+ SR ngoại lai nhập vào vùng SR hoặc không có SR.. Fansidar hoặc viên SR2 dùng từ ngày thứ 3 hoặc 4 của Chloroquin.. - Chú ý: - Dùng những phác đồ trên phải theo dõi KST và lâm sàng: Nế
Trang 1BỆNH SỐT RÉT ( MALARIA )
(Kỳ 11)
3.1.3 Thuốc diệt giao bào P.falciparum:
Primaquin viên 13,2mg (7,5mg base):
- Liều lượng: 0,5 - 0,7mg base/1 kg/1 lần, 30 - 37mg base/1 ngày, uống 1 lần hoặc chia 2 lần, cho ng 50 kg, uống sau khi lâm sàng tương đối ổn định hoặc
có thể uống cùng với thuốc diệt thể vô tính
- Chỉ định điều trị diệt giao bào với P falciparum cho các trường hợp sau:
+ Bệnh nhân tới vùng không có SR, nhưng có muỗi truyền SR
+ ở vùng SR nhẹ đang thực hiện các biện pháp hạn chế hoặc cắt lan truyền
+ Trong vụ dịch SR đang phát triển, có mật độ muỗi SR cao
+ SR ngoại lai nhập vào vùng SR hoặc không có SR
- Phản chỉ định Primaquin:
+ Phụ nữ mang thai (bào thai thường thiếu G6PD nên dễ tan huyết)
Trang 2+ Trẻ em dưới 4 tuổi
+ Khi có nguy cơ giảm bạch cầu hạt (lupus ban đỏ, viêm khớp dạng thấp họat động v.v )
3.2 Vùng P.falciparum chưa kháng, nghi ngờ có kháng, hoặc kháng nhẹ chloroquin:
- Chloroquin viên 250mg (150mg base): Tổng liều 1500 mg base (cho
người 50 - 60 kg) chia 4 hoặc 5 ngày
Ngày đầu: 4 viên chia 2 lần, cách 4 giờ, hoặc 2 viên uống 1 lần
Sau đó: Mỗi ngày uống 2 viên, uống 1 lần, cho đủ 10 viên, trong 4 - 5 ngày
- Amodiaquin viên 200mg và 600mg base (hydrochlorid), hoặc viên 153,1
mg base (chlorohydrat)
Tổng liều: 1500mg base (10 viên chlorohydrat) chia ra 4 - 5 ngày
Phác đồ dùng: Như Chloroquin
Chú ý: Không dùng vào điều trị dự phòng
Không dùng cho những người có bệnh gan
Trang 3- Sulfadoxin + Pyrimethamin viên có 500mg Sulfadoxin và 25mg
Pyrimethamin (Fansidar hoặc viên SR2)
Tổng liều: 3 viên chia 2 ngày, ngày đầu 2 viên, ngày thứ 2: 1 viên
- Quinin: Liều lượng: 10mg/1kg/1lần (8 mg base), dùng 3 lần 1 ngày, trong
7 ngày
- Chloroquin + Fansidar (hoặc viên SR2): Liều như trên Fansidar hoặc viên SR2 dùng từ ngày thứ 3 hoặc 4 của Chloroquin
- Chú ý:
- Dùng những phác đồ trên phải theo dõi KST và lâm sàng: Nếu KST ngày thứ 2 hoặc 3 ³ ngày đầu, hoặc nếu lâm sàng không đỡ phải chuyển sang thuốc thê đội I hoặc II
- Chloroquin hiện nay ít được dùng với P falciparum nhưng vì tình hình P falciparum kháng thuốc không đồng đều, chưa xác định được ở vùng sâu vùng xa, hơn nữa P.vivax có xu hướng tăng ở một số địa bàn, do đó những phác đồ trên vẫn còn có giá trị sử dụng thăm dò ở những vùng chưa kháng, hoặc nghi ngờ có kháng, những vùng xen kẽ P.falciparum và P.vivax khi gặp ca bệnh không làm được xét nghiệm
4 ĐIỀU TRỊ ĐẶC HIỆU SỐT RÉT DO P.VIVAX:
Trang 44.1 Chloroquin + Primaquin:
- Chloroquin viên 250mg (150 mg base): 2 viên/24giờ x 4 ngày, có công trình nhận thấy rằng dùng 6 viên chia 3 ngày cũng đủ
- Primaquin (diệt thể ngủ trong gan) viên 13,2 mg (7,5 mg base):
0,25 mg base/1kg/24 giờ, trung bình 2 viên/1 ngày
Cả đợt: 10 ngày- 20 viên, nếu đến ngày thứ 7 mà không thấy đau bụng, buồn nôn, nôn, viêm dạ dầy, đái ra huyết cầu tố thì tiếp tục tới 10 ngày
Chú thích: Primaquin có thể dùng từ ngày thứ 1 cùng với Chloroquin hoặc
sau khi hết đợt Chloroquin
Liều Primaquin diệt thể ngủ trong gan của P.vivax tuỳ thuộc độ nhậy cảm của P.vivax ở từng vùng: cao nhất là ấn Độ, tiếp đó là Châu Âu và Địa Trung Hải, thấp nhất ở Đông Nam á, Châu úc và Nam Mỹ, do đó đã được đề nghị những đợt 5 ngày, 14 ngày và 21 ngày
4.2 Chủ trương diệt thể ngủ trong gan của P.vivax và P.ovale:
Chỉ định: + Sốt rét ngoại lai nhập vào vùng lành hoặc vùng SR nhẹ
+ Bệnh nhân từ vùng SR nặng chuyển về vùng SR nhẹ hoặc vùng lành
- Không nên dùng tới 2 đợt diệt thể ngủ trong gan trong 1 quí (3 tháng)
Trang 5- Không chỉ định trong vùng SR nặng: tại đây khó ngăn ngừa tái nhiễm
Chống chỉ định Primaquin:
- Như ở mục 3.1.3
- Không chỉ định đợt Primaquin dài ngày (10 ngày) với người có bệnh gan, thiếu men G6PD, (với người giảm G6PD, có thể dùng phác đồ cách quãng hàng tuần: Mỗi tuần 0,75mg base/1kg, kéo dài 8 tuần)