai góp phần bảo vệ miền Bắc , cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước được tiến hành bằng chiến tranh nhân dân với lực lượng chính trị và lực lượng vũ trang với các hình thức đấu tranh chính trị , quân sự , binh vận , ngoại giao , kinh tế … Nguồn lực tạo nên sức mạnh của cuộc chiến tranh đó là nguồn lực của hậu phương và tiền tuyến , của sự đoàn kết chiến đấu của nhân dân ba
nước Đông dương ở nguồn lực tinh thần , trí tuệ và vật chất của nhân dân ta , ở sự ủng hộ của quốc
tế ở miền Bắc Đảng đã lãnh đạo nhân dân hoàn thành những nhiệm
vụ cơ bản của CM dân tộc dân chủ
và từng bước chuyển sang CMXHCN Đảng không chỉ vận dụng quy luật của bản thân XHCN
mà còn cả quy luật của chiến tranh
CM , động lực phát triển kinh tế ở Miền Bắc không chỉ là kết hợp các lợi ích , coi lợi ích Tổ quốc là tối cao mà cả lòng yêu nước nồng nàn của nhân dân ; Để xây dựng CNXH thời chiến Đảng ta nhất thiết phải quản lý nền kinh tế có
kế hoạch với chế độ tập trung cao
độ và thực hiện chính sách bao cấp ở mức độ thích hợp CNXH ở miền Bắc có sức mạnh tinh thần
cổ vũ mạnh mẽ nhân dân cả nước ,
có sức mạnh vật chất phục vụ mọi yêu cầu của CM ; Xây dựng CNXH ở miền Bắc đã thể hiện đầy
đủ vai trò quyết định trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước
Và trong khi chăm lo xây dựng miền Bắc vững mạnh Đảng ta đã tập trung trí tuệ chỉ đạo CM miền Nam từ xây dựng lực lượng chính trị , lực lượng vũ trang đến xây dựng chế độ mới ở các vùng giải phóng , đặc biệt là xây dựng cơ sở Đảng vững mạnh ở miền Nam đã thực hiện đầy đủ vai trò quyết định trực tiếp đánh đuổi đế quốc
Mỹ ra khỏi miền Nam góp phần bảo vệ miền Bắc Dựa vào sức mạnh CMDTDC nhân dân ở miền Nam và CMXHCNở miền Bắc nhân dân cả nước đã vượt qua biết bao gian khổ ,cuối cùng đánh bại
đế quốc Mỹ tên đế quốc đầu sỏ Thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ đã khẳng định một vấn
đề lý luận quan trọng là : CNXH
là chỗ dựa của phong trào giải phóng dân tộc , phong trào giải phóng dân tộc lớn mạnh có tác dụng bảo vệ CNXH , để giữ gìn hoà bình phải có nhiều giải pháp , nhưng giải pháp quan trọng nhất là đẩy mạnh cách mạng làm suy yếu
CN đế quốc kẻ luôn gây ra chiến tranh ; và đã chứng minh quyết định tiến hành đồng thời hai chiến lược CM do Đảng và Bác Hồ lựa chọn là hợp lý và đúng đắn nhất đồng thời góp phần định hướng công tác tư tưởng trong một số Đảng lúc bấy giờ Sự lựa chọn
Trang 8đúng đắn này đã kết hợp được sức
mạnh của hai quy luật đó là quy luật
của chiến tranh CM và xây dựng
CNXH; kết hợp được việc xây dựng
lực lượng tại chỗ ở miền nam và lực
lượng trên cả nước Trong quá trình
lãnh đạo CM miền Bắc tiến lên CNXH,
miền Nam đấu tranh giành độc lập dân
tộc Đảng ta đã xây dựng được khối đại
đoàn kết , thống nhất trong toàn Đảng ,
toàn dân ; tranh thủ được sự đồng tình
ủng hộ của bạn bè quốc tế Kết hợp
chặt chẽ hai nhiệm vụ đó với nhau
nhằm thực hiện hoàn thành CMDTdân
chủ nhân dân trong cả nước , thực hiện
thống nhất nước nhà đưa cả nước tiến
lên CNXH
c/ Giai đoạn 1975 _ nay :
Sau khi miền Nam hoàn toàn
được giải phóng , nước nhà đã được
độc lập Đảng ta nhanh chống bước
chuyển giai đoạn CM rất kịp thời , xác
định nguy cơ xâm lược vẫn còn vì vậy
Đảng ta luôn luôn quán triệt mục tiêu
độc lập dân tộc và XHCN , xác định hai
chiến lược CM đó là xây dựng và bảo
vệ tổ quốc Việt Nam XHCN , trong đó
nhiệm vụ xây dựng được đặt lên hàng
đầu và vấn đề độc lập dân tộc trong giai
đoạn CM này cũng có nội dung mới và
rộng hơn đó là toàn bộ những yếu tố
dân tộc là ý chí sức mạnh của cả dân
tộc, là tiềm năng , tài sản của quốc gia
Độc lập dân tộc trong giai đoạn hiện
nay chính là cuộc đấu tranh diễn ra trên
tất cả các lĩnh vực để giữ vững chế độ ,
giữ vững con đường mà Đảng và Bác
Hồ đã lựa chọn , để bảo vệ Đảng, bảo
vệ chính quyền của nhân dân Đặc biệt
từ đại hội lần thứ VI của Đảng mở đầu
thời kỳ đổi mới đất nước đã khẳng định
:” Toàn Đảng , toàn dân , toàn quân ta
đoàn kết một lòng , quyết tâm đem hết
tinh thần và lực lượng tiếp tục thực
hiện hai nhiệm vụ chiến lược , xây
dựng thành công CNXH và bảo vệ
vững chắc tổ quốc Việt Nam XHCN “
và qua các kỳ đại hội VII , VIII của
Đảng cũng khẳng định “ Độc lập dân
tộc gắn liền với CNXH là bài học
xuyên suốt của quá trình CM ở nước ta
“ , cho đến đại hội IX Đảng ta cũng đã
nhánh mạnh những điều sâu sắc đó và
khẳng định :” trong quá trình đổi mới ,
phải kiên định mục tiêu độc lập dân tộc
và CNXH trên nền tảng tư tưởng là CN
Mác- Lê nin và tư tưởng Hồ Chí Minh
“ đó là tư tưởng cốt lõi , quán xuyến
trong văn kiện đại hội IX
Chúng ta khẳng định và nhất
quán chủ trương đa phương hoá , đa
dạng hoá trong hội nhập kinh tế quốc tế
nhằm đảm bảo lợi ích của nước ta và giữ vững độc lập, tự chủ về kinh tế ; tranh thủ các thời cơ để hội nhập xác định độc lập tự chủ về kinh tế là nền tảng vật chất cơ bản bảo đảm sự bền vững của độc lập tự chủ về chính trị do
đó phải có đường lối , chính sách kinh
tế độc lập ,tự chủ , gắn với chủ động hội nhập kinh tế quốc tế trên nguyên tắc bao trùm là đảm bảo gĩư vững độc lập , tự chủ và định hướng XHCN , đảm bảo an ninh quốc gia , gi? vững bản sắc văn hoá dân tộc , bảo vệ môi trường ; hợp tác bình đẳng , cùng có lợi , chống lại sự áp đặt không công bằng , không bình đẳng ; kiên trì mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội trên nền tảng l tư tưởng là CN Mác _ Lê nin và
tư tưởng Hồ Chí Minh , Đảng ta đã đề
ra mục tiêu phù hợp với mỗi thời kỳ
CM từ đó xác định nhiệm vụ CM đúng đắn , thích hợp với mỗi chặng đường là nguồn gốc đảm bảo cho sự thắng lợi của CMVN
đ/ Độc lập dân tộc và CNXH _ nguồn sức mạnh to lớn của CMVN :
Độc lập dân tộc gắn liền với CNXH có sức mạnh lớn , nhưng sức mạnh đó sẽ được tăng lên do sự tác động biện chứng giữa hai yếu tố Xét độc lập dân tộc hoặc CNXH một cách riêng rẽ thì không những không thấy đầy đủ sức mạnh của mỗi yếu tố mà còn có nguy cơ phạm sai lầm “ tả “ hoặc “ hữu” khuynh Chính vì thế việc kết hợp đúng đắn độc lập dân tộc với CNXH là vấn đề có ý nghĩa lớn về lý luận và thực tiễn
Trong suốt 74 năm qua Đảng
ta giải quyết đúng đắn các mối quan
hệ : giũa hai giai đoạn CM , giữa CN yêu nước và CN quốc tế vô sản , giữa sức mạnh CM trong nước và sức mạnh
CM thế giới điều đó đã được thực tiễn chứng minh một cách đúng đắn : Phải
nói rằng thắng lợi của CMVN trong 74
năm qua là thắng lợi của ngọn cờ độc lập dân tộc kết hợp với CNXH Trong giai đoạn CM thứ nhất Đảng ta đã giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc nhằm tập trung lực lượng để chống đế quốc và bọn tay sai giành lại độc lập tự
do cho dân tộc , Đảng ta mà đứng đầu
là Chủ Tịch Hồ Chí Minh đã thấy được
CN yêu nước vốn là sức mạnh vô địch
để chiến thắng ngoại xâm , để giành lại độc lập tự do và chỉ có cách mạng XHCN mới giữ vững được thành quả của cách mạng giải phóng dân tộc ,mới đem lại cuộc sống ấm no, tự do , hạnh phúc cho mọ tầng lớp nhân dân , mới
có độc lập dân tộc thực sự Nhờ có CNXH ,Chủ Nghĩa yêu nước truyền thống có thêm sức mạnh mới là chủ nghĩa anh hùng cách mạng , chính nhờ có CNXH chúng ta đã huy động được sức mạnh các trào lưu cách mạng của thời đại , làm cho sức mạnh dân tộc được nhân lên gấp bội giúp chúng ta đánh thắng hai tên đế quốc đầu sỏ có sức mạnh lớn hơn ta nhiều mặt Nhờ sự kết hợp một cách đúng đắn độc lập dân tộc với chủ nghĩa xã hội mà đảng ta đã lãnh đạo nhân dân ta dành được những thắng lợi to lớn trong thời kỳ quá độ đi lên CNXH ngày nay .Tóm lại CNXH quy định tính triệt để của cách mạng giải phóng dân tộc , giành được độc lập dân tộc là tạo tiền đề để tiến lên CNXH và xây dựng CNXH vững mạnh lại càng củng cố vững chắc nền độc lập dân tộc Đảng ta đã đặt cách mạng giải phóng dân tộc Việt Nam vào quỹ đạo cách mạng vô sản thế giới Nhân dân ta trong khi làm nhiệm vụ dân tộc vẫn không quyền làm nhiệm vụ quốc tế .Trong khi vạch đường lối cách mạng đảng bao giờ cũng xác định mục tiêu cách mạng nước ta phù hợp với những lý tưởng cao cả của thời đại là độc lập , dân chủ , tiến bộ xã hội và hoà bình Chính vì thế mà thắng lợi của cách mạng Việt Nam góp phần làm suy yếu kẻ thù chung của nhân dân thế giới , cổ vũ phong trào cách mạng các nước Ngược lại cuộc đấu tranh và thắng lợi của nhân dân thế giới cũng là sự hỗ trợ , cổ vũ và ủng
hộ cách mạng Việt Nam Đảng ta bao giờ cũng đặt cách mạng Việt Nam vào đúng bối cảnh của thế giới , chú ý sự tác động qua lại giữa cách mạng Việt Nam và cách mạng thế giới , biến thuận lợi của cách mạng thế giới thành sức mạnh của cách mạng trong nước và sức mạnh của cách mạng trong nước tăng lên càng
có điều kiện tiếp nhận những thuận lợi của thế giới
đ/ Vị trí vai trò của chủ nghĩa Mac-Lenin- tư tưởng Hồ Chí Minh trong quá trình đổi mới :
Sự nghiệp đổi mới do Đảng cộng sản Việt Nam khởi xướng và
lãnh đạo đã trải qua 19 năm , thắng
lợi của sự nghiệp đổi mới và từng bước đưa đất nước quá độ lên CNXH
là một trông những thắng lợi vĩ đại của dân tộc Việt Nam trong thế kỷ
XX Trong quá trình lãnh đạo sự nghiệp đổi mới , mỗi bước phát triển
qua các kỳ đại hội Đảng ta đã tổng kết những kinh nghiệm , những bài học Những kinh nghiệm và bài học đó là tổng kết từ thực tiễn trên cơ sở đổi mới tư duy , lý luận , nhận thức rõ hơn về thời kỳ quá độ , về CNXH Thực tiễn CM
VN trong 74 năm qua đã chỉ ra
rằng : trong bất cứ giai đoạn nào ,
sự nghiệp CM của nhân dân ta điều phải kết hợp nhuần nhuyễn lợi ích giai cấp với lợi ích của dân tộc ; chủ nghĩa yêu nước mới Việt Nam luôn gắn bó hữu cơ với lý tưởng của giai cấp công nhân Việt Nam , nền độc lập thực sự của dân tộc, tự do, sự giàu mạnh , văn minh và hạnh phúc của nhân dân chỉ có thể đạt được một cách bền vững trong sự nghiệp CM theo mục tiêu , lý tưởng của giai cấp công nhân Bởi vậy từ khi khởi xướng và lãnh đạo công cuộc đổi mới Đảng ta đã xác định rõ : Đổi mới không phải là thay đổi mục tiêu XHCN mà là quan niệm đúng đắn hơn về XHCN và thực hiện bằng những hình thức , bước đi và biện pháp phù hợp Nói cách khác giữ vững định hướng XHCN là nguyên tắc cơ bản của quá trình đổi mới ; Từ đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VI đến nay ,Đảng ta ngày càng cụ thể hoá và hoàn thiện đường lối đổi mới một cách toàn diện , mà thực chất là nhận thức đúng đắn và sâu sắc hơn về
CN Mác – Lê nin và tư tưởng Hồ Chí Minh Đảng ta đã khẳng định một cách đúng đắn vị trí của CN Mác –Lê nin , tư tưởng Hồ Chí Minh trong đường lối CM Việt Nam : CN Mác- Lê nin , tư tưởng
Hồ Chí Minh là nền tảng tư tưởng , kim chỉ nam cho hành động của Đảng .Để đảm bảo sự nghiệp đổi mới, xây dựng và bảo
vệ tổ quốc ngày càng phát triển vững chắc , đúng hướng , sớm tiến kịp các nước có nền kinh tế trung bình , rồi các nước tiên tiến trong khu vực và thế giới trên cơ sở nắm vững lập trường và phương pháp của CN Mác- Lê nin chúng ta cần tiếp tục nghiên cứu sâu sắc và phổ biến rộng rãi hơn nữa tư tưởng Hồ Chí Minh, vận dụng một cách sáng tạo vào sự nghiệp đổi mới
CN Mác – Lê nin là đỉnh cao của
tư duy nhân loại ; là thế giới quan , phương pháp luận khoa học
và CM, hệ tư tưởng của giai cấp
Trang 9công nhân và nhân dân lao động , của các Đảng cộng sản và công nhân trong đấu tranh xoá bỏ mọi áp bức , bốc lột , xây dựng xã hội XHCN và xã hội cộng sản chủ nghĩa Và CN Mác- Lê nin là một nguồn gốc – nguồn gốc chủ yếu nhất của tư tưởng Hồ Chí Minh , là một
bộ hữu cơ- bộ phận cơ sở , nền tảng của
tư tưởng Hồ Chí minh Tư tưởng Hồ Chí Minh là hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của CMVN , là kết quả của sự vận dụng và phát triển sáng tạo CN Mác-
Lê nin vào điều kiện cụ thể của VN , kế thừa và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc , tiếp thu những tinh hoa văn hoá của nhân loại
Vì vậy không thể đặt tư tưởng Hồ Chí Minh ra ngoài hệ tư tưởng Mác – Lê nin , hay nói cách khác không thể tách
tư tưởng Hồ Chí Minh khỏi nền tảng của nó là CN Mác-Lê Nin mà chủ nghĩa mác-lenin , tư tưởng Hồ Chí Minh nằm trong sự thống nhất hữu cơ ,
là nền tảng tư tưởng , kim chỉ nam cho hành động của đảng ta , nhân dân ta Đảng và nhân dân ta trong quá trình đổi mới “phải kiên trì mục tiêu độc lập dân tộc và CNXH trên nền tảng chủ nghĩa Mác- Lê nin và tư tưởng Hồ Chí Minh
“ và vận dụng chủ nghĩa Mác-Lê nin ,
tư tưởng Hồ Chí Minh một cách sáng tạo , phù hợp với thực tiễn cách mạng Việt Nam trong giai đoạn hiện nay
Trang 10VẤN ĐỀ 4: Phân tích bài học
kinh nghiệm được Đảng ta nêu lên ở
Đại hội IX: “Trong quá trình đổi mới
phải kiên định mục tiêu độc lập dân
tộc và chủ nghĩa xã hội trên nền tảng
chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng
Hồ Chí Minh”.
Quá trình lãnh đạo cách mạng
qua mỗi chặng đường, Đảng ta luôn coi
trọng tổng kết thực tiễn để rút ra những
kinh nghiệm lịch sử và những bài học
chủ yếu có tính qui luật của cách mạng
Việt Nam Ngay từ Đại hội III (9/1960)
Đảng ta đã xác định “Tổng kết kinh
nghiệm là một phương pháp hết sức
quan trọng để nâng cao trình độ lý
luận và năng lực công tác của cán bộ,
đảng viên”.
Công cuộc đổi mới toàn diện do
Đảng khởi xướng và lãnh đạo bắt đầu
từ Đại hội VI ( 1986 ) đã giành nhiều
thành tựu quan trọng Trong quá trình
thực hiện đường lối đổi mới, Đảng ta
không ngừng đúc kết kinh nghiệm để
bổ sung và phát triển đường lối
Qua tổng kết 15 năm thực hiện
đường lối đổi mới, Đại hội IX đã rút ra
04 bài học chủ yếu cho cách mạng Việt
Nam, trong đó Đảng nhấn mạnh bài
học “Trong quá trình đổi mới phải kiên
định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ
nghĩa xã hội trên nền tảng chủ nghĩa
Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí
Minh”.
Những bài học kinh nghiệm
được Đảng ta rút ra là phản ánh các
mối quan hệ rất cơ bản đặt ra và được
Đảng xử lý, giải quyết thành công trong
quá trình lãnh đạo công cuộc đổi mới
Những bài học đó là hệ thống các vấn
đề có liên quan mật thiết với nhau trong
một chỉnh thể tác động lẫn nhau Tuy
nhiên, bài học kinh nghiệm kiên định
mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa
xã hội trên nền tảng chủ nghĩa Mác –
Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh có tính
bao trùm, định hướng và chi phối các
bài học khác Bởi đây là vấn đề lớn
không chỉ có ý nghĩa thời đại, là nền
tảng tư tưởng và kim chỉ nam cho mọi
hoạt động của Đảng và của cách mạng
Việt Nam
Trong quá trình thực hiện công
cuộc đổi mới, đòi hỏi toàn Đảng, mỗi
cán bộ, đảng viên phải nghiên cứu sâu
hơn để thấy rõ những nội dung, hiểu rõ
ý nghĩa lý luận và thực tiễn của các bài
học kinh nghiệm Đảng ta đã chỉ rõ
việc nắm vững và vận dụng những bài
học kinh nghiệm là đảm bảo cho thành
công của sự nghiệp phát triển đất nước trong thời kỳ mới
Ở đây, chúng ta sẽ tìm hiểu làm
rõ những nguồn gốc lý luận và thực
tiễn để Đảng đưa ra bài học “Trong quá trình đổi mới phải kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội trên nền tảng chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh”.
Thứ nhất, độc lập dân tộc là điều kiện tiên quyết để xây dựng thành công CNXH và củng cố nền độc lập dân tộc càng vững chắc hơn.
Trước hết, độc lập dân tộc là ước mơ ngàn đời của nhân dân Việt Nam
Từ năm 1930 khi Đảng CSVN
ra đời, nhân dân ta dưới sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chiến đấu kiên cường , chịu nhiều gian khổ hy sinh, sau nhiều thập kỷ đến năm
1975 mới giành được nền độc lập,
thống nhất đất nước Thắng lợi đó là nhờ đường lối giương cao ngọn cờ độc
lập dân tộc và CNXH từ năm 1930
Trong sự nghiệp xây dựng CNXH, nhất
là trong công cuộc đổi mới, ngọn cờ độc lập dân tộc càng có mối quan hệ mật thiết với CNXH Bởi vì, nước nhà
đã độc lập đi vào xây dựng CNXH những nguy cơ xâm lược vẫn còn Nền độc lập tuy đã giành được những chỉ được bảo vệ vững chắc khi sự nghiệp xây dựng CNXH đạt hiệu quả cao Xây dựng CNXH thắng lợi mới có được một tiềm lực kinh tế, quốc phòng vững mạnh, mới đảm bảo được an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội Hơn thế nữa, có độc lập dân tộc mới có hoà bình ổn định để xây dựng Đại hội VII của Đảng khẳng định “Độc lập dân tộc
là điều kiện tiên quyết cơ bản để xây dựng CNXH, bảo đảm cho việc xây dựng CNXH được thành công”1 Đất nước không độc lập, không tự chủ thì không thể xây dựng CNXH được
Mục tiêu độc lập dân tộc trong quá trình xây dựng CNXH được hiểu với nội dung phong phú, đa dạng hơn
Độc lập dân tộc là độc lập toàn vẹn lãnh thổ, giữ vững chủ quyền quốc gia,
là độc lập trong việc quyết định con đường đi của đất nước Quán triệt mục tiêu độc lập dân tộc để phát huy sức mạnh, ý chí toàn diện của cả dân tộc, xây dựng CNXH bằng chính sức mạnh của dân tộc, nội lực là chính, kết hợp tối đa sức mạnh của hợp tác quốc tế
1Cương lĩnh xây dựng đất nước Nxb Sự
thật H 1991 tr4
Trong thời đại ngày nay, yếu
tố dân tộc phải được giải quyết theo lập trường của giai cấp vô sản Vì giai cấp công nhân là giai cấp đại diện cho phương thức sản xuất tiên tiến nên trở thành giai cấp trung tâm của thời đại và đại diện cho lợi ích của toàn dân tộc Trước khi giải phóng mình, giai cấp công nhân phải giải phóng toàn dân tộc Vận mệnh của dân tộc gắn liền với vận mệnh của giai cấp công nhân Yếu tố dân tộc còn phải kết hợp với yếu tố quốc
tế mới có đủ sức mạnh để lấy nhỏ thắng lớn, để từ nghèo nàn lạc hậu tiến lên giàu mạnh và văn minh, đó cũng là một tất yếu lịch sử
Giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc trong sự nghiệp đổi mới, Đảng ta phải đánh giá đúng vai trò các thành phần kinh tế và gắn liền với nó là vị trí của các giai cấp, các tầng lớp xã hội trong nền sản xuất hiện nay Chúng ta chưa quên bài học phải trả giá về quan điểm coi kinh tế tư bản và giai cấp tư sản như
là sức cản lực lượng sản xuất phát triển trong thời kỳ quá độ Độc lập dân tộc vẫn là động lực lớn của cách mạng XHCN trong thời kỳ đổi mới xây dựng đất nước theo mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh, là phù hợp với lợi ích chung, lợi ích của các giai cấp, tầng lớp xã hội và mỗi cá nhân
Chúng ta tiếp tục phát huy chủ nghĩa yêu nước, lòng tự hào dân tộc, tinh thần tự lực tự cường; xây dựng nền văn hoá tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, phát huy thế mạnh
mà đất nước có được như tài nguyên
đa dạng, sức lao động dồi dào,…để xây dựng CNXH có hiệu quả
Bài học giữ vững mục tiêu độc lập dân tộc và CNXH là sợi chỉ
đỏ xuyên suốt toàn bộ cách mạng Việt Nam từ khi có Đảng Về cơ bản, Đảng ta đã nhận thức và giải quyết đúng đắn mối quan hệ đó Tuy nhiên, cũng có lúc Đảng ta phạm sai lầm như: chưa đánh giá đúng yếu tố dân tộc, chưa quan niệm và nhận thức đúng đắn, khoa học vè CNXH,…
Từ thực tiễn cách mạng Việt
Nam trong 79 năm qua dưới sự lãnh đạo của Đảng, đặc biệt là qua 20
năm thực hiện công cuộc đổi mới, Đảng ta đã đi đến kết luận hết sức đúng đắn là phải kết hợp đúng đắn mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với CNXH trong quá trình đổi mới Đổi mới là thay đổi nhận thức, cách làm,
bước đi cho phù hợp để xây dựng CNXH có hiệu quả hơn Đổi mới không phải là thay đổi con đường, thay đổi mục tiêu XHCN, mà đổi mới vì sự thắng lợi của CNXH trên đất nước ta Nhân dân ta chiến đấu hy sinh biết bao xương máu để giành độc lập dân tộc, nhất định không chịu chấp nhận con đường TBCN hay CNXH dân chủ, bởi vì những con đường đó sẽ dẫn đến kết cục mất độc lập dưới hình thức này hay hình thức khác Ngày nay, trong xu thế toàn cầu hoá, quốc tế hoá, các nước đang mở cửa hội nhập, những thời cơ và thách thức lớn, hợp tác đi đôi với cạnh tranh thì vấn đề độc lập dân tộc càng có ý nghĩa to lớn Ănghen đã từng nói
“Sự cần thiết phải có độc lập dân tộc như con người ta có đất dưới chân, ánh sáng không khí và không gian rộng rãi Nếu không tất cả chỉ là chuyện ba hoa Độc lập dân tộc là cơ sở cho bất kỳ sự hợp tác quốc tế nào”.
Thứ hai, kiên trì chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trong quá trình đổi mới.
Trên con đường bôn ba tìm đường cứu nước, cứu dân, Nguyễn
Ái Quốc đã đến nhiều nước trên thế giới, Người đã tìm hiểu kỷ các cuộc cách mạng tư sản điển hình, tiếp xúc với nhiều lớp người, nhiều tư tưởng, học thuyết, cuối
cùng Người đi đến kết luận: “Bây giờ học thuyết nhiều, chủ nghĩa nhiều, nhưng chủ nghĩa chân chính nhất, chắc chắn nhất, cách mệnh nhất là chủ nghĩa Lê nin”
Hồ Chí Minh đã tìm thấy ở học thuyết này mục tiêu, con đường và điều kiện để giải phóng dân tộc, giải phóng nhân dân lao động, con đường cách mạng mà Hồ Chí Minh lựa chọn cho dân tộc là con đường giải phóng dân tộc theo quỹ đạo của cách mạng vô sản: Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa
xã hội
Ngay từ năm 1930, trong
Cương lĩnh đầu tiên của Đảng ta
đã khẳng định “Đảng là đội tiên phong của giai cấp vô sản, giai cấp lấy chủ nghĩa Mác - Lênin làm gốc”
Chủ nghĩa Mác - Lênin là đỉnh cao của tư duy nhân loại, là thế giới quan, phương pháp luận