Nhập môn lập trình
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC NHA TRANG CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Khoa Công nghệ thông tin Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Bộ môn Kỹ thuật phần mềm
CHƯƠNG TRÌNH HỌC PHẦN
1 Thông tin chung về học phần
Tên học phần: Nhập môn lập trình
Mã học phần:
Số tín chỉ: 2
Học phần tiên quyết:
Đào tạo trình độ: Đại học
Giảng dạy cho các ngành: Công nghệ thông tin
Bộ môn quản lý: Kỹ thuật phần mềm
Phân bổ thời gian trong học phần:
- Nghe giảng lý thuyết: 11
- Làm bài tập trên lớp: 4
- Thảo luận:
- Thực hành, thực tập: 15
- Tự nghiên cứu: 90
2 Mô tả tóm tắt học phần
Học phần trang bị cho người học kiến thức, kỹ năng cơ bản về lập trình: quy trình xây dựng một chương trình máy tính, thuật toán, ngôn ngữ lập trình; lập trình cấu trúc với ngôn ngữ C
Kết thúc học phần, người học có thể giải quyết những bài toán cơ bản về tính toán, xây dựng giải thuật, sử dụng ngôn ngữ C cài đặt giải thuật thành chương trình máy tính theo phương pháp lập trình cấu trúc
3 Chủ đề và chuẩn đầu ra của học phần
3.1 Danh mục chủ đề của học phần
1 Tổng quan về lập trình máy tính
2 Kiểu dữ liệu, biến và biểu thức
3 Các cấu trúc điều khiển
4 Hàm và cấu trúc chương trình
5 Mảng và chuỗi ký tự
6 Kiểu dữ liệu cấu trúc
3.2 Chuẩn đầu ra của quá trình dạy - học từng chủ đề của học phần
Chủ đề 1: Tổng quan về lập trình
Kiến thức
1 Các khái niệm cơ bản về lập trình máy tính
2 Quy trình xây dựng một chương trình máy tính
3 Giải thuật, biểu diễn giải thuật
2 2 3
Trang 24 Ngôn ngữ lập trình
Thái độ
1 Xây dựng giải thuật có vai trò quyết định trong việc giải quyết một bài
toán bằng máy tính
2 Máy tính điện tử chỉ hiểu và thực thi các lệnh dưới dạng mã máy (mã
nhị phân), ngôn ngữ lập trình là công cụ để các lập trình viên cài đặt giải
thuật thành mã máy để thực thi trên máy tính
Kỹ năng
1 Xây dựng giải thuật giải quyết các bài toán cơ bản
2 Biểu diễn giải thuật bằng các công cụ: lưu đồ, mã giả
3 3
Chủ đề 2: Các kiểu dữ liệu cơ sở
Kiến thức
1 Các kiểu dữ liệu cơ sở
2 Biến
3 Hằng
4 Phép toán, biểu thức, câu lệnh
5 Các lệnh nhập xuất dữ liệu
3 3 3 3 3
Thái độ
1 Câu lệnh là đơn vị cơ bản của ngôn ngữ lập trình, nó chỉ thị cho máy
tính xử lý dữ liệu để đạt được kết quả
2 Khi viết các câu lệnh, phải tuân thủ cú pháp của ngôn ngữ lập trình
Kỹ năng
1 Biết khai báo kiểu dữ liệu phù hợp với yêu cầu bài toán
2 Viết được chương trình có nhập xuất dữ liệu và các biểu thức đơn
giản
3 3
Chủ đề 3: Các cấu trúc điều khiển
Kiến thức
1 Cấu trúc tuần tự
2 Cấu trúc rẽ nhánh
3 Cấu trúc lặp
3 3 3
Thái độ
1 Một chương trình có thể được viết từ ba cấu trúc điều khiển: tuần tự,
rẽ nhánh, lặp
Kỹ năng
1 Vận dụng cấu trúc rẽ nhánh: câu lệnh if, câu lệnh switch
2 Vận dụng cấu trúc lặp: vòng lặp for, vòng lặp while, vòng lặp do…
while
3 3
Chủ đề 4: Hàm và cấu trúc chương trình
Trang 3Kiến thức
1 Phương pháp lập trình cấu trúc
2 Khái niệm và cú pháp hàm
3 Truyền tham số cho hàm
4 Phạm vi của biến
3 3 3 3
Thái độ
1 Trong một chương trình máy tính, các khối chức năng có thể được
thực hiện không chỉ theo trình tự mà còn có thể theo các tình huống và
lặp lại nhiều lần
2 Lập trình cấu trúc thường đi đôi với phương pháp phân tích trên
xuống (top-down).
Kỹ năng
1 Phân rã bài toán thành các chức năng con theo phương pháp phân tích
top-down
2 Viết các hàm tương ứng với mỗi chức năng con và sử dụng chúng
3 Vận dụng truyền tham số cho hàm, kiểm soát phạm vi các biến
4
3 3
Chủ đề 5: Mảng và chuỗi ký tự
Kiến thức
1 Mảng một chiều
2 Mảng hai chiều
3 Chuỗi ký tự
3 3 3
Thái độ
1 Mảng là một trong những kiểu dữ liệu thường gặp trong lập trình ứng
dụng, nhằm đơn giản hoá việc giải quyết những bài toán cần xử lý nhiều
đối tượng có cùng kiểu dữ liệu
Kỹ năng
1 Khai báo và khởi tạo mảng
2 Lập trình truy xuất, tìm kiếm, sắp xếp các phần tử trong mảng 33
Chủ đề 6: Kiểu dữ liệu cấu trúc
Kiến thức
1 Khái niệm kiểu cấu trúc
2 Khai báo, xử lý dữ liệu kiểu cấu trúc
3 Mảng các cấu trúc
3 3 3
Thái độ
1 Kiểu cấu trúc cho phép định nghĩa một kiểu dữ liệu mới dựa trên các
kiểu dữ liệu cơ sở
Kỹ năng
Trang 42 Viết chương trình có tổ chức dữ liệu kiểu cấu trúc 3
4 Phân bổ thời gian chi tiết
Chủ đề
Phân bổ số tiết cho hình thức dạy - học
Tổng
hành, thực tập
Tự nghiên cứu
Lý thuyết Bài tập Thảo luận
5 Tài liệu
TT Tên tác giả Tên tài liệu
Năm xuất bản
Nhà xuất bản
Địa chỉ khai thác tài liệu
1 Quách Tuấn
Ngọc Ngôn ngữ lập trình C 2003 Giáo dục
Thư viện 2
Phạm Văn Ất Kỹ thuật lập trình C cơ bản và nâng cao 2009 Hồng Đức Thư viện
3 Nguyễn
Thanh Thủy
Nhập môn lập trình
4 B W
Kernighan
and D M
Ritchie
C Programming Language, 2nd Edition 1988
Prentice Hall
Thư viện
6 Đánh giá kết quả học tập
TT Các chỉ tiêu đánh giá Phương pháp đánh giá Trọng số (%)
1 Tham gia học trên lớp: lên lớp đầy đủ, chuẩn bị bài
tốt, tích cực thảo luận…
Quan sát, điểm danh
50
2 Tự nghiên cứu: hoàn thành nhiệm vụ giảng viên
giao trong tuần, bài tập nhóm/tháng/học kỳ…
Chấm bài tập
trình, trình bày báo cáo
Trang 56 Thi kết thúc học phần Lập trình trên
Lê Thị Bích Hằng
Trang 6TRƯỜNG ĐẠI HỌC NHA TRANG CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Khoa: CÔNG NGHỆ THÔNG TIN Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Bộ môn: Kỹ thuật phần mềm
CHƯƠNG TRÌNH GIẢNG DẠY HỌC PHẦN
1 Thông tin về học phần
Tên học phần: Nhập môn lập trình
Mã học phần:
Số tín chỉ:
Đào tạo trình độ: Đại học/Cao đẳng
Giảng dạy cho lớp:
Học phần tiên quyết:
Phân bổ thời gian trong học phần:
- Nghe giảng lý thuyết: 15 tiết
- Làm bài tập trên lớp:
- Thảo luận:
- Thực hành, thực tập: 15 tiết
- Tự nghiên cứu: 60 tiết
2 Thông tin về giảng viên giảng dạy
Họ và tên: Lê Thị Bích Hằng
Chức danh, học vị: Thạc sĩ, Giảng viên
Thời gian làm việc ở bộ môn, địa điểm:
Điện thoại, email: ltbhangnt@yahoo.com
Các hướng nghiên cứu chính (nếu có): Web Technologies
Họ và tên: Nguyễn Đình Hưng
Chức danh, học vị: giảng viên, Thạc sĩ
Thời gian làm việc ở bộ môn, địa điểm: Văn phòng BMKTPM
Điện thoại, email: hungdhnt@yahoo.com.vn
Các hướng nghiên cứu chính: Xử lý, nhận dạng tiếng nói; Xử lý tín hiệu đa phương tiện
3 Thông tin về lớp học
Tên lớp:
Sĩ số:
Giảng đường:
Học kỳ, năm học:
Thời khóa biểu:
4 Mô tả tóm tắt học phần
Trang 7Học phần trang bị cho người học kiến thức, kỹ năng cơ bản về lập trình: quy trình xây dựng một chương trình máy tính, thuật toán, ngôn ngữ lập trình; lập trình cấu trúc với ngôn ngữ C
Kết thúc học phần, người học có thể giải quyết những bài toán cơ bản về tính toán, xây dựng giải thuật, sử dụng ngôn ngữ C cài đặt giải thuật thành chương trình máy tính theo phương pháp lập trình cấu trúc
5 Chủ đề và chuẩn đầu ra của học phần
5.1 Danh mục chủ đề của học phần
1 Tổng quan về lập trình máy tính
2 Kiểu dữ liệu, biến và biểu thức
3 Các cấu trúc điều khiển
4 Hàm và cấu trúc chương trình
5 Mảng và chuỗi ký tự
6 Kiểu dữ liệu cấu trúc
5.2 Chuẩn đầu ra và phương pháp giảng dạy của từng chủ đề của học phần
Chủ đề 1: Tổng quan về lập trình
Kiến thức
1 Các khái niệm cơ bản về lập trình máy tính
2 Quy trình xây dựng một chương trình máy tính
3 Giải thuật, biểu diễn giải thuật
4 Ngôn ngữ lập trình
5 Tổng quan về ngôn ngữ C
2 2 3 2 2
Thái độ
1 Xây dựng giải thuật có vai trò quyết định trong việc giải quyết một bài
toán bằng máy tính
2 Máy tính điện tử chỉ hiểu và thực thi các lệnh dưới dạng mã máy (mã
nhị phân), ngôn ngữ lập trình là công cụ để các lập trình viên cài đặt giải
thuật thành mã máy để thực thi trên máy tính
Kỹ năng
1 Xây dựng giải thuật giải quyết các bài toán cơ bản
2 Biểu diễn giải thuật bằng các công cụ: lưu đồ, mã giả 33
Chủ đề 2: Các kiểu dữ liệu cơ sở
Kiến thức
1 Các kiểu dữ liệu cơ sở
2 Biến
3 Hằng
4 Phép toán, biểu thức, câu lệnh
5 Các lệnh nhập xuất dữ liệu
3 3 3 3 3
Trang 8Thái độ
1 Câu lệnh là đơn vị cơ bản của ngôn ngữ lập trình, nó chỉ thị cho máy
tính xử lý dữ liệu để đạt được kết quả
2 Khi viết các câu lệnh, phải tuân thủ cú pháp của ngôn ngữ lập trình
Kỹ năng
1 Biết khai báo kiểu dữ liệu phù hợp với yêu cầu bài toán
2 Viết được chương trình có nhập xuất dữ liệu và các biểu thức đơn
giản
3 3
Chủ đề 3: Các cấu trúc điều khiển
Kiến thức
1 Cấu trúc tuần tự
2 Cấu trúc rẽ nhánh
3 Cấu trúc lặp
3 3 3
Thái độ
1 Một chương trình có thể được viết từ ba cấu trúc điều khiển: tuần tự,
rẽ nhánh, lặp
Kỹ năng
1 Vận dụng cấu trúc rẽ nhánh: câu lệnh if, câu lệnh switch
2 Vận dụng cấu trúc lặp: vòng lặp for, vòng lặp while, vòng lặp do…
while
3 3
Chủ đề 4: Hàm và cấu trúc chương trình
Kiến thức
1 Phương pháp lập trình cấu trúc
2 Khái niệm và cú pháp hàm
3 Truyền tham số cho hàm
4 Phạm vi của biến
3 3 3 3
Thái độ
1 Trong một chương trình máy tính, các khối chức năng có thể được
thực hiện không chỉ theo trình tự mà còn có thể theo các tình huống và
lặp lại nhiều lần
2 Lập trình cấu trúc thường đi đôi với phương pháp phân tích trên
xuống (top-down).
Kỹ năng
1 Phân rã bài toán thành các chức năng con theo phương pháp phân tích
top-down
2 Viết các hàm tương ứng với mỗi chức năng con và sử dụng chúng
3 Vận dụng truyền tham số cho hàm, kiểm soát phạm vi các biến
4
3 3
Chủ đề 5: Mảng và chuỗi ký tự
Trang 9Kiến thức
1 Mảng một chiều
2 Mảng hai chiều
3 Chuỗi ký tự
3 3 3
Thái độ
1 Mảng là một trong những kiểu dữ liệu thường gặp trong lập trình ứng
dụng, nhằm đơn giản hoá việc giải quyết những bài toán cần xử lý nhiều
đối tượng có cùng kiểu dữ liệu
Kỹ năng
1 Khai báo và khởi tạo mảng
2 Lập trình truy xuất, tìm kiếm, sắp xếp các phần tử trong mảng
3 3
Chủ đề 6: Kiểu dữ liệu cấu trúc
Kiến thức
1 Khái niệm kiểu cấu trúc
2 Khai báo, xử lý dữ liệu kiểu cấu trúc
3 Mảng các cấu trúc
3 3 3
Thái độ
1 Kiểu cấu trúc cho phép định nghĩa một kiểu dữ liệu mới dựa trên các
kiểu dữ liệu cơ sở
Kỹ năng
1 Khai báo kiểu cấu trúc
2 Viết chương trình có tổ chức dữ liệu kiểu cấu trúc
3 3
6 Hình thức tổ chức dạy - học
6.1 Phân bổ thời gian chi tiết:
Chủ đề
Phân bổ số tiết cho hình thức dạy - học
Tổng
hành, thực tập
Tự nghiên cứu
Lý thuyết Bài tập Thảo luận
6.2 Lịch trình và phương pháp dạy - học cụ thể
Chủ đề 1: Tổng quan về lập trình máy tính
Tuần 1/ Thời gian từ: …… đến: …………
Phương pháp dạy – học: Dựa trên vấn đề
Trang 10Hình thức
day- học Thời gian, địa điểm Nội dung dạy - học
Phương pháp giảng dạy
Yêu cầu sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết Theo thời
khoá biểu 1 Các khái niệm cơbản về lập trình máy
tính
2 Quy trình xây dựng một chương trình máy tính
3 Giải thuật, biểu diễn giải thuật
4 Ngôn ngữ lập trình
5 Tổng quan về ngôn ngữ C
Thuyết giảng - Đọc Q.1, chương 1
Bài tập 1 Xây dựng thuật
toán giải quyết các bài toán đơn giản
2 Biểu diễn thuật toán bằng một trong hai phương pháp:
dùng lưu đồ, dùng mã giả
Ra bài tập - Làm bài
tập: chương
1, Q.1
Thảo luận 1 So sánh ưu, nhược
điểm của các phương pháp biểu diễn giải thuật
- Theo phân công của nhóm
Thực hành,
thực tập Phòng thí nghiệm … Sử dụng ngôn ngữ C++ cài đặt các giải
thuật cơ bản
Tự nghiên
Tư vấn
tra
Chủ đề 2: Kiểu dữ liệu, biến và biểu thức
Tuần 1/ Thời gian từ: …… đến: …………
Phương pháp dạy – học: Dựa trên vấn đề
Hình thức
day- học Thời gian, địa điểm Nội dung dạy - học
Phương pháp giảng dạy
Yêu cầu sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết Theo thời 1 Các kiểu dữ liệu cơ Thuyết - Đọc Q.1,
Trang 11khoá biểu sở
2 Biến
3 Hằng
4 Phép toán, biểu thức, câu lệnh
5 Các lệnh nhập xuất
dữ liệu
giảng chương 2
Bài tập 1 Khai báo kiểu dữ
liệu phù hợp với yêu cầu bài toán
2 Viết một số chương trình có nhập xuất dữ liệu và các biểu thức đơn giản
Ra bài tập - Làm bài
tập: chương 2
công của nhóm Thực hành,
thực tập Phòng máy thực hành Sử dụng ngôn ngữ C++ cài đặt một số
chương trình có nhập xuất dữ liệu và các biểu thức đơn giản
Tự nghiên
Tư vấn
tra
Chủ đề 3: Các cấu trúc điều khiển
Tuần 1/ Thời gian từ: …… đến: …………
Phương pháp dạy – học: Dựa trên vấn đề
Hình thức
day- học Thời gian, địa điểm Nội dung dạy - học
Phương pháp giảng dạy
Yêu cầu sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết Theo thời
khoá biểu
1 Cấu trúc tuần tự
2 Cấu trúc rẽ nhánh
3 Cấu trúc lặp
Thuyết giảng
- Đọc Q.1, chương 3
rẽ nhánh: câu lệnh if, câu lệnh switch
2 Vận dụng cấu trúc
Ra bài tập - Làm bài
tập:
chương 2
Trang 12lặp: vòng lặp for, vòng lặp while, vòng lặp do…while
phân công của nhóm Thực hành,
thực tập Phòng máy thực hành Viết chương trình vậndụng các cấu trúc
điều khiển
- Thực hành các bài tập chương 3
Tự nghiên
cứu
Có hướng dẫn riêng
Tư vấn
tra
Chủ đề 4: Hàm và cấu trúc chương trình
Tuần 1/ Thời gian từ: …… đến: …………
Phương pháp dạy – học: Dựa trên vấn đề
Hình thức
day- học
Thời gian, địa điểm Nội dung dạy - học
Phương pháp giảng dạy
Yêu cầu sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết Theo thời
khoá biểu
1 Phương pháp lập trình cấu trúc
2 Khái niệm và cú pháp hàm
3 Truyền tham số cho hàm
4 Phạm vi của biến
Thuyết giảng
- Đọc Q.1, chương 4
Bài tập 1 Phân rã bài toán
thành các chức năng con theo phương pháp phân tích top-down
2 Viết các hàm tương ứng với mỗi chức năng con và sử dụng chúng
3 Vận dụng truyền tham số cho hàm, kiểm soát phạm vi các biến
Ra bài tập - Làm bài
tập:
chương 4
phân công
Trang 13của nhóm Thực hành,
thực tập Phòng máy thực hành Viết một số chương trình có sử dụng hàm - Thực hành các
bài tập chương 4
Tự nghiên
cứu
Có hướng dẫn riêng
Tư vấn
tra
Chủ đề 5: Mảng và chuỗi ký tự
Tuần 1/ Thời gian từ: …… đến: …………
Phương pháp dạy – học: Dựa trên vấn đề
Hình thức
day- học
Thời gian, địa điểm Nội dung dạy - học
Phương pháp giảng dạy
Yêu cầu sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết Theo thời
khoá biểu
1 Mảng một chiều
2 Mảng hai chiều
3 Chuỗi ký tự
Thuyết giảng
- Đọc Q.1, chương 5
Bài tập 1 Khai báo và khởi
tạo mảng
2 Lập trình truy xuất, tìm kiếm, sắp xếp các phần tử trong mảng
Ra bài tập - Làm bài
tập:
chương 5
phân công của nhóm Thực hành,
thực tập
Phòng máy thực hành
1 Viết chương trình truy xuất, tìm kiếm, sắp xếp các phần tử trong mảng
2 Viết chương trình thao tác trên chuỗi ký
tự
- Thực hành các bài tập chương 5
Tự nghiên
Tư vấn
tra
Chủ đề 6: Kiểu dữ liệu cấu trúc
Trang 14Tuần 1/ Thời gian từ: …… đến: …………
Phương pháp dạy – học: Dựa trên vấn đề
Hình thức
day- học Thời gian, địa điểm Nội dung dạy - học
Phương pháp giảng dạy
Yêu cầu sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết Theo thời
khoá biểu 1 Khái niệm kiểu cấutrúc
2 Khai báo, xử lý dữ liệu kiểu cấu trúc
3 Mảng các cấu trúc
Thuyết giảng - Đọc Q.1, chương 6
trúc
2 Viết chương trình
có tổ chức dữ liệu kiểu cấu trúc
Ra bài tập - Làm bài
tập:
chương 6
phân công của nhóm Thực hành,
thực tập
Phòng máy thực hành
Viết chương trình có
tổ chức dữ liệu kiểu cấu trúc
- Thực hành các bài tập chương 6
Tự nghiên
Tư vấn
tra
7 Tài liệu
TT Tên tác giả Tên tài liệu Năm
xuất bản
Nhà xuất bản
Địa chỉ khai thác tài liệu
Mục đích
sử dụng Tài liệu chín h
Tha m khảo
1 Lê Thị Bích
Hằng Bài giảng Nhập môn lập trình 2012 ĐHNT
X
2 Quách
Tuấn Ngọc Ngôn ngữ lập trình C 2003 Giáo dục
3
Phạm Văn
Ất
Kỹ thuật lập trình C cơ bản
và nâng cao 2009
Hồng Đức
Thư viện X