MathScope: Topic In Olympiad Inequalities
Trang 1Topic In Olympiad Inequalities Volume 1
Trang 2Lời nói đầu
Topic In Olympiad Inequalities là cuốn sách gồm nhiều tập ghi lại những bài
toán bất đẳng thức qua các kì thi Oympiad được các thành viên của Diễn đàn
MathScope(1) đề xuất đề bài và lời giải (2) Sở dĩ chúng tôi chọn các bất đẳng thức trong
các kì thi Olympiad vì bất đẳng thức là một lĩnh vực rộng, tuy nhiên cũng vì thế mà có
quá nhiều các bất đẳng thức được tạo ra một cách vô tội vạ và thiếu tính thẩm mĩ, do vậy,
một cách chủ quan chúng tôi thấy rằng những bất đẳng thức đã được chọn lọn qua các kì
thi Olympiad ít nhiều đảm bảo được độ thẩm mĩ và chất lượng
Dù đã có nhiều nỗ lực cố gắng, xong chắc chắn cuốn sách vẫn không tránh khỏi những
sai sót Vì vậy chúng tôi rất mong nhận được những ý kiến phản hồi của các bạn về địa
chỉ: reddevils.info@gmail.com hoặc liên hệ qua diễn đàn MathScope- Red Devils
Trang 3MỤC LỤC
Lời nói đầu……… 2
Mục lục……… ……… 3
Phần Một: Bài toán……… 4
Phần Hai: Lời giải ……… 8
Tài liệu tham khảo………20
Trang 4Phần Một
Bài Toán
Trang 5Bài toán 1 (Posted by Red Devils)
Cho n số thực tuỳ ý x x1, 2,¼,x n Chứng minh rằng:
Chứng minh rắng với mọi số thực dương a, b, c ta có:
Chứng minh rắng với mọi số thực dương a, b, c ta có:
IMO LongList 1967 Bài toán 4 (Posted by Red Devils)
Với mọi số thực dương a, b, c thỏa mãn đẳng thức a+b+ c=1 Chứng minh rằng:
ab+ac+ad+bc bd+ +cd + ³ abc+abd+acd+bcd
Bài toán 6 (Posted by caube94)
Cho a, b, c dương thỏa mãn abc=1.Chứng minh rằng:
Trang 6Bài toán 9 (Posted by trungdeptrai)
Với a, b, c dương Chứng minh rằng:
Cho , ,x y z³ Tìm giá trị nhỏ nhất của: 0
Cho a, b, c là các số thực không âm tùy ý Chứng minh rằng:
5
1( ) ( ) ( ) ( )( )( )
a b + c a + c a + a b b c c a ³
*** Bài toán 12 (Posted by Conan Edogawa)
Cho a, b, c>0 thỏa mãn abc³ Chứng minh rằng: 1
1
1 a b+1 b c+1 c a£+ + + + + +
Romania 2005 Bài toán 15 (Posted by caube94)
Trang 7Bài toán 17 (Posted by Minh Tuấn)
Cho x, y, z>0 và x+y+z=1 Chứng minh rằng:
22
xy yz + yz zx+ zx xy £
China TST 2006 Bài toán 18 (Posted by trungdeptrai)
Cho x, y, z dương và xyz=1.Chứng minh rằng:
Cho x, y, z> 0 Chứng minh rằng:
3(x +xy+y )(y +yz+z )(z +zx+x )³(x+ +y z) (xy+yz+zx)
Ấn Độ 2007 Bài toán 20 (Posted by Red Devils)
Cho a, b, c là các số thực dương thỏa mãn a£ £ Chứng minh rằng với mọi b c
Trang 8Phần Hai
Lời giải
Trang 9Bài toán 1 (Posted by Red Devils)
Cho n số thực tuỳ ý x x1, 2,¼,x n Chứng minh rằng:
Bài toán 2 (Posted by Red Devils)
Chứng minh rắng với mọi số thực dương a, b, c ta có:
Ta sẽ đi chứng minh bài toán tổng quát hơn sau:
Bài toán tổng quát (Posted by trungdeptrai)
Với , ,a b c> và 0 k³ Chứng minh rằng: 8
31
Trang 10a a
Bài toán 3 (Posted by Red Devils)
Chứng minh rắng với mọi số thực dương a, b, c ta có:
IMO LongList 1967 Lời giải (Posted by Red Devils)
Bất đẳng thức cần chứng minh tương đương với 2 3 3 2 3 3 2 3 3 8 8 8
Cộn từng vế của 3 BĐT trên cho ta đpcm
Bài toán 4 (Posted by Red Devils)
Với mọi số thực dương a, b, c thỏa mãn đẳng thức a+b+ c=1 Chứng minh rằng:
Trang 1149( )( )( ) 8( )9(1 )(1 )(1 ) 8( )
3 ( ) 9
ab bc ca+ + ³ abc ³ abc , do 3 1
a b c abc £ + + = Vậy bất đẳng thức được chứng minh
Bài toán 5 (Posted by Hung_DHSP)
Cho a, b, c, d là các số thực có tổng bằng 0 Chứng minh rằng:
12 6
ab+ac+ad+bc bd+ +cd + ³ abc+abd+acd+bcd
Lời giải (Posted by ll931110)
BĐT hiển nhiên đúng nếu tồn tại 1 số bằng 0 BĐT cũng đúng nếu trong 3 số p, q, r có 1
số âm Do vậy ta chỉ cần xét TH còn lại: có đúng 1 số dương trong 3 số p, q, r và không mất tính tổng quát, giả sử p > 0
Trang 12Bài toán 6 (Posted by caube94)
Cho a b c, , ³0;a2+b2+ +c2 abc= Chứng minh rằng: 4
0£ab bc+ +ca-abc£ 2
USAMO 2001 Lời giải (Posted by trungdeptrai)
Trong ba số a-1,b-1,c- luôn có ít nhất 2 số cùng dấu.Giả sử hai số đó là 1 a-1,b- 1
Bài toán được chứng minh
Bài toán 7 (Posted by Conan Edogawa)
Vậy bài toán được chứng minh
Bài toán 8 (Posted by trungdeptrai)
Cho a, b, c dương thỏa mãn abc=1.Chứng minh rằng:
Trang 13Lời giải (Posted by Red Devils)
Vì abc=1 nên đặt a y,b z,c x
= = = Bất đẳng thức cần chứng minh trở thành:
(- + +x y z)(x- +y z)(z+ -y z)£xyz(Đây là BĐT Schur)
Bài toán 9 (Posted by trungdeptrai)
Với a, b, c dương Chứng minh rằng:
Áp dụng BĐT AM-GM cho 3 số dương:
2 2
3 3
Bài toán 10 (Posted by Hung_DHSP)
Cho , ,x y z³ Tìm giá trị nhỏ nhất của: 0
a a b ³+
Trang 14Bài toán 11 (Posted by xiloxila)
Cho a, b, c là các số thực không âm tùy ý Chứng minh rằng:
5
1( ) ( ) ( ) ( )( )( )
a b + c a + c a + a b b c c a ³
*** Lời giải (Posted by Red Devils)
Bài toán 12 (Posted by Conan Edogawa)
Trang 15Do đó:
3 3
Bài toán 13 (Posted by Conan Edogawa)
Cho a, b, c>0 thỏa mãn ab+bc+ca=1 Chứng minh rằng:
3 1 3 1 3 1 1
6b 6c 6a
a+ + b+ + c+ £abc
IMO Shortlist 2004 Lời giải (Posted by Minh Tuấn)
Áp dụng BĐT Holder cho vế trái ta có:
Bài toán 14 (Posted by Conan Edogawa)
Cho a, b, c>0 thỏa mãn abc³ Chứng minh rằng: 1
1
1 a b+1 b c+1 c a£+ + + + + +
Romania 2005 Lời giải (Posted by Red Devils)
Bất đẳng thức cần chứng minh tương đương với:
Trang 16Vậy bất đẳng thức được chứng minh
Bài toán 15 (Posted by caube94)
Vậy bất đẳng thức được chứng minh
Bài toán 16 (Posted by Minh Tuấn)
a
a b c
a bc ab ca a
Trang 17BĐT (1) đúng vì:
( )2 2
Bài toán 17 (Posted by Minh Tuấn)
Cho x, y, z>0 và x+y+z=1 Chứng minh rằng:
22
xy yz + yz zx+ zx xy £
China TST 2006 Lời giải (Posted by Red Devils)
Ta có:
22
Bài toán 18 (Posted by trungdeptrai)
Cho x, y, z dương và xyz=1.Chứng minh rằng:
Trang 18Bài toán tổng quát (Posted by Red Devils)
Với x, y, z là các số thực dương có tích bằng 1, n là số nguyên không nhỏ hơn 3 Chứng
minh rằng:
3(1 )(1 ) (1 )(1 ) (1 )(1 ) 4
Đẳng thức xảy ra khi và chỉ khi x= = = y z 1
Bài toán 19 (Posted by Red Devils)
Cho x, y, z> 0 Chứng minh rằng:
3(x +xy+y )(y +yz+z )(z +zx+x )³(x+ +y z) (xy+yz+zx)
Ấn Độ 2007 Lời giải
Cách 1 (Posted by Minh Tuấn)
Xét tam giác ABC diện tích là S với M là điểm Torricelli trong tam giác và MA=x, MB=y, MC=z Theo định lí hàm số cos ta tính được:
a=BC = y +yz+z b=CA= z +zx+x c=AB= x +xy+y
Trang 19xy yz zx S
Þ + + =Và:
2 2 2 2
Trang 20Bài toán 20 (Posted by Red Devils)
Cho a, b, c là các số thực dương thỏa mãn a£ £ Chứng minh rằng với mọi b c
Trang 21Tài liệu tham khảo
[1] Mathlinks [http://mathlinks.ro]
[2] MathScope [http://forum.mathscope.org]
[3] MathVn [http://mathvn.org]
[4] Diễn đàn Toán học [http://diendantoanhoc.net]
[5] Tạp chí Toán học & Tuổi trẻ
[6] Trần Nam Dũng- Tuyển chọn các bài toán và bài viết chủ đề Olympiad Toán học [7] Rumanian Mathematical Competitions 1996- 2008
[8] Toán học & Tuổi trẻ- Tuyển tập các bài toán thi HSG Quốc Gia Việt Nam
[9] Phạm Kim Hùng- Sáng tạo bất đẳng thức
[10] Phạm Văn Thuận- Lê Vĩ- Bất đẳng thức Suy luận và Khám phá
The End -