Sự hấp thụ nước của rễ pot

Sự hấp thụ nước của rễ Đặc điểm sinh học của hệ rễ thích nghi với chức năng hút nước.. Nhờ có những đặc tính trên, rễ có khả năng sử dụng lượng ẩm phân tán, ít ỏi và chất khoáng khá ng

Sự hấp thụ nước

của rễ

Đặc điểm sinh học của hệ rễ thích nghi với chức năng hút nước.

Qua nghiên cứu của nhiều nhà khoa học cho thấy rễ có khả năng đâm

sâu, lan rộng, khả năng phân nhánh

có bề mặt và độ dài lớn hơn thân và

lá gấp bội

Nhờ có những đặc tính trên, rễ có khả năng sử dụng lượng ẩm phân tán, ít ỏi và chất khoáng khá

nghèo nàn trong môi trường

đất Viện sĩ Macximov (1944) đã nói: "Trái với quan niệm thông

thường hệ rễ không phải đính chặt, bất động trong một miền nhất định nào đó của đất mà luôn luôn di

chuyển về đằng trước tựa như một đàn khổng lồ loài vật nhỏ bé đào liếm quanh mỗi hạt cát gặp

phải và tách những màng nước mỏng dính từ đó Do đó không chỉ nước chảy theo mao quản tới đầu

rễ, mà đầu rễ được trượt theo nước

và vì mục đích đó chúng ủi đào đất một cách mảnh liệt không bỏ sót một ly khối nước nào không sử

dụng Lúc các lớp đất mặt càng

khô, hệ rễ càng ngày càng đâm sâu vào lòng đất"

Hoạt động hút nước và bơm

nước vào rễ

Khả năng hấp thụ tích cực của nước từ đất và đẩy nó vào

lòng mạch lên thân của rễ cây biểu hiện rõ ràng trong hiện tượng rỉ

nhựa và ứ giọt Nhựa rỉ ra có thành phần rất phức tạp Ngoài các muối khoáng trong nhựa còn có các acid hữu cơ, acid amin, đường, protein

và các chất hữu cơ khác Nguyên nhân gây ra hiện tượng rỉ nhựa là

do rễ sản sinh ra áp lực nếu ta đem chỗ cắt gắn liền với áp lực kế thì ta

sẽ đo được áp lực rễ lớn hay bé

Các loài cỏ thường không quá

1 atm, cây gỗ cao hơn ít nhiều Theo White (1949), ngay rễ Cà

chua có trường hợp cây tạo nên

một lực đẩy tới 3-10 atm Trong

cùng một cây có rỉ nhựa nhiều hay

ít phụ thuộc vào trạng thái tuổi,

trạng thái sinh lí, sự sinh trưởng

mạnh hay yếu Đối với loại cây một năm thì sau khi ra hoa hiện tượng rỉ nhựa giảm xuống rõ rệt Chính áp lực rễ đã gây ra quá trình hút nước chủ động cho cây Giải thích cơ chế

áp lực rễ, cho đến nay chưa hoàn

toàn nhất trí Theo một số tác giả,

rễ có thể hút nước chủ động là nhờ

cơ chế thẩm thấu (động cơ dưới)

Thí nghiệm đo áp suất rễ

Hiện tượng ứ giọt có thể thấy được lúc ban mai Vào thời gian ban

đêm khí hậu lạnh, chung quanh không khí được bão hòa hơi

nước, khiến quá trình hoát nước từ

lá bị hạn chế Hiện tượng ứ giọt có tác dụng duy trì sự cân bằng giữa

hấp thu và thoát nước và là dấu

vết còn lại của hình thức trao đối nưóc của tổ tiên thủy sinh xa xưa

Số lượng ứ giọt biến đổi rất lớn, có lúc chỉ có mấy giọt, có lúc trên một

lá trong một buổi tối có đến 10ml nước Thành phần các chất trong nước ứ giọt cũng bao gồm cả chất

vô cơ và hữu cơ

Hai hiện tượng rỉ nhựa và ứ giọt là

do khả năng hút nước và đẩy nước một cách chủ động của rễ lên thân Chúng có lên quan khăng khít với hoạt động sống của cây đặc biệt là quá trình hô hấp

Lúc xử lý hóa chất gây mê (ether, chloroform ) hoặc các độc tố hô hấp (KCN, CO ) ta thấy hiện

tượng rỉ nhựa cũng như ứ giọt bị

đình chỉ Các dẫn liệu chứng tỏ quá trình hút nước chủ động của rễ đòi hỏi tiêu hao năng lượng là một

khâu trong phức hệ các quá trình trao đối chất