Tính năng tường lửa ở Vista có thể kiểm soát việc những chương trình cá nhân bắt đầu thực hiện các kết nối ra ngoài nhưng tính năng này không dành cho người dùng bình thường.. Nếu tính n
Trang 1web cho đến khi bạn tăng mức độ bảo mật ở mục Internet Zone đến mức
"Medium-High" – tương tự mức "High"
trong Windows XP SP2
Tuy nhiên Vista vẫn bỏ sót một lỗ hổng
bảo mật, chí ít là đối với người dùng thông
thường Windows cần có tường lửa có khả
năng khóa những luồng dữ liệu không
được phép để ngăn chặn virus, spyware,
sâu máy tính hay các phần mềm độc hại
khác Giống với Windows XP, tính năng
tường lửa ở Vista thực hiện xuất sắc nhiệm
vụ ngăn chặn sâu Blaster và những tấn
công khác từ bên ngoài Khi bạn cài đặt một ứng dụng được phép sử dụng các kết nối từ bên ngoài (như trình duyệt hay tiện ích gửi nhận tin nhắn IM), firewall sẽ hỏi bạn cho phép hay ngăn chặn thực hiện kết nối này Nhưng bạn đừng phạm sai lầm với những yêu cầu cho phép thực hiện kết nối đi ra ngoài
Tính năng tường lửa ở Vista có thể kiểm soát việc những chương trình cá nhân bắt đầu thực hiện các kết nối ra ngoài nhưng tính năng này không dành cho người dùng bình thường (Microsoft cho rằng chỉ có bộ phận IT mới có lý do để sử dụng cài đặt này) Ngoài ra, với mục Local Security Policy Settings trong cửa sổ tiện ích Administrator Tools, người dùng có thể thiết lập khả năng ngăn chặn các kết nối ra ngoài và tạo sự chấp thuận cho các tiện ích cá nhân Tuy nhiên, những cài đặt này lại quá "khó hiểu" đối với hầu hết người dùng Nếu tính năng tường lửa vẫn giữ hiện trạng này trong phiên bản Windows Vista chính thức sắp được ra mắt, thì có
lẽ người dùng nên trang bị phần mềm tường lửa của một hãng thứ 3 như
ZoneAlarm (miễn phí) của ZoneLabs chẳng hạn
HẠN CHẾ QUYỀN NGƯỜI DÙNG
Hình 2: Máy tính sử dụng Windows
Vista có khả năng kiểm soát khởi động và mã hóa đĩa cứng
KHỞI ĐẦU TỪ NÚT START
Trang 2Bạn cũng có thể giảm được sự đe dọa từ những phần mềm nguy hiểm bằng cách giới hạn khả năng truy xuất đến các thông số cài đặt hệ thống và thiết bị phần cứng Hiện tại, Linux, Mac OS, Unix và các hệ điều hành tương tự đều hạn chế sử dụng tài khoản với quyền hạn cao (hay chính xác là tài khoản quản trị) để thực hiện công việc hàng ngày Bằng cách này, khi một chương trình nào "ngã ngựa" thì sự phá hoại do việc này gây ra sẽ ở mức thấp nhất Khi
có tác vụ đòi hỏi quyền quản trị với một cửa sổ pop-up, bạn chỉ đơn giản nhập vào mật khẩu để thực thi tác vụ đó
Windows cũng cung cấp vài tài khoản cấp thấp hơn nhưng chúng khó sử dụng, đặc biệt khi cần thực hiện các tác vụ đòi hỏi quyền quản trị (ví dụ như cài đặt phần mềm hay thay đổi các thiết lập bảo mật) thì bạn phải thoát khỏi quyền người dùng hiện tại và đăng nhập lại hệ thống với tài khoản quản trị
Các tài khoản có quyền giới hạn của Vista dễ dàng thay đổi: tài khoản người dùng thông thường (trong Windows XP gọi là tài khoản Limited) và bất kỳ ứng dụng "lừa đảo" nào được thực thi với quyền của tài khoản này vẫn bị ngăn chặn ở nhiều tác vụ nhạy cảm Nhưng giờ đây, Windows hiện một hộp thoại cho phép bạn nhập vào mật khẩu của tài khoản quản trị để có thể hoàn thành tác vụ (Hình 1) Không may, trong phiên bản Beta 2, dù đã đăng nhập hệ thống với tài khoản quản trị, một hộp thoại tương tự vẫn xuất hiện và yêu cầu bạn xác nhận trước khi thực hiện mỗi tác vụ đòi hỏi quyền hạn cao
Chế độ đăng nhập bảo mật và tính năng mã hóa đĩa cứng của Windows XP làm khó khăn hơn việc "ngó trộm" dữ liệu trên máy tính Tuy nhiên, nếu có đủ thời gian và những công cụ cần thiết thì vẫn có thể giải mã toàn bộ dữ liệu trên máy tính Tính năng Secure Startup của Vista di dời khóa mã hóa khỏi đĩa cứng và lưu
Trình đơn
Start mới
trong Vista
thay thế trình
đơn tìm kiếm
bằng một hộp
thoại tìm kiếm
một chạm Hệ
điều hành
cũng cung cấp
tùy chọn Lock
mới, sẽ kích
hoạt chương
trình bảo vệ
màn hình có
sử dụng mật
khẩu Nút
Power Off ở
góc phải bên
dưới màn hình
kết hợp chế
độ ngủ đông
trong
Windows XP
với chế độ
chờ an toàn
Trang 3thông tin này vào chip bảo mật Trusted Platform Module (TPM) trên bo mạch chủ, trên bút nhớ USB hay đơn giản chỉ là ghi trên giấy
Hình 3: Phụ huynh có thể kiểm soát những gì con trẻ xem,
chơi game và thậm chí thiết lập thời điểm có thể sử dụng
máy tính
Bạn vẫn có thể mã hóa các ổ đĩa và thư mục như trong Windows XP Professional, nhưng tính năng Secure Startup sẽ đi theo bạn trong suốt quá trình mã hóa và lưu một khóa giải mã 48 bit vào một tập tin trên máy tính khác, bút nhớ USB hay in ra giấy (Hình 2) Sau đó, không ai có thể khởi động được Windows Vista trên máy tính mà không phải truớc tiên là truy xuất qua chip bảo mật TPM (không thể thực hiện điều này khi đĩa cứng được tháo rời khỏi hệ thống), hay gắn bút nhớ USB vào máy tính hay nhập vào khóa 48 bit trực tiếp từ bàn phím Theo Microsoft, Secure Startup chỉ xuất hiện trong phiên bản Enterprise Edition của hệ điều hành này, giới hạn tính năng cho người dùng công sở
Trang 4
Với tiện ích Explorer
mới trong Windows
Vista, bạn có thể
xem nhiều thông tin
hơn về các tập tin và
thư mục thông qua
khung Preview nằm
ngang ở phía dưới
mỗi cửa sổ thư mục
Bên cạnh kích thước
tập tin, ngày tạo tập
tin và các thông số
khác, bạn còn thấy
một danh sách các từ
khóa và cấp độ đánh
giá mà bạn đã thiết
lập Đối với tập tin
nhạc, tên album và
thể loại cùng nhiều
siêu dữ liệu khác
cũng sẽ được hiển
thị trong khung cửa
sổ này
AN TOÀN CHO TRẺ NHỎ
Các phiên bản trước đây của trình duyệt Internet
Explorer có khả năng kiểm soát và lọc các nội dung
không lành mạnh, nhưng Vista mở rộng tính năng
này bằng cách cho phép nhà quản trị kiểm soát
những gì mà các tài khoản người dùng thông thường
(không phải tài khoản quản trị) có thể xem được trên
máy tính bất kể đó là trình duyệt, tiện ích gửi nhận
tin nhắn IM hay trò chơi
Tính năng kiểm soát website trong Windows Vista
có khả năng ngăn chặn các trang web có nội dung
liên quan đến rượu, thuốc lá, ma túy, bạo lực cũng
như trong các email và tin nhắn dựa trên nền web
Bạn có thể cấm hoặc cho phép những trò chơi dựa
Hình 4: Vista sử dụng bút
nhớ USB để tăng tốc thực thi ứng dụng
Trang 5trên phân loại Entertainment Software Rating Board, kể cả các trò chơi đã được cài trên máy tính (Hình 3) Hơn thế nữa, các bậc phụ huynh (thường không thể thường xuyên theo dõi mục đích sử dụng máy tính của con trẻ) có thể sử dụng tính năng Parental Control, cho phép xác lập những thời điểm mà một tài khoản có thể sử dụng Vista thậm chí có khả năng giám sát hoạt động của một tài khoản và tạo báo cáo những gì mà tài khoản này đã thực hiện, ví dụ danh sách các website đã truy cập, thời gian sử dụng của từng ứng dụng cụ thể
Không may, trong phiên bản Beta 2, Vista không thể ngăn cản người dùng xem một số trang web "đen", cũng như không tạo các báo cáo ghi nhận quá trình lướt web và sử dụng máy tính
KHỞI ĐỘNG VÀ TẮT MÁY NHANH HƠN
Máy tính hoạt động ngày một nhanh hơn nhưng dường như việc khởi động và tắt Windows ngày càng kéo dài hơn Vista sẽ tăng tốc quá trình khởi động hệ thống chỉ khi hệ thống của bạn có phần cứng hỗ trợ giao tiếp Extensible Firmware Interface
Dù vậy, hệ điều hành mới này chuyển qua chế độ tiết kiệm điện năng nhanh hơn Microsoft cho biết khả năng khởi động lại nhanh hơn là nhờ việc Vista loại bỏ các trình điều khiển thiết bị và ứng dụng
không thực sự cần thiết
Trình đơn Start trong Vista thay thế tùy chọn Turn Off Computer trong Windows
XP bằng một nút nhấn mới có khả năng yêu cầu hệ điều hành ghi nội dung hiện tại trong bộ nhớ sang một tập tin trên đĩa cứng và chuyển máy sang chế độ chờ
(standby) Không may, khi PCW Mỹ thử nghiệm với phiên bản Beta 2, một thiết bị phần cứng không tương thích làm cho hệ điều hành khởi động lại máy thay vì chuyển sang chế độ chờ Ngoài ra, một nút nhấn khác cho phép bạn khởi động lại hay tắt máy tính như trong Windows XP, nhưng tùy chọn để chuyển sang chế độ ngủ đông (hibernate) không được hỗ trợ từ phiên bản này
TĂNG TỐC ỨNG DỤNG
Hình 5: Windows Media Player 11
với giao diện rõ ràng và đơn giản
Trang 6
Các phiên bản Windows cũ thường tiến hành nạp trước vào bộ nhớ vài tập tin của một ứng dụng để có thể khởi động nhanh ứng dụng này, nhưng tính năng
Superfetch trong Vista xử lý việc này ở một cấp độ khác Trong khi Windows XP