Vị thuốc hổ trượng căn Hổ trượng căn còn gọi là củ cốt khí, hoạt huyết đan, tử kim long, ban trượng căn, điền thất miền Nam, là rễ phơi hay sấy khô của cây hổ trượng.. Hổ trượng là loại
Trang 1Vị thuốc hổ trượng căn
Hổ trượng căn còn gọi là củ cốt khí, hoạt huyết đan, tử kim long, ban trượng căn, điền thất (miền Nam), là rễ phơi hay sấy khô của cây hổ trượng
Hổ trượng là loại cây nhỏ, sống lâu năm, thân mọc thẳng, cao từ 1-2m Thân không có lông, trên thân và cành thường
có những đốm tím hồng Lá mọc so le,
có cuống ngắn Phiến lá hình trứng, rộng, đầu trên hơi nhọn, phía cuống hoặc hơi phẳng hoặc hẹp lại, mặt trên màu xanh đậm, mặt dưới nhạt hơn Cuống dài 1-3cm Bè chìa ngắn Hoa mọc thành chùm ở kẽ lá, mang rất nhiều hoa nhỏ, cánh hoa màu trắng Hoa đực có 8 nhị Hoa cái có bầu hình trứng với 3 cạnh, 3 núm Quả khô có 3 cạnh màu nâu đỏ
Cây mọc hoang rất nhiều ở vùng rừng núi Sa Pa (Lào Cai), được trồng bằng củ mọc rất
dễ Mùa thu hoạch quanh năm nhưng tốt nhất vào tháng 8-9 hoặc tháng 2-3 Khi thu hái đào lấy củ, cắt bỏ rễ con, rửa sạch đất, cắt thành từng mẩu ngắn hoặc thái mỏng, phơi hay sấy khô
Theo y học cổ truyền, hổ trượng căn có vị đắng, tính hàn Có tác dụng hoạt huyết, giảm đau, thanh nhiệt, lợi thấp, giải độc, hoá đàm, chỉ khái Thường được dùng chữa bế kinh, đau do phong thấp, do chấn thương, té ngã, trị thấp nhiệt hoàng đản, bỏng lửa nước sôi,
ho do phế nhiệt, Ngày dùng 10 - 30g dưới dạng thuốc sắc
Chữa phong thấp, viêm khớp, đầu gối và mu bàn chân sưng đỏ, đau nhức: Hổ trượng căn, gối hạc, bìm bịp, mộc thông, mỗi vị 15-20g, sắc uống Dùng 7-10 ngày
Chấn thương ứ máu: Hổ trượng căn 20g, lá móng 30g, nước 300ml, sắc còn 150ml, hoà thêm 20ml rượu, chia làm 2 lần uống trong ngày để giảm đau, tan huyết ứ
Cây hổ trượng
Trang 2Chữa đau vai gáy, cánh tay: Hổ trượng
căn 8g, củ nghệ 10g, cành dâu tằm 10g,
bạch truật 10g, cam thảo 4g, sắc uống
trong ngày
Trị viêm gan siêu vi thể vàng da: Hổ
trượng tươi 20g, lá liễu tươi 30g, địa
cam thảo tươi 30g, sắc uống ngày 1
thang, uống liền trong 10-15 ngày
Xơ gan: Hổ trượng căn 20g, đan sâm 15g, hồng hoa 3g, chỉ sát 10, trạch tả 15g, trư linh 30g, trần bì 6g, sơn tra 15g, cam thảo 3g Sắc uống ngày 1 thang Uống trong vòng 1 tuần
Hạ đường huyết thể nhẹ: Hổ trượng căn 10g, trúc diệp (lá tre) 20g, thổ phục linh 10g, gừng tươi 8g, cam thảo 6g, sắc uống trong ngày thay trà
Chú ý: Không dùng cho phụ nữ có thai
Bác sĩ Nguyễn Thị Nga
Vị thuốc hổ trượng căn