Bộ đề thi tn 2023

ĐỌC HIỂU 3,0 ĐIỂM Đọc đoạn trích: “Con đường dưới chân tôi rạn nứt [...] Và cây lúa nuôi tôi từ trứng nước Biết bao năm đội đất nảy mầm Giờ úa vàng không kịp trô bông Dứa dại bao đời chắ

Trang 1

TÀI LIỆU ÔN THI TỐT NGHIỆP

THPT NĂM 2023 GIÁO VIÊN: TRÀN THỊ HÀ MAI

MÔN: NGỮ VĂN

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUẢNG NGÃI TRƯỜNG THCS VÀ THPT PHẠM KIỆT

Trang 2

ĐỀ MINH HỌA CHUẨN 2023 ĐỀ THI THỬ THPT QUỐC GIA NĂM 2023

(Đề bài gồm 01 trang) Thời gian làm bài: 120 phút, không kể thời gian phát đề

Điều đó giúp Jonathan đường hoàng ngồi ở băng ghế sau của xe limousine còn Authur thì ở phía trước cầm lái? Điều gì phân chia mức độ thành đạt của họ? Điều gì giải thích sự khác biệt giữa thành công và thất bại ?

Câu trả lời nằm trong khuôn khổ một cuộc nghiên cứu của trường đại học Standford Những nhà nghiên cứu tập hợp thật đông những trẻ em từ 4 đến 6 tuổi, sau đó đưa chúng vào một căn phòng và mỗi em được phát một viên kẹo Chúng được giao ước: Có thể ăn kẹo ngay lập tức hoặc chờ thêm mười lăm phút nữa sẽ được thưởng thêm một viên kẹo cho sự chờ đợi Một vài em ăn kẹo ngay lúc đó Những em khác thì cố chờ đợi để có phần kẹo nhiều hơn Nhưng

ý nghĩa thực sự của cuộc nghiên cứu chỉ đến mười năm sau đó, qua điều tra và theo dõi sự trưởng thành của các em Các nhà nghiên cứu nhận thấy rằng những đứa trẻ kiên trì chờ đợi phần thưởng đã trưởng thành và thành đạt hơn so với những đứa trẻ vội ăn ngay viên kẹo Điều đó giải thích ra sao? Điểm khác biệt mấu chốt giữa thành công và thất bại không chỉ đơn thuần là việc chăm chỉ hay sở hữu bộ óc của thiên tài mà đó chính là khả năng trì hoãn

những mong muốn tức thời Những người kiềm chế được sự cám dỗ của “ Những viên kẹo ngọt”

trên đường đời thường vươn tới đỉnh cao thành công Ngược lại, những ai vội ăn hết phần kẹo mình đang có thì sớm hay muộn cũng rơi vào cảnh thiếu thốn, cùng kiệt.( ) Có thể nói, cuộc đời như một viên kẹo thơm ngọt, nhưng khi nào thưởng thức và thưởng thức nó như thế nào thì

đó là điều chúng ta phải tìm hiểu.

(Trích Không theo lối mòn - Joachim de Posada & Ellen Singer, NXB Tổng hợp Thành

phố Hồ Chí Minh, 2016, tr 03)

Thực hiện các yêu cầu:

Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích.

Câu 2 Theo tác giả, sự khác biệt cơ bản giữa thành công và thất bại là gì?

Câu 3 Anh/chị hiểu như thế nào về ý kiến “những đứa trẻ kiên trì chờ đợi phần thưởng đã

trưởng thành và thành đạt hơn so với những đứa trẻ vội ăn ngay viên kẹo”?

Câu 4 Thông điệp nào của đoạn trích có ý nghĩa nhất với anh/ chị?

II LÀM VĂN (7,0 điểm)

Trang 3

I ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)

Đọc đoạn trích:

Trong thế giới thay đổi nhanh chóng này, mọi người đều cần có kỹ năng học tập suốt đời Tuy nhiên, kỹ năng này yêu cầu tính tự giác kỷ luật và kiên trì vì mỗi người phải chịu trách nhiệm cho việc học của mình.

Cũng như tập thể dục giúp cho cơ bắp phát triển mạnh mẽ, việc học liên tục làm cho trí não trở nên tích cực, năng động hơn Với họ, học tập suốt đời là quá trình trưởng thành, thay đổi

và thích nghi; thậm chí khi đã lớn tuổi, trí não của họ vẫn còn tỉnh táo Trái lại, có những người

tin rằng việc học dừng lại sau khi họ rời khỏi ghế nhà trường Họ không thích thay đổi, chỉ ưa thích làm theo thói quen, làm cùng một điều mà không suy nghĩ nhiều Đến tuổi trung niên, họ

đã có triệu chứng lãng quên hay dấu hiệu sớm của bệnh Alzheimer.

Có những người có tính tò mò với ham muốn tìm ra mọi thứ Họ không chấp nhận điều họ được nói cho biết, mà tự nghiên cứu cho đến khi họ hiểu đầy đủ Họ tin rằng học từ người khác

là hời hợt, còn tự tìm hiểu thì tốt hơn Họ tích cực làm theo cách riêng của mình để học được nhiều hơn, cho đến khi họ hiểu mọi thứ Họ đặt ra các câu hỏi giúp họ đưa tri thức mới vào bối

cảnh rộng lớn hơn Họ muốn phát triển các quy tắc và công thức trong tâm trí họ về cách mọi thứ khớp nối với nhau Với họ, học tập suốt đời là quá trình thám hiểm để thỏa mãn nhu cầu hiểu biết của họ.

(Trích Bước ra thế giới, Giáo sư John Vu, NXB Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh, 2019, tr

97)

Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính trong đoạn trích.

Câu 2 Theo tác giả, việc học liên tục tác động như thế nào đến trí não của con người?

Câu 3 Nêu tác dụng của biện pháp tu từ so sánh được sử dụng trong câu Với họ, học tập suốt

đời là quá trình thám hiểm để thỏa mãn nhu cầu hiểu biết của họ.

Câu 4 Những bài học về lẽ sống anh/chị rút ra sau khi đọc đoạn trích?

Trong bài thơ Đất Nước, nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm viết:

Đất là nơi anh đến trường

Nước là nơi em tắm

Đất Nước là nơi ta hò hẹn

Đất Nước là nơi em đánh rơi chiếc khăn trong nỗi nhớ thầm.

Đất là nơi con chim phượng hoàng bay về hòn núi bạc.

Nước là nơi con cá ngư ông móng nước biển khơi.

Trang 4

Thời gian đằng đẵng

Không gian mênh mông

Đất Nước là nơi dân mình đoàn tụ.

(Ngữ văn 12, Tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2020, tr 118, 119)

Cảm nhận của anh/chị về đoạn thơ trên Từ đó, nhận xét vẻ đẹp chất liệu văn hóa dân giantrong

thơ Nguyễn Khoa Điềm

-HẾT

Trang 5

-ĐỀ MINH HỌA CHUẨN 2023 ĐỀ THI THỬ THPT QUỐC GIA NĂM 2023

(Đề bài gồm 01 trang) Thời gian làm bài: 120, phút, không kể thời gian, phát đề

5

Trong mỗi chú bé đều âm ỉ giấc mơ bay lên Tôi cũng thế Em chắc vẫn còn nuôi giấc

mơ đó Nhưng khi lớn lên, đôi khi những tầng mây thâm thấp thôi cũng khiến ta như bị che khuất tầm nhìn Tệ hơn, những tầng mây sũng nước thậm chí có thể che khuất cả những giấc

mơ, đè nén khát vọng của mỗi người Một ngày mây mù có thể khiến ta yếu ớt và bi lụy Một chút thất bại cũng giống như mây mù kéo đến, có thể làm em rút vào tổ kén bi quan Ai đó nói rằng cách tốt nhất để hóa giải khó khăn là đi xuyên qua nó Đi xuyên qua mây mù bằng giấc

mơ phi công giữ gìn từ thơ bé Đi xuyên qua gian khó bằng lòng lạc quan Đi xuyên qua u mê bằng khao khát hướng đến trí tuệ, thông sáng Đi xuyên qua thất bại bằng sự điềm đạm trưởng thành.

Vì triệu năm đã là như thế, cuộc đời có hôm nắng đẹp, có ngày mưa dầm, có tuần mây đen như đè nặng, có khoảnh khắc u ám tối dạ, rỗng đầu, nhưng mặt trời vẫn mọc mỗi sớm mai.

Không phải ai cũng trở thành phi công lái Airbus hay Boeing đúng y như giấc mơ tuổi nhỏ Nhưng ai cũng có thể học cách giữ cho mình giấc mơ bay xuyên qua những tầng mây, đón nắng

rọi sáng tâm hồn khiến nụ cười luôn nở trên môi.

(Dan theo Hà Nhân, Bay xuyên những tầng mây, NXB Văn học 2016, tr 98)

Thực hiện các yêu cầu sau:

Câu 1: Xác định phương thức biểu đạt chính trong đoạn trích.

Câu 2: Theo tác giả, làm thế nào để hóa giải những khó khăn trong cuộc sống?

Câu 3: Nêu hiệu quả nghệ thuật của biện pháp liệt kê trong câu: “Vì triệu năm đã là như thế,

cuộc đời có hôm nắng đẹp, có ngày mưa dầm, có tuần mây đen như đè nặng, có khoảnh khắc u

ám tối dạ, rỗng đầu, nhưng mặt trời vẫn mọc mỗi sớm mai”

Câu 4: Anh/ chị có đồng ý với ý kiến: “Ai cũng có thể học cách giữ cho mình giấc mơ bay

xuyên qua những tầng mây, đón nắng rọi sáng tâm hồn khiến nụ cười luôn nở trên môi”

Áo bào thay chiếu anh về đất Sông Mã gầm lên khúc độc hành”

Trang 6

6

(Trích “Tây Tiến” - Quang Dũng, Ngữ văn 12, tậpl, NXB Giáo dục, 2008, tr.89)

Cảm nhận của anh/chị về đoạn thơ trên Từ đó, rút ra nhận xét âm hưởng bi tráng về hìnhtượng

người lính trong thơ Quang Dũng

Trang 7

ĐỀ THI THỬ THPT QUỐC GIA NĂM 2023 Môn thi: NGỮ VĂN

Thời gian làm bài: 120, phút, không kể thời gian, phát đề

chiếm và bao phủ lên những điều tuyệt vời ta đang có Ngược lại nếu ta can đảm đương đầu và

chiếu rọi ánh sáng vào những vùng tối tăm, bóng tối sẽ lùi lại và tan biến.

Thật vậy, sự trưởng thành của mỗi người phụ thuộc vào sự dũng cảm đối mặt với thử thách

- những thử thách không chỉ ở thế giới bên ngoài mà còn ở thế giới nội tâm Bóng tối sẽ không thể tồn tại nếu ta phơi bày nó trước ánh sáng của sự thiện tâm, lòng nhân hậu và sự khoan dung, bởi chẳng có bóng tối nào trên thế gian này có sức mạnh và quyền năng to lớn bằng tình yêu.

(Tian- Dayton, Ph, D, Quên hôm qua sống cho ngày mai, NXB Tổng hợp TPHCM, Tr

129)

Câu 1: Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích trên.

Câu 2: Theo tác giả để hạnh phúc luôn mỉm cười ta phải làm gì?

Câu 3: Nêu hiệu quả của phép liệt kê được sử dụng trong đoạn trích.

Câu 4: Em có đồng tình với quan điểm: Sự trưởng thành của mỗi con người phụ thuộc

vào sự dũng cảm đối mặt với thử thách?

II L À M VĂN (7,0 điêm)

Thương nhau, chia củ sắn lùi Bát cơm sẻ nửa, chăn sui đắp cùng.

Nhớ người mẹ nắng cháy lưng Địu con lên rẫy, bẻ từng bắp ngô.

Trang 8

8

Kìa cái bông hoa làm con ngã

Kìa tiếng chim sẻ cười làm con nín khóc

Kìa cái nắng dắt con dạo chơi

Cha mẹ đi làm, con một mình tha thẩn

Ngã, đứng dậy, khóc, cười một mình

Bốn mươi tuổi rồi, lắm khi

Cha cũng ngã, đứng dậy, khóc cười một mình

Cuộc đời cha dễ đâu toàn vẹn

(“Buổi đầu” Thơ Nguyễn Khoa Điềm, tuyển tập 40

Câu 1: Xác định thể thơ của văn bản.

Câu 2: Xác định 02 biện pháp tu từ được sử dụng trong văn bản?

Câu 3: Anh chị hiểu như thế nào về hình ảnh: “ngã, đứng dậy, khóc cười một mình ” trong

những

câu thơ sau:

“Cha mẹ đi làm, con một mình tha thẩn Ngã, đứng dậy, khóc, cười một mình

Bốn mươi tuổi rồi, lắm khi Cha cũng ngã, đứng dậy, khóc cười một mình”

Câu 4: Anh chị có suy nghĩ gì về niềm mong đợi của cha trong những câu thơ:

Con hãy nắm chắc thế giới này trong hai tay Ngay tự buổi đầu:

Những chim, Những hoa, Những nắng

núi, thì mỗi lúc mà ngồi tàu bay trên chiều cao mà nhìn xuống đất nước Tổ quốc bao la, càng thấy quen

thuộc với từng nét sông tãi ra trên đại dương đá lờ lờ bóng mây dưới chân mình Con Sông Đà tuôn dài

tuôn dài như một áng tóc trữ tình, đầu tóc chân tóc ẩn hiện trong mây trời Tây Bắc bung nở hoa ban hoa gạo tháng hai và cuồn cuộn mù khói núi Mèo đốt nương xuân Tôi đã nhìn say sưa làn mây mùa xuân bay trên Sông Đà, tôi đã xuyên qua đám mây mùa thu mà nhìn xuống dòng nước Sông Đà Mùa xuân dòng xanh ngọc bích, chứ nước Sông Đà không xanh màu xanh canh hến của Sông Gâm, Sông Lô.

Mùa thu nước Sông Đà lừ lừ chín đỏ như da mặt một người bầm đi vì rượu bữa, lừ lừ cái màu đỏ giận

Xa con Cha đau đáu nhớ thương Cha gọi thầm:

Nỗi chịu đựng của cha ơi Niềm mong đợi xót xa của cha ơi Con hãy nắm chắc thế giới này trong hai tay

Ngay tự buổi đầu:

Những chim, Những hoa, Những nắng

Trang 9

9

dữ ở một người bất mãn bực bội gì mỗi độ thu về Chưa hề bao giờ tôi thấy dòng sông Đà là đen như thực dân Pháp đã đè ngửa con sông ta ra đổ mực Tây vào mà gọi bằng một cái tên Tây láo lếu, rồi cứ thế màphiết vào bản đồ lai chữ”.

(Trích Người lái đò Sông Đà - Nguyễn Tuân, tr.190-191, Ngữ văn 12, Tập một, NXB Giáo dục

Có lúc bỗng phong ba dữ dội Mưa đổ ào như thác dồn trăm lối Giấc mơ xưa có chớp giật, sấm gầm Trang sử nhỏ nhà trường bỗng hóa mưa giông Nghe như tiếng của cha ông dựng nước Truyền con cháu phải ngẩng cao mà bước Nghe như lời cây cỏ, gió mưa

Đang hát tiếp bài ca bất khuất ngàn xưa”

(Nhớ mưa quê hương - Lê Anh Xuân)

Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích trên.

Câu 2 Chỉ ra biện pháp tu từ trong câu: “Những đêm ta nằm nghe mưa hát, mưa ơi ”

Câu 3 Anh/chị hiểu như thế nào về những câu thơ sau:

“Trang sử nhỏ nhà trường bỗng hòa mưa giông Nghe như tiếng của cha ông dựng nước”

Câu 4 Thông điệp mà anh/chị tâm đắc nhất qua đoạn trích trên là gì?

bên kia vách Có quãng con nai con hỗ đã có lần vọt từ bờ này sang bờ kia Ngồi trong khoang đò qua quãng ấy, đang mùa hè mà cũng thấy lạnh, cảm thấy mình như đứng ở

hè một cái ngõ mà ngóng vọng lên một khung cửa nào trên cái tầng nhà thứ mấy nào vửa tắt phụt đèn điện.

Trang 10

1 0

Lại như quãng mặt ghềnh Hát Loóng, dài hàng cây số nước xô đá, đá xô sóng, sóng xô gió, cuồn cuộn luồng gió gùn ghè suốt năm như lúc nào cũng đòi nợ suýt bất cứ

người lái đò Sông Đà nào tóm được qua đấy Quãng này mà khinh suất tay lái thì cũng

dễ lật ngửa bụng thuyền ra.

Lại như quãng Tà Mường Vát phía dưới Sơn La Trên sông bỗng có những cái hút nước giống như cái giếng bê tông thả xuống sông để chuẩn bị làm móng cầu Nước

ở đây thở và kêu như cửa sống cái bị sặc Trên mặt cái hút xoáy tít đáy, cũng đang quay

Trang 11

1 1

lừ lừ những cánh quạ đàn Không thuyền nào dám men gần những cái hút nước ấy, thuyền nào qua cũng chèo nhanh để lướt quãng sông, y như ô tô sang số ấn ga cho nhanh để vút qua một quãng đường mượn cạp ra ngoài bờ vực Chèo nhanh và tay lái cho vững mà phòng qua cái giếng sâu, những cái giếng sâu nước ặc ặc lên như rót dầu sôi vào Những bè gỗ rừng đi nghênh ngang vô ý là những cái giếng hút ấy nó lôi tụt xuống Có những thuyền đã bị cái hút nó hút xuống, thuyền trồng ngay cây chuối ngược

rồi vụt biến đi, bị dìm và đi ngầm dưới lòng sông đến mươi phút sau mới thấy tan xác ở khuỷnh sông dưới Tôi sợ hãi mà nghĩ đến một anh bạn quay phim táo tợn nào muốn truyền cảm giác lạ cho khán giả, đã dũng cảm ngồi vào một cái thuyền thúng tròn vành rồi cho cả thuyền cả mình cả máy quay xuống đáy hút Sông Đà-từ đây cái hút nhìn ngược lên vách thành hút mặt sông chênh nhautới một cột nước cao đến vài sải Thế rồi

thu ảnh Cái thuyền xoay tít, những thước phim màu cũng quay tít, cái máy lia ngược contre-plonggée lên một cái mặt giếng mà thành giếng xây toàn bằng nước sông xanh

ve một áng thuỷ tinh khối đúc dày, khối pha lê xanh như sắp vỡ tan ụp vào cả máy cả người quay phim cả người đang xem Cái phim ảnh thu được trong lòng giếng xoát tít đáy, truyền cảm lại cho người xem phim kí sự thấy mình đang lấy gân ngồi giữ chặt ghế

như ghì lấy mép một chiếc lá rừng bị vứt vào một cốc pha lê nước khổng lồ vừa rút lên cái gậy đánh phèn.

(Người lái đò sông Đà, Nguyễn Tuân, SGK Ngữ văn 12, tập 1, NXB GD,

Trang 12

Thời gian làm bài: 120 phút, không kể thời gian phát đề

ĐỀ MINH HỌA CHUẨN

2023

ĐỀ SỐ 07

(Đề bài gồm 01 trang)

1 2

Câu 1 (0.75 điểm): Hãy xác định thể thơ của đoạn trích trên.

Câu 2 (0.75 điểm): Sự khô cằn và thiếu nước của vùng đất nơi tác giả sống được gợi ra qua những hình ảnh nào? Câu 3 (1.0 điểm): Nêu hiệu quả của phép nhân hoá được sử dụng trong đoạn trích sau:

“Đào bằng nôi đau của con đường rạn nứt Bằng sự trả ơn cây lúa nuôi mình

I ĐỌC HIỂU (3,0 ĐIỂM)

“Con đường dưới chân tôi rạn nứt

[ ] Và cây lúa nuôi tôi từ trứng nước

Biết bao năm đội đất nảy mầm

Giờ úa vàng không kịp trô bông

Dứa dại bao đời chắn bão dông

Cho cuộc sống đảo này yên ôn

Giờ bàng gai nhìn tôi trách móc

Rặng phi lao chăng còn reo hát

(Hàng cây mà anh đi dạo cùng em)

Cây giận rồi gió cũng lặng im

Biết chạy đâu chạy đâu cho yên

Giữa mảnh đất của mình sinh đẻ

Tôi chợt nghĩ đến bàn tay và xấu hô

Đã lâu rồi tôi quên có bàn tay!

Chúng tôi đào, đào suốt đêm ngày Moi đất đá để tìm ra nước Đào bằng nôi đau của con đường rạn nứt Bằng sự trả ơn cây lúa nuôi mình Bằng màu xanh đời được hồi sinh Bằng lời trách cây dứa gai thiếu nước Bằng nôi giận hàng phi lao không hát Chúng tôi đào bằng nôi khát lòng tin Nước đây rồi, ơi bạn bè anh em!

Chúng tôi vục trăm gầu nước mát Trận mưa này mưa từ lòng đất Trận mưa này, mưa của chúng tôi”

(Trích “Cơn mưa không phải của mình”, Xuân Quỳnh - thơ

và đời, Vân Long, NXB Văn hoá thông tin, 2004, tr 38)

Trang 13

ĐỀ MINH HỌA CHUẨN

Bằng màu xanh đời được hồi sinh

Bằng lời trách cây dứa gai thiếu nước

Bằng nôi giận hàng phi lao không hát

Chúng tôi đào bằng nôi khát lòng tin ”

Câu 4 (0.5 điểm): Anh chị rút ra bài học gì cho bản thân từ nội dung hai câu thơ sau?

Trận mưa này mưa từ lòng đất Trận mưa này, mưa của chúng tôi

Con Sông Đà gợi cảm Đối với môi người, Sông Đà lại gợi một cách Đã có lần tôi nhìn Sông Đà như một cố nhân Chuyến ấy ở rừng đi núi cũng đã hơi lâu đã thấy thèm chô thoáng Mải bám gót anh liên lạc, quên

đi mất là mình sắp đô ra Sông Đà Xuống một cái dốc núi, trước mắt thấy loang loáng như trẻ con nghịch chiếu gương vào mắt mình rồi bỏ chạy Tôi nhìn cái miếng sáng lóe lên một màu nắng tháng ba Đường thi “Yên hoa tam nguyệt há Dương Châu ” Bờ sông Đà, bãi Sông Đà, chuồn chuồn bươm bướm trên Sông Đà Chao ôi, trông con sông, vui như thấy nắng giòn tan sau kì mưa dầm, vui như nối lại chiêm bao đứt quãng Đi rừng dài ngày rồi lại bắt ra Sông Đà, đúng thế, nó đằm đằm ấm ấm như gặp lại cố nhân, mặc dầu người cố nhân ấy mình biết là lắm bệnh mà chứng, chốc dịu dàng đấy, rồi lại bản tính và gắt gỏng thác lũ ngay đấy

(Nguyễn Tuân, Người lái đò Sông Đà (trích), Ngữ văn 12, tập một, NXB GDVN, 2019, tr 186 - 187)

Trang 14

1 4

Cảm nhận về vẻ đẹp của con sông Đà trong đoạn trích trên Từ đó, nhận xét về chất thơ trong đoạn trích.

■ ■ ’ HẾT

I Đọc hiểu (3,0 điểm)

Người ta thường nói: “Trời không tạo ra người đứng trên người và cũng không tạo ra người đứng dưới người” Kể từ khi tạo hóa làm ra con nqười thì tất cả sinh ra đều bình đẳng, mọi người đều có tư cách, có địa vị như nhau, không phân biệt đẳng cấp

trên dưới, giàu nghèo.

Loài người - chúa tể của muôn loài - bằng hoạt động trí óc và hoạt động chân tay mà biến mọi thứ có trên thế gian thành vật có ích cho bản thân mình Nhờ thế mà thỏa mãn được nhu cầu ăn, mặc, ở, sống tự do theo ý muốn và không làm phiền, làm cản trở cuộc sống của đồng loại ( ) Vậy mà nhìn rộng ra khắp xã hội, cuộc sống con người luôn có những khoảng cách một trời một vực Đó là khoảng cách giữa người thông minh và kẻ đần độn; giữa người giàu và người nghèo; giữa tầng lớp quý tộc và tầng lớp hạ đẳng.

Như thế là tại làm sao? Nguyên nhân thực ra rất rõ ràng Cuốn sách dạy tu thân

“Thực ngữ giáo” có câu: “Kẻ vô học là người không có tri thức, kẻ vô tri thức là người

ngu dốt” Câu nói trên cũng có thể hiểu: sự khác nhau giữa người thông minh và kẻ đần

độn là ở chỗ có học hay vô học mà thôi.

Như tôi đã đề cập: ở con người vốn dĩ không có chênh lệch sang hèn, giàu nghèo Vì thế có thể nói rằng: người chịu khó học, hiểu biết nhiều sẽ trở thành người quan trọng, sống sung túc; người vô học sẽ trở thành con người thấp hèn, nghèo khổ (Khuyến học, Fukuzawa Yukichi - Phạm Hữu Lợi dịch, NXB Thế giới, 2017, tr.24)

Thực hiện yêu cầu sau:

Câu 1 Chỉ ra những khoảng cách được tác giả nói đến trong đoạn trích

Câu 2 Theo tác giả, nguyên nhân nào đã tạo ra những khoảng cách đó?

Câu 3 Anh/ chị hiểu như thế nào về câu nói Trời không tạo ra người đứng trên người

và cũng không tạo ra người đứng dưới người ?

Câu 4 Theo anh/chị, học vấn có phải là yếu tố duy nhất quyết định đẳng cấp sang hèn, giàu nghèo trong xã hội hiện nay không?

P HẦN II: L À M VĂN (7.0 điểm)

Trong đoạn trích Đất Nước, Nguyễn Khoa Điềm viết:

Khi ta lớn lên Đất Nước đã có rồi

Đất Nước có trong những cái “ngày xửa ngày xưa.”

Trang 15

1 5

mẹ thường hay kể Đất Nước bắt đầu với miếng trầu bây giờ bà ăn

Đất Nước lớn lên khi dân mình biết trồng tre mà đánh giặc

Tóc mẹ thì bới sau đầu

Cha mẹ thương nhau bằng gừng cay muối mặn

Cái kèo, cái cột thành tên

Hạt gạo phải một nắng hai sương xay, giã, giần, sàng

Đất Nước có từ ngày đó

(Ngữ văn 12, tập 1, NXB Giáo dục Việt Nam, 2006, tr.118)

Cảm nhận đoạn thơ trên Từ đó, nhận xét về việc vận dụng chất liệu văn học dân giantrong thơ Nguyễn Khoa Điềm

Trang 16

1 6

ĐỀ THI TN THPT NĂM 2020

' ĐỀ SỐ 09

(Đề bài gồm 02 trang)

I ĐỌC HIỂU (3,0 điểm) Đọc đoạn trích:

Không cần ngôn ngữ, mọi sự sống nhỏ nhoi trong tự nhiên đều dạy cho loài người chúng ta biết tầm quan trọng của việc "sống hết mình ở thời khắc này” Chẳng hạn tại vùng Tsunoda thuộc Bắc cực, giữa mùa hè ngắn ngủi, các loài thực vật đua nhau nảy mầm, nở thật nhiều hoa, kết hạt, chen chúc vươn

mình trong khoảng không với mảnh đời thật ngắn ngủi Có lẽ chúng chuẩn bị sẵn sàng để đối phó với mùa đông dài khắc nghiệt sắp tới và phó thác sinh mạng mình cho tự nhiên Rõ ràng là chúng thực sự sống hết mình cho hiện tại, không ảo tưởng, không phân tâm.

Ngay cả ở vùng sa mạc khô cằn Sahara, nơi mà mỗi năm chỉ có một hai cơn mưa, nhưng mỗi khi

có những giọt nước mưa hiểm hoi trút xuống thì các loài thực vật lại vội vã nảy mầm và nở hoa Và trong khoảng thời gian từ một đến hai tuần ngắn ngủi, chúng ra hạt, oằn mình chịu đựng trong cát, trong cái nóng như thiêu như đốt, tiếp tục sống chờ đến trận mưa sau để nòi giống của chúng sẽ lại trỗi

dậy Quả thật là muôn loài trong tự nhiên đều sống hết mình, sống nghiêm túc trong từng khoảnh khắc,

trong suốt khoảng thời gian sống được hạn định.

Sống hết mình cho hiện tại sẽ đưa sự sống, dù nhỏ bé, vươn đến ngày mai Vậy thì loài người chúng

ta lại càng phải biết trân trọng cuộc sống mỗi ngày để không thua kém cỏ cây muông thú

(Trích Cách sống: từ bình thường trở nên phi thường, Inamori Kazuô,

Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chỉnh được sử dụng trong đoạn trích.

Câu 2 Theo đoạn trích, các loài thực vật ở vùng Tsunoda thuộc Bắc cực sinh trưởng như thế nào giữa

mùa hè ngắn ngủi?

Câu 3 Chỉ ra những điểm tương đồng về sự sống của các loài thực vật ở vùng Tsunoda thuộc Bắc cực

và ở vùng sa mạc Sahara trong đoạn trích.

Câu 4 Anh/Chị có đồng tình với nhận định của tác giả “Sống hết mình cho hiện tại sẽ đưa sự sống, dù

nhỏ bé, vươn đến ngày mai”? Vì sao?

Câu 1 (2,0 điểm)

Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày

suy nghĩ của bản thân về sự cần thiết phải trân trọng cuộc sống mỗi ngày.

Câu 2 (5,0 điểm) : Phân tích tư tưởng Đất Nước của Nhân dân được nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm thể

Họ đã sống và chết Giản dị và bình tâm Không ai nhớ mặt đặt tên Nhưng họ đã làm ra Đất Nước

Họ giữ và truyền cho ta hạt lúa ta trồng

Họ chuyển lửa qua mỗi nhà, từ hòn than qua con cái

Họ truyền giọng điệu mình cho con tập nói

Họ gánh theo tên xã, tên làng trong mỗi chuyến đi dân

Họ đắp đập be bờ cho người sau trồng cây hải trải

Có ngoại xâm thì chống ngoại xâm.

Có nội thà thì vùng lên đánh bại

hiện trong đoạn trích sau:

Em ơi em

Hãy nhìn rất xa

Vào bốn nghìn năm Đất Nước

Năm tháng nào cũng người người lớp lớp

Con gái, con trai bằng tuổi chúng ta

Cần cù làm lụng

Khi có giặc người con trai ra trận

Người con gái trở về nuôi cái cùng con

Ngày giặc đến nhà thì đàn bà cũng đánh

Nhiều người đã trở thành anh hùng

Nhiều anh hùng cả anh và em đều nhớ

Nhưng em biết không

Có biết bao người con gái, con trai

Trong bốn nghìn lớp người giống ta lửa tuổi

Trang 17

1 7

Để Đất Nước này là Đất Nước Nhân dân

Đất Nước của Nhân dân, Đất Nước của ca dao thần thoại

Trang 18

1 8

I ĐỌC HIỂU (3,0 ĐIỂM)

Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu:

Đôi khi ta buộc mình vào những giấc mơ nghe có vẻ to lớn nhưng thực chất thì trống rỗng.

Có thể do ta quá bận rộn đến nỗi không tin được là ta có khả năng sống với những ước muốn sâu sắc nhất và thật nhất của ta Sự thực là ngay tại đây, trong đời sống hằng ngày, mỗi hơi thở, mỗi bước chân là những điều cụ thể để biến giấc mơ thành hiện thực Nhưng thay vào đó, nếu ta đeo đuổi những giấc mơ được làm sẵn mà người ta lừa bịp, quảng cáo, và thuyết phục mình rằng đây

là “chiếc nhẫn ” tốt nhất, đẹp nhất, thì ta sẽ hy sinh thời gian quý báu của ta, thời gian mà ta được hiến tặng để sống và thương yêu, để đổi lấy những tham vọng trống rỗng không mang một ý nghĩa đích thực nào

( ) Có thể giấc mơ của ta không trở thành hiện thực và ta nghĩ rằng ta cần phải làm thêm, suy nghĩ thêm hoặc tìm thêm phương pháp mới Nhưng thực tế, cái ta cần không phải là thêm mà

là bớt lại, bớt những tiếng ồn trong đầu và những tiếng ồn từ bên ngoài, để ta có không gian cho ước mơ đích thực nhất của trái tim ta được nảy mầm và phát triển.

(Trích Không gian thực hiện giấc mơ, Thích Nhất Hạnh, Tĩnh Lặng, NXB Thế giới, 2018, tr 63 - 65)

Câu 1: Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích.

Câu 2: Chỉ ra hai sai lầm của con người trên hành trình thực hiện giấc mơ (theo tác giả).

Câu 3: Anh/Chị hiểu như thế nào về những giấc mơ được làm sẵn nói đến trong văn bản?

Câu 4: Thông điệp mà anh/chị cảm thấy có ý nghĩa nhất được rút ra từ đoạn trích trên là gì?

Tiếng ai tha thiết bên cồn Bâng khuâng trong dạ, bồn chồn bước đi

Áo chàm đưa buổi phân li Cầm tay nhau biết nói gì hôm nay "

(Trích Việt Bắc, Tố Hữu, Ngữ Văn 12, tập 1, tr 109, )

Cảm nhận của anh/chị về tình cảm đẹp đẽ giữa bộ đội miền xuôi và người dân Việt Bắc qua đoạn thơ trên Từ đó, nhận xét ngắn gọn về tính dân tộc được thể hiện qua đoạn thơ.

Trang 19

1 9

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI TÓT NGHIỆP TRUNG HỌC PHỔ THÔNG NĂM 2020-ĐỢT 2

Thời gian làm bài: 120 phút, không kể thời gian phát đề

Chỉ những ai dám tin mình có thể làm được những việc tưởng chừng bất khả thì mới thực

sự cáng đáng được công việc! Trái lại, những người thiếu niềm tin thì chẳng bao giờ đạt được

gì cả Niềm tin cho ta sức mạnh để thực hiện mọi điều du khó khăn nhất.

Trong cuộc sống hiện đại ngày nay, niềm tin có thể giúp ta làm được nhiều việc lớn hơn

cả dịch chuyển một ngọn núi Chẳng hạn như trong thám hiểm vũ trụ, yếu tố quan trọng nhất, cũng là yếu tố cần thiết nhất, chính là niềm tin vào khả năng nhân loại có thể làm chủ được khoảng không bao la ấy Nếu không có niềm tin vững chắc vào khả năng con người du hành trong không gian, các nhà khoa học đã không thể có đủ lòng dũng cảm, niềm đam mê và sự nhiệt tình để biến điều đó thành sự thật Trong việc đối diện với ung thư cũng vậy, niềm tin vào khả năng chữa khỏi căn bệnh nan y này đã tạo động lực lớn lao giúp con người tìm ra nhiều phác đồ điều trị Hoặc vào trước năm 1994, người ta bàn luận xôn xao chung quanh việc xây dựng đường hầm xuyên biển Manche nối liền nước Anh với lục địa châu Âu, dài trên 50 km, với e ngại đó là một đại dự án viển vông Quả thực, dự án xuyên biển Manche được khởi đầu với không ít sai lầm, nhưng cuối cùng đã thành công vào năm 1994, trở thành đường hầm dưới

biển dài nhất thế giới Chính niềm tin kiên trì là động lực quan trọng dẫn đến sự ra đời của đường hầm biển Manche, mà Hiệp hội Kỹ sư Dân dụng Mỹ gọi đó là một trong bảy kỳ quan thế

giới hiện đại.

(Trích Dám nghĩ lớn, David J.Schwartz, Ph.D) NXB Tổng hợp Thành phố Hồ ChíMinh,

2019, tr.19-20)

Câu 2 Theo đoạn trích, người ta e ngại điều gì khi xây dựng đường hầm xuyên biển Manche? Câu 3 Chỉ ra điểm tương đồng về cơ sở làm nên thành công trong thám hiểm vũ trụ và xây

dựng đường hầm xuyên biển Manche được nêu trong đoạn trích

Câu 4 Anh Chị có đồng tình với ý kiến: “Niềm tin cho ta sức mạnh để thực hiện mọi điều dù

khó khăn nhất”? Vì sao?

I LÀM VĂN (7,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm): Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết một đoạn văn

(khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của bản thân về sự cần thiết phải có niềm tin vào cuộcsống

Câu 2 (5,0 điểm) Phân tích khung cảnh hùng tráng của Việt Bắc trong kháng chiến được

Những đường Việt Bắc của ta Đêm đêm rầm rập như là đất rung Quân đi điệp điệp trùng trùng Anh sao đấu súng bạn cùng mũ nan.

Dân công đỏ đuốc từng đoàn Bước chân nát đá, muốn tàn lửa bay.

Nghìn đêm thăm thẳm sương dày Đèn pha bật sáng như ngày mai lên.

Tin vui chiến thắng trăm miền Hòa Bình, Tây Bắc, Điện Biên vui về Vui từ Đồng Tháp, An Khê

Vui lên Việt Bắc, đèo De, núi Hồng.

(Trích Việt Bắc, Tố Hữu, Ngữ văn 12, Tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2019, tr 112-113)

Trang 20

2 0

nhà thơ Tố Hữu thể hiện qua đoạn trích sau:

Nhớ khi giặc đến giặc lùng.

Rừng cây núi đá ta cùng đánh Tây.

Núi giăng thành lũy sắt dày

Rừng che bộ đội, rừng vây quân thù.

Mênh mông bốn mặt sương mù

Đất trời ta cả chiến khu một lòng.

Bài học về việc đón nhận thành công luôn thật dễ hiểu và dễ thực hiện Nhưng đối mặt với thất bại, nhất là thất bại đầu đời, lại là điều không hề dễ dàng Với tất cả mọi người, thất bại - nhất là thất bại trong các mối quan hệ - thường vẫn tạo ra những tổn thương sâu sắc Điều này càng trở nên nặng nề đối với các bạn trẻ Nhưng bạn có biết rằng tất cả chúng ta đều có quyền được khóc? Vậy nên nếu bạn cảm thấy cô đơn, tuyệt vọng thì hãy cho phép mình được khóc Hãy để những giọt nước mắt ấm nồng xoa dịu trái tim đang thổn thức của bạn Và hãy tin rằng ở đâu đó, có một người nào đó vẫn

đang sẵn lòng kề vai cho bạn tựa, muốn được ôm bạn vào lòng và lau khô nhưng giọt nước mắt của bạn Muốn nhìn thấy cầu vồng, ta phải đi qua cơn mưa Vì thế, hãy tin ngày mai nắng lên, và cuộc đời lại sẽ ươm hồng những ước mơ của bạn, một khi bạn còn giữ trong lòng ánh sáng của niềm tin.

(Theo Hạt giống tâm hồn dành cho tuổi teen, tập

2, Nhiều tác giả, NXB Tổng hợp TP Hồ Chí Minh, 2012, tr 02)

Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích.

Câu 2 Theo tác giả, điều gì thường tạo ra những tổn thương sâu sắc cho tất cả mọi

người?

Câu 3 Nêu tác dụng của biện pháp tu từ ẩn dụ được sử dụng trong câu văn: “Muốn

nhìn

thấy cầu vồng, ta phải đi qua cơn mưa ”.

Câu 4 Anh/Chị có tin rằng “ cuộc đời lại sẽ ươm hồng những ước mơ của bạn, một

khi bạn còn giữ trong lòng ánh sáng của niềm tin””?

Câu 1 (2,0 điểm)

Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc hiểu, hãy viết một đoạn văn (khoảng 200chữ)

Trang 21

2 1

chia sẻ về cách ứng xử của bản thân khi gặp thất bại trong cuộc sống

Câu 2 (5.0 điểm)

Trong bài thơ Tây Tiến, Quang Dũng viết:

Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm Heo hút cồn mây súng ngửi trời Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi

Anh bạn dãi dầu không bước nữa Gục lên súng mũ bỏ quên đời (Ngữ văn 12, Tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2020, tr.88)

Anh/Chị hãy phân tích đoạn thơ trên Từ đó, nhận xét về bức tranh thiên nhiênTây Bắc được miêu tả trong đoạn thơ

Trang 22

2 2

Warren Buffet từng nói: “Không bao giờ có ai giống bạn” Một ý tưởng rất thâm thúy Một con người khôn ngoan Không bao giờ có ai giống như tôi Và không bao giờ có ai giống như bạn Sẽ có người cố gắng bắt chước cách bạn suy tư, nói năng, hành động Nhưng dù cố gắng hết sức họ cũng chỉ đứng hàng thứ hai mà thôi Vì bạn là duy nhật Một bản thể duy nhất tồn tại hôm nay Giữa hàng tỉ người khác Hãy dừng lại và suy nghĩ về điều này Bạn chợt nhận

ra rằng mình đặc biệt Và không thể có ai tranh giành được.

Thế thì hôm nay, bạn làm gì khi bước vào thế giới cần những con người thể hiện vượt trội trong cuộc sống từ trước đến giờ? Bạn đã bộc lộ hết mọi khả năng tiềm ẩn chưa? Bạn có

là chính mình? Hãy tự hỏi Bởi vì không còn lúc nào thể hiện chính mình tốt hơn lúc này Và nếu không phải bây giờ thi khi nào? Tôi nhớ đến lời của triết gia Herodotus: “Thà chấp nhận rủi ro phải gánh chịu một nửa những chuyện xấu mà ta từng dự đoán trước, còn hơn giữ mãi

sự vô danh hèn nhát vì sợ những điều có thể xảy ra” Một lời nói tuyệt đẹp.

(Trích “Hãy là chính mình” - Robin Sharma)

Câu 2 Anh/chị hiểu câu nói: “Không bao giờ có ai giống bạn” thế nào?

Câu 3 Nêu hiệu quả nghệ thuật của các câu hỏi tu từ trong câu sau: Thế thì hôm nay, bạn làm

gì khi bước vào thế giới cần những con người thể hiện vượt trội trong cuộc sống từ trước đến

g iờ ?

Câu 4 Câu nói: “Thà chấp nhận rủi ro phải gánh chịu một nửa những chuyện xấu mà ta từng

dự đoán trước, còn hơn giữ mãi sự vô danh hèn nhát vì sợ những điều có thể xảy ra” gợi cho

anh chị suy nghĩ gì?

II LÀM V ĂN (7,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm)

Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc hiểu, anh/ chị hãy viết một đoạn văn khoảng 200 chữ

về việc ý thức là chính mình của giới trẻ hiện nay.

Câu 2 (5.0 điểm)

Cảm nhận về vẻ đẹp của hình tượng người lính Tây Tiến trong hai đoạn thơ sau:

Doanh trại bừng lên hội đuốc hoa Kìa em xiêm áo tự bao giờ

Khèn lên man điệu nàng e ấp Nhạc về Viên Chăn xây hồn thơ

và:

Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc Quân xanh màu lá dữ oai hùm Mắt trừng gửi mộng qua biên giới Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm

(Trích Tây Tiến, Quang Dũng, Ngữ văn 12, Tập

Trang 23

2 3

I ĐỌC HIỂU (3.0 điểm)

Hạt tìm đất, bén rễ, qua bao gian nan khó nhọc Nhờ gió thổi Nhờ nước cuốn trôi Nhờ thú rừng chim muông chuyển hạt Nhờ gió thổi hạt phải nhẹ và có cánh, như hạt thông vàng Nhờ nước cuốn, quả phải rỗng như quả dừa Nhờ chim muông, quả phải mỏng vỏ, có màu sắc mời gọi Tôi nghĩ đến các em học trò Việt du học xứ người Cũng tìm đủ mọi cách đáp ứng Cũng lênh đênh Cũng côi cút Cũng trải mình qua những mùa nắng hạ mưa đông.

Tiếng Việt mình sâu sắc Nhân là con người Nhân cũng là hạt Nhân cũng là lòng yêu thương người khác Nhìn những anh chị bại liệt cũng trở thành hiệp sĩ công nghệ thông tin giúp đời Biết những

người khiếm thị cũng làm được nghề sửa chữa điện tử, để có ích và giúp người Lòng tự hứa không thể

là hạt lép Chẳng có lý do gì để không là hạt giống tốt cho mùa sau.

Từ đó ta có bài học về nết tốt của hạt: Kiên trì, nhẫn nại, và lòng dũng cảm Cũng như ta học

về hạnh sống hết mình của hạt thóc: Sớm cho mùa vàng, dám chịu xay giã giần sàng Gạo nuôi người, cám bã nuôi heo, rơm tặng người bạn trâu Và đến cọng rơm thừa cũng bện thành con cúi giữ lửa suốt đêm trường Và sưởi ấm cánh đồng mùa đông gió bấc.

Mỗi khi ta cằn cỗi, hãy nhớ ta là hạt Ta lại nghĩ về khoảng xanh ngoài ban công, cũng như bạn

thấy những mầm cây đội lên từ khối bê tông đường nhựa Để không cho những khiếm khuyết tự bào mòn

hay những nỗi buồn tự hủy.

(Đoàn Công Lê Huy, Gửi em mây trắng, NXB Kim Đồng, 2016)

Câu 2 Theo tác giả “hạt tìm đất, bén rễ” trải qua những gian nan khó nhọc nào?

Câu 3 Phân tích hiệu quả của một biện pháp tu từ lặp cú pháp được sử dụng trong các câu văn sau:

“Cũng tìm đủ mọi cách đáp ứng Cũng lênh đênh Cũng côi cút Cũng trải mình qua những mùa nắng

hạ mưa đông.”

Câu 4 Anh/Chị hãy nhận xét về quan niệm sống tác giả gửi gắm:“Lòng tự hứa không thể là hạt lép.

Chẳng có lí do gì để không là hạt giống tốt cho mùa sau.”

II LAM VĂN (7.0 điểm)

Cả trong mơ còn thức Dẫu xuôi về phương bắc Dẫu ngược về phương nam Nơi nào em cũng nghĩ Hướng về anh - một phương

Ớ ngoài kia đại dương Trăm ngàn con sóng đó Con nào chẳng tới bờ

Dù muôn vời cách trở

(Trích Sóng - Xuân Quỳnh, Ngữ Văn 12, Tập 1, NXB Giáo dục, 2018, tr 155 - 156)

Trang 24

2 4

Cảm nhận của anh/chị về đoạn thơ trên Từ đó, nhận xét về vẻ đẹp tâm hồn của người phụ nữ trong tình yêu.

ĐỀ THI TN NĂM 2021 ĐỀ THI THỬ THPT QUỐC GIA NĂM 2023

Từ những kẽ hở trên mặt đất, nước trào lên, mát lạnh và trong lành Từ một dòng nước nhỏ, nước hoa vào với nước tươi mát vời từ trên trời và nước thấm vào đất để tạo nên một dòng suối nhỏ cứ chảy mải xuống cho tới khi, một dòng sông ra đời.

Sông hình thành lực đẩy và cuốn trôi dân các lớp đất và nên khi dòng chảy từ từ mở rộng và sâu thêm, giống như một đứa trẻ với đôi mắt sáng ngời vươn mình lớn dậy Dòng sông trở nên đủ mạnh mẽ

để xuyên qua núi hay thậm chí tạo thành một hẻm núi.

Khi nước gặp con người, nó còn được chứng kiến nhiều chuyện nhiều hơn Một ông lão băng qua cây cầu, một cô gái trẻ trên chiếc xe đạp, một đôi tình nhân ngôi ngắm sông trôi Cứ mãi chầm chậm

và cứ mãi xanh, dòng sông chứng kiến lũ trẻ chơi đùa trong công viên hai bên bờ và người cha cùng cậu con nhỏ đang chơi bắt bóng

Dòng sông, giờ đã ở tuổi xế chiều, lại càng trở nên dịu dàng khi nó tiến dân ra phía biên Rồi cũng

đến lúc nó ra tới biển và dòng chảy của nước cuối cùng cũng đi tới hồi kết.

Tất cả những trầm tích được nước mang theo lúc đó lắng lại ở cửa sông Kết quả là một vùng châu

thổ được hình thành Sông Hằng, sông Mississippi và sông Amazon đều đã hình thành những châu thổ tựa như hình chiếc lược tại nơi chúng gặp gỡ biển cả Đều có khởi nguồn như một bờ cát nhỏ cuối cùng

đã phát triển thành một vùng đất rộng lớn, tạo nên một đường bờ biển mới và rộng rãi Những vùng châu thổ màu mỡ này hình thành nên những vùng nông nghiệp vĩ đại nhất trên thế giới - món quà cuối cùng mà nước dành tặng cho loài người, trước khi nó hiên mình cho đại dương vào lúc cuối đời (Trích Bí mật của nước, Masaru Emoto, NXB Lao động, 2019, tr 90-93)

Câu 1 Theo đoạn trích, sự ra đời của một dòng sông diễn ra như thế nào?

Câu 2 Trong đoạn trích, món quà cuối cùng nước dành tặng cho loài người trước khi hòa vào biển cả

là gì?

Câu 3 Những câu văn sau giúp anh/chị hiểu gì về dòng chảy của nước và cuộc sống của con người?

Một ông lão băng qua cây cầu, một cô gái trẻ trên chiếc xe đạp, một đôi tình nhân ngồi ngắm sông

trôi, Cứ mãi chầm chậm và cứ mãi xanh, dòng sông chứng kiến lũ trẻ chơi đùa trong công viên hai bên

bờ và người cha cùng cậu con nhỏ đang chơi bắt bóng.

Câu 4 Qua hành trình từ sông ra biển của nước trong đoạn trích, anh/chị rút ra những bài học gì về lẽ

Trang 25

2 5

Em nghĩ về anh, em

Em nghĩ về biển lớn

Từ nơi nào sóng lên?

Sóng bắt đầu từ gió Gió bắt đầu từ đâu?

Trang 26

2 6

Em cũng không biết nữa Khi nào ta yêu nhau

Con sóng dưới lòng sâu Con sóng trên mặt nước

Ôi con sóng nhớ bờ Ngày đêm không ngủ được Lòng em nhớ đến anh

Cả trong mơ còn thức

(Ngữ văn 12, Tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2020, tr 15) Cảm nhận của anh/chị về đoạn thơ trên Từ đó, nhận xét vẻ đẹp nữ tính trong thơ Xuân Quỳnh.

Trang 27

ĐỀ SỐ 16 Môn thi: NGỮ VĂN

I Đọc hiểu (3,0 điểm).

Đọc đoạn trích sau:

Tường nhà tôi thường treo nhiều bức tranh Đẹp nhất vẫn là bức tranh màu xanh Cửa sổ

Khói trắng dăng dăng ngang tầm thành phố Dãy núi lam sơn, cánh đồng biếc mạ

Và rung rinh vài nhánh cây, chùm quả Cùng với những gì gọi là cuộc đời Tất cả dẵm trên nền vĩnh cửu: bầu trời Bức tranh màu xanh tôi thường say ngắm nhất Mỗi tia sáng làm đổi thay màu sắc

Mỗi hạt mưa, làn sương, cánh chim

Đã khảm vào tôi từ thuở biết nhìn

Và phác trong tôi bao đường nét bình yên Rồi một sáng tôi nghe lời bức tranh đằm thắm:

“- Anh không thể chỉ đắm say đứng ngắm Anh phải là một nét vẽ dẫu đơn sơ”.

(Nguyễn Duy, trích từ tập thơ “Cát trắng'” NXB Quân đội Nhân dân, 1973)

Câu 1: Xác định thể thơ được sử dụng trong đoạn trích.

Câu 2: Chỉ ra ít nhất 02 từ ngữ nói lên cảm giác bình yên được thể hiện trong đoạn thơ:

Tường nhà tôi thường treo nhiều bức tranh Đẹp nhất vẫn là bức tranh màu xanh

Cửa sổ Khói trắng dăng dăng ngang tầm thành phố Dãy núi lam sơn, cánh đồng biếc mạ

Câu 3 Nêu tác dụng của phép tu từ lặp được sử dụng trong những câu thơ:

Mỗi tia sáng làm đổi thay màu sắc Mỗi hạt mưa, làn sương, cánh chim

Đã khảm vào tôi từ thuở biết nhìn

Và phác trong tôi bao đường nét bình yên

Câu 4: Câu thơ sau gợi cho anh/chị suy nghĩ gì?

“Anh không thể chỉ đắm say đứng ngắm Anh phải là một nét vẽ dẫu đơn sơ”?.

chuyển dòng một cách liên tục, vòng giữa khúc quanh đột ngột, uốn mình theo những đường cong thật mềm, như một cuộc tìm kiếm có ý thức để đi tới nơi gặp thành phố tương lai của nó Từ ngã ba Tuần, sông Hương theo hướng Nam Bắc qua điện Hòn Chén; vấp Ngọc Trản, nó chuyển hướng sang tây bắc, vòng qua thềm đất bãi Nguyệt Biều, Lương Quán rồi đột ngột vẽ một hình cung thật tròn về hướng đông

Trang 28

bắc, ôm lấy chân đồi Thiên Mụ, xuôi dần về Huế Từ Tuần về đây, sông Hương vẫn đi trong dư vang của Trường Sơn, vượt qua một lòng vực sâu dưới chân núi Ngọc Trản để sắc nước trở nên xanh thắm,

và từ đó nó trôi đi giữa hai dãy đồi sừng sững như thành quách, với những điểm cao đột ngột như Vọng

Trang 29

Cánh, Tam Thai, Lựu Bảo mà từ đó, người ta luôn luôn nhìn thấy dòng sông mềm như tấm lụa, với những chiếc thuyền xuôi ngược chỉ bé vừa bằng con thoi Những ngọn đồi này tạo nên những mảng phản quang nhiều màu sắc trên nền trời tây nam của thành phố, “sớm xanh, trưa vàng, chiều tím ” như người Huế thường miêu tả Giữa đám quần sơn lô xô ấy, là giấc ngủ nghìn năm của những vua chú được phong kín trong lòng những rừng thông u tịch, và niềm kiêu hãnh âm u của những lăng tẩm đồ sộ tỏa lan khắp cả một vùng thượng lưu “Bốn bề núi phủ mây phong - Mảnh trăng thiên cổ bóng tùng Vạn Niên” Đó là vẻ đẹp trầm mặc nhất của sông Hương, như triết lí, như cổ thi, kéo dài mãi đến lúc mặt nước phang lặng của nó gặp tiếng chuông chùa Thiên Mụ ngân nga tận bờ bên kia, giữa những xóm làng trung du bát ngát tiếng gà ”

(Trích “Ai đã đặt tên cho dòng sông?”, Hoàng Phủ Ngọc Tường, Ngữ văn 12, tập 1, NXB Giáo

Trang 30

I ĐỌC HIỂU (3 điểm)

Ruộng đồng màu xanh ngút ngàn Một bầy trẻ thơ nói cười

Tôi yêu người Việt Nam này

Cả trong câu hát ca dao Tôi yêu người Việt Nam này Cười vui để quên đớn đau Tôi yêu người Việt Nam này

Mẹ ơi con mãi không quên Ngàn nụ hôn trong tim Dành tặng quê hương Việt Nam

(Trích lời ca khúc Tôi yêu, Phương

Uyên,http://www lyrics vn/lyrics/10941-toi yeu.html)

Trả lời các câu hỏi sau:

Câu 2 Chỉ ra 02 hình ảnh về quê hương mà tác giả yêu mến được nhắc đến trong đoạn thơ sau

Tôi yêu Nha Trang, Vũng Tàu

Bao mái chùa Yêu dòng nước trong xanh Tôi yêu phiêu du khắp trời Bên những người thân của tôi

Câu 3 Nêu hiệu quả của phép điệp trong đoạn thơ

Tôi yêu bao con phố quen Yêu cánh đồng Yêu hạt lúa thơm Yêu thương mưa rơi trước hiên Yêu nắng dài trên tà áo em bay Hằng ngày cà phê trước thềm Bạn bè hàn huyên suốt ngày

Câu 4 Đoạn thơ sau gợi cho anh/chị suy nghĩ gì ?

“Tôi yêu người Việt Nam này

Mẹ ơi con mãi không quên Ngàn nụ hôn trong tim Dành tặng quê hương Việt Nam ”

PHẦN II LÀM VĂN (7,0 điểm)

cuối đường, nó đã nhìn thấy chiếc cầu trắng của thành phố in ngần trên nền trời, nhỏ nhắn như những vành trăng non Giáp mặt thành phố ở Cồn Giã Viên, sông Hương uốn một cánh cung rất nhẹ sang đến Cồn Hến; đường cong ấy làm cho dòng sông mềm hắn đi, như một tiếng “vâng” không nói ra của tình

Tôi yêu bao con phố quen

Yêu cánh đồng

Yêu hạt lúa thơm

Yêu thương mưa rơi trước hiên

Yêu nắng dài trên tà áo em bay

Hằng ngày cà phê trước thềm

Bạn bè hàn huyên suốt ngày

Tôi yêu Nha Trang, Vũng Tàu

Bao mái chùa

Yêu dòng nước trong xanh

Tôi yêu phiêu du khắp trời

Bên những người thân của tôi

Trang 31

22

Trang 32

3 2

yêu Và như vậy, giống như sông Xen của Pa-ri, sông Đa-nuýp của Bu-đa-pét; sông Hương nằm ngay giữa lòng thành phố yêu quý của mình; Huế trong tổng thể vẫn giữ nguyên dạng một đô thị cổ, trải dọc hai bờ sông Đầu và cuối ngõ thành phố, những nhánh sông đào mang nước sông Hương toả đi khắp phố

phường với những cây đa, cây cừa cổ thụ toả vầng lá u sầm xuống những xóm thuyền xúm xít; từ những nơi ấy, vẫn lập loè trong đêm sương những ánh lửa thuyền chài của một linh hồn mô tê xưa cũ mà không một thành phố hiện đại nào còn nhìn thấy được Những chi lưu ấy, cùng với hai hòn đảo nhỏ trên sông

đã làm giảm hắn lưu tốc của dòng nước, khiến cho sông Hương khi đi qua thành phố đã trôi đi chậm, thực chậm, cơ hồ chỉ còn là một mặt hồ yên tĩnh Tôi đã đến Lê-nin-grát, có lúc đứng nhìn sông Nê-va cuốn trôi những đám băng lô xô, nhấp nháy trăm màu dưới ánh sáng của mặt trời mùa xuân; mỗi phiến băng chở một con hải âu nghịch ngợm đứng co lên một chân, thích thú với chiếc thuyền xinh đẹp của chúng; và đoàn tàu tốc hành lạ lùng ấy với những hành khách tí hon của nó băng băng lướt qua trước cung điện Pê-téc-bua cũ để ra bể Ban-tích Tôi vừa từ trong khói lửa miền Nam đến đây, lâu năm xa Huế,

và chính Lê-nin-grát đã đánh thức trong tâm hồn tôi giấc mơ lộng lẫy của tuổi dại; ôi, tôi muốn hoá làm một con chim nhỏ đứng co một chân trên con tàu thuỷ tinh để đi ra biển Tôi cuống quýt vỗ tay, nhưng sông Nê-va đã chảy nhanh quá, không kịp cho lũ hải âu nói một điều gì với người bạn của chúng đang ngẩn ngơ trông theo Hai nghìn năm trước, có một người Hi Lạp tên là Hê-ra-clít, đã khóc suốt đời vì những dòng sông trôi đi quá nhanh, thế vậy! Lúc ấy, tôi nhớ lại con sông Hương của tôi; chợt thấy quý điệu chảy lặng lờ của nó khi ngang qua thành phố Đấy là điệu slow tình cảm dành riêng cho Huế, có thể cảm nhận được bằng thị giác qua trăm nghìn ánh hoa đăng bồng bềnh vào những đêm hội rằm tháng

bảy từ điện Hòn Chén trôi về, qua Huế bỗng ngập ngừng như muốn đi muốn ở, chao nhẹ trên mặt nước như những vấn vương của một nỗi lòng.

(Trích Ai đã đặt tên cho dòng sông? - Hoàng Phủ Ngọc Tường, Ngữ văn 12, tập một,

NXB Giáo dục Việt Nam, 2008, tr.199 - 200) Cảm nhận của anh/chị về vẻ đẹp của hình tượng sông Hương trong đoạn trích trên Từ đó, nhận xét về nét đặc sắc trong nghệ thuật viết bút kí của nhà văn Hoàng Phủ Ngọc Tường.

Trang 33

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI TN THPT QUỐC GIA NĂM 2021

Miền Trung

Bao giờ em về thăm

Mảnh đất nghèo mồng tơi không kịp rớt

Không ai gieo mọc trắng mặt người.

Câu 1 Đoạn trích trên được viết theo thể thơ nào?

Câu 2 Chỉ ra hai hình ảnh trong đoạn trích diễn tả sự khắc nghiệt của thiên nhiên miền Trung.

Câu 3 Những dòng thơ sau giúp anh/chị hiểu gì về mảnh đất và con người miền Trung?

Miền Trung

Eo đất này thắt đáy lưng ong

Cho tình người đọng mật

Câu 4 Anh/Chị hãy nhận xét về tình cảm của tác giả đối với miền Trung được thể hiện trong đoạn trích.

để đi tới nơi gặp thành phố tương lai của nó Từ ngã ba Tuần, sông Hương theo hướng nam bắc qua điện Hòn Chén; vấp Ngọc Trản, nó chuyển hướng sang tây bắc, vòng qua thềm đất bãi Nguyệt Biều, Lương Quán rồi đột ngột vẽ một hình cung thật tròn về phía đông bắc, ôm lấy chân đồi Thiên Mụ, xuôi dần về Huế Từ Tuần về đây, sông Hương vẫn đi trong dư vang của Trường Sơn, vượt qua một lòng vực sâu dưới chân núi Ngọc Trản để sắc nước trở nên xanh thẳm, và từ đó nó trôi đi giữa hai dãy đồi sừng sững như thành quách, với những điểm cao đột ngột như Vọng Cảnh, Tam Thai, Lựu Bảo mà từ đó, người ta luôn luôn nhìn thấy dòng sông mềm như tấm lụa, với những chiếc thuyền xuôi ngược chỉ bé vừa bằng con thoi Những ngọn đồi này tạo nên những mảng phản quang nhiều màu sắc trên nền trời tây nam thành phố, “sớm xanh, trưa vàng, chiểu tím” như người Huế thường miêu tả Giữa đám quần sơn lô xô ấy, là giấc ngủ nghìn năm của những vua chúa được phong kín trong lòng những rừng thông u tịch và niềm kiêu hãnh âm u của những lăng tẩm đồ sộ tỏa lan khắp cả một vùng thượng lưu “Bốn

bề núi phủ mây phong - Mảnh trăng thiên cổ bóng tùng Vạn Niên” Đó là vẻ đẹp trầm mặc nhất của sông Hương, như triết lí, như cổ thi, kéo dài mãi đến lúc mặt nước phẳng lặng của nó gặp tiếng chuông chùa Thiên Mụ ngân nga tận bờ bên kia, giữa những xóm làng trung du bát ngát tiếng gà

(Trích Ai đã đặt tên cho dòng sông?, Hoàng Phủ Ngọc Tường, Ngữ văn 12, Tập một, NXB Giáo dục Việt Nam,

2 O 2 O , tr.198-199).

Phân tích hình tượng sông Hương trong đoạn trích trên Từ đó, nhận xét về tính trữ tình của bút kí Hoàng Phủ Ngọc Tường.

Trang 34

SỞ GD-ĐT QUẢNG NGÃI ĐỀ MINH HỌA KỲ THI TỐT NGHIỆP THPT 2023

Trang 35

Câu 2 Chỉ ra những động từ diễn tả hành động của ta trong đoạn thơ:

Ôi tuổi thanh xuân

Mang bốn ngàn năm lịch sử trong tim

Ta sung sướng được làm người con Đất Nước

Ta băng tới trước quân thù như triều như thác

bão lửa ngút trời

Câu 3 Nêu nội dung của hai dòng thơ:

Ôi! Tổ quốc mà ta yêu quý nhất

Chúng con chiến đấu cho Người sống mãi Việt Nam ơi!

Câu 4 Nhận xét về hình ảnh Đất Nước được thể hiện trong đoạn trích.

I ĐỌC - HIÊU (3,0 điếm)

Đất Nước

Bốn ngàn năm không nghỉ

Những đạo quân song song cùng lịch sử

Đi suốt thời gian, đi suốt không gian

Sừng sững dưới trời anh dũng hiên ngang

Trên mỗi con đường mỗi thôn xóm ta qua

Từ non ngàn cho tới biển xa

Đất Nước

Của những người con gái con trai

Đẹp như hoa hồng cứng như sắt thép

Xa nhau không hề rơi nước mắt

Nước mắt để dành cho ngày gặp mặt

Ta sung sướng được làm người con Đất Nước

Ta băng tới trước quân thù như triều như thác

Sức mạnh bốn ngàn năm đã biến thành

ngút trời Đất Nước

Ta hát mãi bài ca Đất Nước Cho tuổi thanh xuân sáng bừng lên như ngọc

Cho mắt ta nhìn tận cùng trời

Và cho chân ta đi tới cuối đất

Oi tuổi thanh xuân

Mang bốn ngàn năm lịch sử trong tim

Ôi! Tổ quốc mà ta yêu quý nhất Chúng con chiến đấu cho Người sống mãi Việt Nam ơi!

(Chúng con chiến đấu cho người sống mãi Việt Nam ơi, Nam Hà, rút từ tập thơ Trường Sơn, đường khát vọng, Nxb Chính trị Quốc gia, 2009)

Câu 1 Xác định thể thơ của đoạn trích.

Trang 36

Câu 1 (2,0 điểm)

Từ nội dung đoạn trích ở phần đọc hiểu, hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trìnhbày suy nghĩ của anh/ chị về ý nghĩa của sự cho đi trong cuộc sống

Câu 2 (5,0 điểm)

Trong Việt Bắc, nhà thơ Tố Hữu viết:

Những đường Việt Bắc của ta Đêm đêm rầm rập như là đất rung Quân đi điệp điệp trùng trùng Anh sao đầu súng bạn cùng mũ nan Dân công đỏ đuốc từng đoàn Bước chân nát đá, muôn tàn lửa bay.

Nghìn đêm thăm thẳm sương dày Đèn pha bật sáng như ngày mai lên.

Tin vui chiến thắng trăm miềm Hoà Bình, Tây Bắc, Điện Biên vui về Vui từ Đồng Tháp, An Khê Vui lên Việt Bắc, đèo De, núi Hồng.

(Ngữ Văn 12, Tập 1, NXB Giáo dục Việt Nam, 2020, tr.112-113)

Anh/ chị hãy phân tích đoạn trích trên; từ đó, nhận xét về tinh thần đoàn kết được thểhiện trong đoạn trích

HẾT

Thí sinh không được sử dụng tài liệu Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm

Trang 37

Tôi chọn bài ca của mùa hạ nắng

Tôi chọn bài ca của người gieo hạt

Hôm nay là mầm, mai sẽ thành cây

Khổ đau dẫu nhiều, tôi chọn niềm vui

Là suối mát lòng tôi gửi bạn

Một cuộc đời - một bài ca duy nhất

Chỉ song song một cuộc đời giữa vô cùng năm tháng Tôi chăng muôn điệu hát buôn là' kỷ niệm về tôi Chỉ một lần gặp bạn, bạn yêu thương

Chăng muôn kỷ niệm về tôi là một điệu hát buôn

Câu 1: Bài thơ trên được viết theo thể thơ nào?

Câu 2: Chỉ ra những chi tiết diễn tả nỗi buồn của nhà thơ trong đoạn thơ:

Bao bài ca xáo trộn trong tôi

Có tiếng khóc của con chim gãy cánh

Tiếng đau rên của ngôi nhà đố sập

Tiếng con thuyền không về được bờ quen

Tiếng mưa rơi trên ngọn cỏ yếu mềm

Câu 3: Anh, chị hiểu gì về nhan đề bài thơ: Tôi chăng muôn kỷ niệm về tôi là một điệu hát buôn?

Câu 4: Nội dung câu thơ: Một cuộc đời - một bài ca duy nhất có ý nghĩa như thế nào với anh/chị?

ĐỀ THI THỬ TỐT NGHIỆP THPT NĂM 2023

Bài thi: Ngữ văn

Thời gian làm bài: 120 phút (không kể thời gian phát đề)

Đọc bài thơ: Tôi chẳng muốn kỷ niệm về tôi là mộtđiệu hát buôn

Bao bài ca xáo trộn trong tôi

Có tiếng khóc của con chim gãy cánh

Tiếng đau rên của ngôi nhà đố sập

Tiếng con thuyền không về được bờ quen

Tiếng mưa rơi trên ngọn cỏ yếu mềm

Nhưng đêm hội này, chỉ một lần tôi được hát

(Trích “Gió và tình yêu thối trên đất nước tôi ”,

Lưu Quang Vũ, NXB Hội Nhà văn, 2010, trang 185)

Trang 38

A Phủ còn sông Mấy đêm nay như thế Nhưng Mị vẫn thản nhiên thối lửa, hơ tay Nếu A Phủ là cái xác chết đứng đấy, cũng thế thôi Mị vẫn trở dậy, vẫn sưởi, chỉ biết chỉ còn ở với ngọn lửa Có đêm A Sử chợt về, thấy Mị ngôi đấy, A Sử đánh Mị ngã ngay xuông cửa bếp Nhưng đêm sau Mị vẫn ra sưởi như đêm trước.

Lúc ấy đã khuya Trong nhà đã ngủ yên, thì Mị trở dậy thối lửa Ngọn lửa bập bùng sáng lên, Mị

lé mắt trông sang, thấy hai mắt A Phủ cũng vừa mở, một dòng nước mắt lấp lánh bò xuông hai hóm má

đã xám đen lại Nhìn thấy tình cảnh như thế, Mị chợt nhớ đêm năm trước A Sử trói Mị, Mị cũng phải trói đứng thế kia Nhiều lần khóc, nước mắt chảy xuông miệng, xuông cố, không biết lau đi được Trời

ơi, nó bắt trói đứng người ta đến chết, nó bắt mình chết cũng thôi, nó bắt trói đến chết người đàn bà ngày trước cũng ở cái nhà này Chúng nó thật độc ác Cơ chừng này chỉ đêm mai là người kia chết, chết đau, chết đói, chết rét, phải chết Ta là thân đàn bà, nó đã bắt ta về trình ma nhà nó rôi thì chỉ còn đợi ngày rũ xương ở đây thôi Người kia việc gì mà phải chết A Phủ Mị phảng phất nghĩ như vậy.

Phân tích hình tượng nhân vật Mị trong đoạn trích trên Từ đó, nhận xét về tình cảm

của nhà văn Tô Hoài dành cho người lao động vùng cao Tây Bắc.

-— -—-Hết— -ĐỀ THI THỬ TÓT NGHIỆP THPT NĂM 2023

Bài thi: Ngữ văn

Thời gian làm bài: 120 phút (không kể thời gian phát đề)

Lòng tự trọng chiếm một trong những vị trí thiêng liêng nhất trong khu vườn nhân cách của mỗi cá nhân, và là người gác cổng cho tòa lâu đài lương tâm của chúng ta Nó giúp ta chọn lọc cách thức giao tiếp để sống một cuộc đời ý nghĩa.

Lòng tự trọng nằm ngay trong bản thân mỗi người Nó là người thầy, người bạn, người hộ vệ thân thiết

và chân thành nhất của chúng ta Lòng tự trọng giúp ta biết cách hành xử đúng mực cũng như luôn dũng cảm trong việc đấu tranh chống lại cái xấu, cái ác.

Mọi sự khôn ngoan đều bắt đầu từ lòng tự trọng Với lòng tự trọng, bạn sẽ trở nên năng động và can đảm, sẵn sàng tiến về phía trước để mở lối cho những người đi sau Lòng tự trọng bắt nguồn từ việc bạn yêu thương và tôn trọng chính bản thân mình Quả thật, nếu không tôn trọng chính mình, làm sao bạn có thể học được cách yêu thương và tôn trọng người khác?

Để được người khác tôn trọng, bạn phải luôn cẩn thận trong cách ứng đối cũng như hành động mỗi ngày Hãy để lòng tự trọng nâng cánh cho những ước mơ của bạn Hãy nỗ lực hết mình để đạt được những điều mà bạn khao khát Nhưng hãy nhớ rằng: Thiếu lòng tự trọng, mọi chiến thắng đều trở nên

vô nghĩa.

(Trích Không gì là không thể, George Matthew Adams, Thu Hằng dịch, NXB Tổng hợp TP Hồ

Chí Minh, 2019, trang 27)

Câu 2 Theo tác giả, lòng tự trọng giúp con người có được những điều gì?

Câu 3 Anh/Chị hiểu như thế nào về câu: Lòng tự trọng là “người gác cổng cho tòa lâu đài lương tâm

của chúng ta”?

Câu 4 Lời khuyên “Hãy nhớ rằng: Thiếu lòng tự trọng, mọi chiến thắng đều trở nên vô nghĩa" trong

đoạn trích có ý nghĩa gì với anh, chị?

Mỗi đêm, khi nghe tiếng phù phù thổi bếp, A Phủ lại mở mắt Ngọn lửa sưởi bùng lên, cùng lúc ấy thì

Mị cũng nhìn sang, thấy mắt A Phủ trừng trừng, mới biết A Phủ còn sống Mấy đêm nay như thế Nhưng

Mị vẫn thản nhiên thổi lửa, hơ tay Nếu A Phủ là cái xác chết đứng đấy, cũng thế thôi Mị vẫn trở dậy, vẫn sưởi, chỉ biết chỉ còn ở với ngọn lửa Có đêm A Sử chợt về, thấy Mị ngồi đấy, A Sử đánh Mị ngã ngay xuống cửa bếp Nhưng đêm sau Mị vẫn ra sưởi như đêm trước.

Lúc ấy đã khuya Trong nhà đã ngủ yên, thì Mị trở dậy thổi lửa Ngọn lửa bập bùng sáng lên, Mị lé mắt trông sang, thấy hai mắt A Phủ cũng vừa mở, một dòng nước mắt lấp lánh bò xuống hai hõm má đã xám đen lại Nhìn thấy tình cảnh như thế, Mị chợt nhớ lại đêm năm trước A Sử trói Mị, Mị cũng phải trói đứng thế kia Nhiều lần khóc, nước mắt chảy xuống miệng, xuống cổ, không biết lau đi được Trời ơi,

nó bắt trói đứng người ta đến chết, nó bắt mình chết cũng thôi, nó bắt trói đến chết người đàn bà ngày

Trang 39

trước cũng ở cái nhà này Chúng nó thật độc ác Cơ chừng này chỉ đêm mai là người kia chết, chết đau, chết đói, chết rét, phải chết Ta là thân đàn bà, nó đã bắt ta về trình ma nhà nó rồi thì chỉ còn biết đợi ngày rũ xương ở đây thôi Người kia việc gì mà phải chết thế A Phủ Mị phảng phất nghĩ như vậy Đám than đã vạc hắn lửa Mị không thổi, cũng không đứng lên Mị nhớ lại đời mình, Mị lại tưởng tượng như có thể một lúc nào, biết đâu A Phủ chắng đã trốn được rồi, lúc ấy bố con Pá Tra sẽ bảo là Mị đã cởi trói cho nó, Mị liền phải trói thay vào đấy, Mị phải chết trên cái cọc ấy Nghĩ thế, trong tình cảnh này, làm sao Mị cũng không thấy sợ

Lúc ấy, trong nhà đã tối bưng, Mị rón rén bước lại, A Phủ vẫn nhắm mắt, nhưng Mị tưởng như A Phủ đương biết có người bước lại Mị rút con dao nhỏ cắt lúa, cắt nút dây mây A Phủ cứ thởphè từng hơi, không biết mê hay tỉnh Lần lần, đến lúc gỡ được hết dây trói ở người A Phủ thì Mị cũng hốt hoảng, Mị chỉ thì thào được một tiếng "Đi ngay " rồi Mị nghẹn lại.

(Trích “Vợ chồng A Phủ”, Tô Hoài, Ngữ văn 12, Tập hai, NXB Giáo dục, 2008, tr.13,14)

Phân tích tâm trạng và hành động của Mị trong đoạn trích Từ đó làm nổi bật tấm lòng của nhà văn Tô Hoài đối với người dân lao động nghèo Tây Bắc.

Trang 40

ĐỀ THI THỬ TÓT NGHIỆP THPT NĂM 2023 Môn thi: Ngữ Văn

I Đọc hiểu (3,0 điểm)

Ai đang nhớ vùng quê mình ngoài đó

Những ngọn đồi đá ong nuôi giấc mơ bạch đàn

Mẹ quét lá thấy dấu con trên đất

ngày con đi chân cứng đá mềm

Con đã trải đá mền rồi mẹ ạ

Và đá cũng cứng hơn con tưởng rất nhiều

Nhưng cây bạch đàn trên đồi kia đứng được

Nó không tìm một chỗ sống khác hơn

Cuối một đêm con qua khoảng rừng cháy trụi

Cây như ngàn cánh tay khô khẳng níu bầu trời

Bên hố bom B.52 khét lẹt

Sao Mai xanh như giếng nước tình cờ

(Trích “Những người đi tới

6UulZPmV9YCDQ9t7X2vqag )

Câu 1 (0.75 điểm): Bức tranh về “vùng quê mình ngoài đó” trong nỗi nhớ của người con - người chiến

sĩ - được khắc họa với những hình ảnh nào?

Câu 2 (0.75 điểm): Chỉ ra 01 phép tu từ được sử dụng trong khổ thơ thứ ba.

Câu 3 (1.0 điểm): Anh/chị hiểu như thế nào về hai câu thơ “Nhưng cây bạch đàn trên đồi kia đứng được/

Nó không tìm một chỗ sống khác tốt hơn”?

Câu 4 (0.5 điểm): Hình ảnh người mẹ trong đoạn thơ gợi cho anh/chị suy nghĩ gì?

Câu 1 (2,0 điểm)

Từ nội dung văn bản ở phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ về những tác động tích cực khi mỗi con người biết “nuôi dưỡng ước mơ”.

Câu 2 (5,0 điểm)

Ai ở xa về, có việc vào nhà thống lý Pá Tra thường trông thấy có một cô gái ngồi quay sợi gai bên tảng

đá trước cửa, cạnh tàu ngựa Lúc nào cũng vậy, dù quay sợi, thái cỏ ngựa, dệt vải, chẻ củi hay đi cõng nước dưới khe suối lên, cô ấy cũng cúi mặt, mặt buồn rười rượi Người ta thường nói: nhà Pá Tra làm thống lí, ăn của dân nhiều, đồn Tây lại cho muối về bán, giàu lắm, nhà có nhiều nương, nhiều bạc, nhiều thuốc phiện nhất làng Thế thì con gái nó còn bao giờ phải xem cái khổ mà biết khổ, mà buồn Nhưng rồi hỏi ra mới rõ cô ấy không phải con gái thống lí: cô ấy là vợ A Sử, con trai thống lí Pá Tra.

Cô Mị về làm dâu nhà Pá Tra đã mấy năm Từ năm nào, cô không nhớ, cũng không ai nhớ Nhưng người nghèo ở Hồng Ngài thì vẫn còn kể lại câu chuyện Mị về làm người nhà quan thống lí Ngày xưa bố Mị lấy mẹ Mị không có đủ tiền cưới, phải đến vay nhà thống lí, bố của thống lí Pá Tra bây giờ Mỗi năm đem nộp lãi cho chủ nợ một nương ngô Đến tận khi hai vợ chồng về già rồi mà cũng chưa trả được nợ Người vợ chết, cũng chưa trả hết nợ.

Cho tới năm ấy Mị đã lớn, Mị là con gái đầu lòng Thống lí đến bảo bố Mị:

- Cho tao đứa con gái này về làm dâu thì tao xoá hết nợ tho.

Ông lão nghĩ năm nào cũng phải trả một nương ngô cho người ta, thì tiếc ngô, nhưng cũng lại thương con quá Ông chưa biết nói thế nào thì Mị bảo bố rằng:

- Con nay đã biết cuốc nương làm ngô, con phải làm nương ngô trả nợ thay cho bố Bố đừng bán con cho nhà giàu.

(Tô Hoài - Vợ chồng A Phủ - SGK Ngữ văn 12, tập Hai, tr 4,5)

Cảm nhận về số phận của nhân vật Mị trong đoạn trích trên Từ đó, nhận xét về nghệ thuật trần thuật của nhà văn Tô Hoài thể hiện qua đoạn trích.

Lòng trẻ thơ mơ trái chín trên cành Trong gió bấc mắt mẹ nhìn đăm đắm Miếng trầu cay bền bỉ suốt mùa đông Con sẽ về chạy rát bỏng bàn chân Vầng trán mẹ giờ này lặng sóng Sau mưa bão mía ngọt dần lên ngọn Vẫn chỗ ướt mẹ nằm đất nước mình ơi!

biển” -Thanh Thảo

Tiêu đề	Bộ Đề Thi Tn 2023
Người hướng dẫn	Trần Thị Hà Mai
Trường học	Trường THCS và THPT Phạm Kiệt
Chuyên ngành	Ngữ văn
Thể loại	Tài liệu ôn thi
Năm xuất bản	2023
Thành phố	Quảng Ngãi

Định dạng
Số trang	111
Dung lượng	345,51 KB