Táo bón ở trẻ và cách khắc phục Đó là hiện tượng giảm số lần đại tiện bình thường, có cảm giác khó và đau khi đi cầu do phân rắn hoặc quá to.. Trẻ được coi là bị táo bón khi đại tiện
Trang 1Táo bón ở trẻ và cách
khắc phục
Đó là hiện tượng giảm số lần đại tiện bình thường,
có cảm giác khó và đau khi
đi cầu do phân rắn hoặc quá
to Trẻ được coi là bị táo bón khi đại tiện dưới 2 lần/ngày (sơ sinh), dưới 3 lần/tuần (lứa tuổi bú mẹ) hoặc dưới
2 lần/tuần (trẻ lớn)
2 nhóm nguyên nhân chính gây táo bón ở trẻ em:
Trang 21 Có tổn thương thực thể ở đường tiêu hóa (chỉ
chiếm 5% số trường hợp táo bón):
Có các bệnh bẩm sinh như phình đại tràng, suy giáp trạng: Trẻ thường bị táo bón rất sớm từ ngay sau khi đẻ
Các tổn thương mắc phải như nứt hậu môn, trĩ
2 Nguyên nhân cơ năng
Sai lầm trong chế độ ăn uống: Uống ít nước dẫn đến thiếu nước; chế độ ăn không hợp lý, quá nhiều chất đạm, ít chất xơ do ăn ít rau xanh, quả chín, pha sữa quá đặc, ăn chưa đủ về số lượng Trẻ ăn sữa bò
dễ bị táo bón hơn trẻ bú sữa mẹ Nếu mẹ bị táo bón, đứa con đang bú cũng dễ bị táo bón
Thói quen nhịn đại tiện (do sợ bẩn hoặc ngại đi đại tiện)
Các biện pháp xử trí
Cho trẻ ăn đủ số lượng và uống nhiều nước
trong ngày
Trang 3 Cho ăn nhiều rau xanh và hoa quả: Chọn các loại rau có tính chất nhuận tràng như rau khoai lang,
mồng tơi, rau giền, củ khoai lang Khi nấu bột và
cháo, phải băm nhỏ rau cho trẻ ăn cả cái Với trẻ lớn, nên tập thói quen ăn nhiều rau bằng cách thái nhỏ rau nấu canh, luộc rau cho ăn trước (trẻ lứa tuổi mẫu giáo cần 100-150 g rau/ngày) Về quả, cho ăn chuối tiêu, đu đủ, bưởi, cam, quýt (ăn cả múi), thanh long Không nên dùng cà rốt, hồng xiêm, táo
Nếu trẻ ăn sữa bò bị táo bón, nên pha sữa loãng hơn bình thường một chút, có thể thêm 1 thìa cà phê nước quả (cam, quýt) vào cốc sữa, hoặc dùng nước cháo pha sữa (nếu trẻ đã 5 tháng tuổi)
Mẹ bị táo bón nếu cho con bú thì phải tự điều trị táo bón bằng cách ăn nhiều rau quả, uống nhiều
nước
Xoa bụng cho trẻ theo khung đại tràng từ phải sang trái mỗi ngày 3-4 lần vào khoảng giữa 2 bữa ăn
để kích thích tăng nhu động ruột
Trang 4 Tập cho trẻ đi đại tiện đúng giờ quy định, chọn lúc trẻ không vội vã (nên thực hiện sau bữa ăn vì lúc này, nhu động ruột tăng) Tránh bắt trẻ ngồi bô hoặc ngồi hố xí quá lâu
Các trường hợp táo bón do nứt hậu môn: Rửa sạch hậu môn, bôi dung dịch bạc nitơrat 2%
Điều trị các bệnh còi xương, suy dinh dưỡng, thiếu máu nếu có
Khi đã dùng các biện pháp trên mà không có hiệu
quả, cho trẻ uống dầu parafin vào buổi sáng với liều 5-10 ml (trẻ nhỏ) hoặc 10-20 ml (trẻ lớn) Cuối cùng là biện pháp thụt tháo: Dùng nước ấm pha glyxerin
(30-40 ml đối với trẻ dưới 1 tuổi và 100-250 ml đối với trẻ trên 1tuổi) để thụt
Nên đưa trẻ đến bệnh viện trong các trường hợp sau:
Táo bón kéo dài trên một tuần, việc thay đổi chế
độ ăn không có tác dụng
Táo bón khi trẻ mới sinh, bụng chướng
Trang 5 Táo bón ảnh hưởng đến sức khỏe (gây kém ăn, gầy sút, suy dinh dưỡng, kèm theo nôn)