SKKN giáo dục đạo đức HS

Điều đó đòi hỏi người giáo viên phải không ngừng học hỏi những kinh nghiệm, trao dồi nhân cách của bản thân để có những phương pháp giáo dục đạo đức thích hợp cho từng đối tượng, học sin

PHẦN I: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG

I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:

Lứa tuổi học sinh Trung Học Cơ Sở là lứa tuổi khủng hoảng, bất trị, ham tò mò, thích bắt chước người khác Vì thế, các em dể bị tiêm nhiễm những thói hư tật xấu của xã hội Đặt biệt là trong thời đại bùng nổ về thông tin mở rộng quan hệ quốc tế, đã giúp cho học sinh có cơ hội để mở mang kiến thức, tiếp nhận được nhiều kinh nghiệm bổ ích cho cuộc sống bên cạnh đó, những lối sống vô văn hoá, những tệ nạn xã hội cũng được cuốn theo vòng xoáy của thời hiện đại mà trẻ em sống trong môi trường ấy cá thể bị tiêm nhiễm bất cứ lúc nào

Chúng ta thật đau lòng khi nghe tệ nạn ma tuý đã xâm nhập vào học đường đến mức báo động Trẻ em lười học, bỏ học lao vào các trò chơi điện tử , bida ,… Các trò chơi giải trí khác ngày càng nhiều, các em tham gia vào các đội quân lang thang ngoài đường ngày càng một tăng Chi cục các tờ báo công an, báo pháp luật chúng ta bắt gặp các em phạm pháp ở lứa tuổi thanh thiếu niên rất nhiều Đây là một vấn đề lớn đặt ra cho những ai làm công tác giáo dục Nghị quyết trung ương 2 khoá VIII của Đảng cảnh báo: “Đặc biệt đáng lo ngại trong bộ phận học sinh, sinh viên có tình trạng suy thoái về đạo đức, mờ nhạt về lý tưởng, chạy theo lối sống thực dụng, thiếu hoài bảo lập thân, lập nghiệp vì tương lai của Đất nước”

Giáo dục đạo đức cho thanh thiếu niên nói chung và cho học sinh Trung Học Cơ Sở nói riêng là vấn đề được toàn xã hội quan tâm Giáo dục đạo đức là một quá trình lâu dài, chứ không phải là một ngày một bửa Hơn nưã muốn giáo dục đạo đức cho học sinh phải tiến hành đồng loạt của toàn xã hội

Điều đó đòi hỏi người giáo viên phải không ngừng học hỏi những kinh nghiệm, trao dồi nhân cách của bản thân để có những phương pháp giáo dục đạo đức thích hợp cho từng đối tượng, học sinh góp phần bồi dưỡng và hình thành nhân cách trong sáng của người với tư cách là người công dân, người chiến sĩ luôn luôn tích cực sáng tạo xây dựng và bảo vệ tổ quốc Giáo dục học sinh trở thành một công dân tốt cho xã hội

là nguồn hạnh phúc lớn của những người làm công tác giáo dục nói riêng và của toàn xã hội nói chung Do đó, tôi chọn đề tài này với quyết tâm “Tìm hiểu phương pháp giáo dục đạo đức cho học sinh ở trường Trung Học Cơ Sở” để phục vụ cho công tác giáo dục đạo đức học sinh sau này tốt hơn Nhưng đây là bước đường làm quen với nghiên cứu khoa học giáo dục, do đó, không tránh khỏi thiếu sót nhiều mặt Người nghiên cứu mong sự đóng góp chân tình của thầy cô và bạn đọc để đề tài được thực hiện thành công, tôi chân thành cảm ơn

II MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU:

Tìm hiểu phương pháp giáo dục đạo đức ở Trường Trung Học Cơ Sở , từ đó đề ra các giải pháp khắc phục nâng cao hiệu quả giáo dục đạo đức cho học sinh

III NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU:

1 Lý luận những vấn đề liên quan việc giáo dục đạo đức cho học sinh

2 Nghiên cứu phương pháp giáo dục đạo đức của nhà trường Trung Học Cơ Sở

3 Đề ra các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục đạo đức cho thanh thiếu niên

IV ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU:

Việc giáo dục đạo đức cho học sinh ở trường THCS

V PHẠM VI NGHIÊN CỨU:

Học sinh trường THCS từ lớp 6 đến lớp 9

Trong quá trình giảng dạy

VI PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:

1 Phương pháp phân tích tổng hợp

2 Phương pháp quan sát

3 Phương pháp trò chuyện

PHẦN II:

CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI

1 KHÁI NIỆM ĐẠO ĐỨC:

Đạo đức là toàn bộ những qui tắc, chuẩn mực nhằm điều chỉnh và đánh giá cách ứng xử của con người với nhau trong quan hệ xã hội và trong quan hệ với giới tự nhiên, cũng có thể nói đạo đức là hệ thống các chuẩn mực biểu hiện ở sự tự giác trong quan hệ giữa con người với con người, giữa con người với cộng đồng xã hội, đối với tự nhiên và cả bản thân mình

2 KHÁI NIỆM PHƯƠNG PHÁP GIÁO DỤC:

Phương pháp giáo dục là cách thức hoạt động gắn bó với nhau với nhà giáo dục và người được giáo dục nhằm giải quyết các nhiệm vụ giáo dục do xã hội đặc ra đối với nhà trường

3 VAI TRÒ GIÁO DỤC Ở NHÀ TRƯỜNG VÀ GIA ĐÌNH:

a Vai trò giáo dục ở trường:

Nhà trường là cơ quan chuyên biệt giữ vai trò quan trọng đối với

việc giáo dục đạo đức cho học sinh Nhà trường cung cấp tri thức đạo đức cho học sinh có những hiểu biết về đạo đức, nhiệm vụ trách nhiệm cần phải làm, thái độ phải có

Việc giáo dục đạo đức không chỉ là nhiệm vụ của chuyên môn đạo đức mà các môn học điều có thể thực hiện nhiệm vụ đó Ngoài ra nhà trường còn tác động ý chí, tình cảm học sinh thông qua những câu chuyện sinh động, những gương người thật việc thật

b Vai trò giáo dục trong gia đình:

Nề nếp sinh hoạt và sự tổ chức giáo dục gia đình có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong việc giáo dục đạo đức cho học sinh

- Gia đình là nơi diễn ra mối quan hệ xã hội đầu tiên của trẻ thông qua gia đình các mối quan hệ xã hội tác động đến trẻ

- Có thể nói gia đình là một tập thể đặc biệt giữ vai trò quyết định trong việc truyền bá ảnh hưởng đạo đức của đứa trẻ tạo cơ sở ban đầu quan trọng trong việc hình thành phân cách trẻ

- Giáo dục trong gia đình đạt hiệu quả tốt hay không là dựa trên

cơ sở cha mẹ xác định rõ mục đích của việc giáo dục con cái Cha mẹ phải ý thức được rằng chính bản thân họ là yếu tố quyết định đạo đức con cái của họ

4 NHIỆM VỤ GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CỦA NHÀ GIÁO DỤC:

Trước hết là giáo dục ý thức đạo đức nhằm cung cấp cho học sinh những trí thức cơ bản về các phẩm chất đạo đức và các chuẩn mực đạo đức Trên cơ sở đó giúp các em hình thành niềm tin đạo đức Học sinh phải hiểu và nhận thấy rằng cần phải làm cho hành vi của mình phù hợp với nguyên tắc và chuẩn mực đạo đức của xã hội phù hợp với lợi ích xã hội, niềm tin đạo đức được hình thành vững chắc của các em sẽ có vai trò định hướng cho tình cảm và hành vi đạo đức

Bên cạnh đó, nhà giáo dục còn giáo dục thái độ, tình cảm đạo đức cho học sinh Đây là nhiệm vụ hết sức quan trọng nhưng cũng rất khó khăn và tinh tế bởi vì nó phải tác động đến thế giới nội tâm, thế giới của những suy tư cảm xúc bên trong của các em

- Giáo dục thái độ, tình cảm đạo đức phải làm sao khơi dậy ở học sinh những rung động, những cảm xúc đối với hiện thực xung quanh làm cho chúng biết yêu biết ghét rõ ràng và có thái độ đúng đắn đối với các hiện tượng phức tạp trong đời sống xã hội và tập thể

- Giáo dục thái độ tình cảm đạo đức cho học sinh trung học cơ sở là bồi dưỡng cho các em những tình cảm đạo đức tích cực bền vững như lương tâm, vinh dự trách nhiệm và các phẩm chất ý chí thật thà dũng

cảm, kỹ luật kiên cường Ngoài ra, nhà giáo dục cần giáo dục cho học sinh hành vi, thói quen đạo đức

- Việc giáo dục thói quen hành vi đạo đức phải làm cho chúng trở thành bản tính tự nhiên của cá nhân và duy trì được lâu bền các kĩ năng đó để ứng xử đúng đắn trong mọi hoàn cảnh

- Giáo dục thói quen và hành vi đạo đức là tổ chức cho học sinh lập đi lập lại nhiều lần những hành động đạo đức trong học tập, trong sinh hoạt và trong cuộc sống nhằm có được hành vi đạo đức đúng đắn và từ đó có thói quen đạo đức bền vững

5 CÁC NHÓM PHƯƠNG PHÁP TỔ CHỨC GIÁO DỤC:

- Nhóm các phương thức hình thành ý thức cá nhân đàm thoại, diển giải, kể chuyện nêu gương

- Nhóm các phương pháp tổ chức hoạt động và hình thành kinh nghiệm, hành vi ứng xử thông qua việc vận dụng các phương pháp: Nêu yêu cầu Sư Phạm, phương pháp tập luyện, phương pháp rèn luyện

- Nhóm phương pháp kích thích hoạt động và điều chỉnh hành vi bằng việc sử dụng phương pháp khuyến kích và trách phạt

- Nhóm phương pháp kiểm tra đánh giá hành vi và hoạt động gồm: Phương pháp quan sát, đàm thoại, phán xét, thực nghiệm tự nhiên

CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO HỌC SINH Ở TRƯỜNG

TRUNG HỌC CƠ SỞ HUYỀN HỘI

I VÀI NÉT VỀ TRƯỜNG:

1 Vài nét về trường THCS Huyền Hội:

Trường THCS Huyền Hội được thành lập từ những năm 1980, là một trong những trường cấp II duy nhất của xã Huyền Hội , trải qua 30 năm xây dựng và trưởng thành, đến nay trường đã có nhiều và đầy đủ hơn về cơ sở vật chất; văn phòng , thư viện, phòng chứa thiết bị đồ dùng dạy học, … cùng 16 phòng học Nhiều năm trường đạt danh hiệu là trường tiên tiến

Trường hoạt động hai buổi:

+ Sáng khối 6 và khối 9

+ Chiều khối 7 và khối 8

Học sinh học thể dục cùng buổi, chủ nhật tổ chức dạy phụ đạo cho sinh yếu, kém

2 Vài nét về thầy giáo và học sinh:

+ Trường có tổng số: 69 giáo viên Trong đó giáo viên nam là

+ Trình độ sư phạm: Giáo viên đạt 70% loại giỏi, giáo viên đạt loại giỏi cấp tỉnh là 2 giáo viên, cấp huyện là 8 giáo viên

Tổ chuyên môn: Có bốn tổ đạt lao động tiên tiến,một tổ giỏi xuất sắc

+ Tình hình học sinh trường THCS Huyền Hội : trường có học sinh chia ra làm 04 khối lớp (lớp 6,7,8,9) Học sinh được kết nạp Đoàn 70%,100% học sinh trong độ tuổi vào đội

* Trường đạt những truyền thống tốt đẹp trong những năm qua có nhiều thành tích dạy và học

+ Tập thể giáo viên thực hiện tốt qui chế chuyên môn

+ Công tác đoàn đội phát triển mạnh

+ Đạt nhiều thành tích trong hoạt động thể dục thể thao của trường, huyện, tỉnh phát động

+ Học sinh trường đa số có nề nếp trong sinh hoạt cũng như trong học tập Năm 2003 vừa qua, học sinh đạo đức loại tốt đạt 80-90 %

• Thi tốt nghiệp THCS đạt 100%

• Tốt nghiệp nghề phổ thông đạt 100%

• Học sinh giỏi cấp huyện, tỉnh, đạt nhiều

• Duy trì sĩ số đạt 87%

II KẾT QUẢ ĐIỀU TRA THỰC TRẠNG:

1 Kết quả sử dụng phương pháp quan sát:

a Quan sát trẻ trong giờ học:

Em Nguyễn Nhựt Tân ; Lớp 95 là một học sinh có đạo đức tốt,

em đã đạt danh hiệu học sinh khá giỏi nhiều năm liền Tân là tấm gương sáng để các bạn trong lớp noi theo luôn hoàng thành xuất sắc nhiệm vụ được giao Trong giờ học em chú ý nghe thầy cô giảng bài thường nhắc nhở các bạn gây mất trật tự, tích cực giơ tay phát biểu ý kiến xây dựng bài Em rất lễ độ với thầy cô, nhã nhặn với bạn bè nên được mọi người yêu quí

Qua tìm hiểu, gia đình em rất nghèo, cha mẹ đã phải vất vã để nuôi con ăn học Có lẻ đây là động lực thúc đẩy em học tập tốt

Bên cạnh đó, cũng còn một số em học sinh cá biệt khác đáng quan tâm như em Quốc Hội Lớp 95 em đã nhiều lần vi phạm nội qui của trường lớp và có những hành vi biểu hiện không tốt, trong giờ học em thường không chú ý bài, gây mất trật tự trong lớp, có lần em vô lễ với giáo viên bộ môn Qua điều tra những bạn học cùng lớp được biết ở nhà

em thường đi theo các bạn cùng xóm phá phách Cha mẹ em đi làm ăn

xa , em sống một mình ở nhà , tự do đi chơi không lo học hành , có lần

em đánh lộn công an xã đã mời em làm việc

b Quan sát trẻ trong giờ chơi:

Em Nguyễn Thành Khoa ; Lớp 9/2 là học sinh có đạo đức không tốt Trong giờ chơi em thường quát to vào tai của bạn hoặc đi ngang thấy bạn dò bài, em liền gỏ thật mạnh vào bàn khiến bạn giật mình và hay chơi những trò chơi nguy hiểm Có lần em bắt sâu vào lớp nhát bạn làm cho bạn bị ngất xỉu Mặc dù giáo viên đã nhiều lần nhắc nhỡ nhưng em vẫn chứng nào tật ấy

Em Nguyễn Thị Diễm An ; Lớp 9/2 là một học sinh gương mẫu của lớp Trong giờ chơi và sinh hoạt 15 phút đầu giờ Em đã dành thời gian quí báo của mình để trả bài bạn, chổ nào bạn chưa hiểu thì em giải thích cho bạn hiểu Lúc rảnh rỏi, em cùng các bạn trong lớp chơi những không bao giờ em chơi xấu các bạn

c Quan sát trẻ trên đường về:

Học sinh trung học cơ sở cũng có ý thức về vấn đề giao thông Điển hình như em Huỳnh Văn Mỹ lớp 9/5 cũng trên đường về với các bạn em đã nép sát vào lề đường và nhắc nhỡ các bạn không nên chạy giơ tay trên đường Thỉnh thoảng gặp người lớn tuổi em gật đầu chào rất lễ độ Khi gặp cụ già em nhỏ qua đường em đến giúp đỡ họ

Trái lại em Lê Quốc An lớp 9/5 thường hay gây mất trật tự trên đường về Em thường trêu trọc các bạn trên đường về rồi bỏ chạy, vừa chạy em vừa cười Em thường hay ép các bạn chạy xe khác vào lề đường không cho qua mặt

2 Kết quả sử dụng phương pháp trò chuyện:

- Nghiên cứu trò chuyện với một số học sinh có đạo đức kém như sau:

+ Nguyễn Công Minh học sinh lớp 9/6

• Vì sao em đánh bạn?

• Dạ, em ghét nó vì nó không cho em xem bài

• Em biết đánh bạn là sai nội qui nhà trường không?

• Em hãy xin lỗi bạn ngay

+ Phan Thành Lợi học sinh lớp 8/1

• Ở nhà cha mẹ em có chửi thề không?

• Dạ! Có

• Em biết chửi thề là hành vi xấu không?

• Dạ! Biết nhưng em quen miệng

- Nghiên cứu trò chuyện với một số học sinh học tốt như sau: + Thạch Rương học sinh lớp 9/6

• Cha, mẹ em làm nghề gì?

• Dạ! Cha mẹ em làm ruộng

• Cha mẹ em có nhắc nhở em học tốt không ?

• Dạ ! Có

+ Ngô Thị Thu Trang học sinh lớp 9/5.

• Em học để làm gì?

• Dạ! sau này em trở thành một bác sĩ có thể gíup ích cho xã hội

• Cha mẹ em làm nghề gì?

• Dạ! Làm ruộng

III NGUYÊN NHÂN CỦA VẤN ĐỀ:

+ Các em học sinh kém về hạnh kiểm là do không có điều kiện được chăm sóc, giáo dục tốt Cha mẹ ly hôn hoặc chỉ lo làm việc làm ăn của mình ít để ý đến con cái Có trường hợp cha mẹ có quan tâm nhưng chưa đúng mức, chưa hình thành cho các em động cơ thái độ học tập đúng đắn, các em không hiểu rõ học tập để làm gì? Dẫn đến tình trạng bỏ học, cúp tiết, ham chơi lêu lỏng xuống cấp về đạo đức

+ Các em có hạnh kiểm tốt là những học sinh ngoan, lễ phép với thầy cô Phần lớn các em thường được sống trong một môi trường giáo dục tốt, được cha mẹ chăm sóc dạy dỗ chu đáo

+ Một số em có hành vi đạo đức chưa tốt nhưng qua giáo dục uốn nắn của nhà trường kết hợp với gia đình Em đã ý thức được nên đã trở thành học sinh tốt

CHƯƠNG III: NHỮNG GIẢI PHÁP TỔ CHỨC GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO HỌC SINH

Qua tìm hiểu thực trạng giáo dục đạo đức, người nghiên cứu đề

ra những giải pháp như sau:

1.Đối với phương pháp dạy học và giáo dục giúp cho học sinh có động cơ thái độ học tập đúng đắn, gây hứng thú học tập cho các em trong đó đa dạng hoá hình thức giáo dục môn đạo đức Giáo viên cần quan tâm sát sao trong việc giáo dục cho học sinh Giáo viên chỉ ra cái sai cho học sinh uốn nắn giáo dục các em từ những sai phạm đầu tiên và hướng cho học sinh vào các hoạt động tích cực để tránh sai sót tiếp theo góp phần hình thành nhân cách con người có ích cho xã hội

2.Tổ chức lớp, Đội phải có cơ cấu chặt chẽ Lớp học phải phát huy hết những thành viên tích cực để hỗ trợ cho các học sinh có đạo đức kém Đội phải được tổ chức sinh hoạt thường xuyên hấp dẫn lôi cuốn được những học sinh có đạo đức kém tham gia hoạt động lành mạnh bổ ích

3 Nhà trường phải thường xuyên phối hợp với gia đình Để giúp họ nắm được mục tiêu, nội dung phương pháp giáo dục học sinh

4 Cần nâng cao nghiệp vụ sư phạm của giáo viên nhất là giáo viên chủ nhiệm phải có biện pháp giáo dục thích hợp tránh dùng hình thức giáo dục roi đòn trong giáo dục học sinh

5.Trong việc giáo dục con cái, các bậc cha mẹ cũng nên quan tâm điều chỉnh thái độ tác phong của mình cho phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý Tôn trong nhân cách của các em không đặt ra những yêu cầu ngược với mục tiêu , lẽ sống kinh nghiệm sống của trẻ

Gia đình cần có sự điều chỉnh hành vi thái độ đến với con em, các em muốn cha mẹ trao đổi tin cậy chấp nhận ý kiến của mình; cần