TĂNG HUYẾT ÁP (Kỳ 2) doc

Đánh giá một bệnh nhân THA Việc thăm khám một bệnh nhân THA nhằm vào 3 mục đích sau: Tìm hiểu nguyên nhân nếu có.. Đánh giá các yếu tố nguy cơ về tim mạch hoặc các rối loạn khác để có

TĂNG HUYẾT ÁP

(Kỳ 2)

B Đánh giá một bệnh nhân THA

Việc thăm khám một bệnh nhân THA nhằm vào 3 mục đích sau:

Tìm hiểu nguyên nhân (nếu có)

Đánh giá các biến chứng (tổn thơng cơ quan đích)

Đánh giá các yếu tố nguy cơ về tim mạch hoặc các rối loạn khác để có thái

độ điều trị đúng mức và tiên lợng bệnh

1 Khai thác bệnh sử bao gồm:

a Khai thác tiền sử THA, thời gian, mức độ THA

b Tiền sử các bệnh tim mạch, các triệu chứng bệnh tim mạch, suy tim, TBMN, bệnh mạch ngoại vi, bệnh thận, tiểu đờng, rối loạn mỡ máu

c Các thói quen, lối sống (béo phì, hút thuốc lá, uống rợu, chế độ ăn nhiều muối ), trình độ giáo dục, điều kiện sống

d Tiền sử gia đình về THA và các bệnh tim mạch

e Các thuốc hạ áp đã dùng và mức độ đáp ứng

2 Thăm khám thực thể:

a Đo HA (nêu trên) Trong một số trờng hợp nghi ngờ cần đo huyết áp các

t thế và đo HA tứ chi

b Khám toàn trạng, chú ý chiều cao, cân nặng

c Thăm khám đáy mắt

d Thăm khám hệ tim mạch, chú ý các tiếng thổi ở tim, nhịp tim, các dấu hiệu suy tim, tiếng thổi ở các mạch máu lớn

e Thăm khám bụng chú ý tiếng thổi ở động mạch chủ hay động mạch thận, thận to hay không, các khối bất thờng ở bụng

3 Các thăm dò cận lâm sàng:

a Các thăm dò thờng quy trong THA là:

Phân tích nớc tiểu

Công thức máu

Sinh hoá máu (điện giải đồ, glucose khi đói, Cholesterol toàn phần và HDL- cholesterol)

Điện tâm đồ 12 chuyển đạo

b Các thăm dò hỗ trợ: nếu cần thì thăm dò thêm:

Creatinin máu, protein niệu 24 giờ, acid uric, LDL-C, Triglycerid trong máu

Nồng độ renin, catecholamin máu trong một số tròng hợp hãn hữu

Siêu âm tim để đánh giá khối lợng cơ thất trái và chức năng thất trái hoặc

có kèm theo bệnh hay các biến chứng tim mạch khác

IV Nguyên nhân tăng huyết áp

Bảng 7-3 Một số nguyên nhân THA thứ phát

Các bệnh về thận:

Viêm cầu thận cấp

Viêm cầu thận mạn

Sỏi thận

Viêm thận kẽ

Hẹp động mạch thận

Các bệnh nội tiết:

U tuỷ thợng thận (Pheocromocytom)

Cushing

Cờng aldosteron

Cờng giáp

Cờng tuyến yên

Các bệnh hệ tim mạch:

Hở van ĐMC (gây THA tâm thu đơn độc) Hẹp eo ĐMC (gây THA chi trên)

Bệnh vô mạch (Takayashu)

Hẹp, xơ vữa ĐMC bụng, ảnh hởng đến động

mạch thận

Do dùng một số thuốc:

Cam thảo

Các thuốc cờng alpha giao cảm (vd các thuốc

nhỏ mũi chữa ngạt )

Thuốc tránh thai

Nguyên nhân khác:

Ngộ độc thai nghén

Rối loạn thần kinh

A Đại đa số THA ở ngời lớn là không có căn nguyên (hay THA nguyên

phát) chiếm tới > 95% Một số yếu tố đợc coi là yếu tố nguy cơ của THA sẽ đợc trình bày sau

B THA thứ phát hay THA có căn nguyên cần đợc chú ý nhất trong các

tr-ờng hợp sau: (Bảng 7-3)

1 Phát hiện ra THA ở tuổi trẻ < 30 hoặc già > 60

2 THA rất khó khống chế bằng thuốc

3 THA tiến triển nhanh hoặc THA ác tính

4 Có biểu hiện bệnh lý cơ quan khác mà có thể là nguyên nhân của THA