Các nước châu Phi và Mĩ La-tinh Những nét chính về cuộc đấu tranh giành độc lập của các nước châu Phi và Mĩ la-tinh... - Những chuyển biến của các giai cấp, tầng lớp trong xã hội Việt Na
Trang 1Học và ôn thi môn Lịch Sử 12
A NỘI DUNG KIẾN THỨC CẦN NẮM VỮNG
CHƯƠNG TRÌNH CƠ BẢN
PHẦN MỘT - LỊCH SỬ THẾ GIỚI HIỆN ĐẠI (1945-2000)
Bài 1 Trật tự thế giới mới sau chiến tranh
- Nêu những quyết định quan trọng của Hội nghị I-an-ta và cho biết những hệ quả của những quyết định đó
- Liên Hợp Quốc được thành lập nhằm mục đích gì? Những hoạt động của tổ chức Liên Hợp Quốc
Bài 2 Liên Xô và các nước Đông Âu (1945-1991) Liên bang Nga (1991-2000)
- Liên Xô từ năm 1945 đến giữa những năm 70 (những thành tựu chủ yếu trong công cuộc xây dựng CNXH và ý nghĩa)
- Sự khủng hoảng của chế độ XHCN ở Liên Xô Nguyên nhân chính dẫn đến sự khủng hoảng của chế độ XHCN ở Liên Xô và các nước Đông Âu
- Những nét chính về Liên bang Nga trong những năm 1991-2000
Bài 3 Các nước Đông Bắc Á
Trung Quốc: Sự thành lập nước Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa và thành tựu năm đầu xây dựng chế độ mới (1949-1959) Công cuộc cải cách mở cửa (1978-2000)
Bài 4 Các nước Đông Nam Á và Ấn Độ
- Lào và Cam-pu-chia Sự ra đời và phát triển của tổ chức ASEAN, cơ hội và thách thức khi Việt Nam gia nhập ASEAN
- Những biến đổi của Đông Nam Á sau Chiến tranh Thế giới thứ hai.Bài 5 Các nước châu Phi và Mĩ La-tinh
Những nét chính về cuộc đấu tranh giành độc lập của các nước châu Phi
và Mĩ la-tinh
Bài 6 Nước Mĩ
Trang 2- Sự phát triển về kinh tế, khoa học của Mĩ từ 1945 đến năm 2000.
- Chính sách đối ngoại của Mĩ từ 1945 đến nay
Bài 7 Tây Âu
Quá trình hình thành và phát triển của Liên minh châu Âu
Bài 8 Nhật Bản
- Những nét cơ bản về tình hình kinh tế, chính trị Nhật Bản từ năm 1945 đến năm 1973
- Nguyên nhân dẫn đến sự phát triển của nền kinh tế Nhật Bản
Bài 9 Quan hệ quốc tế trong và sau thời kì “chiến tranh lạnh”
- Mâu thuẫn Đông - Tây và khởi đầu của cuộc “chiến tranh lạnh”
- Xu thế hoà hoãn Đông - Tây và “chiến tranh lạnh” chấm dứt
- Những biến đổi chính của tình hình thế giới sau khi “chiến tranh lạnh” chấm dứt
Bài 10 Cách mạng khoa học - công nghệ và xu thế toàn cầu hoá nửa sau thế kỉ XX
- Nguồn gốc và đặc điểm
- Những thành tựu chính
- Xu thế toàn cầu hoá và ảnh hưởng của nó
PHẦN HAI LỊCH SỬ VIỆT NAM
Bài 12 Phong trào dân tộc dân chủ ở Việt Nam từ năm 1919 đến năm 1925
- Chính sách khai thác thuộc địa lần thứ hai của thực dân Pháp
- Những chuyển biến của các giai cấp, tầng lớp trong xã hội Việt Nam dưới tác động của chính sách khai thác thuộc địa của Pháp
- Những hoạt động của Nguyễn Ái Quốc (1919-1925), ý nghĩa của những hoạt động đó
Bài 13 Phong trào dân tộc dân chủ ở Việt Nam từ năm 1925 đến năm 1930
Trang 3- Sự ra đời và hoạt động của Hội Việt Nam cách mạng thanh niên Vai trò của tổ chức này đối với việc thành lập Đảng.
- Sự ra đời của ba tổ chức cộng sản Việt Nam trong năm 1929
- Hoàn cảnh, nội dung Hội nghị thành lập Đảng Nội dung bản Chính cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt ý nghĩa lịch sử của việc thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam
Bài 14 Phong trào cách mạng 1930-1935
- Nguyên nhân, ý nghĩa và bài học kinh nghiệm của phong trào cách mạng 1930-1931
- Nội dung cơ bản của luận cương chính trị của Đảng Cộng sản Đông Dương (10-1930)
Bài 15 Phong trào dân chủ 1936-1939
- Hoàn cảnh lịch sử, những chủ trương lớn và phong trào đấu tranh tiêu biểu trong thời kì 1936-1939
- Ý nghĩa lịch sử và bài học kinh nghiệm của phong trào dân chủ 1939
1936-Bài 16 Phong trào giải phóng dân tộc (1939-1945) và Cách mạng tháng Tám năm 1945 Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà được thành lập
- Sự chuyển hướng đấu tranh của Đảng Cộng sản Đông Dương (Hội nghị Trung ương 6-8), ý nghĩa của sự chuyển hướng đấu tranh
- Công cuộc chuẩn bị tiến tới khởi nghĩa vũ trang giành chính quyền (chuẩn bị về lực lượng chính trị, lực lượng vũ trang )
- Khởi nghĩa từng phần, giành chính quyền từng bộ phận trong Cao trào kháng Nhật cứu nước
- Thời cơ trong Cách mạng tháng Tám Tổng khởi nghĩa giành chính
cả nước
Trang 4- Ý nghĩa lịch sử, nguyên nhân thắng lợi và bài học kinh nghiệm của Cách mạng tháng Tám năm 1945.
Bài 17 Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà từ sau 2/9/1945 đến trước 19/12/1946
- Những nét chính về tình hình nước ta sau Cách mạng tháng Tám
- Bước đầu xây dựng chính quyền cách mạng, giải quyết nạn đói, nạn dốt
và khó khăn về tài chính Cuộc đấu tranh chống ngoại xâm, nội phản, bảo vệ chính quyền cách mạng
- Nguyên nhân thắng lợi, ý nghĩa lịch sử của cuộc kháng chiến chống Pháp
Bài 21 Xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, đấu tranh chống đế quốc
Mĩ và chính quyền Sài Gòn ở miền Nam (1954-1965)
- Phong trào “Đồng khởi” (1959-1960)
- Nội dung Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ III của Đảng (9/1960)
- Âm mưu và thủ đoạn của Mĩ - nguỵ trong chiến lược “Chiến tranh đặc biệt” Quân và dân ta đã chiến đấu chống chiến lược “Chiến tranh đặc biệt” của Mĩ - nguỵ như thế nào?
Bài 22 Hai miền đất nước trực tiếp chiến đấu chống đế quốc Mĩ xâm lược Miền Bắc vừa chiến đấu vừa sản xuất (1965-1973)
- Âm mưu và thủ đoạn của Mĩ - nguỵ trong chiến lược “Chiến tranh cục bộ” Quân và dân ta đã chiến đấu chống chiến lược “Chiến tranh cục bộ” của Mĩ - nguỵ như thế nào?
Trang 5- Âm mưu thủ đoạn của Mĩ - nguỵ trong chiến lược “Việt Nam hoá” chiến tranh quân và dân ta đã chiến đấu và chống chiến lược “Việt Nam hoá” chiến tranh của Mĩ - nguỵ như thế nào?
- Nội dung và ý nghĩa của Hiệp định Pa-ri (1/1973)
Bài 23 Khôi phục và phát triển kinh tế - xã hội miền Bắc, giải phóng hoàn toàn miền Nam (1973-1975)
- Chủ trương, kế hoạch giải phóng miền Nam
- Diễn biến, kết quả của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân 1975
- Ý nghĩa lịch sử, nguyên nhân thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu nước
Bài 26 Đất nước trên đường đổi mới đi lên chủ nghĩa xã hội 2000)
(1986 Tại sao Đảng ta quyết định thực hiện công cuộc đổi mới đất nước? Nội dung đường lối đổi mới đất nước của Đảng
- Những thành tựu và ý nghĩa của công cuộc đổi mới đất nước từ năm 1986 đến năm 2000
CHƯƠNG TRÌNH NÂNG CAO
PHẦN MỘT - LỊCH SỬ THẾ GIỚI TỪ NĂM 1945 ĐẾN NĂM 2000Bài 1 Trật tự thế giới mới sau chiến tranh
- Nêu những quyết định quan trọng của Hội nghị I-an-ta và phân tích hệ quả của những quyết định đó
- Liên Hợp Quốc được thành lập nhằm mục đích gì ? Những hoạt động của tổ chức Liên Hợp Quốc
Bài 2 Liên Xô và các nước Đông Âu (1945–1991), Liên bang Nga (1991–2000)
- Liên Xô từ năm 1945 đến giữa những năm 70 (những thành tựu chủ yếu trong công cuộc xây dựng CNXH và ý nghĩa)
Trang 6- Sự khủng hoảng của chế độ XHCN ở Liên Xô Công cuộc cải tổ 1991) Nguyên nhân chính dẫn đến sự khủng hoảng của chế độ XHCN ở Liên Xô và các nước Đông Âu.
(1985 Những nét chính về Liên bang Nga trong những năm 1991–2000
Bài 3 Trung Quốc và bán đảo Triều Tiên
Trung Quốc: Sự thành lập nước Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa và thành tựu mười năm đầu xây dựng chế độ mới (1949-1959) Công cuộc cải cách - mở cửa (1978-2000)
Bài 4 Các nước Đông Nam Á
- Những biến đổi của Đông Nam Á sau Chiến tranh Thế giới thứ hai
- In-đô-nê-xi-a, Lào và Cam-pu-chia Sự ra đời và phát triển của tổ chức ASEAN, cơ hội và thách thức khi Việt Nam gia nhập ASEAN
Bài 5 Ấn Độ và khu vực Trung Đông
- Cuộc đấu tranh giành độc lập của Ấn Độ sau Chiến tranh thế giới thứ hai
- Quá trình đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Pa-le-xtin từ năm
1947 đến nay
Bài 6 Các nước châu Phi và Mĩ La-tinh
Những nét chính về cuộc đấu tranh giành độc lập của các nước châu Phi
và Mĩ La-tinh
Bài 7 Nước Mĩ
- Sự phát triển về kinh tế, khoa học của Mĩ từ năm 1945 đến năm 1973
- Chính sách đối ngoại của Mĩ từ năm 1945 đến năm 2000
Bài 8 Tây Âu
Quá trình hình thành và phát triển của Liên minh châu Âu
Bài 9 Nhật Bản
- Những nét cơ bản về tình hình kinh tế, chính trị Nhật Bản từ năm 1945 đến năm 1973
Trang 7- Nguyên nhân dẫn đến sự phát triển của nền kinh tế Nhật Bản.
- Những thách thức đối với nền kinh tế Nhật Bản
Bài 10 Quan hệ quốc tế trong và sau thời kì chiến tranh lạnh
- Mâu thuẫn Đông - Tây và khởi đầu của cuộc chiến tranh lạnh
- Xu thế hoà hoãn Đông - Tây và chiến tranh lạnh chấm dứt
- Những biến đổi chính của tình hình thế giới sau khi chiến tranh lạnh chấm dứt
Bài 11 Cách mạng khoa học - công nghệ và xu thế toàn cầu hoá nửa sau thế kỉ XX
- Nguồn gốc và đặc điểm
- Những thành tựu chính
- Xu thế toàn cầu hoá và ảnh hưởng của nó
- Cơ hội và thách thức của Việt Nam trước sự phát triển của cách mạng khoa học - công nghệ
PHẦN HAI - LỊCH SỬ VIỆT NAM TỪ NĂM 1919 ĐẾN NĂM 2000Bài 13 Những chuyển biến mới về kinh tế và xã hội ở Việt Nam sau Chiến tranh thế giới thứ nhất
- Chính sách khai thác thuộc địa lần thứ hai của thực dân Pháp
- Những chuyển biến của các giai cấp tầng lớp trong xã hội Việt Nam dưới tác động của chính sách khai thác thuộc địa của Pháp
Bài 14 Phong trào dân tộc dân chủ ở Việt Nam từ năm 1919 đến năm 1925
- Những hoạt động của Nguyễn Ái Quốc (1919-1925), ý nghĩa của những hoạt động đó
Bài 15 Phong trào dân tộc dân chủ ở Việt Nam từ năm 1925 đến năm 1930
- Sự ra đời và hoạt động của Hội Việt Nam cách mạng thanh niên Vai trò của tổ chức này đối với việc thành lập Đảng
Trang 8- Sự ra đời ba tổ chức cộng sản ở Việt Nam trong năm 1929.
- Hoàn cảnh, nội dung Hội nghị thành lập Đảng Nội dung bản Chính cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt Ý nghĩa lịch sử của việc thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam
- Vai trò của Nguyễn Ái Quốc đối với việc thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam
Bài 16 Phong trào cách mạng 1930-1935
- Nguyên nhân, ý nghĩa và bài học kinh nghiệm của phong trào cách mạng 1930-1931
- Sự ra đời và hoạt động của Xô viết Nghệ - Tĩnh
- Nội dung cơ bản của Luận cương chính trị của Đảng Cộng sản Đông Dương (10-1930) Ưu điểm và hạn chế của Luận cương
Bài 17 Phong trào dân chủ 1936-1939
- Hoàn cảnh lịch sử, những chủ trương lớn và những phong trào đấu tranh tiêu biểu trong thời kì 1936-1939
- Ý nghĩa lịch sử và bài học kinh nghiệm của phong trào dân chủ 1939
1936-Bài 18 Phong trào giải phóng dân tộc 1939-1945
- Sự chuyển hướng đấu tranh của Đảng Cộng sản Đông Dương (Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng lần thứ 6-8), ý nghĩa của sự chuyển hướng đấu tranh
- Công cuộc chuẩn bị tiến tới khởi nghĩa vũ trang giành chính quyền (chuẩn bị về lực lượng chính trị, lực lượng vũ trang )
Bài 19 Cách mạng tháng Tám 1945 Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà thành lập
- Khởi nghĩa từng phần, giành chính quyền từng bộ phận trong Cao trào
"kháng Nhật cứu nước"
Trang 9- Thời cơ trong Cách mạng tháng Tám Tổng khởi nghĩa giành chính quyền trong cả nước.
- Ý nghĩa, nguyên nhân thắng lợi, bài học lịch sử của Cách mạng tháng Tám năm 1945
Bài 20 Việt Nam sau Cách mạng tháng Tám (từ sau ngày 2/9/1945 đến trước ngày 19/12/1946)
- Những nét chính của tình hình nước ta sau Cách mạng tháng Tám
- Bước đầu công cuộc xây dựng và củng cố chính quyền cách mạng, giải quyết nạn đói, nạn dốt, và khó khăn về tài chính Cuộc đấu tranh chống ngoại xâm, nội phản, bảo vệ chính quyền cách mạng
- Hoàn cảnh, nội dung, ý nghĩa của Hiệp định Sơ bộ Việt - Pháp (6/3/1946)
- Nguyên nhân thắng lợi, ý nghĩa lịch sử của cuộc kháng chiến chống Pháp
Bài 24 Miền Bắc thực hiện những nhiệm vụ kinh tế - xã hội, miền Nam đấu tranh chống chế độ Mỹ - Diệm - gìn giữ hoà bình (1954-1960)
Nguyên nhân, diễn biến, kết quả, ý nghĩa của phong trào “Đồng khởi” (1959-1960)
Bài 25 Xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, chiến đấu chống chiến lược "Chiến tranh đặc biệt" của đế quốc Mĩ ở miền Nam (1961-1965)
- Nội dung Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ III của Đảng (9/1960)
Trang 10- Âm mưu và thủ đoạn của Mĩ - nguỵ trong chiến lược “Chiến tranh đặc biệt” Quân và dân ta đã chiến đấu chống chiến lược “Chiến tranh đặc biệt” của Mĩ - nguỵ như thế nào?
Bài 26 Chiến đấu chống chiến lược "Chiến tranh cục bộ" ở miền Nam và chiến tranh phá hoại miền Bắc lần thứ nhất của đế quốc Mĩ (1965-1968)
- Âm mưu và thủ đoạn của Mĩ - nguỵ thực hiện trong chiến lược “Chiến tranh cục bộ” Quân và dân ta đã chiến đấu chống chiến lược “Chiến tranh cục bộ” của Mĩ - nguỵ như thế nào ?
- Sự giống và khác nhau giữa chiến lược “Chiến tranh cục bộ” với chiến lược “Chiến tranh đặc biệt”
Bài 27 Chiến đấu chống chiến lược "Việt Nam hóa" chiến tranh ở miền Nam và chiến tranh phá hoại miền Bắc lần thứ hai của đế quốc Mĩ (1969-1973)
- Âm mưu và thủ đoạn của Mĩ - nguỵ trong chiến lược “Việt Nam hoá” chiến tranh Quân và dân ta đã chiến đấu chống chiến lược “Việt Nam hoá” chiến tranh của Mĩ - nguỵ như thế nào?
- Nội dung và ý nghĩa của Hiệp định Pa-ri (1/1973)
Bài 28 Khôi phục và phát triển kinh tế - xã hội miền Bắc, giải phóng hoàn toàn miền Nam (1973-1975)
- Cuộc đấu tranh chống “bình định - lấn chiếm”, tạo thế và lực tiến tới giải phóng hoàn toàn miền Nam
- Chủ trương, kế hoạch giải phóng hoàn toàn miền Nam
- Diễn biến, kết quả, của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân 1975
- Ý nghĩa lịch sử, nguyên nhân thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mĩ, cứu nước
Bài 31 Việt Nam trên đường đổi mới đi lên chủ nghĩa xã hội 2000)
Trang 11(1986 Tại sao Đảng ta quyết định thực hiện công cuộc đổi mới đất nước? Nội dung đường lối đổi mới đất nước của Đảng.
- Những thành tựu và ý nghĩa của công cuộc đổi mới đất nước từ năm
Phải thổi hồn vào những con số
Với lịch sử không nên học thuộc từng câu, từng chữ, từng từ vì như thế
là không cần thiết, tuy nhiên, phải nhớ mốc lịch sử đó là ngày, năm
tháng Người học sinh phải hiểu sự kiện ấy có ý nghĩa như thế nào và thổi hồn vào những con số, ngày tháng ấy chứ không phải trình bày khô khan, vô nghĩa Và các em cũng sẽ khó đạt được điểm cao nếu chỉ đưa ra con số, số liệu mà không có phân tích, chứng minh
Học Sử các em nên chia từng thời kỳ ra học và trong từng thời kỳ phải định ra những sự kiện chứ không nên học thuộc máy móc theo sách giáo khoa Tuy các tri thức được cung cấp đầy đủ trong SGK nhưng người
Trang 12học phải sắp xếp các kiến thức ấy vào đúng nội dung, yêu cầu câu hỏi đưa ra.
Ví dụ: Giai đoạn lịch sử từ 1919 - 1945, có 2 thời kỳ trước khi có Đảng lãnh đạo và sau khi có Đảng lãnh đạo thì mỗi quá trình diễn ra như thế nào, và 1945 trở đi có sự kiện gì Học sinh phải hiểu được nguyên nhân, tiến trình, đường lối, sự phát triển của sự kiện
Đừng học vẹt
Đừng coi Sử là môn phụ Sử phải học thường xuyên để ngấm sâu vào nhận thức của từng người Phải chọn vấn đề để học, phải hiểu vấn đề để nắm vững then chốt của vấn đề và vận dụng linh hoạt trong bài làm vì đề thi trong những năm gần đây đều thiên về dạng bài có phân tích và tổng hợp Trong qúa trình làm bài không nên sa đà vào sự kiện mà phải nêu bật được tính khái quát của vấn đề Do vậy, yêu cầu học sinh phải nắm đại thể và biết khái quát vấn đề, quan trọng nhất là nắm chắc câu hỏi
Hiện nay học sinh yếu nhất là nắm vấn đề và cách trình bày Do vậy phải nắm chắc kiến thức trong sách giáo khoa nhưng đặc biệt không nên học thuộc Học theo vấn đề hiểu vấn đề
Vậy, làm thế nào để bài thi môn Sư đạt kết quả tốt?
Có 3 cách: Thứ nhất: Đi thẳng vào vấn đề mà câu hỏi đưa ra
Thứ hai: Với học sinh khá hơn thì làm bài có tuần tự, đặt vấn đề, giải quyết vấn đề, kết thúc vấn đề bởi đó là lôzíc vấn đề của lịch sử mà chúng
ta không thể bỏ qua Thí sinh làm bài với kiểu này thường có điểm cao
Trang 13Thứ ba: Đối với một số câu hỏi yêu cầu học sinh phải có nhận thức một cách chính xác Với loại câu hỏi này, không nên trả lời loanh quanh, nếu trả lời loanh quanh Ví như, câu hỏi của đề thi học sinh giỏi vừa qua: Sự kiện nào đánh dấu phong trào công nhân Việt Nam chuyển hoàn toàn từ
tự phát sang tự giác? Câu hỏi này chỉ đòi hỏi học sinh trả lời sự kiện ra đời của đảng 1930, đánh dấu quá trình chuyển từ tự phát sang tự giác của công nhân Việt Nam Học sinh không nhận thức được điều đó thì trả lời loanh quanh là suốt từ quá trình công nhân Việt Nam ra đời, thậm chí còn phát triển sai là phong trào công nhân Ba Son như vậy điểm rất thấp
Về đề thi, cần lưu ý: Những người ra đề thường theo nguyên tắc chung của Bộ ra đề phải nằm trong chương trình THPT, không có đề nào nằm ngoài chương trình, thường chương trình lớp 12 chiếm 80 - 90% trong đề thi Nhưng với lịch sử không nên học tủ vì câu hỏi thường hay lô -gíc với nhau
Đối với lịch sử thế giới thường ra đề trong phạm vi từ năm 1945 trở lại đây Học sinh cũng nên chú ý tới lịch sử thế giới vì dễ “ăn” điểm nhất vì không phải phân tích nhiều Đặc biệt, sách giáo khoa lịch sử xuất bản năm 1991 học sinh nên chú ý học
Mình rất ham thích học môn lịch sử, có lẻ thừ nhỏ mình hay đọc chuyện kiếm hiệp, truyện Tàu, nên làm cho mình hay muốn tìm hiểu thêm thông tin về các mẫu chuyện ấy, và lại được học ở thầy dạy môn Sử ở cấp 2 của mình thật tuyệt vời nên mình đâm ra thích học môn sử, còn bây gời mình là GV dạy môn Toán đi dự giờ, đi ngang qua các tiết dạy của