Văn tả cảnh sinh hoạt (2)

PowerPoint Presentation BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT KHỞI ĐỘNG Câu 1 Chọn những từ sau điền vào chỗ ( ) sao cho đúng hiện lên, đặc điểm, hình dung, tính chất , Văn miêu tả là loại văn nhằm giúp người đọc[.]

BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT

KHỞI ĐỘNG

Câu 1: Chọn những từ sau điền vào chỗ (…) sao cho đúng: hiện lên, đặc

điểm, hình dung, tính chất ,

Văn miêu tả là loại văn nhằm giúp người đọc, người nghe ….những….,

… nổi bật của sự vật, sự việc, con người, phong cảnh.v.v làm cho những

đối tượng đó như … trước mắt người đọc, người nghe

- Văn miêu tả là loại văn nhằm giúp người đọc, người nghe hình dung những

đặc điểm, tính chất nổi bật của sự vật, sự việc, con người, phong cảnh v.v làm cho những đối tượng đó như hiện lên trước mắt người đọc, người nghe

Đáp án

(2)

(4)

KHỞI ĐỘNG

Câu 2: Chọn và điền những thông tin vào bảng cho sẵn các dạng

văn miêu tả thường gặp: (Thảo luận cặp đôi 3 phút)

- Tả thế giới đồ vật và thế giới thiên nhiên quanh ta

- Tả người nói chung

- Tả những loài vật quen thuộc.

- Tả người trong một tâm trạng cụ thể

- Tả cảnh thiên nhiên

- Tả người trong trạng thái hoạt động

- Tả cảnh sinh hoạt

- Một buổi lao động, một phiên chợ Tết, một trò chơi….

2 Những loài vật quen thuộc

1 Tả người nói chung

2 Tả người trong trạng thái hoạt động

3 Tả người trong một tâm trạng

- Một buổi lao động, một phiên chợ Tết, một trò chơi….

KHỞI ĐỘNG

Làm việc cá nhân (5 phút)

Câu hỏi: Trình bày dàn ý của bài văn miêu tả? Khi miêu tả

thường miêu tả theo các trình tự nào?

I Mở bài

- Xác dịnh và giới thiệu về đối tượng miêu tả

II Thân bài

- Lựa chọn những hình ảnh tiêu biểu của đối tượng

- Tập trung miêu tả chi tiết đặc điểm đối

- Trình tự thời gian: thường dùng trong các dạng văn tả cây cối, tả cảnh thiên

nhiên, tả cảnh sinh hoạt

- Trình tự không gian: Thường dùng trong các dạng văn miêu tả cảnh thiên

nhiên và tả cảnh sinh hoạt (trình tự từ xa đến gần, từ bao quát đến cụ thể; có thể từ phải qua trái, từ trên xuống dưới, từ trước ra sau, từ ngoài vào trong…tùy theo điểm nhìn và vị trí quan sát của người miêu tả.

KHỞI ĐỘNG

Một số trình tự trong văn miêu tả:

BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT

A KIẾN THỨC CẦN NHỚ

I Thế nào là văn tả cảnh sinh hoạt?

- Tả cảnh sinh hoạt là dùng khả năng quan sát và lời văn gợi tả làm sống động những bức tranh sinh hoạt (có thể là hoạt động của một hay nhiều người trong quá trình học tập, lao động hoặc tham gia các hoạt động văn hóa, thể thao, du lịch…) giúp người đọc, người nghe hình dung rõ nét về

quang cảnh, không khí, đặc điểm nổi bật về hoạt động của cảnh đó

Ví dụ:

- Tả cảnh mùa gặt trên cánh đồng (Cảnh lao động của bác nông dân)

- Tả một buổi ngoại khóa ở trường em

- Tả một trận đấu bóng của các bạn học sinh trong trường

- …

BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT

A KIẾN THỨC CẦN NHỚ

I Thế nào là văn tả cảnh sinh hoạt?

II Các dạng đề tả cảnh sinh hoạt

1 Dạng đề cụ thể: là dạng đề nêu rõ yêu cầu tả, nội dung và đối tượng tả.

Ví dụ:

Đề 1: Sau một ngày làm việc, học tập bận rộn, gia đình em lại quây quần, sum

họp bên nhau Hãy tả lại cảnh sum họp gia đình đầm ấm đó.

Đề 2: Sân trường giờ ra chơi đông vui, rộn rã tiếng nói cười Em hãy tả lại.

2 Dạng đề mở: là dạng đề chỉ nêu yêu cầu tả về một cảnh sinh hoạt mà không

nêu nội dung và đối tượng tả

Ví dụ: Tả lại một buổi sinh hoạt tập thể ở sân trường để lại trong em nhiều

cảm xúc.

BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT

A KIẾN THỨC CẦN NHỚ

III Các bước làm bài văn tả cảnh sinh hoạt

1 Bước 1: Tìm hiểu đề

- Đọc kĩ đề, gạch chân những từ ngữ quan trọng

- Xác định kiểu bài, nội dung miêu tả, trình tự miêu tả

Ví dụ: Đề bài: Sau một ngày làm việc, học tập bận rộn, gia đình em lại quây

quần, sum họp bên nhau Hãy tả lại cảnh sum họp gia đình đầm ấm đó.

- Kiểu bài: Tả cảnh sinh hoạt

- Nội dung: cảnh sum họp gia đình đầm ấm

- Trình tự miêu tả: Trình tự thời gian

BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT

2 Bước 2: Tìm ý và lập dàn ý

a) Tìm ý: Đặt và trả lời các câu hỏi để tìm ý

Ví dụ: Đề bài: Sau một ngày làm việc, học tập bận rộn, gia đình em lại quây

quần, sum họp bên nhau Hãy tả lại cảnh sum họp gia đình đầm ấm đó.

Làm việc cặp đôi (thời gian 10 phút)

Yêu cầu: Hãy đặt và trả lời các câu hỏi để tìm ý cho đề văn trên

2 Bước 2: Tìm ý và lập dàn ý

? Cảnh sum vầy của gia đình em hiện lên qua những nét cảnh nào?

- Cảnh gia đình cùng nhau làm việc nhà, chuẩn bị bữa tối; cảnh gia đình cùng ăn cơm, xem ti vi; cảnh bố mẹ hướng dẫn con học bài…

? Trình tự sắp xếp nét cảnh ấy như thế nào?

- Trình tự thời gian: từ lúc mới về nhà và theo trình tự các hoạt động diễn ra của gia đình.

? Nét cảnh ấy hiện lên ra sao? Trong những nét cảnh ấy, nét cảnh nào tiêu biểu, ấn tượng nhất?

- Không khí sum vầy ấm áp

- …

? Cảm xúc của em khi quan sát cảnh? Em có mong muốn gì?

- Mong muốn sẽ mãi có những giây phút hạnh phúc bên nhau; cảm ơn bố mẹ luôn quan tâm, yêu thương các con; ước mơ mọi bạn nhỏ đều có một mái ấm gia đình chở che, nâng đỡ…

a) Tìm ý: Đặt và trả lời các câu hỏi để tìm ý

2 Bước 2: Tìm ý và lập dàn ý

* Mở bài:

b) Lập dàn ý: bằng cách dựa vào các ý đã tìm được, sắp xếp lại theo ba phần

lớn của bài văn

Giới thiệu cảnh định tả, bày tỏ cảm xúc, ấn tượng chung của em

- Mở bài trực tiếp: Giới thiệu trực tiếp cảnh định tả (lấy ngay trong đề bài),

bày tỏ cảm xúc của em

- Mở bài gián tiếp: Dẫn dắt từ câu thơ, câu văn hay câu nói của ai đó về đề tài mà em định miêu tả từ đó giới thiệu cảnh em định tả, bày tỏ cảm xúc của em Hoặc một hình ảnh, âm thanh nào đó trong cuộc sống gợi cho em nhớ về cảnh định tả, bày tỏ cảm xúc của em

2 Bước 2: Tìm ý và lập dàn ý

* Thân bài:

b) Lập dàn ý: bằng cách dựa vào các ý đã tìm được, sắp xếp lại theo ba phần

lớn của bài văn

- Tả bao quát khung cảnh và ấn tượng chung về cảnh sinh hoạt

- Tả cụ thể cảnh sinh hoạt theo trình tự hợp lí, hoạt động cụ thể của những

người tham gia.(Trình tự thời gian: sáng –trưa – chiều – tối, xuân – hạ - thu – đông…; trình tự không gian: từ xa – gần, từ ngoài – trong, trong – ngoài, bao quát – chi tiết…)

- Thể hiện cảm xúc khi quan sát, chứng kiến hoặc tham gia cảnh sinh hoạt (Cảm xúc của em có thể được bày tỏ gián tiếp qua sự cảm nhận nét cảnh

Ví dụ: Đề bài: Sau một ngày làm việc, học tập bận rộn, gia đình em lại quây quần,

sum họp bên nhau Hãy tả lại cảnh sum họp gia đình đầm ấm đó.

Làm việc cá nhân (thời gian 10 phút) Yêu cầu: Lập dàn ý cho đề văn trên

* Thân bài:

- Tả bao quát khung cảnh gia đình em lúc chiều tối

- Tả cụ thể cảnh sinh hoạt theo trình tự hợp lí:

+ Cảnh gia đình em làm việc nhà (tả hoạt động của mỗi người: mẹ và em nấu cơm, bố và em trai tưới cây….)

+ Cảnh gia đình em sum vầy bên bữa ăn (thái độ, cử chỉ, lời nói của các thành viên trong gia đình)

+ Cảnh gia đình xem ti vi; bố mẹ hướng dẫn con học bài (tả lời nói, thái độ của

bố mẹ đối với con)

- Cảm xúc, ấn tượng và mong ước của em (vui, hạnh phúc, biết ơn bố mẹ,

mong bố mẹ luôn khỏe mạnh; khoảnh khắc sum vầy này luôn diễn ra hàng

ngày đầy ấm áp, yêu thương.)

* Mở bài: - Giới thiệu cảnh định tả: cảnh sum họp của gia đình.

- Bày tỏ cảm xúc của em: ấm áp, yêu thương, hạnh phúc

* Kết bài: Bày tỏ cảm xúc, suy nghĩ của em.

2 Bước 2: Tìm ý và lập dàn ý

3 Bước 3: Viết bài: bám sát dàn ý viết thành bài văn theo yêu cầu của đề.

- Trình tự miêu tả phải hợp lí

- Nét cảnh định tả phải phù hợp, tiêu biểu

- Tránh sa vào liệt kê các nét cảnh mà phải tái hiện nét cảnh ấy một cách chi tiết, giúp người đọc dễ hình dung

- Để cho bài miêu tả sinh động, cần có các hình ảnh so sánh, nhân hóa, đan xen các yếu tố biểu cảm, tự sự phù hợp

- Thể hiện được cảm xúc của người viết trước cảnh định tả

Một số câu văn, đoạn văn thiếu

hình ảnh so sánh, nhân hóa Một số câu văn, đoạn văn có hình ảnh so sánh, nhân hóa

- Trên bãi cỏ sau làng, đàn bò

đang gặm cỏ Con nào con nấy

hùng hục ăn một cách ngon lành,

không còn để ý gì đến xung

quanh Tiếng gặm cỏ nghe rào

rào Cảnh tượng ấy thật thú vị

- “Con Nâu đứng lại Cả đàn bò dừng theo Tiếng gặm cỏ bắt đầu rào lên như một nong tằm ăn rỗi khổng lồ Con Ba Bớp vẫn phàm ăn tục uống nhất, cứ húc mãi mõm xuống, ủi cả đất ra mà gặm Bọt mép nó trào ra, trông đến ngon lành Con Hoa ở gần đó cũng hùng hục

ăn không kém…Mẹ con chị Vàng ăn riêng một chỗ Cu Tũn dở hơi, chốc chốc lại chạy tới ăn tranh mảng cỏ của

mẹ Chị Vàng lại dịu dàng nhường cho

nó đi kiếm mảng khác.”

Một số câu văn, đoạn văn thiếu

hình ảnh so sánh, nhân hóa Một số câu văn, đoạn văn có hình ảnh so sánh, nhân hóa

- Vầng trăng sáng lung linh - “Chị Hằng Nga kiều diễm trong chiếc

áo vàng lộng lẫy như một nàng công chúa kiêu sa từ từ bước ra từ câu chuyện cổ tích, chiếu muôn tia sáng lung linh, rực rỡ.”

4 Bước 4: Xem lại và chỉnh sửa, rút kinh nghiệm.

Yêu cầu Gợi ý chỉnh sửa

(1) Giới thiệu cảnh sinh hoạt và quang

cảnh chung - Đối chiếu, rà soắt, nếu thiếu hoặc chưa đúng cần bổ sung

(2) Sắp xếp được trình tự miêu tả hợp lí - Nếu chưa hợp lí, cần sắp xếp lại cho phù hợp hơn (3) Tả hoạt động của những người tham

gia cảnh sinh hoạt.Cung cấp một số

thông tin có liên quan đến cảnh sinh

hoạt.

- Bổ sung những chi tiết ….(nếu cần) Nếu còn

sa vào liệt kê các hoạt động thì cần viết thêm những câu văn gợi tả.

(4) Sử dụng các từ ngữ phù hợp để tả

cảnh sinh hoạt một cách rõ nét, sinh

động.

- Lựa chọn từ ngữ giàu sức gợi: động từ, tính từ,

từ láy tượng hình, tượng thanh.

- Đan xen hình ảnh so sánh, nhân hóa hợp lí.

(5) Thể hiện cảm xúc của bản thân về

cảnh sinh hoạt - Đánh dấu những từ ngữ thể hiện cảm xúc Nếu chưa có thì cần bổ sung.

(6) Đảm bảo yêu cầu về bố cục, chính

tả và diễn đạt

- Bố cục 3 phần: mở bài, thân bài, kết bài

- Rà soát lỗi chính tả, diễn đạt.

- Chỉnh sửa nếu phát hiện lỗi.