Vị thuốc từ cây vú bò pps

Vị thuốc từ cây vú bò Cây vú bò còn có tên vú bò sẻ, vú lợn, ngải phún, sung ba thùy.. Vú bò sẻ là cây bụi cao 1-2m, mọc thẳng đứng, ngọn non có lông, thân hình trụ, ít phân nhánh, có lô

Vị thuốc từ cây vú bò

Cây vú bò còn có tên vú bò sẻ, vú lợn, ngải phún, sung ba thùy Vú bò sẻ là cây bụi cao 1-2m, mọc thẳng đứng, ngọn non có lông, thân hình trụ, ít phân nhánh, có lông dày Lá mọc so le, thường tập trung ở ngọn thân, hình bầu dục, thường chia 3-5 thuỳ mỏng, dài 8-25cm, rộng 4-18cm, gốc lá hình tim hay cụt, gốc lá có 3-5 gân gốc, cuống lá dài 3-4cm, lá kèm nhọn 1,5-2cm, có lông nhám Quả loại sung không cuống, to có ít lông Cành, lá, cuống lá, hoa đều có lông mịn màu vàng mốc Quả

có vị chát, giòn, màu lục, khi chín thì mềm màu tím, có vị ngọt nhẹ, bên trong có nhiều hạt (quả thực) Toàn cây có nhựa mủ

Vú bò là loại cây mọc hoang dại trong rừng thứ sinh ở nước ta Bộ phận dùng là rễ

và vỏ rễ, thu hái quanh năm, được dùng thay thế hoàng kỳ nên có tên là thổ hoàng

kỳ, trong vú bò có nhiều acid hữu cơ, các acid amin, các chất triterpen, alcaloid và coumarin

Theo Đông y, vú bò vị cay, ngọt, hơi ấm, có tác dụng kiện tỳ, bổ phế, hành khí lợi thấp, tráng gân cốt Công dụng: chữa phong thấp tê bại, ho do phế lao, ra mồ hôi trộm, chân tay mệt mỏi vô lực, ăn ít bụng trướng, thuỷ thũng, viêm gan, bạch đới, sản hậu không có sữa

Liều dùng: 20-40g dạng thuốc sắc

Một số đơn thuốc chữa bệnh có vú bò

Nhựa mủ trắng lấy từ cây vú bò, trộn với bột nghệ vàng, làm thành viên Chữa bụng trướng đầy, đại tiện táo kết

Vỏ và rễ khô của cây vú bò còn gọi là thổ hoàng kỳ.

Chữa thấp khớp mạn tính: vú bò (sao vàng) 20g, dây đau xương (sao vàng) 16g, rễ sung (sao) 12g, củ ráy tía (sao) 12g, rễ gối hạc (sao vàng) 16g, thiên niên kiện 12g,

rễ bạch hoa xà 8g Sắc nước, cho thêm ít rượu để uống

Chữa phong thấp: rễ vú bò 60g, móng giò lợn 250g, rượu trắng 60g Cho nước, sắc lấy 1 bát, chia uống 2 lần trong ngày

Chữa sa dạ dày, sa trực tràng, sa tử cung: vú bò 30g, tô mộc 12g, hồi đầu thảo 12g, ngưu tất 12g, mộc thông 12g Sắc uống Uống 2 - 3 tháng

Chữa ứ máu tím bầm do ngã hay bị thương: Lá hay quả giã nát, chưng với rượu, đắp hay chườm

Chữa bế kinh, sau khi đẻ ứ huyết đau bụng: 30-60g Sắc nước, thêm ít rượu để uống

Sưng đau tinh hoàn: Rễ vú bò tươi 60-120g Sắc uống

Bạch đới: Rễ vú bò khô 60g Sắc uống

Bổ tỳ ích khí: Ăn không ngon miệng, tiêu hoá kém, hay đầy bụng, hay bị phân sống: Vú bò 20g, mộc hương 4g, thảo quả 6g, đậu khấu 6g Sắc uống

Kiện tỳ hoá thấp: Các chứng viêm gan mạn, xơ gan, phù do suy dinh dưỡng: vú bò 20g, diệp hạ châu 16g, nhân trần 12g, rau má 16g Sắc uống

Khứ đờm giảm ho (viêm phế quản, ho có đờm): vú bò 20g, mạch môn 12g, diếp cá 20g, lá táo 16g Sắc uống

Lợi sữa: vú bò 20g, trạch tả 20g, mộc thông 20g, xuyên sơn giáp 10g Sắc uống

Bổ khí, bổ huyết, bổ tỳ, bổ thận: vú bò 20g, đương quy 10g, bạch truật 10g, thục địa 10g Sắc uống, ngày 1 thang Có thể dùng đơn này với liều cao hơn để ngâm rượu, ngâm 10-15 ngày Uống 30ml mỗi ngày

TS Đức Quang