Cắt dán được nghĩ đến như một phương tiện để chuyển tải ý nghĩa vào trong một hình ảnh đơn giản của hiện thực với Brecht : chỉ hình ảnh đơn thuần không cho biết nhiều điều về thế giới; p
Trang 1Lịch sử nghệ thuật nhiếp ảnh (II):
Nhiếp ảnh tạo hình là gì ?
H.Peyre
Việc gợi lại những trào lưu nhiếp ảnh thế kỷ 20 sẽ cho phép ta định vị rõ ràng hơn về cái mà ngày nay được gọi là "nhiếp ảnh tạo hình"
1 Chủ nghĩa hiện đại (modernism)
Nghệ thuật tự vượt qua mình trong khuôn khổ nghệ thuật nhưng sự tiên
phong nhằm tói một xã hội lí tưởng
Trào lưu : Cắt dán (từ 1920)
Trang 2(Raoul Hausmann, ABCD (1923-24))
Nội dung
Việc tiên phong sử dụng kỹ thuật cắt dán (montage) thời kỳ giữa hai cuộc chiến tranh thế giới trong những tác phẩm giấy dán của Braque và Picasso; cắt dán và thẩm mỹ của nó có thể coi như là một trong nhưng sợi dây dẫn chủ đạo của sáng tạo nghệ thuật từ 1920
Cắt dán rất nhanh chóng được áp dụng vào nhiếp ảnh thông qua ghép ảnh (photomontage) trong thẩm mỹ của sự vụn vặt và của sự sốc.Ta cũng tìm thấy ý định hội tụ hội họa, nhiếp ảnh và hình họa (drawing), nhiếp ảnh và chữ viết Cắt dán được nghĩ đến như một phương tiện để chuyển tải ý nghĩa vào trong một hình ảnh đơn giản của hiện thực (với Brecht : chỉ hình ảnh đơn thuần không cho biết nhiều điều về thế giới; phải đưa vào những yếu tố ngoại nhiếp ảnh mới dẫn đến một logic của ý nghĩa) Nhiếp ảnh được giải quyết trong ghép ảnh như một chất liệu và như một cử chỉ (thu góp, cắt, dán ) Cử chỉ này đi ngược lại nghệ thuật cổ điển bằng việc yêu cầu cái quyền được hỗn tạp Ở đây có mong ước tạo dựng một trật tự mới của ý nghĩa, và
để đạt được nó, phải từ bỏ những thể hiện cổ điển Nếu như có những yếu tố thị giác mâu thuẫn, đơn giản đó là vì chúng là sự thể hiện của những mâu thuẫn và những căng thẳng của thời hiện đại Những mâu thuẫn phải giữ được sự rộng mở, như một sự rạn nứt, một sự tan vỡ
Ý tưởng này đạt đến cao trào với chủ nghĩa Đa-đa Béc-lin, cái mà trong cuộc chống lại chủ nghĩa biểu hiện Đức (German Expressionism) muốn là một sức mạnh hủy hoại, phế truất vai trò của nghệ sỹ, nâng cao vài trò của người dàn dựng (Hausman, Heartfield), gần gũi với kỹ sư, ngược với cái
Trang 3nhìn sùng bái về nghệ thuật và ngược với tư tưởng linh thiêng : người nghệ
sĩ / người sáng tạo Sự lắp ráp, bóc, thơ-áp phích là những phương pháp mang tính phá hủy Chúng chế nhạo nghệ thuật và những tham vọng của nghệ thuật Heartfield phát triển về một loại mới của người sản xuất nghệ thuật : nghệ sĩ dấn thân với toàn bộ tác phẩm được chuyển tải bởi chức năng
và mục đích xã hội của nó Một loại thẩm mỹ gây sốc được phát triển, với sự trợ giúp bởi sự hùng biện thuyết phục Với Hausmann, ta rơi vào một sân chơi, trong một sự nhận thức, cái sự nhận thức chấp nhận "lệ thuộc vào sự thúc đẩy thị giác và ảo giác tự động" và có thể nhận biết những sự sắp đặt hình thức khác, những "tính tạo hình (plasticity) bị đảo lộn hoàn toàn và bất ngờ" Với John Heartfield, ghép ảnh dẫn dắt đến một không gian giai cấp, tác giả lắp khớp những mảnh vụn của hiện thực để khiến nó trở nên dễ hiểu với người dấn vào sự hỗn loạn của thế gian Tác giả trình bày sự xóa bỏ quan điểm của giai cấp tư sản để thay thế bởi quan điểm của giai cấp vô sản Trong nền ghép ảnh Xô viết (El Lissitzky, Alexander Rodtchenko), đó là một không gian được tiền tuyến hóa, phản phối cảnh chủ nghĩa và phản tự nhiên chủ nghĩa, liên kết văn bản và thị giác Tác giả nhằm tới có một sức mạnh chi phối cao độ nhất có thể trên khán giả Ghép ảnh được định hướng trong tổng thể bởi ngôn ngữ : thơ Đa-đa với Hausmann, khẩu hiệu chính trị với Heartfield hay các tác giả Xô viết Ở Hausman, tựa đề không bao hàm hết ý nghĩa của tác phẩm nhưng, với tư cách là một yếu tố của cắt dán, đem lại một không gian cho chủ quan của mỗi khán giả Ở Heartfield, tựa đề hoặc
là một khẩu hiệu, câu lệnh, hoặc là một trích đoạn của một bài phát biểu, trích dẫn hoặc châm ngôn, như một mảnh hiện thực được dán lên một mảnh của hiện thực mà ở đây chính là bức ảnh Ở những tác giả Xô viết, có sự coi trọng ngôn từ và cách trình bày chúng
Trang 4Mối liên hệ với triết học
Thế giới bị rạn nứt và có thể cải thiện được Chỉ có hành động thơ ca và chính trị song song mới có thể biến đổi nó
Mối liên hệ với sự cạnh tranh của giới không chuyên nghiệp, hay làm thế nào để được nhận biết là một nghệ sĩ ?
Nghệ sĩ là một người dấn thân vẽ ra con đường tới mốc số không của một xã hội mới Người không chuyên nghiệp được coi như một người hưởng lạc thụ động, bị ru ngủ bởi những giá trị của văn hóa tư sản
Mối liên hệ với nghệ thuật
Được coi là tiên phong, cắt dán được chấp nhận một cách khó khăn với truyền thống hiện đại của giáo lý Greenberg về sự thuần khiết của vật liệu (mỹ thuật) Theo lô gích của Greenberg, mỗi loại hình nghệ thuật phải tự giải phong khỏi những qui ước không thuộc về riêng nó để rút ra cái bản chất sâu kín : "cái lĩnh vực riêng biệt và duy nhất của mỗi loại hình nghệ thuật đi đôi với việc chất liệu của nó là duy nhất" Mỗi loại hình nghệ thuật phải tự chắt lọc bằng cách loại bỏ các phương tiện và các tác dụng vay mượn
từ các loại hình nghệ thuật khác Chủ nghĩa hiện đại tin tưởng vào sự tồn tại của bản chất của hội họa, của điêu khắc, của nhiếp ảnh Những sự vượt qua dần dần tạo nên hình dạng của những sự tiền phong (tác giả áp dụng lý
thuyết vào minh chứng cho những tiên phong Mỹ từ 1940) Tư tưởng này có một giá trị thẩm mỹ và vận hành thực tế và vẫn luôn có hiệu lực, nhưng trong khuôn khổ hạn hẹp của phân tích máy móc về những phương thức sử
Trang 5dụng của người nghệ sĩ Ý tưởng về sự vượt qua liên tục trong chất liệu và ngoại lai với các điều kiện xã hội không còn được tin cậy nữa, và những tư tưởng về hòa trộn (lai hóa) cũng gây khó khăn cho nó
Một số tên tuổi
Hausmann, Heartfield, Lissitski
Tuy nhiên, trong thời kì chủ nghĩa hiện đai, công chúng biết đến nhiếp ảnh chủ yếu qua dạng phóng sự
Trang 61920: xự xuất hiện của máy ảnh khổ nhỏ (Leica) hay khổ trung có thể mang theo (Rolleilex) và các hãng ảnh mau chóng tôn vinh huyền thoại về phóng viên nhiếp ảnh
Mối liên hệ với triết học : huyền thoại về "khoảnh khắc quyết định" được
minh họa bởi Cartier-Bresson
Quan niệm về "khoảnh khắc quyết định" được gắn kết với phóng sự và nhiếp ảnh báo chí (tin nhanh, ảnh sốc) Đó là niềm tin vào khả năng của bức ảnh
co thể tái tạo khoảnh khắc tuyệt đối, một sự kiện trong sự trọn vẹn của nó được thể hiện trong một thới khắc duy nhất
Mối liên hệ với sự cạnh tranh của giới không chuyên nghiệp, hay làm sao để được nhận biết là một nghệ sĩ ?
Người phóng viên nhiếp ảnh khác biệt với người không chuyên nghiệp ở chỗ anh ta cho rằng anh ta thể hiện :
- sự hy sinh của chủ quan với mục đích là thông tin,
- khả năng phân tích những quan niệm chính trị và xã hội của các xung đột,
- nhãn quan tuyệt đối để tái tạo lại những phân tích đó trong việc thu lấy
Trang 7Mối liên hệ với nghệ thuật
Cho dù được biết rộng rãi, người phóng viên nhiếp ảnh bị miệt thị trong nghệ thuật Phải nhờ đến các cơ quan văn hóa Mĩ và một số cuộc triển lãm lớn để sự nhận biết mới diễn ra Từ sự nhận biết này sẽ sinh ra khái niệm về tác quyền trong luật của nước Pháp nó dành cho các tòa án tự định nghĩa chất lượng nghệ thuật của các tác phẩm nhiếp ảnh của mỗi cá nhân
2 Sự kết thúc của chủ nghĩa hiện đại
và tư tưởng rằng nghệ thuật đã tự vượt quá khuôn khổ của nghệ thuật Hiện thực đó là khả năng nêu danh
Trào lưu : ý niệm (conceptual) (từ 1965-1969)
Joseph Kosuth
One and three chairs (Etymological)
(1965 - B&W photography)
Nội dung
Trang 81961 : khái niệm về nghệ thuật ý niệm (conceptual art) được sử dụng bởi Henry Flynt Những người theo ý niệm chủ nghĩa nối bước Marcel
Duchamp và ý tưởng rằng một tác phẩm, vượt ra khỏi sự khách quan của hội họa và của điêu khắc, có lẽ chỉ là một ước hiệu và tự phát biểu theo cách thức "đây là nghệ thuật" Ngôn ngữ là một điều kiện cần - và đôi khi là điểu kiện đủ - của tác phẩm Như vậy hình ảnh phải cố tình nghêo nàn, phẳng lặng và trung tính Nó phải là sự đối nghịch của một tấm ảnh vinh quang, hay hào hùng, hay tôn vinh cái đẹp Nhiếp ảnh vì vậy cần phải phẳng lặng, đơn điệu, tầm thường, ước hiệu đơn giản, ngôn ngữ Nó thường đóng vai trò của sụ phá hủy (những thứ bậc áp đặt bởi các lọai hình Mỹ thuật) Nghệ thuật ý niệm sử dụng nhiếp ảnh như để phá vỡ ý tưởng rằng hội hoạ (và ngay sau đó là điêu khắc) mặc nhiên có một sự ưu việt so với những chất liệu khác
Nhiếp ảnh thường bị mắc kẹt trong một "thẩm mĩ của hành chính"
(Benjamin Buchloch), nó sắp xếp, lập hồ sơ, đặt theo xâu chuỗi, lưu trữ theo các phương thức giả pháp luật Nghệ thuật ý niệm chỉ trích tất cả thẩm mĩ tự cho là độc lập, tự đầy đủ, để hướng về một thẩm mĩ của tổ chức hành chính
và pháp luật và sự hợp thức hóa theo thể chế Ở đây liên quan đến việc cắt đứt với quan niệm truyền thống về tác phẩm, với những cách thức quen thuộc về triển lãm, kết liễu quyền bá chủ của thị giác và giác ngộ rằng nghệ thuật trở thành chính chủ đề của nó về tư duy và sự tái định nghĩa bất tận Một "đề nghị nghệ thuật" (chứ không còn là một "tác phẩm") chỉ còn là một
sự trình bày ý định của tác giả, người tuyên bố rằng cái vật đó là nghệ thuật, điều đó xây dựng một định nghĩa về nghẹ thuật Tác phẩm không thể là một cách nhìn về thế giới Nếu tin là như vậy, nó chắc chắn thất bại Tác phẩm tự
Trang 9qui chiếu và không nói điều gì khác ngoài nó
Vào cuối những năm 60, Joseph Kosuth thậm chí tinh giản cách làm của ông
ta hơn nữa bằng việc từ bỏ nhiếp ảnh nhằm triệt để hóa các quan điểm của mình, như thể hình ảnh can thiệp như một vai phụ hay một thứ trang trí vô ích Một số nghệ sĩ khác lên án quan niệm cổ điển về tác phẩm cố định trên toan hay bệ trong điêu khắc Họ cũng tấn công các cơ quan văn hóa chính thống (bảo tàng, galery) băng cách dành lấy hành động (Ben), sự hà hơi nhẹ nhàng (với Fluxus : từ 1 giây, 2 phút hay hơn nữa thì cần phải có một tầm cỡ lớn về biểu hiện và quan niệm), hay là cái gọi là happenning (với Allan Karpow đó là những hoạt động được cấu thành một cách nghiêm ngặt mà ở
đó công chúng được mời cùng tham gia) Trong tất cả tranh cãi đó, chính cơ thể được sử dụng như một chất liệu Tư tưởng nghệ thuật ở đây là tư tưởng một nghệ thuật phản tư sản, nó hòa tan ranh giới giữa nghệ thuật và cuộc sống, nó chấm dứt sự tự trị của tác phẩm và cọ xát nó với thực tại và xã hội
Đó cũng là một phản ứng đối với chủ nghĩa thuần khiết của Clement
Greenberg, cái tôn vinh quyền tự trị, tính thuần khiết của mỗi chất liệu Tác phẩm không còn đóng kín trong nó và trong sự hoàn hảo của nó Tác phẩm
là một hành vi và nó biến đổi - kể cả bằng vũ lực - thể xác và nhận thức của người tham gia Địa điểm của hành vi là một da thịt mới, dung hòa với điều thường hay chịu kiểm duyệt : những ham muốn phi lí, những tâm trạng của thể xác, mồ hôi, những chất lỏng, phân, các nội tạng, lòng ruột, cơ quan sinh dục (một số biến tấu : chủ nghĩa hành động Viên, happenning New York, xu hướng biểu diễn California, Land-art)
Một sự kiện nổi bật : 1970 Triển lãm "Happening and Fluxus" tại Cologne với mục đích thanh lý chính Mĩ Thuật
Trang 10Với xu thế này, nhiếp ảnh là một di chứng của hành động một chứng từ Nhưng tứ hành động chỉ còn lại tấm ảnh Vậy nên vai trò của nó rất quan trọng Đó là một di vật Một số thành viên của xu hướng Land-Art thậm chí
đã từng bán những văn kiện ảnh của những hành động của họ Tuy nhiên, khởi nguồn, đối với những người theo trào lưu ý niệm, nhiếp ảnh là "hình dạng" của một "thái độ" Nó đi vào nghệ thuật nhưng như là một hình ảnh mong manh và yếu ớt, và nghèo nàn nhất có thể Nó không được ngăn cản khán giả trước hết nhìn vào diễn văn
Liên hệ với triết học
Ở đây liên quan hơn hết đến việc lật đổ những trật tự "tư sản" trong Mĩ thuật Nghịch lí thay, cuộc cách mạng trong đài các này không dẫn đến một
mĩ thuật bình dân bởi công chúng không bao giớ hưởng ứng theo những sản phẩm nghệ thuật ý niệm
Mối liên hệ với sự cạnh tranh của giới không chuyên nghiệp, hay làm thế nào để được nhận biết là một nghệ sĩ ?
Các loại máy ảnh trở nên phổ biến đến mức những người không chuyên bắt đầu mua những loại máy ảnh dành cho giới chuyên nghiệp Áp lực cạnh tranh vì thế càng tăng cao Ảnh hưởng của trào lưu ý niệm nở rộ trên những đơn đặt hàng nhà nước và với sự ủng hộ của các cơ quan chức năng Nó dựng nên những mạng lưới quyền lực tổ chức trong lòng các hệ thống nhà nước, Việc sử dụng ngôn ngữ cho phép nó tách ra nhiếp ảnh không chuyên nghiệp, cái không sở hữu điều này Nhiếp ảnh trở nên nghèo nàn nhất có thể
Trang 11để không làm ảnh hưởng đến diễn văn và khơi gợi hơn cả hội họa
Liên hệ với nghệ thuật
Trào lưu ý niệm đã bắt rễ rất sâu trong tương lai của Lịch sử nghệ thuật Nó muốn là một giai đoạn, một sự vượt qua những mưu toan trước đó trong nghệ thuật Trên khía cạnh này, nó vẫn còn thuộc về thời kì Hiện đại và nằm trong những trào lưu tiên phong Nó thậm chí là một dạng cuối cùng
Mặt khác, và điều này là quan trọng nhất, bằng cách sử dụng nhiếp ảnh như
mô hình phản hội họa, tác giả theo trào lưu ý niệm đã đưa nhiếp ảnh vào trong Mĩ thuật
Trào lưu : Phong cách tư liệu (documentary style)
Walker Evans
Kitchen detail, Enfield
New Hampshire
Nội dung
Trang 12Với sự dẫn dắt của Walker Evans rồi Dan Graham, Douglas Huebler và Victor Burgin, phong cách tư liệu đòi hỏi sự ẩn đi của người thao tác, mối quan tâm tới kiến trúc bản xứ, sự nghèo nàn của hình ảnh chụp Những tấm ảnh phải được xem trong một tờ tạp chí đi kèm với một văn bản, với một cách sắp đặt sao cho chúng hòa nhập hoàn toàn trong bài báo Nhiếp ảnh không thể tự cho là một tác phẩm nghệ thuật dưới bất cứ dạng nào Đó là một biến tấu của quan điểm trào lưu ý niệm
Xin trích Jeff Wall : "Ý tưởng rằng một loại hình mĩ thuật đem đến một sự trải nghiệm trực tiếp của những hoàn cảnh hoặc những tương quan chứ
không phải là một thứ trải nghiệm phụ, thứ yếu, là một trong trong những sự canh tân mạnh mẽ của Mĩ thuật trừu tượng Người nhìn không trải nghiệm cái sự "biểu diễn lại" của những thứ vắng mặt, mà từ sự hiện hữu của một thứ, trải nghiệm chính tác phẩm nghệ thuật với tất cả động lực áp lực và sự phức tạp vốn có của nó Sự trải nghiệm trên hết là một sự giao lưu với một thực thể chứ không hẳn là một hình ảnh thông thường Thực thể không mang
sự miêu tả của một thực thể khác quan trọng hơn nó; nói chính xác hơn, nó biến đi để được nhìn nhận giống như cái cách các vật thể và thực thể được nhìn nhận trong những bối cảnh mang nặng cảm xúc về cuộc sống xã hội
Một số tên tuổi
Dan Graham, Walker Evans, Edward Rusha, Robin Collyer, Lynne Cohen
Sự phá bỏ khoảnh khắc quyết định bởi nghệ thuật ý niệm
Trang 13Cái khoảnh khắc đó có thể tồn tại trong một sự kiện lịch sử, một tội ác chẳng hạn nhưng không trong nghệ thuật ý niệm, Ngay cả trong phạm vi phóng
sự, "khoảnh khắc quyết định" đã lùi bước trước sự thể hiện về thời gian trong phóng sự xã hội (Parr, Wapplington) Sự phá bỏ của khoảnh khắc quyết định có thể sẽ dẫn đến cái gu về các "bức ảnh hỏng"
Một số tên tuổi
Valérie Jouve, Jean-Luc Moulène
3 Hậu hiện đại (post-modernism)
Cá nhân không còn là một thứ đồ chơi của các thế lực mạnh hơn của xã hội, chúng ta là đồ chơi của ảo giác về cái khả năng gọi tên
Trào lưu nhiếp ảnh hậu hiện đại (cuối những năm 70)
Trang 14Georges Tony Stoll
Eric dưới chân Tony (5/1994)
Nội dung
Một trong những vấn đề của trào lưu hiện đại là mưu toan quyết liệt, bền bỉ, nhằm bảo vệ tác phẩm nghệ thuật khỏi sự ô nhiễm của nền công nghiệp truyền thông đại chúng, để giữ lấy quyền độc lập và sự thuần khiết, Sau ảnh hưởng của thẩm mĩ trường phái Pop-Art ( Pop-Art (từ 1963) suy tôn thẩm
mĩ hóa các biểu tượng bình dân), những năm 80 đã đặt dấu kết cho tham vọng này : sự mở rộng của nhiếp ảnh trong môi trường nghệ thuật tạo hình
là một nguyên nhân quan trọng : nhiếp ảnh là chất liệu đại chúng về bản chất, dành cho đại chúng Sự cam chịu trở thành qui tắc, các chất liệu không ngừng cọ xát và hòa trộn với nhau: sự cắt ngang (tư tưởng) trở thành một logic của hệ thống Nhiếp ảnh, nghệ thuật gần như bấp bênh nhất, lệ thuộc vào nhiều yếu tố nhất, đã làm lay động những cơ sở của nghệ thuật, hay chính xác hơn là nghệ thuật hiện đại và những tiền lệ lý thuyết: xác định bản
Trang 15chất thuần túy của mỗi chất liệu, đề cao phát minh, tìm kiếm cái mới và sự độc đáo Sự phá bỏ, hệ quả của điều đó, có phần liên quan đến bản tính của chất liệu nhiếp ảnh :
- khả năng tái tạo lặp lại, xâu chuỗi hóa;
- khả năng làm lay động các khái niệm về tác giả, tác phẩm và tính độc đáo
Động lực của trào lưu hậu hiện đại có lẽ là sự di dời "việc sáng tạo đến việc tái tạo" (R Barthes) Thế chỗ cho tác giả, nguốn gốc và địa điểm của ý
nghĩa, có lẽ là "viên thư lại" bị tước bỏ mọi chủ quan, sự xúc động, sự say
mê hay tính khí Nhiếp ảnh, mà những người cổ vũ chính, không ngừng yêu cầu quyền được coi là tác giả, ngang bằng với các họa sĩ, nhà điêu khắc, đạo diễn điện ảnh, thể hiện là chất liệu thích hợp để phá bỏ chức năng tác giả Thậm chí có thể nói nhiếp ảnh đã chiếm lĩnh cánh đồng nghệ thuật chỉ để gài mìn nó, xáo trộn những quan niệm căn bản của nó Đứng trước quan điểm của trào lưu hiện đại, nhiếp ảnh tạo hình đã đem ra những đối lập:
- cái chết của sự "thiêng" ;
- sự kết thúc của đức tin vào tính độc đáo và tính mới mẻ;
- sự phá hủy của chức năng tác giả : những khái niệm truyền thống - và cũng mang đậm tính trào lưu hiện đại - tác giả, tác phẩm, qui trình triển lãm và tính tự trị đã bị chỉ trích rất mạnh mẽ Những điều đó đã dẫn đến việc đặt câu hỏi cho tác phẩm về 2 giá trị căn bản nhất - hình như vậy - : tính xác thực và tính độc đáo của nó
- tính chập chờn của chủ đề : sự phê phán mang theo chiều hướng phá hủy
về thể hiện Một số nhà nhiếp ảnh (Sherrie Levine) thực hiện những bức ảnh của những bức ảnh Đó là một hành động phá hủy chống lại mọi mưu toan
Trang 16về sự "thiêng" trong nhiếp ảnh Có thể nói nó hạ đi giá trị của tính hiếm và như vậy giá trị của các bức ảnh;
- sự không coi trọng tác phẩm được "vay mượn" : chẳng hạn Robert
Rauschenberg xóa đi một bức vẽ của Kooning để phủ lên bằng một trong các tác phẩm của mình Những năm 80 đã nhìn thấy hiện lên ở Mỹ cả một trường phái "thích hợp", để chống lại sự đại trà hóa về văn hóa và hệ tư tưởng thống trị được truyền tải bơi các phương tiện thông tin họ tìm cách phá hủy những "huyền thoại" của xã hội Mỹ (Richard Prince, Barbara
Kruger làm việc trên những "âm bản" để vét bỏ khỏi chúng mọi ý nghĩa của chúng và làm một phê phán về sự thể hiện Cách làm của những người theo trường phái "thích hợp" thường dẫn đến các bức ảnh chứa đựng tính phê phán và chính trị (Kruger, Levine, Prince ở Mĩ);
- hiệu ứng của việc chồng lên, in đè lên;
- việc định hướng lại một cách cố ý về sự thể hiện như một sự đối lập với một thế giới bão hòa hình ảnh (người ta có thể tự hài lòng bằng cách thu lượm, nhóm lại, tái sử dụng một thư mục hình ảnh đã có sẵn (Barbara
Kruger, Sherrie Levine, Peter Fischli et David Weiss) Hành vi nghệ thuật giảm nhẹ đến mức thu gọn lại như đơn giản chỉ là một sự lấy ra, có chút ít chủ động, trong kho tàng bất tận những hình ảnh chung;
- Sự trải rộng của một thứ nhiếp ảnh cố tình phản anh hùng, đùa chơi một cách có hệ thống trên sự tầm thường và sự chế nhạo, sẵn sàng tiếp cận đến thực tế, ăn sâu vào trong sự thường nhật máy móc nhất, mệt mỏi nhất, nhưng không có ý định tôn vinh nó Cần phải giao sự tầm thường, như nó vốn tồn tại, trong trạng thái thuần khiết nhất, cho một ánh mắt, cái mà sẽ không làm
nó thoát khỏi sự tầm thường mà ta có thể hình dung ra là ít tập trung và lơ đễnh, gần như là buồn tẻ Đó là cõi niết bàn của sự tầm thường không mua lại hay thu hồi lại được (Beat Streuli);