BỘ MÔN DUYỆT BỘ MÔN DUYỆT Chủ nhiệm Bộ môn Ngô Thành Long ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT BÀI GIẢNG (Dùng cho 45 tiết giảng) Học phần PTTK HTTT Bộ môn Hệ thống thông tin Khoa Công nghệ thông tin Thay mặt nhóm môn h[.]
Trang 1Đỗ Thị Mai Hường
Thông tin về nhóm môn học
TT Họ tên giáo viên Học hàm Học vị Đơn vị công tác (Bộ môn)
Địa điểm làm việc:
Điện thoại, email:
Bài giảng1: Các khái niệm cơ bản
Giới thiệu học phần
Tiết thứ: 4 - 6 Tuần thứ: 1
- Mục đích: Giới thiệu tầm quan trọng của môn học, định hướng nghề nghiệp
cho sinh viên khi ra trường Giới thiệu các khái niệm chung về hệ thống thông tin, phân tích thiết kế hệ thống thông tin
- Yêu cầu: Sinh viên phải nắm vững khái niệm hệ thống thông tin, đặc điểm,
chức năng, các thành phần của hệ thống thông tin Phương pháp luận phát triển
hệ thống thông tin và phương pháp mô hình hóa hệ thống thông tin hướng cấu trúc
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
Trang 25 Tài liệu tham khảo
Bài 1 HTTT Phát triển HTTT trong một tổ chức
1.1 Hệ thống và hệ thống thông tin
Hệ thống và các đặc điểm
Hệ thống kinh doanh/dịch vụ và các hệ con
Hệ thống thông tin và chức năng
1.2 Xử lý thông tin bằng máy tính
HTTT dựa trên máy tính và các thành phần
Phân loại HTTT
Tích hợp các HTTT
Các công nghệ mới
1.3 Sự phát triển của hệ thống
Phát triển hệ thống thông tin trong doanh nghiệp: Phương pháp luận
Kỹ thuật công cụ, quản lý dự án
Vòng đời phát triển một hệ thống thông tin
Vị trí của tiến trình phân tích thiết kế hệ thống trong vòng đời phát triển mộtHTTT
1.4 Mô hình hóa hệ thống
Trang 3Mức độ mô hình hóa
Bốn góc nhìn hệ thống
Mục đích chất lượng MHH
Ba thành phần của một phương pháp MHH
Mô hình hóa hướng cấu trúc
Bài tập: Giới thiệu học phần ĐA
- Đề tài
- Yêu cầu thực hiện
- Quy trình thực hiện
Yêu cầu sinh viên: Sinh viên tìm hiểu thêm về các đề tài giáo viên giới thiệu
Sau đó đăng ký một đề tài để thực hiện trong suốt thời gian học
Trang 4Bài giảng 2: Khảo sát hệ thống
Chương I Khảo sát hệ thống
Tiết thứ: 4 - 6 Tuần thứ: 2
- Mục đích: Cung cấp kiến thức lý thuyết cần thiết để sinh viên có thể tiếp cận
khảo sát một hệ thống cụ thể
- Yêu cầu: Sinh viên phải nắm vững các công việc cần thực hiện trong khảo sát
Quy trình tiếp cận để khảo sát một tổ chức nào đó Quy chuẩn về các tài liệu cần đạt được sau khi khảo sát Ngoài ra cần có những hiểu biết về các phương pháp thu thập và các định yêu cầu để có kiến thức tốt cho định hướng nghề nghiệp sau này
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
Nội dung khảo sát
Yêu cầu đặt ra với người PTich
2.2 Phương pháp thu thập xác định yêu cầu
Phương pháp truyền thống: phỏng vấn, quan sát, bảng hỏi, nghiên cứu tài liệu viết
Phương pháp hiện đại: JAD, làmviệc nhóm, CASE, làm mẫu
2.3 Xây dựng dự án
Hồ sơ khảo sát chi tiết: đầu vào, đầu ra, tài nguyên của hệ thống
Trang 5Lịch trình làm việc
Thực hành:
Cho sinh viên đăng ký tên đề tài bài tập lớn và đồ án môn học
Hướng dẫn cụ thể hơn về các nội dung thực hiện trong bài tập lớn và đồ án
Trang 6Bài giảng 3: Khảo sát hệ thống
Chương I Khảo sát hệ thống
Tiết thứ: 4 - 6 Tuần thứ: 3
- Mục đích: Hướng dẫn sinh viên viết báo cáo khảo sát một hệ thống cụ thể.
- Yêu cầu: Sinh viên phải áp dụng được những kiến thức lý thuyết đã học để làm
đề tài mình
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
Trang 8Bài giảng 4: Phân tích chức năng hệ thống Chương II Khảo sát hệ thống
Tiết thứ: 4 - 6 Tuần thứ: 4
- Mục đích: Giới thiệu với sinh viên các công cụ sử dụng trong việc phân tích
chức năng
- Yêu cầu: Sinh viên phải nắm vững cách vẽ và quy tắc vẽ của sơ đồ phân rã
chức năng (BFD), sơ đồ luồng dữ liệu (DFD) Các phương pháp sử dụng để đặc
tả chức năng chi tiết như: phương trình toán học, bảng quyết định, sơ đồ khối, ngôn ngữ tự nhiên cấu trúc hóa
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
- Nội dung chính:
Bài 3 Công cụ MH hóa chức năng
3.1 Sơ đồ phân rã chức năng (BFD)
Khái niệm và ví dụ
Các thành phần: chức năng, quan hệ phân cấp
Các dạng: dạng chuẩn, công ty
Chú ý: phân cấp có thứ bậc, cách bố trí sắp xếp
Mục đích sử dụng: xác định phạm vi, hoàn chỉnh, trao đổi
3.2 Sơ đồ luồng dữ liệu (DFD)
Trang 9Mục đích sử dụng: các định nhu cầu thông tin, hoàn chỉnh, trao đổi.3.3 Đặc tả chức năng chi tiết (P Spec)
Khái niệm
Quy cách bảng đặc tả: hai phần tiêu đề và thân
Các phương pháp đặc tả: phương trình toán học, bảng quyết định, sơ đồ khối, ngôn ngữ tự nhiên cấu trúc hóa
Trang 10Bài giảng 5: PT chức năng nghiệp vụ
Chương II PT chức năng hệ thống
Tiết thứ: 4 - 6 Tuần thứ: 5
- Mục đích: Giới thiệu với sinh viên các bước phân tích chức năng nghiệp vụ của
hệ thống
- Yêu cầu: Nắm vững lý thuyết các bước phân tích chức năng nghiệp vụ để có
thể thực hiện phân tích chức năng nghiệp vụ của bài tập lớn đã chọn
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
3.2.4 Hoàn chỉnh mô hình hệ thống mới
Kiểm tra tính đầy đủ, nhất quán
Trang 11Quy trình hệ thống mới
Đặc tả tiến trình
Thực hành: Công bố điểm và sửa ĐA chương I
Yêu cầu sinh viên: Hoàn chỉnh báo cáo bài tập Chương I theo bố cục chi tiết
trong file yêu cầu Đọc thêm tài liệu tham khảo theo yêu cầu của giáo viên
Trang 12Bài giảng 6: Phân tích hệ thống về chức năng Chương II Phân tích hệ thống về chức năng
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
Trang 13Thực hành: Viết báo cáo chương II Phân tích hệ thống về chức năng theo đề tài
đã chọn với đầy đủ các yêu cầu như sau:
Chương II Phân tích hệ thống về chức năng
I Sơ đồ phân rã chức năng
1 Xác định chức năng chi tiết
III Đặc tả chức năng chi tiết: mỗi
chức năng chi tiết đảm bảo 3 nội dung
1 Tên chức năng
2 Đầu vào, đầu ra
Trang 14Bài giảng 7: Phân tích dữ liệu hệ thống Chương III Phân tích hệ thống về dữ liệu
Tiết thứ: 4 - 6 Tuần thứ: 7
Mục đích: Giới thiệu với sinh viên các công cụ sử dụng trong việc
phân tích dữ liệu
Yêu cầu: Sinh viên phải nắm vững cách vẽ và quy tắc vẽ của mô
hình thực thể liên kết (ER), phân biệt các loại mở rộng, kinh điển, hạn chế, mô hình quan hệ, các quy định trong mô hình quan hệ
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
- Nội dung chính:
Bài 5 Công cụ mô hình hóa dữ liệu
5.1.Từ điển dữ liệu (Data Dictionary)
Trang 15Bài tập:
Bài tập áp dụng số 1Bài tập áp dụng số 2Bài tập áp dụng số 3Bài tập áp dụng số 4
Thực hành:
Thu đồ án chương II
Trang 16Bài giảng 8: Phân tích dữ liệu hệ thống Chương III Phân tích hệ thống về dữ liệu
Tiết thứ: 4 - 6 Tuần thứ: 8
Mục đích: Giới thiệu với sinh viên các công cụ sử dụng trong việc
phân tích dữ liệu
Yêu cầu: Sinh viên phải nắm vững cách vẽ và quy tắc vẽ của mô
hình thực thể liên kết (ER), phân biệt các loại mở rộng, kinh điển, hạn chế, mô hình quan hệ, các quy định trong mô hình quan hệ
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
- Nội dung chính:
Bài 5 Công cụ mô hình hóa dữ liệu
5.3.Mô hình quan hệ (Relational Model)
Trang 17Bài giảng 9: Phân tích dữ liệu hệ thống Chương III Phân tích hệ thống về dữ liệu
Tiết thứ: 4 - 6 Tuần thứ: 9
Mục đích: Giới thiệu với sinh viên các bước phân tích dữ liệu
nghiệp vụ của hệ thống Hướng dẫn sinh viên viết báo cáo phân tích chức năng một hệ thống cụ thể
Yêu cầu: Nắm vững lý thuyết các bước phân tích dữ liệu nghiệp vụ
để có thể thực hiện phân tích dữ liệu nghiệp vụ của bài tập lớn đã chọn Sinh viên phải áp dụng được những kiến thức lý thuyết đã học
để làm đề tài mình đã chọn
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
- Nội dung chính:
Bài 6 Phân tích dữ liệu nghiệp vụ
6.1 Đại cương phân tích dữ liệu NV
Trang 18Đặc tả dữ liệu
Trang 19Bài giảng 10: Phân tích dữ liệu hệ thống
Chương III Phân tích hệ thống về dữ liệu
Tiết thứ: 4 - 6 Tuần thứ: 10
Mục đích: Giới thiệu với sinh viên các bước phân tích dữ liệu
nghiệp vụ của hệ thống Hướng dẫn sinh viên viết báo cáo phân tích chức năng một hệ thống cụ thể
Yêu cầu: Nắm vững lý thuyết các bước phân tích dữ liệu nghiệp vụ
để có thể thực hiện phân tích dữ liệu nghiệp vụ của bài tập lớn đã chọn Sinh viên phải áp dụng được những kiến thức lý thuyết đã học
để làm đề tài mình đã chọn
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
- Nội dung chính:
6.3 Hoàn chỉnh mô hình phân tích
Hợp nhất khía cạnh chức năng và dữ liệu: ma trận Kho/Thực thể, ma trận Chức năng/thực thể
Mô tả tiến trình
Từ điển dữ liệu
Trang 20Bài giảng 11: Phân tích dữ liệu hệ thống Chương III Phân tích hệ thống về dữ liệu
Tiết thứ: 4 - 6 Tuần thứ: 11
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
2 Chuẩn hóa dữ liệu
Chuyển từ ERD mở rộng sang
ERD kinh điển
Chuyển từ ERD kinh điển sang
Chương III Phân tích hệ thống về dữ liệu
I Xây dựng mô hình dữ liệu ban đầu
1 Xác định kiểu thực thể, kiểu thuộc tính
Trang 212 Xác định kiểu liên kết
3 Vẽ mô hình ER mở rộng
II Chuẩn hóa dữ liệu
1 Chuyển đổi từ ERD mở rộng về EDR kinh điển
2 Chuyển đổi từ ERD kinh điển về ERD hạn chế
3 Chuyển đổi từ ER hạn chế về mô hình quan hệ
III Đặc tả bảng dữ liệu (mỗi bảng dữ liệu trong mô hình quan hệ được đặc tả
theo mẫu trong bài tập trên lớp của giáo viên
Trang 22Bài giảng 12: Thiết kế tích hệ thống Chương IV Thiết kế hệ thống
Tiết thứ: 4 - 6 Tuần thứ: 12
Mục đích: Giới thiệu với sinh viên các bước thiết kế của hệ thống Phần đầu
tiên nói về thiết kế tổng thể, thiết kế kiểm soát và thiết kế CSDL
Yêu cầu: Nắm vững lý thuyết các bước thiết kế hệ thống để có thể thực hiện
thiết kế cho bài tập lớn đã chọn Đọc thêm các tài liệu giáo viên giới thiệu
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
Trang 23Kiểm tra thông tin nhập xuấtKhả năng gián đoạn chương trìnhXâm hại từ con người
Xây dựng giải pháp kiểm soát HT7.4 Thiết kế CSDL
Thiết kế logic
Thiết kế vật lý
Trang 24Bài giảng 13: Thiết kế tích hệ thống Chương IV Thiết kế hệ thống
Tiết thứ: 4 - 6 Tuần thứ: 13
Mục đích: Giới thiệu với sinh viên các bước thiết kế của hệ thống
Phần tiếp theo nói về thiết kế giao diện và thiết kế chương trình
Yêu cầu: Nắm vững lý thuyết các bước thiết kế hệ thống để có thể
thực hiện thiết kế cho bài tập lớn đã chọn Đọc thêm các tài liệu giáoviên giới thiệu
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
- Nội dung chính:
Bài 8 Thiết kế giao diện - Thiết kế chương trình
8.1 Thiết kế kiến trúc chương trình
Khái niệm
Mục đích
Đầu vào/đầu ra
Cách biểu diễn modul trong lược đồ cấu trúc
Thiết kế kiến trúc HT mức cao
Trang 25Màn hình giao diện
Tài liệu in
Hệ thống đơn chọn
Tiến trình thiết kế giao diện
Thiết kế màn hình giao diện
Xây dựng hệ thống đơn chọnYêu cầu kỹ thuật
Các vấn đề đặt ra
Thực hành:
Công bố điểm và sửa ĐA chương III
Trang 26Bài giảng 14: Thiết kế tích hệ thống Chương IV Thiết kế hệ thống
Tiết thứ: 4 - 6 Tuần thứ: 14
Mục đích: Giới thiệu với sinh viên các bước thiết kế hệ thống.
Hướng dẫn sinh viên viết báo cáo thiết kế một hệ thống
cụ thể
Yêu cầu: Nắm vững lý thuyết các bước thiết kế hệ thống để có thể
thực hiện thiết kế hệ thống của bài tập lớn đã chọn Sinh viên phải
áp dụng được những kiến thức lý thuyết đã học để làm đề tài mình
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
Trang 27II Thiết kế giao diện
1 Thiết kế form nhập liệu (5 form)
2 Thiết kế báo cáo (3 báo cáo)
3 T.kế giao diện hỏi đáp (2 form)III Thiết kế kiểm soát
Trang 28Bài giảng 15: Phân tích thiết kế hướng đối tượng Chương VI Phân tích Thiết kế hệ thống theo hướng đối tượng
Tiết thứ: 4 - 6 Tuần thứ: 12
Mục đích: Sau khi đã hướng dẫn đầy đủ cho sinh viên một phương
pháp phân tích thiết kế hệ thống cụ thể, trong bài này giáo viên giới thiệu thêm một phương pháp phân tích thiết kế khác: phân tích thiết
kế hướng đối tượng Mục đích cho sinh viên có cách nhìn đa chiều
để có thể chọn lựa phương pháp phân tích phù hợp cho từng bài toán
cụ thể
Yêu cầu: Xem slide của giáo viên trước khi lên lớp để có thể thảo luận và trao
đổi hiệu quả
- Hình thức tổ chức dạy học: Lý thuyết, thảo luận, tự học, tự nghiên cứu
- Thời gian: Lý thuyết, thảo luận: 3t; Tự học, tự nghiên cứu: 3t
- Địa điểm: Giảng đường do P2 phân công.
- Nội dung chính:
Bài 9 Phân tích thiết kế hướng đối tượng
9.1 Các khái niệm cơ bản
Đối tượng
Lớp
Sự trao đổi và thông điệp
Bao bọc và che dấu thông tin
9.2 PT thiết kế hướng đối tượng
Trang 29Kiến trúc vật lý và phát sinh mã
9.3 So sánh tiếp cận hướng đối tượng và hướng chức năng
Thực hành: Thu bài: Chương IV của đồ án.
Yêu cầu chung để nộp ĐA hoàn chỉnh(Có phần phụ lục kèm theo)