1. Trang chủ
  2. » Giáo Dục - Đào Tạo

Phan tich nhan vat phuong dinh

94 2 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Phân tích nhân vật Phương Định
Tác giả Lê Minh Khuê
Trường học Trường Trung Học Cơ Sở
Chuyên ngành Ngữ Văn
Thể loại bài văn mẫu
Năm xuất bản 2023
Thành phố Hà Nội
Định dạng
Số trang 94
Dung lượng 1,66 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

* Hoàn cảnh sống và chiến đấu:  Sống trong một hang sâu dưới chân một cao điểm  Nhiệm vụ: Đo lượng đất đá, lấp hố bom,…  Tính chất công việc: Hiểm nguy, cái chết luôn rình rập * Vẻ đẹ

Trang 1

Đề bài: Phân tích nhân vật Phương Định trong tác phẩm Những ngôi sao xa

xôi của Lê Minh Khuê Qua nhân vật này, em có suy nghĩ gì về thế hệ tuổi trẻ Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu nước?

Sơ đồ tư duy phân tích nhân vật Phương Định

Dàn ý Phân tích nhân vật Phương Định

Dàn ý chi tiết số 1

1 Mở bài:

Giới thiệu tác giả, tác phẩm và nhân vật Phương Định:

 Tác giả Lê Minh Khuê và tác phẩm đầu tay “Những ngôi sao xa xôi”

 Phương Định là một nhân vật tiêu biểu đại diện cho thế hệ trẻ thời kì

Trang 2

2 Thân bài:

* Giới thiệu khái quát về nhân vật:

- Khái quát về nhân vật:

 Là người con gái Hà Thành với bím tóc dày và cái cổ cao kiêu hãnh nhưđài hoa loa kèn

 Trẻ trung, yêu đời, hay mơ mộng

> Sống giữa chiến trường ác liệt nhưng Phương Định vẫn giữ được nét hồnnhiên, trong sáng

+ Dịu dàng, nữ tính, ý thức được vẻ đẹp của bản thân:

 Hay ngắm nhìn mình trong gương

 Được các anh bộ đội để ý nhưng không tỏ ra kiêu ngạo

+ Thường xuyên nhớ nhà, nhớ mẹ và những kỉ niệm ở mảnh đất Hà thành

* Hoàn cảnh sống và chiến đấu:

 Sống trong một hang sâu dưới chân một cao điểm

 Nhiệm vụ: Đo lượng đất đá, lấp hố bom,…

 Tính chất công việc: Hiểm nguy, cái chết luôn rình rập

* Vẻ đẹp của nhân vật:

 Tinh thần cách mạng, lòng yêu nước sâu sắc

 Dũng cảm, kiên cường

 Tinh thần trách nhiệm cao

 Lạc quan yêu đời, tâm hồn trong sáng

 Tình đồng đội đồng chí nồng hậu

Trang 3

Đánh giá: Tác giả đã đặt điểm nhìn rất chuẩn xác và hợp lý, giúp bộc lộ rõ nét

những vẻ đẹp trong tính cách và phẩm chất của nhân vật

3 Kết bài:

Khẳng định vẻ đẹp của nhân vật Phương Định: Với việc khắc họa những vẻ đẹptrong nhân vật Phương Định, nhà văn Lê Minh Khuê đã mang đến cho ngườiđọc những cảm nhận vô cùng mới mẻ về thế hệ thanh niên xung phong

Dàn ý chi tiết số 2

I Mở bài: Giới thiệu về nhân vật Phương Định

Lê Minh Khuê là một nhà thơ nổi tiếng về các tác phẩm ngắn, các tác phẩm của

bà luôn mang một vẻ tươi sáng, một niềm mong ước tươi đẹp các tác phẩm tiêubiểu của Lê Minh khuê như: Cao điểm mùa hạ, Đoạn kết, Một chiều xa thànhphố , Tôi đã không quên , Bi kịch nhỏ, Trong làn gió heo may , Màu xanh mantrá, Những dòng sông, buổi chiều, cơn mưa , Một mình qua đường, Những ngôisao, Trái đất, dòng, Nhiệt đới gió mùa,… Trong những tác phẩm của bà, có mộttác phẩm tôi rất thích đó là Những ngôi sao xa xôi, và nhân vật Trương Định làmột hình tượng của cả truyện

II Thân bài: Phân tích về nhân vật Trương Định

1 Giới thiệu tác phẩm Những ngôi sao xa xôi:

● Tác phẩm nói về 3 cô thanh niên xung phong

● Nhiệm vụ của các cô là phá bom trong thời kỳ chống Mỹ

● Dù công việc của họ rất khó khăn nguy hiểm nhưng họ vẫn lạc quan vàyêu đời

● Nêu cao tình thần đồng đội và yêu nước

Trang 4

2 Nhân vật Phương Định trong truyện:

a Trước khi đi làm nhiệm vụ:

● Cô là một cô gái thành phố nhưng mong muốn mặc quân phục vì cho đó

là bộ đồ đẹp nhất

● Cô thuộc rất nhiều bài hát và hay hát

● Cô rất hay mơ mộng và nghĩ vẩn vơ

b Khi vào quân ngũ:

● Cô làm quen với quân ngũ và và sự căng thẳng hằng ngày

● Cô cho rằng mỗi ngày là một thử thách

● Cô làm công việc của mình một cách thuần thục và nhanh chóng, nhanhgọn

● Cô không quan tâm đến tính mạng của mình, chỉ nghĩ đến có gỡ đượcbom không

c Tình cảm của cô đối với đồng đội:

● Cô yêu thương Nho

● Dành tình cảm quý mến và tôn trọng chị Thao

● Còn chăm sóc đồng đội rất nhiệt tình và chu đáo

● Cô thích mưa và trở nên trẻ con khi gặp mưa

● Một người sống tình cảm

III Kết bài: Nêu cảm nghĩ của em về nhân vật Phương Định

● Một cô gái lạc quan yêu đời và yêu nước

● Có tâm hồn trong trắng, hồn nhiên

Dàn ý chi tiết số 3

Trang 5

1 Mở bài

- Truyện ngắn “Ngôi sao xa xôi” của tác giả Lê Minh Khuê ngợi ca tinh thầndũng cảm của các cô gái thanh niên xung phong, của thế hệ trẻ trong nhữngngày mưa bom bão đạn

- Cô gái Phương Định trong truyện ngắn “Những ngôi sao xa xôi” đó là một nữchiến sĩ thanh niên xung phong xinh đẹp, trong sáng, giàu tình cảm và dũng cảm,ngoan cường

2 Thân bài

* Hoàn cảnh sống và chiến đấu

Xuất thân là con gái Hà Nội, Phương Định tham gia thanh niên xung phongsống giữa khói bụi Trường Sơn và bom đạn Công việc của chị là đo khối lượngđất lấp vào hố bom, đếm bom chưa nổ và nếu cần thì phá bom nổ Công việc hếtsức nguy hiểm

* Giữa chiến trường khói lửa, chị vẫn hồn nhiên, ngây thơ, trẻ con đôi khi nhạy cảm, mơ mộng, thích hát.

- Chị vẫn hay nhớ về những kỉ niệm bên mẹ trong căn gác nhỏ,nhớ về thành phốtuổi thơ

- Là cô gái yêu đời, hồn nhiên, giàu cá tính, hay hát hay cười một mình, hayngắm mình trong gương Tự đánh giá mình là một cô gái khá, có hai bím tóc dài,tương đối mềm, một cái cổ cao, kiêu hãnh như đài hoa loa kèn Mắt dài, màunâu hay nheo lại như chói nắng và được các anh chiến sĩ nhận xét là “có cáinhìn sao mà xa xăm”

Trang 6

- Chị có cái điệu đà của một cô gái Hà Nội nhưng đáng yêu, hồn nhiên và chânthực Điểm xinh xắn và điệu đà được cánh pháo thủ và lái xe quan tâm, khi đóchị cảm thấy ấm lòng và tự tin hơn.

* Bản chất anh hùng, nghiêm túc trong công việc, tinh thần dũng cảm, luôn

có thần chết rình rập.

- Phương Định là một cô gái có tinh thần trách nhiệm cao đối với công việc

- Tinh thần dũng cảm trong cuộc phá bom đầy nguy hiểm, chị dũng cảm, bìnhtĩnh tiến đến quả bom, đàng hoàng mà bước tới cùng xới xẻ đào đất, có lúc lưỡixẻng chạm trúng vào quả bom Đó là cuộc sống thường nhật của họ

- Có những lúc chị nghĩ đến cái chết nhưng chỉ “Mờ nhạt”, mục đích hoàn thànhnhiệm vụ luôn được chị đặt lên trên

=> Ấy vậy mà Phương Định vẫn đùa vui trong gian khổ, coi thường thương tích,coi rằng công việc của mình cũng có cái thú vị riêng

* Tình cảm gắn bó với đồng chí, đồng đội.

- Yêu mến đồng đội, quan tâm, tôn trọng tất cả những người bạn, người anh emcùng sống và chiến đấu với mình

- Phương Định miêu tả chị Nho và chị Thao đầy trìu mến, khi miêu tả các anh

bộ đội, khi Phương Định chăm sóc chị Nho

- Lo lắng, sốt ruột khi đồng đội lên cao điểm chưa về

3 Kết bài

- Ngòi bút miêu tả tâm lý nhân vật sinh động, tác giả đã làm hiện lên cô nữthanh niên xung phong vô cùng đáng yêu, trẻ trung và đầy nhiệt huyết, hào hùng

Trang 7

- Ca ngợi những người con gái Việt Nam anh hùng là những ngôi sao xa xôimãi lung linh, tỏa sáng.

Phân tích nhân vật Phương Định trong Những ngôi sao xa xôi

Bài văn mẫu 1

Văn học Việt Nam có rất nhiều tác giả trưởng thành trong kháng chiến Nhữngsáng tác do chính những người lính viết nên có sự mộc mạc, chân thành khiếnngười đọc yêu mến Tiêu biểu như Phạm Tiến Duật với tác phẩm Bài thơ về tiểuđội xe không kính hay Lâm Thị Mĩ Dạ với tác phẩm Khoảng trời hố bom Trong thời kì kháng chiến chống Mĩ xuất hiện nhiều tác giả tên tuổi Một trong

số đó có Lê Minh Khuê với tác phẩm Những ngôi sao xa xôi Nổi bật lên trongtruyện ngắn này là nhân vật Phương Định, một cô thanh niên xung phong trongsáng, ngoan cường và cũng rất xinh đẹp

Nhắc tới nữ thanh niên xung phong thời chiến, nhiều người sẽ nhớ về 10 cô gáiNgã ba Đồng Lộc đã hy sinh anh dũng Phương Định cũng là một nữ thanh niênxung phong với nhiệm vụ san lấp những hố bom trên tuyến đường Trường Sơn.Nhiệm vụ của cô có ý nghĩa vô cùng to lớn Nó giúp cho những chuyến xe quađược thông suốt Nhiệm vụ ấy, phải là những người gan dạ mới có thể làm đượcbởi hiểm nguy luôn rình rập và cùng với đó là đất bụi dặm trường Nhưng giữakhói bom, đất bụi, Phương Định vẫn giữ được vẻ đẹp và sự trẻ trung của mình.Cũng như nhiều cô gái trẻ khác, Phương Định ý thức về ngoại hình của mình

Đó là một vẻ đẹp kiêu hãnh như đài hoa loa kèn khiến bao nhiêu chàng phảiđắm say

Ý thức được về vẻ đẹp của mình nhưng không vì thế mà Phương Định trở nênkiêu ngạo, cũng không có chuyện cái nết đánh chết cái đẹp Ngược lại, Phương

Trang 8

Định là một cô gái có tâm hồn trong sáng và giàu tình thương Chính vẻ đẹp nộitâm của cô đã làm tôn thêm vẻ đẹp về ngoại hình.

Đã có rất nhiều bài thơ, bài hát hay ca ngợi về những cô gái mở đường Lịch sửcũng cho chúng ta thấy những câu chuyện đầy chân thực và cảm động về họ.Công việc ấy quả thực rất nguy hiểm khi sau mỗi trận bom, họ lại phải lao vàovùng trọng điểm Họ đo, họ tính toán xem khối lượng đất đá bị bom địch đàoxới là bao nhiêu, có bao nhiêu quả bom chưa nổ rồi lại tìm cách làm cho chúng

nổ để xe qua được an toàn Phương Định và những người đồng đội của cô vẫnngày ngày làm công việc mở đường ấy Cái chết luôn cận kề Căng thẳng và áplực trong quá trình làm việc là có nhưng đối với những cô gái thanh niên xungphong mới 18, đôi mươi ấy họ thấy công việc ấy là bình thường Quả thực trongchiến tranh, ở trong nhà cũng nguy hiểm chứ nói gì đến việc ra đường

Nói thì nói vậy chứ công việc này khiến thần kinh Phương Định được thử thách

ở mức cực đại Đối với cô, phá quả bom thứ năm hay phá quả bom đầu tiên thìcũng căng thẳng như nhau Kề bên bom là kề bên cái chết, dường như đến thởthôi cũng phải nhẹ nhàng Những hành động của Phương Định được các anhcao xạ quan sát, ánh mắt dõi theo ấy như tiếp thêm cho cô sức mạnh Dườngnhư, họ cũng nín thở để chờ đợi và căng thẳng chẳng kém gì cô

Giữa khói bom ác liệt, tâm hồn của Phương Định vẫn được cô nuôi dưỡng bằngtình cảm dành cho đồng chí, đồng đội và cho quê hương đất nước Phương Địnhyêu mến những người sát cánh bên cạnh cô mỗi ngày Cô yêu mến cả nhữngngười mà mỗi đêm cô gặp trên trọng điểm của những con đường vào mặt trận,những con người ấy có khi cô chỉ gặp có 1 lần Từ sự yêu mến mọi người,Phương Định tinh tế khi nhận ra vẻ đẹp của những người đồng đội, đồng cảmvới sở thích và tâm trạng của đồng đội

Trang 9

Trước đây, Phương Định vốn là con gái Hà Nội, cô có một thời học sinh vô tưhồn nhiên bên gia đình Đó là những năm tháng thanh bình trước chiến tranh.Giờ đây, giữa hoàn cảnh căng thẳng của chiến tranh, Phương Định nhớ vềnhững kỉ niệm êm đẹp trước đây như là một cách để cô xoa dịu tâm hồn mình.Thật đẹp khi vẫn giữ được tâm hồn trong sáng như ngày nào, giữ cả được những

mơ ước về tương lai

Thông qua nhân vật Phương Định, chúng ta thấy được nỗi vất vả, nhọc nhằn củanhững cô gái thanh niên xung phong Đồng thời ta cũng thấy được vẻ đẹp trongtâm hồn của họ Họ giống như những ngôi sao trên bầu trời đêm kia, lúc nàocũng lung linh tỏa sáng

Bài văn mẫu 2

Viết về người lính và chiến tranh là nguồn cảm hứng của rất nhiều nhà thơ, nhàvăn Với Phạm Tiến Duật, ta được đến với sự trẻ trung, ngang tàng của cácchiến sĩ Trường Sơn qua “Bài thơ về tiểu đội xe không kính” Gặp “Khoảng trời

hố bom” của Lâm Thị Mỹ Dạ, ta lại bắt gặp những cô gái mở đường không tiếcthân mình “đánh lạc hướng thù hứng lấy luồng bom” Và đến với “Những ngôisao xa xôi” của Lê Minh Khuê ta lại không khỏi thán phục trước tinh thần dũngcảm, tình đồng đội nồng ấm, tâm hồn lạc quan trong sáng của ba nữ thanh niênxung phong mà để lại ấn tượng sâu sắc nhất trong em là Phương Định

Phương Định cùng Nho và Thao – những cô gái thanh niên xung phong sốngtrên cao điểm mênh mông khói bụi Trường Sơn và bom đạn hủy diệt của kẻthù.Công việc của chị và đồng đội trong tổ trinh sát mặt đường là “đo khốilượng đất đá lấp hố bom, đếm bom chưa nổ và nếu cần thì phá bom” để bảo vệcon đường cho những đoàn xe băng về phía trước,góp phần vào sự nghiệp giảiphóng miền Nam thống nhất đất nước Công việc của chị thật vinh quang nhưng

Trang 10

cũng đầy hi sinh gian khổ Song chính hoàn cảnh gian khó hiểm nguy ấy đã làmcho chúng ta cảm nhận được những phẩm chất đáng quý của chị.

Cảm nhận đầu tiên về nhân vật Phương Định là vẻ đẹp của tinh thần dũng cảm,thái độ bình tĩnh vượt lên mọi hiểm nguy Hằng ngày, chị thường xuyên phảichạy trên cao điểm bị bom đạn cày nát mà còn ẩn dấu những quả bom chưa nổ.Điều đó cũng có nghĩa chị luôn phải đối mặt với thần chết Mỗi ngày, chị phảiphá từ 3-5 lần bom, nguy hiểm là vậy nhưng chị vẫn bình thản thậm chí cònthấy thú vị dù trên mình còn có vết thương chưa lành miệng Cứ mỗi lần phábom, đất rắn, tiếng xẻng va chạm vào cỏ quả bom nghe sắc lạnh đến ghê người.Ngay cả lúc ấy, chị vừa trách vừa nhắc nhở mình “phải nhanh hơn chút nữa”,nếu không vỏ quả bom nóng lên hoặc nóng từ bên trong quả bom hay nóng domặt trời khi đó sẽ rất nguy hiểm” Xác định được tính chất nguy hiểm, song vớitinh thần dũng cảm cùng tình yêu Tổ quốc, chị đã vượt qua tất cả Thao tác, tưthế, thái độ bình tĩnh khi phá bom là vẻ đẹp đáng quý ở Phương Định nói riêng

và những cô gái trẻ nói chung Có những lúc, chị cũng nghĩ đến cái chết nhưngcái chết này mờ nhạt Còn ý nghĩa cháy bỏng là “Liệu mìn có nổ, bom có nổkhông? Làm thế nào để châm mìn lần thứ hai?” Mục đích hoàn thành nhiệm vụluôn được chị đặt lên trên hết

Trong chị luôn thường trực tình đồng đội, đồng chí nồng ấm Tấm lòng vị thacủa chị luôn quan tâm tới đồng đội Khi chị Nho và Thao ở trên cao điểm, phải

ở nhà trực máy nhưng trong lòng Phương Định luôn lo lắng, sốt ruột,đứng ngồikhông yên Chị lo lắng đến mức chạy ra chạy vào lắng nghe cả tiếng súng hỗ trợcủa các anh bộ đội pháo binh.sự lo lắng ấy khiến chị cáu với cả đội trưởng

“trinh sát chưa về” Điều đó thể hiện lòng quan tâm, lo lắng của chị với đồngđội thật sâu sắc Chị luôn trìu mến, yêu thương bạn bè, chẳng thế mà chị đãnhận xét về người đồng đội trẻ tuổi Nho, chị phát hiện ra vẻ dễ thương của Nho

“nhẹ, mát mẻ như một que kem trắng” Chị còn hiểu rất rõ sở thích của bạn, của

Trang 11

đồng đội Chị Thao thích ghi bài hát mặc dù chị hát toàn sai nhạc,chị ghi tới bacuốn sổ dày bài hát, chị Thao còn thích tỉa đôi lông mày nhỏ như que tăm, chịhiểu được sự cương quyết, táo bạo nhưng rất đáng gờm trong công việc của chịThao Tuy vậy chị Thao rất sợ máu và vắt Chị hiểu được ở Nho thích thêu thùa,trên ngực áo của Nho luôn có một bông hoa Chị còn hiểu được tâm trạng củađồng đội như khi Nho bị thương, chị Thao thì cuống quýt lên còn Nho lại bìnhtĩnh, gan dạ Phương Định băng bó, tiêm thuốc và pha sữa cho Nho Tình cảmđồng đội,đồng chí là ngọn lửa sưởi ấm lòng, là niềm tin, là động lực, là nguồnđộng viên khích lệ các chị thêm vững lòng trên mặt trận đầy gian nguy này.Ngược lại, chị Phượng Định cũng rất cần sự cổ vũ, động viên của đồng đội Chịcảm thấy ấm lòng và tự tin hơn khi cảm thấy ánh mắt dõi theo, khích lệ của cácanh chiến sĩ pháo binh Chị được rất nhiều chiến sĩ cảm mến Điều đó càng làmtình đồng đội, đồng chí trong chị thêm sâu đậm biết bao!

Nét nổi bật và cũng là điểm hấp dẫn nhất của Phương Định với người đọc chúng

ta là tâm hồn trong sáng, giàu mơ mộng, là sự hồn nhiên như trẻ thơ của chị.Chị là cô gái Hà Nội vào chiến trường khói lửa, chị vẫn hay nhớ nhà, nhớ những

kỉ niệm tuổi thơ Chị hay hát, hay cười một mình, ngắm mình trong gương Chị

tự đánh giá mình là “một cô gái khá” Chị có cái điệu đà của người Hà Nộinhưng là cái điệu thật đáng yêu vì nó hồn nhiên và vô cùng chân thực

Qua nhân vật Phương Định, ta càng hiểu thêm về những vẻ đẹp đáng quý củanhững cô gái thanh niên xung phong trên tuyến đường Trường Sơn nói riêng vàthế hệ trẻ Việt Nam trong những năm tháng hào hùng ấy Âm vang của nhữngcâu hát sau sẽ luôn vang vọng trong con người Việt Nam với lòng tự hào đầytrân trọng: “Cô gái mở đường ra đi cứu nước Tiếng hát ai vang vọng núirừng… ”

Bài văn mẫu 3

Trang 12

Trong lúc cuộc kháng chiến chống Mỹ diễn ra ác liệt nhất, không chỉ các chàngtrai mà các cô gái thanh niên cũng xung phong ra chiến trường, tham gia vàocuộc chiến tranh để giành lại độc lập cho dân tộc Đó cũng chính là đề tài gợinguồn cảm hứng cho các nhà văn, nhà thơ lúc bấy giờ Với khả năng sáng tạo

và xây dựng hình tượng sống động cùng với những ngày tháng lăn lộn nơi chiếntrường, Lê Minh Khuê đã khắc họa thành công hình ảnh những cô gái thanhniên xung phong trên tuyến đường Trường Sơn với những vẻ đẹp kì diệu củatâm hồn, lòng dũng cảm và tình đồng đội thân thương qua truyện ngắn “Nhữngngôi sao xa xôi” Tiêu biểu là nhân vật Phương Định – nhân vật chính củatruyện

Lê Minh Khuê là một cây bút nữ chuyên viết truyện ngắn Trưởng thành trongcuộc kháng chiến chống Mỹ của dân tộc, ngòi bút của bà trong chiến tranh luônhướng về cuộc sống chiến đấu của tuổi trẻ trên tuyến đường Trường Sơn.Truyện ngắn “Những ngôi sao xa xôi” là một trong những tác phẩm tiêu biểucủa bà viết về đề tài này Tác phẩm được bà sáng tác vào năm 1971, lúc cuộckháng chiến chống Mỹ của dân tộc diễn ra hết sức ác liệt Bài thơ là một bứctranh sinh động về cuộc kháng chiến với những ngôi sao mà ánh sáng của nóchiếu rọi trong lòng ta – ánh sáng của chủ nghĩa anh hùng cách mạng Đó lànhững cô trinh sát mặt đường giữa bụi mù Trường Sơn

Truyện xoay quanh nhân vật chính là Phương Định – một cô gái thanh niênxung phong sống cùng đồng đội, Thao, Nho, trên cao điểm, giữa một vùngtrọng điểm ở tuyến đường Trường Sơn Công việc của họ tuy vất vả và nguyhiểm nhưng các cô vẫn có những giây phút hồn nhiên, thơ mộng của tuổi trẻ.Trong một lần phá bom, Nho bị thương, Phương Định và Thao đã chăm sóc rấttận tình Cũng là lúc có một trận mưa đá ào xuống, Phương Định được sống lạivới niềm vui trẻ thơ và cô lại nhớ về thành phố và gia đình

Trang 13

Phương Định có hoàn cảnh sống và chiến đấu rất khó khăn, gian khổ Họ sốngtrên một cao điểm, trọng điểm ở tuyến đường Trường Sơn giữa mênh môngkhói bụi và bom đạn hủy diệt của kẻ thù Công việc của họ là “đo khối lượngđất lấp vào hố bom, đếm bom chưa nổ và nếu cần thì phá bom” Các cô phải đốidiện với thần chết từng phút, từng giờ, “thần kinh căng như chão, tim đập bấtchấp cả nhịp điệu chân chạy mà vẫn biết rằng khắp chung quanh có nhiều quảbom chưa nổ.Trong “lúc đơn vị thường ra đường vào lúc mặt trời lặn và làmviệc có khi suốt đêm” thì các cô, tổ trinh sát mặt đường, phải chạy trên cao điểm

cả ban ngày, dưới cái nóng trên 30 độ Từ cao điểm trở về, mặt các cô ai cũng

“hai con mắt lấp lánh”, “cười thì hàm răng lóa lên khuôn mặt nhem nhuốc”.Nhiệm vụ của họ thật quan trọng nhưng cũng đầy gian khổ, hi sinh, thể hiệnphần nào hiện thực cuộc chiến đầy khắc nghiệt Và cũng từ đó, ta thấy sángngời lên tinh thần yêu nước, đầy quả cảm của các cô gái thanh niên xung phong.Phương Định là một cô gái Hà Nội vào chiến trường Ấn tượng đầu tiên về cô là

vẻ bề ngoài đáng yêu, trẻ trung, xinh xắn và đầy sức sống Cô có “hai bím tócdày, tương đối mềm, một cái cổ cao, kiêu hãnh như đài hoa loa kèn” Đặc biệt,

cô có đôi mắt với ánh cái nhìn sao mà xa xăm Chẳng phải ngẫu nhiên mà cácanh pháo thủ và lái xe lại hay hỏi thăm cô, hay “viết những thư dài gửi đườngdây”, “mặc dù có thể chào nhau hằng ngày” Phương Định cảm nhận được điều

đó, cô cảm thấy vui và tự hào nhưng chưa dành tình cảm cho một ai Cô chỉthích ngắm mình trong gương và làm điệu hoặc có vẻ kiêu kì một cách đáng yêukhi thấy các đồng đội của mình tiếp xúc với một anh bộ đội nói giỏi nào đó.Phương Định vừa bước qua tuổi học trò hồn nhiên, vô tư lự Cô mang theo vàochiến trường Trường Sơn đầy ác liệt cả những nét đáng yêu của một cô gái tuổimới lớn, mang theo cả một tâm hồn mơ mộng, rất hồn nhiên, yêu đời Cô mêhát Sống trong hoàn cảnh ác liệt của bom đạn trên chiến trường Trường Sơn,lúc nào cũng cận kề với cái chết, cô vẫn không bỏ đi sở thích của mình

Trang 14

“Thường cứ thuộc một điệu nhạc nào đó rồi bịa ra lời mà hát Lời tôi bịa lộnxộn mà ngớ ngẩn đến tôi cũng phải ngạc nhiên, đôi khi bò ra mà cười mộtmình” Tuy vậy, chị Thao vẫn say mê chép những lời bài hát mà Định bịa ra Côthích rất nhiều bài, thích Ca-chiu-sa của Hồng quân Liên Xô, thích ngồi bó gối

mơ màng: “Về đây khi mái tóc còn xanh xanh ” Đó là dân ca Ý trữ tình giàu

có Cô hát trong những khoảnh khắc “im lặng” khi máy bay trinh sát rè rè trênđầu, khi cơn bão lửa sắp chụp xuống cao điểm Cô hát để động viên đồng đội vàcũng là để động viên chính bản thân mình, để gửi vào trong tiếng hát nỗi khátkhao của tuổi trẻ, của người chiến sĩ, mong được trở về quê hương yêu dấu,được gặp lại người yêu sau bao nhiêu nhớ nhung, chờ đợi

Phương Định sống với những kỉ niệm của tuổi thiếu nữ vô tư giữa gia đình vàthành phố Hà Nội thân yêu Gặp một trận mưa đá, ở cô lập tức toát lên mộtniềm vui con trẻ, niềm vui ấy nở tung ra, say sưa, tràn đầy Cô nhặt những hạtmưa đá để rồi bâng khuâng ngơ ngác khi thấy nó tan biến bất ngờ, cũng nhanhnhư khi nó ập đến “Tôi bỗng thẫn thờ, tiếc không nói nỗi… Tôi nhớ một cái gìđấy, hình như mẹ tôi, cái cửa sổ hoặc những ngôi sao to trên bầu trời thành phố”Tất cả mọi kỉ niệm đẹp nhất ở thành phố Hà Nội, về mẹ, về tuổi thiếu nữ trongsáng, vô tư như ùa về, xoáy mạnh trong lòng cô gái Chính những kỉ niệm đó đãlàm dịu mát tâm hồn cô trong hoàn cảnh khốc liệt của chiến tranh

Cũng như bao cô gái thanh niên xung phong khác, ở Phương Định nổi bật lêntinh thần dũng cảm, thái độ bình tĩnh vượt lên mọi hiểm nguy Điều đó được thểhiện cụ thể qua một lần phá bom trên cao điểm ở Trường Sơn Sau những đợtthả bom của giặc, Định cùng đồng đội chạy lên cao điểm để làm nhiệm vụ, nơivẫn còn có những quả bom chưa nổ Không gian lúc đó vắng lặng đến phát sợ.Nhưng cô không hề sợ hãi Cô có cảm giác như các chiến sĩ đang dõi theo mình,

vì vậy mà cô cảm thấy an tâm hơn Cô quyết định không đi khom, bởi một lý dorất đơn giản “Các anh ấy không thích cái kiểu đi khom khi có thể cứ đường

Trang 15

hoàng mà bước tới.” Cảm giác ấy vừa thể hiện lòng tự trọng, vừa là ý chí mạnh

mẽ giúp cô dũng cảm vượt qua mọi hiểm nguy

Phương Định “dùng xẻng nhỏ đào đất dưới quả bom” Quả bom nằm lạnh lùng.Lưỡi xẻng thỉnh thoảng lại chạm vào quả bom, một tiếng động sắc đến gaingười vang lên, cứa vào da thịt cô “Tôi rùng mình và bỗng thấy tại sao mìnhlàm quá chậm Nhanh lên một tí Vỏ quả bom nóng Một dấu hiệu chẳng lành”Cách miêu tả của tác giả thật tài tình, khiến cho người đọc cũng có thể cảmnhận được âm thanh của hai vật bằng sắt chạm vào nhau rồi lại cảm thấy rùngmình như Định, càng thấy rõ hơn sự bình tĩnh, gan dạ của cô

Những lúc đối mặt với quả bom sắt lạnh lùng, cô cũng có nghĩ đến cái chết

“Nhưng một cái chết rất mờ nhạt, không cụ thể” Đó chỉ là một ý nghĩ thoángqua Còn điều mà cô quan tâm lúc này là “liệu mìn có nổ không, bom có nổkhông? Không thì làm cách nào để châm mìn lần thứ hai?” Trong suy nghĩ củaĐịnh, cô luôn cố gắng hoàn thành nhiệm vụ thật tốt dù có phải hi sinh Cảm xúc,suy nghĩ chân thật ấy của cô đã truyền sang người đọc nhiều đồng cảm, yêumến, trân trọng và kính phục Chính nhờ sự gan góc, dũng cảm và tinh thầntrách nhiệm cao đã giúp Định thực hiện tốt công việc của mình Một cô gái nhưmuôn ngàn cô gái khác trên tuyến đường Trường Sơn, đang hàng giờ dệt nênnhững kì tích cho Tổ quốc thân thương: Những con đường bằng phẳng để cácchuyến xe vượt Trường Sơn tiến vào Nam

Công việc “chọc giận thần chết” đã trở nên quen thuộc với cô, là công việc hàngngày, nhưng nó không làm cho tâm hồn cô trở nên chai lì, khô cứng Ở Định, tacòn thấy thường trực một tình cảm đồng đội, đồng chí nồng ấm Cô luôn yêuthương trìu mến và quan tâm đến đồng đội Cô lo lắng cho chị Thao lên caođiểm chưa về đến nỗi “nói như gắt vào máy” khi đại đội trưởng hỏi tình hình

Cô vỗ về và chăm sóc cho Nho tận tình như một cô y tá khi Nho bị thương lúc

Trang 16

trên bếp than”, “tiêm cho Nho” rồi “pha sữa trong cái ca sắt” Sự chăm sóc tậntình của Định đã giúp Nho khỏe lại nhanh chóng Ba cô gái thanh niên xungphong tuy với tính cách khác nhau nhưng họ yêu thương nhau và đối xử vớinhau như chị em ruột thịt Cô còn dành tình cảm trân trọng, yêu mến của mìnhcho những người chiến sĩ đang trực tiếp cầm súng chiến đấu trên chiến trường.Trong suy nghĩ của cô, “những người đẹp nhất, thông minh, can đảm và caothượng nhất là những người mặc quân phục có ngôi sao trên mũ.” Tình đồng đội,đồng chí của Phương Định thật thiêng liêng, cao cả và đáng quý Chính điều đó

đã tiếp thêm sức mạnh cho cô để cô làm tốt nhiệm vụ của mình Có được trangviết này cũng một phần xuất phát từ tâm hồn giàu tình cảm của cây bút Lê MinhKhuê

Thành công nhất trong truyện là nghệ thuật miêu tả tâm lí nhân vật Truyệnđược miêu tả theo ngôi thứ nhất, cũng là nhân vật chính, tạo điều kiện để tác giảtập trung miêu tả thế giới nội tâm của nhân vật chính, làm cho câu chuyện diễn

tả một cách chân thật, tự nhiên cảm xúc, tâm trạng của những người chiến sĩ.Nhan đề truyện xuất phát từ ánh nhìn của Phương Định, những ngôi sao xa xămtrên bầu trời gợi nhiều cảm xúc Bên cạnh đó, vẻ đẹp tâm hồn của ba cô gái thậtlấp lánh, lãng mạn giữa hiện thực khắc nghiệt như những ngôi sao xa xôi, lấplánh trên bầu trời cao rộng

Trường Sơn là nơi thử thách ý chí, khí phách con người Việt Nam Chính nhữngcon người như Phương Định, Thao, Nho đã xướng nên bài ca tuyệt đẹp của

“những bông hoa trên tuyến lửa” anh hùng Giữa sự ác liệt của chiến tranh, vẻđẹp của họ vẫn tỏa sáng Sức trẻ, lòng yêu nước, khát vọng hòa bình đã tạo nênsức mạnh cho cuộc kháng chiến gian khổ mà anh hùng Họ vốn chỉ là nhữngcon người rất đỗi bình thường nhưng đã góp phần tạo nên những kì tích anhhùng cho dân tộc:

“Em là người thanh niên xung phong

Trang 17

Không có súng chỉ có đôi vai tải đạn Giữa tầm đạn thù tấm lòng dũng cảm

Em vượt đường dài tiếp thêm lửa chiến công”

Tóm lại, truyện “Những ngôi sao xa xôi” của Lê Minh Khuê đã làm sống lạitrong mọi người hình ảnh tuyệt đẹp của những cô gái thanh niên xung phongthời kháng chiến chống Mỹ với tâm hồn trong sáng, mơ mộng, tinh thần dũngcảm, cuộc sống chiến đấu đầy gian khổ, hy sinh nhưng rất hồn nhiên, lạc quan.Phương Định, tuy chỉ là một ngôi sao bé nhỏ, nhưng sẽ luôn tỏa sáng, sáng lấplánh trên bầu trời Việt Nam Các cô mãi là những hình ảnh đẹp, tiêu biểu chothế hệ trẻ Việt Nam trong thời kì kháng chiến

Bài văn mẫu 4

Lê Minh Khuê là nhà văn thuộc thế hệ những tác giả bắt đầu sáng tác trong thời

kì kháng chiến chống Mĩ Với tài năng và sự tìm tòi, khám phá của mình, bàsớm gặt hái được nhiều thành công về mảng đề tài là cuộc sống chiến đấu củanhững thanh niên xung phong và bộ đội trên tuyến đường Trường Sơn “Nhữngngôi sao xa xôi” là một trong những truyện ngắn tiêu biểu của Lê Minh Khuê.Nhân vật chính trong tác phẩm - Phương Định - là nhân vật giành được nhiều sựyêu mến, cảm phục của người đọc bởi vẻ đẹp ngoại hình, tâm hồn và sự dũngcảm, ngoan cường, bình tĩnh ung dung trước hiểm nguy

Phương Định gây cảm tình đầu tiên cho người đọc bởi vẻ trẻ trung, xinh đẹpcủa một cô gái mới lớn Cô là người nhạy cảm và luôn quan tâm đến hình thứccủa mình Cô tự đánh giá: “Tôi là con gái Hà Nội Nói một cách khiêm tốn, tôi

là một cô gái khá Hai bím tóc dày, tương đối mềm, một cái cổ cao, kiêu hãnhnhư đài hoa loa kèn Con mắt tôi thì các lái xe bảo: Cô có cái nhìn sao mà xaxăm”, vẻ đẹp ấy của cô đã hấp dẫn bao chàng trai: "các anh pháo thủ và lái xe

Trang 18

hay hỏi thăm tôi” Điều đó làm Phương Định tự hào nhưng điều đặc biệt là côchưa dành riêng tình cảm cho ai.

Nhân vật chính của tác phẩm còn khiến người đọc khâm phục bởi sự dũng cảmngoan cường, bình tĩnh ung dung vượt lên khó khăn nguy hiểm

Phương Định cùng những người bạn của minh sống và chiến đấu trên một caođiểm, giữa một vùng trọng điểm trên tuyến đường Trường Sơn Chị phải chạytrên cao điểm đánh phá của máy bay địch Sau mỗi trận bom, chị cùng đồng độiphải lao ra trọng điểm, đo và ước tính khối lượng đất đá bị bom địch đào xới,đếm những quả bom chưa nổ và dùng những khối thuốc nổ đặt vào cạnh nó đểphá Đó là công việc mạo hiểm với cái chết luôn gần kề tạo áp lực khiến thầnkinh vô cùng căng thẳng Thực hiện công việc đó, Phương Định và đồng độiphải rất bình tĩnh và họ đã thực sự bình tĩnh, ung dung một cách lạ thường.Thậm chí, với họ, công việc ấy đã trở thành bình thường: "Công việc của chúngtôi là ngồi đây Khi có bom nổ thì chạy lên, đo khối lượng đất lấp vào hố bom,đếm bom chưa nổ và khi cần thì phá bom”

Mặc dù đã quen với công việc nguy hiểm này, thậm chí một ngày có thế phảiphá tới năm quả bom nhưng mỗi lần vẫn là một thử thách tột độ với thần kinhcủa Phương Định Từ khung cảnh và không khí chứa đầy càng thẳng đến cảmgiác là các anh cao xạ ở trên kia cũng đang theo dõi từng động tác cử chỉ củamình để lòng dũng cảm ở cô như được kích thích bởi sự tự trọng: “Tôi đến gầnquả bom đàng hoàng mà bước tới” ở bên quả bom kề sát với cái chết im lim

và bất ngờ, từng cảm giác của con người như cũng trở nên sắc nhọn hơn:

“Thỉnh thoảng lưỡi xẻng chạm vào quả bom Một tiếng động sắc đến gai ngườicứa vào da thịt tôi Vỏ quả bom nóng Một dấu hiệu chẳng lành”

Trang 19

Đặc biệt, Phương Định càng khiến người đọc yêu mến, trân trọng hơn bởi tâmhồn trong sáng, tinh tế Chị rất giàu tình cảm với đồng chí, đồng đội, quê hương

và vô cùng lạc quan yêu đời

Giống như hai người đồng đội trong tổ trinh sát, Phương Định yêu mến nhữngngười đồng đội trong tổ và cả đơn vị của mình Đặc biệt, cô yêu mến và cảmphục tất cả những người chiến sĩ mà hằng đêm cô gặp trên trọng điểm củanhững con đường vào mặt trận Phương Định đã lo lắng, sốt ruột khi đồng độilên cao điểm chưa về Chị yêu thương và gắn bó với bạn bè nên có những nhậnxét tốt đẹp đầy thiện cảm về Nho, phát hiện ra vẻ đẹp dễ thương “nhẹ, mát nhưmột que kem trắng” của bạn Chị còn hiểu và đồng cảm sâu sắc với những sởthích và tâm trạng của chị Thao

Phương Định cũng là người con gái có một thời học sinh hồn nhiên, vô tư bênngười mẹ thân thương trong một căn buồng nhỏ nằm trên một đường phố yêntĩnh hồi Hà Nội còn thanh bình trước chiến tranh Những kỉ niệm ấy luôn sốnglại trong cô giữa chiến trường dữ dội Nó là niềm khao khát làm dịu mát tâmhồn trong hoàn cảnh căng thẳng, khốc liệt của chiến trường

Vào chiến trường đã ba năm, làm quen với những thử thách hiểm nguy, giápmặt hàng ngày với cái chết nhưng ở Phương Định không mất đi sự hồn nhiêntrong sáng và cả những mơ ước về tương lai: "Tôi mê hát”, “thích nhiều bài".Phương Định là cô thanh niên xung phong trên tuyến đường huyết mạch TrườngSơn những ngày kháng chiến chống Mĩ Chị tiêu biểu cho thế hệ trẻ Việt Namtrong những năm tháng hào hùng ấy Họ là những người không tiếc tuổi thanhxuân, hiến dâng trọn vẹn cho Tổ quốc những gì quý giá nhất:

“Xẻ dọc Trường Sơn đi đánh Mĩ

Mà lòng phơi phới dậy tương lai”

Trang 20

Trong "Những ngôi sao xa xôi", Lê Minh Khuê đã miêu tả chân thực và sinhđộng tâm lí nhân vật Tác phẩm được kể từ ngôi thứ nhất tạo thuận lợi cho tácgiả miêu tả thế giới nội tâm qua việc để nhân vật tự sự về mình.

Nhân vật Phương Định trong "Những ngôi sao xa xôi” của Lê Minh Khuê mangnhững đặc điểm tốt đẹp tiêu biểu cho tâm hồn những chàng trai, cô gái thanhniên xung phong lên đường chống Mĩ trong những năm tháng vất vả mà hàohùng của dân tộc Phương Định để lại trong lòng độc giả niềm yêu mến, cảmphục đối với thế hệ trẻ Việt Nam trong những ngày tháng bom rơi đạn nổ ấy Vàhơn thế, điều đó trở thành động lực để thế hệ trẻ Việt Nam hôm nay viết tiếp nétson trong trang sử của thời đại mình

Truyện Những ngôi sao xa xôi kể về một tổ thanh niên xung phong nhận nhiệm

vụ trinh sát mặt đường tại một trọng điểm trên tuyến đường Trường Sơn Tổtrinh sát gồm ba cô gái là Định, Nho và Thao Họ phải đối mặt với thần chếttrong những lần phá bom, thậm chí mấy lần trong một ngày Cuộc sống giữachiến trường dù khắc nghiệt và nguy hiểm nhưng họ vẫn có được niềm vui hồnnhiên của tuổi trẻ, những giây phút thanh thản và thơ mộng

Cả ba cô gái yêu thương và gắn bó với nhau như chị em Phần cuối truyện, tácgiả tập trung miêu tả hành động và tâm trạng của các nhân vật, chủ yếu làPhương Định Trong một lần phá bom, cô bị thương, cô được sự săn sóc chuđáo của hai đồng đội

Những ngôi sao xa xôi là một trong số những tác phẩm đầu tay của Lê MinhKhuê, viết vào năm 1971, lúc cuộc kháng chiến chống Mĩ đang diễn ra ác liệt.Truyện cho thấy tâm hồn trong sáng, lòng dũng cảm, sự hồn nhiên và cuộc sốngchiến đậu nhiều gian khổ, hi sinh nhưng vẫn lạc quan của các nhân vật nữ thanhniên xung phong Đặc biệt, nhân vật Phương Định được tác giả miêu tả chânthực, sinh động bằng nhiều thủ pháp nghệ thuật độc đáo

Trang 21

Vào chiến trường được ba năm, đã quen với những thử thách và nguy hiểm,giáp mặt hàng ngày với cái chết, nhưng Phương Định vẫn không đánh mất sựhồn nhiên, trong sáng và những ước mơ về tương lai Nét cá tính ở nhân vậtđược thể hiện khá rõ là sự nhạy cảm, hay mơ mộng và sở thích ưa ca hát.

Cũng giống như hai người bạn trong tổ trinh sát, Phương Định yêu mến cácđồng đội trong tổ và cả đơn vị mình Hơn nữa cô cũng mến yêu và cảm phụcnhững người chiến sĩ mà cô gặp hàng đêm trên trọng điểm con đường vào mặttrận

Trong phần đầu truyện, Phương Định hiện lên là một cô gái nhạy cảm và quantâm đến hình thức của mình Hai bím tóc dày, tương đối mềm, một cái cổ cao,kiêu hãnh như đài hoa kèn Còn đôi mắt thì các anh lái xe bảo: “Cô có cái nhìnsao mà xa xăm!” Phương Định biết mình được nhiều người, nhất là các anhlính để ý và có thiện cảm Điều đó làm cô thấy vui và tự hào, nhưng chưa dànhriêng tình cảm cho một ai Nhạy cảm, nhưng cô lại không hay biểu lộ tình cảmcủa mình, luôn tỏ ra kín đáo trước đám đông, tưởng như là kiêu kì

Ở đoạn hồi tưởng của nhân vật về tuổi học trò, tác giả làm nổi rõ nét tính cáchhồn nhiên, vô tư, một chút tinh nghịch và mơ mộng của một thiếu nữ Chẳnghạn, chỉ một trận mưa đá vụt qua cũng đánh thức ở nhân vật này rất nhiều kỉniệm và nỗi nhớ về thành phố quê hương, gia đình và tuổi thơ thanh bình củamình

Tâm lí nhân vật Phương Định trong một lần phá bom được miêu tả rất cụ thể,tinh tế đến từng cảm giác, ý nghĩ, dù chỉ thoáng qua trong giây lát Mặc dù rấtquen công việc nguy hiểm này, nhưng mỗi lần vẫn là một thử thách đối với thầnkinh Ở bên quả bom, kề sát với cái chết im lìm và bất ngờ, từng cảm giác củacon người như cũng trở nên sắc nhọn hơn Thỉnh thoảng lưỡi xẻng chạm vàoquả bom Một tiếng động sắc đến gai người, cứa vào da thịt tôi Tồi rùng mình

Trang 22

và bỗng thấy tại sao mình làm quá chậm Nhanh lên một tí vỏ quả bom nóng.Một dấu hiệu chẳng lành Tiếp đó là cảm giác căng thẳng chờ đợi tiếng nổ củaquả bom.

Tóm lại, ngòi bút của Lê Minh Khuê đã miêu tả sinh động, chân thực tâm línhân vật, làm thể hiện một thế giới nội tâm phong phú Cách nhìn và thể hiệncon người thiên về cái đẹp, sự trong sáng, cao thượng

Viết về cuộc sống và chiến đấu của những cô gái thanh niên xung phong trênmột cao điểm ở tuyến Trường Sơn trong những năm chiến tranh chống Mĩ cứunước, Những ngôi sao xa xôi đã làm nổi bật tâm hồn trong sáng, giàu mơ mộng,tinh thần dũng cảm, cuộc sống chiến đấu đầy gian khổ, hi sinh nhưng rất hồnnhiên, lạc quan của họ Đó chính là hình ảnh đẹp, tiêu biểu về thế hệ trẻ ViệtNam trong thời kỳ kháng chiến chống Mĩ

Bài văn mẫu 5

“Đeo sách bên mình núi nhỏ núi to

Em là cô thông tin hay là cô y tá Dốc cao quá anh chỉ lo em ngã

Em cười dài khiến dốc bớt chênh vênh”

Đúng vậy, lần đầu tiên đội quân tóc dài được xuất hiện trong kháng chiến và đivào thơ ca rất đẹp mà cao quý Đó là những con người có tâm hồn trong sáng,giàu mơ mộng, tinh thần dũng cảm lạc quan trong chiến đấu Mà có lẽ khi nóiđến họ ta không thể nào quên được cây bút truyện ngắn Lê Minh Khuê Nhà vănchuyên viết về tuổi trẻ trên tuyến đường Trường Sơn và công cuộc đổi mới saunày Trong đó tiêu biểu nhất là bài “Những ngôi sao xa xôi”, và để lại nhiều ấntượng trong lòng người đọc đó là nhân vật Phương Định

Trang 23

Phương Định là một trong ba thành viên của tổ “trinh sát mặt đường” cùng thựchiện một nhiệm vụ quan trọng đảm bảo thông suốt mạch đường máu giao thông:

“Chuyện kể rằng em cô gái mở đường

Để cứu con đường đêm ấy khỏi bị thương

Cho đoàn xe kịp giờ ra trận

Em đã lấy tình yêu Tổ quốc của mình thắp lên ngọn lửa

Đánh lạc hướng thù hứng lấy làn bom”

Phương Định là cô gái Hà Nội nhạy cảm, hồn nhiên và thích mơ mộng, côthường sống với những kỉ niệm nơi thành phố quê hương mình Phương Địnhtừng có những tháng ngày học sinh hồn nhiên đẹp và đáng yêu, cô sống vô tưvới mẹ Phương Định có một căn phòng nhỏ gác hai ở một ngõ nhỏ yên tĩnh vàthanh bình tại Hà Nội Và giờ đây trong những ngày tháng căng thẳng ở chiếntrường cuộc sống đó đã trở thành kỉ niệm của cô Những kỉ niệm đó vừa thểhiện khát vọng cuộc sống nơi quê hương vừa là liều thuốc động viên tinh thầnPhương Định nơi tuyến lửa khốc liệt Sống nơi chiến trường đã ba năm, luôn kềbên cái chết nhưng cô vẫn thể hiện sự hồn nhiên thơ mộng Ở chiến trườngPhương Định nổi bật giữa các cô gái với “hai bím tóc dày tương đối mềm, mộtcái cổ cao kiêu hãnh như đài hoa loa kèn” Đôi mắt của Phương Định được cácanh lái xe bảo “cô có cái nhìn sao mà xa xăm” Đúng là một cô gái đẹp đã làmbao chàng trai đắm đuối say mê Có nhiều pháo thủ và lái xe “hỏi thăm” và viết

“những bức thư dài gửi đường dây” cho Phương Định Cô có vẻ kiêu kì là

“điệu” khi tiếp xúc với một anh bộ đội nói giỏi nào đấy, nhưng trong suy nghĩcủa cô thì “những người đẹp nhất, thông minh can đảm và cao thượng nhất lànhững người mặc quân phục, có ngôi sao trên mũ” Cô biết mình được nhiềungười, nhất là các anh lính trẻ chú ý và có thiện cảm, nhưng cô không biểu lộ

Trang 24

tình cảm của mình và tỏ ra rất kín đáo vì vậy mà trông cô đáng yêu và duyêndáng hơn.

Phương Định là cô gái rất hồn nhiên yêu đời giàu cá tính, và đặc biệt rất thíchhát Hồi ở nhà cô hát say mê có lúc cô hát ầm ĩ làm ông bác sĩ hàng xóm mấtngủ…Và rồi cô mang cả lòng yêu mến ca hát vào chiến trường Trường Sơn ácliệt Định thích hát “những bài hành khúc bộ đội, những điệu dân ca quan họmềm mại dịu dàng, thích ca chiu sa của Hồng quân Liên Xô, thích dân ca Ý trữtình giàu có” Phương Định còn bịa ra cả những lời hát, thế mà chị Thao vẫn

“say mê” chép vào sổ tay Phương Định hát trong khoảnh khắc “im lặng” khimáy bay trinh sát “rè rè” cơn bão lửa sắp ụp xuống cao điểm Định hát để độngviên chị Thao, động viên mình và Nho Hát khi khi “máy bay rít bom nổ, nổtrên cao điểm, cách cái hàng này khoảng 300m” Hát trong không khí ngột ngạt

“khói lên và cửa hang bị che lấp” Đúng là “tiếng hát át tiếng bom” của cô gáitrong tổ trinh sát mặt đường, của những con người “khao khát làm nên những sựtích anh hùng” Tiếng hát đã át đi những cái gì dữ dội của bom đạn khốc liệt nơichiến trường để nhường chỗ cho một cái gì đó yên ả, thơ mộng và lãng mạn hơn.Qua đó ta thấy được Phương Định hiện ra trước mắt ta là một cô gái trẻ trungthông minh tinh nghịch nhiều mơ mộng Thật đáng yêu

Không chỉ hồn nhiên yêu đời mà Phương Định còn có một tâm hồn rất nhạycảm Chỉ qua cơn mưa đá vụt qua ở cuối truyện đã làm những kỉ niệm về thànhphố quê hương, về gia đình, tuổi thơ… mở tung trong cô Nhưng tâm lý củaPhương Định thể hiện rõ nhất tinh tế nhất khi cô phá bom “tôi một quả bom trênđồi Nho hai quả dưới lòng đường, chị Thao một quả dưới chân hầm barie cũ”.Trước khung cảnh, cảnh vật bị hủy diệt: cây cỏ xơ xác đất nóng khói đen vật vờtừng cụm trong không trung Phương Định đã dũng cảm và bình tĩnh đến gầnquả bom “đàng hoàng mà bước tới” “tôi dùng xẻng nhỏ đào đất dưới quả bom.Đất rắn Những hòn sỏi theo tay tôi bay ra hai bên Thỉnh thoảng lưỡi xẻng

Trang 25

chạm vào quả bom Một tiếng động sắc đến gai người cứa vào da thịt tôi Tôirùng mình và bỗng thấy tại sao mình làm quá chậm Nhanh lên một tí Vỏ quảbom nóng Một dấu hiệu chẳng lành Hoặc là nóng từ bên trong quả bom Hoặc

là mặt trời nung nóng” Hai mươi phút đã trôi qua, khi tiếng còi của chị Thaonổi lên là lúc “tôi cẩn thận bỏ gói thuốc mìn xuống cái lỗ đã đào châm ngòi dâymìn cài, cong, mềm Tôi khỏa đất rồi lại chỗ ẩn nấp của mình” Tiếng còi lầnthứ hai của chị Thao nổ lên cũng là lúc quả bom nổ

Thế là đã xong bốn quả bom đã nổ Chị Thao vấp ngã, vết sẹo bóng lên, mảnh

dù bay trên lưng, chị cười “răng trắng đôi mắt mở to” Nhưng công việc phábom lần này Nho đã bị thương vì hầm sập Phương Định moi đất bế Nho lênmáu túa ra ngấm vào đất, chị Thao nghẹn ngào Phương Định rửa vết thươngcho Nho, tiêm thuốc pha sữa cho Nho Dù Nho bị thương nhưng cô đã đượcđồng đội của mình chăm sóc lo lắng và chữa trị vết thương Từ đó, ta thấy đượctrong công việc phá bom Định rất bình tĩnh dũng cảm hăng say, không hề sợnguy hiểm Và đặc biệt trong cô luôn chứa một tình yêu thương ấm áp dành chođồng đội của mình

Phá bom là công việc rất nguy hiểm nhưng ta thấy được Phương Định, Thao,Nho rất dũng cảm trong khói lửa, bom đạn mà vẫn ngời sáng như những ngôisao Chiến công thầm lặng của họ bất tử với năm tháng và lòng người Tổ quốc

và nhân dân sẽ không bao giờ quên những nữ anh hùng Đồng Lộc, những nữanh hùng trên con đường chiến lược Trường Sơn

Như vậy, Phương Định cô gái Hà Nội xinh đẹp, dũng cảm trong lửa đạn giàutình yêu thương đồng đội cũng thích làm duyên như cô thôn nữ ngày xưa soimình xuống giếng làng vừa mỉm cười vừa vuốt tóc Phương Định tiêu biểu chothế hệ trẻ tràn đầy lòng nhiệt huyết sẵn sàng hi sinh cho đất nước cho dân tộc:

“Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước

Trang 26

Mà lòng phơi phới dậy tương lai”

Bài văn mẫu 6

“Những ngôi sao xa xôi” – một câu chuyện cảm động thời chiến Lê Minh Khuê

đã tài tình khắc họa những bức chân dung các cô thanh niên xung phong xinhđẹp, gan dạ và nhiệt huyết Câu chuyện của họ là minh chứng cho một thời kìmáu lửa của lịch sử vàng son nước nhà Nổi bật trong truyện là hình ảnhPhương Định, cô gái người Hà Nội trẻ tuổi, gan dạ

Truyện mở ra với khung cảnh và công việc phá bom của Phương Định ở mộtcao điểm trên đường mòn Trường Sơn đã được nhà văn tái hiện một cách chânthực và sinh động qua đoạn trích trên Nhân vật Phương Định trong đoạn trích

đã để lại ấn tượng sâu đậm trong lòng người đọc bởi lòng quả cảm, không sợ hisinh mất mát, một lòng một dạ vì tổ quốc quyết tử

Phương Định là nhân vật chính trong truyện, giữ nhiệm vụ trong tổ trinh sát mặtđường Cô cùng Thao, Nho, trên cao điểm, giữa một vùng trọng điểm ở tuyếnđường Trường Sơn Công việc của họ tuy vất vả và nguy hiểm nhưng các côvẫn có những giây phút hồn nhiên, thơ mộng của tuổi trẻ Hoàn cảnh sống vàcông việc khó khăn, gian khổ nhưng Phương Định không ngại cái khó đấy, tâmhồn cô vẫn thơ mộng với tinh thần cứng rắn, gan thép

Phương Định là một cô gái Hà Nội vào chiến trường Mang nét đẹp của người

Hà Nội, Phương Định gây ấn tượng bởi vẻ ngoài trẻ trung, sức sống, mang chút

gì đó sâu sắc, tinh tế của người Hà Nội Cô có “hai bím tóc dày, tương đối mềm,một cái cổ cao, kiêu hãnh như đài hoa loa kèn” Đặc biệt, cô có đôi mắt với ánhcái nhìn sao mà xa xăm Chẳng phải ngẫu nhiên mà các anh pháo thủ và lái xelại hay hỏi thăm cô, hay “viết những thư dài gửi đường dây”, “mặc dù có thểchào nhau hằng ngày” Phương Định cảm nhận được điều đó, cô cảm thấy vui

và tự hào nhưng chưa dành tình cảm cho một ai Cô chỉ thích ngắm mình trong

Trang 27

gương và làm điệu hoặc có vẻ kiêu kì một cách đáng yêu khi thấy các đồng độicủa mình tiếp xúc với một anh bộ đội nói giỏi nào đó Phương Định mang vẻngoài đậm chất của cô gái Hà Nội đằm thắm, tinh tế.

Vào chiến trường khi còn là một cô gái trên giảng đường, Phương Định mangtâm hồn tư lự, hồn nhiên, đa cảm và lãng mạn Cô mê hát Sống trong hoàn cảnh

ác liệt của bom đạn trên chiến trường Trường Sơn, lúc nào cũng cận kề với cáichết, cô vẫn không bỏ đi sở thích của mình “Thường cứ thuộc một điệu nhạcnào đó rồi bịa ra lời mà hát Lời tôi bịa lộn xộn mà ngớ ngẩn đến tôi cũng phảingạc nhiên, đôi khi bò ra mà cười một mình “Tuy vậy, chị Thao vẫn say mêchép những lời bài hát mà Định bịa ra” Cô hát trong những khoảnh khắc “imlặng” khi máy bay trinh sát rè rè trên đầu, khi cơn bão lửa sắp chụp xuống caođiểm Tiếng hát của cô là tiếng hát của tuổi trẻ, của sự gan dạ, của nhiệt huyết

và của tình yêu tổ quốc

Tâm hồn lãng mạn ấy được hiện lên khi Phương Định nhớ lại những kỉ niệmcủa tuổi thiếu nữ vô tư giữa gia đình và thành phố Hà Nội thân yêu Khi gặptrận mưa đá, cô nhớ lại những thời con trẻ, hồn nhiên vô tư, nhớ lại căn nhà trênphố Hà Nội “Tôi bỗng thẫn thờ, tiếc không nói nổi…Tôi nhớ một cái gì đấy,hình như mẹ tôi, cái cửa sổ hoặc những ngôi sao to trên bầu trời thành phố” Tất

cả mọi kỉ niệm đẹp nhất ở thành phố Hà Nội, về mẹ, về tuổi thiếu nữ trong sáng,

vô tư như ùa về, xoáy mạnh trong lòng cô gái Chính những kỉ niệm đó đã làmdịu mát tâm hồn cô trong hoàn cảnh khốc liệt của chiến tranh

Không chỉ có tâm hồn lãng mạn mà Phương Định còn nổi bật vẻ đẹp dũng cảmcủa cô thanh niên xung phong Sau những đợt thả bom của giặc, Định cùngđồng đội chạy lên cao điểm để làm nhiệm vụ, nơi vẫn còn có những quả bomchưa nổ Không gian lúc đó vắng lặng đến phát sợ nhưng cô không hề sợ hãi

Cô có cảm giác như các chiến sĩ đang dõi theo mình, vì vậy mà cô cảm thấy an

Trang 28

không thích cái kiểu đi khom khi có thể cứ đường hoàng mà bước tới” Khichạm tới quả bom, cô cảm giác được cái gì đó lướt qua, một ý nghĩ về cái chết

mơ hồ “Nhưng một cái chết rất mờ nhạt, không cụ thể” Đó chỉ là một ý nghĩthoáng qua Còn điều mà cô quan tâm lúc này là “liệu mìn có nổ không, bom có

nổ không? Không thì làm cách nào để châm mìn lần thứ hai?” Trong suy nghĩcủa Định, cô luôn cố gắng hoàn thành nhiệm vụ thật tốt dù có phải hi sinh Vượtqua sợ hãi, vượt qua hoàn cảnh, Phương Định luôn hoàn thành mọi nhiệm vụmột cách đầy gan dạ

Gan dạ, dũng cảm và luôn yêu thương, chăm sóc đồng đội Phương Định thực

sự là người con gái thông minh, nhiệt huyết và giàu tình yêu thương PhươngĐịnh là minh chứng cho vẻ đẹp thanh niên thời bấy giờ: mang những cảm xúcriêng tư cất gọn để hoà thành nhiệt huyết tuổi trẻ gan dạ chiến đấu vì tổ quốc, vìdân tộc, vì hoà bình

Bài văn mẫu 7

Những ngôi sao xa xôi là truyện ngắn xuất sắc của Lê Minh Khuê Truyện viết

về cuộc sống chiến đấu của tổ trinh sát mặt đường, trên con đường chiến lượcTrường Sơn đầy hiểm nguy thời đánh Mĩ Truyện nổi bật với nhân vật PhươngĐịnh vừa nữ tính vừa cá tính và đầy cảm xúc của tuổi thanh niên trên tuyếnđường Trường Sơn ra trận

"Tổ trinh sát mặt đường" gồm có 3 cô thanh niên xung phong: Nho, PhươngĐịnh, và chị Thao Họ ở trong một hang dưới chân cao điểm, ở đó, máy baygiặc Mĩ đánh phá dữ dội Đường bị đánh "lở loét, màu đất đỏ, trắng lẫn lộn".Tưởng như sự sống bị hủy diệt: "không có lá xanh" hai bên đường, "thân cây bịtước khô cháy" Có biết bao thương tích vì bom đạn giặc: những cây rễ nằm lănlóc, ngổn ngang những hòn đá to, một vài cái thùng xăng hoặc thành ô tô méo

mó, han gỉ nằm trong đất

Trang 29

Công việc của họ vô cùng nguy hiểm và gian khổ Khi có bom nổ thì chạy lên

đo khối lượng đất lấp vào hố bom, đếm bom chưa nổ, phá bom Họ bị bom vùiluôn Thần chết "lẫn trong ruột những quả bom" Thần kinh căng như chão.Trong lúc đơn vị thanh niên xung phong thường "ra đường vào lúc mặt trời lặn

Và làm việc có khi suốt đêm" thì tổ trinh sát lại "chạy trên cao điểm cả banngày" dưới cái nóng trên 30 độ Từ cao điểm trở về hang, cô nào cũng chỉ thấy

"hai con mắt lấp lánh", "hàm răng loá lên" khi cười, khuôn mặt thì "lem luốc"

Cả ba cô, cô nào cũng đáng mến, đáng cảm phục Nhưng Phương Định là cô gái

để lại nhiều ấn tượng sâu sắc nhất Phương Định, cô gái Hà Nội "hai bím tócdày, tương đối mềm, một cái cổ cao, kiêu hãnh như đài hoa loa kèn" Đôi mắtĐịnh được các anh lái xe bảo là "có cái nhìn sao mà xa xăm" Nhiều pháo thủ vàlái xe hay "hỏi thăm" hoặc "viết những thư dài gửi đường dây" cho Định Cô có

vẻ kiêu kì, làm "điệu" khi tiếp xúc với một anh bộ đội "nói giỏi" nào đấy.Nhưng trong suy nghĩ của cô thì "những người đẹp nhất, thông minh, can đảm

và cao thượng nhất là những người mặc quân phục, có ngôi sao trên mũ"

Phương Định là một cô gái rất hồn nhiên yêu đời, giàu cá tính Thuở nhỏ đã hayhát Cô có thể ngồi lên thành cửa sổ căn phòng nhỏ bé nhà mình "hát say sưa ầmĩ" Bàn học lúc nào cũng "bày bừa bãi lên", để đến nỗi bà mẹ phải "nguyền rủa”:

"Con gái gì cái của mày Lấy chồng rồi mà no đòn No đòn !" Vì thế ngay từlúc còn ở nhà, cô đã thề là "không lấy chồng"

Sống trong cảnh bom đạn ác liệt, cái chết kề bên, Định lại càng hay hát, nhữnghài hành khúc, những điệu dân ca quan họ, bài ca Ca-chiu-sa của Hồng quânLiên Xô, bài dân ca Ý Định còn biết bịa ra những lời hát, thế mà chị Thao vẫn

"say mê" chép vào sổ tay Định hát trong những khoảnh khắc "im lặng" khi máybay trinh sát hay "rè rè", cơn bão lửa sắp ụp xuống cao điểm Định hát để độngviên Nho, chị Thao và động viên chính mình Hát khi "máy bay rít, bom nổ Nổ

Trang 30

ngạt: "Khói lên, và cửa hang bị che lấp" Đúng là "tiếng hát át tiếng bom" củanhững người con gái trong tổ trinh sát mặt đường, những con người "khao khátlàm nên những sự tích anh hùng".

Trong kháng chiến chống Mĩ, ở hai miền Nam, Bắc của Tổ quốc đã có hàng vạn,hàng triệu chàng trai lên đường ra trận với dũng khí và quyết tâm "đánh cho Mĩcút, đánh cho ngụy nhào" để giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước Tiềntuyến vẫy gọi, hàng ngàn hàng vạn cô gái mang chí khí Bà Trưng, Bà Triệuxung phong ra tiền tuyến Con đường chiến lược Trường Sơn huyền thoại đượclàm nên bằng xương máu, mồ hôi và bao sự tích phi thường của những ngườicon gái Việt Nam anh hùng

Những ngôi sao xa xôi đã ghi lại một cách chân thực chiến tích thầm lặng của tổtrinh sát mặt đường Trọng điểm đang chìm trong mưa bom bão lửa Tiếng Địnhlại cất lên: "Tôi, một quả bom trên đồi Nho, hai quả dưới lòng đường Chị Thao,một quả dưới chân cái hầm ba-ri-e cũ" Cảnh tượng chiến trường trở nên "vắnglặng đến phát sợ" Cảnh vật bị hủy diệt: cây xơ xác, đất nóng, khói đen vật vờtừng cụm trong không trung: Phương Định, dũng cảm và bình tĩnh tiến đến gầnquả bom, "đàng hoàng mà bước tới" Quả bom có 2 vòng tròn màu vàng nằmlạnh lùng trên một bụi cây khô, một đầu vùi xuống đất Thần chết đang đợi chờ,

vỏ quả bom nóng Định dùng lưỡi xẻng đào đất, có lúc lưỡi xẻng chạm vào quảbom Có lúc Định "rùng mình" vì cảm thấy tại sao mình làm chậm thế! Haimươi phút đã trôi qua Tiếng còi chị Thao rúc lên Định cẩn thận bỏ gói thuốcmìn xuống cái lỗ đã đào, châm ngòi vào dây mìn Cô khỏa đất rồi chạy nhanh vềchỗ nấp Tiếng còi của chị Thao lại thổi lên Quả bom nổ Ba tiếng nổ nữa tiếptheo Mảnh bom xé không khí Đất rơi lộp bộp Bom nổ váng óc, ngực đau nhói,đôi mắt cay mãi mới mở ra được Mồ hôi thấm vào môi, cát lạo xạo trong miệng.Nguy hiểm, căng thẳng không thể nào kể xiết Chị Thao vấp ngã, vết sẹo bónglên, mảnh dù bay trên lưng, chị cười "răng trắng", đôi mắt mở to " Nho bị

Trang 31

thương Bom nổ, hầm sập Chị Thao và Định phải moi đất, bế Nho lên Máu túa

ra, ngấm vào đất Chị Thao nghẹn ngào Định rửa vết thương cho Nho, tiêmthuốc cho Nho, pha sữa cho Nho Rồi chị Thao lại giục: "Hát đi, Phương Định,mày thích bài gì nhất, hát đi!" Đó là cuộc sống chiến đấu thường nhật của họ.Mỗi ngày, tổ trinh sát mặt đường phá bom đến 5 lần; ngày nào ít: ba lần.Phương Định cho biết: "Tôi có nghĩ đến cái chết Nhưng một cái chết mờ nhạt,không cụ thể

Đoạn văn tả cảnh phá bom trên cao điểm là đoạn văn xuất sắc nhất trong truyệnNhững ngôi sao xa xôi Lê Minh Khuê đã sử dụng bút pháp hiện thực nghiêmngặt tái hiện lại cảnh phá bom vô cùng nguy hiểm, dựng nên một tượng đài vềkhí phách anh hùng lẫm liệt của tổ trinh sát mặt đường Chị Thao, Nho vàPhương Định đã sáng ngời lên trong khói lửa bom đạn Chiến công thầm lặngcủa họ bất tử với năm tháng và lòng người Tổ quốc và nhân dân có bao giờquên những nữ anh hùng Đồng Lộc, những nữ anh hùng trên con đường chiếnlược Trường Sơn:

Đất nước mình nhân hậu

Có nước trời xoa dịu vết thương đau

Em nằm dưới đất sâu Như khoảng trời đã nằm yên trong đất Đêm đêm, tâm hồn em tỏa sáng Những vì sao ngời chói, lung linh

(Khoảng trời hố bom - Lâm Thị Mỹ Dạ)

Trang 32

Định, cô gái Hà Nội xinh đẹp, dũng cảm trong lửa đạn, giàu yêu thương đồngđội Cô cũng thích làm duyên như cô thôn nữ ngày xưa soi mình xuống giếnglàng vừa mỉm cười vừa vuốt tóc; Định "thích ngắm" đôi mắt mình trong gương.

Cô tự hào về cặp mắt mình "nó dài dài, màu nâu, hay nheo lại như chói nắng".Tâm hồn của Định rất trong sáng mộng mơ Cô đã gửi lòng mình theo tiếng hát;hát trong bom đạn Định, trái tim dào dạt thương yêu Cứ sau mỗi trận chiến đấu

ác liệt, chị Thao cất tiếng hát, Nho vừa tắm dưới suối lên đã đòi ăn kẹo CònĐịnh thì "niềm vui con trẻ nở tung ra, say sưa, tràn đầy" khi nhặt được nhữnghạt mưa đá trên cao điểm Và hình bóng mẹ, cái cửa sổ, những ngôi sao to trênbầu trời thành phố, chiếc xe chở đầy thùng kem, con đường nhựa ban đêm, cáivòm tròn nhà hát tất cả những cái đó "xoáy mạnh như sóng" trong lòng cô gáimột thời đạn bom Đôi mắt của Định, của Nho, của Thao, của hàng vạn cô thanhniên xung phong trên những cao điểm, những trọng điểm của con đường chiếnlược Trường Sơn, và trái tim rực đỏ của họ, của những người con gái Việt Namanh hùng là những ngôi sao xa xôi mãi mãi lung linh, tỏa sáng

Truyện Những ngôi sao xa xôi của Lê Minh Khuê đã làm sống lại trong lòng tahình ảnh tuyệt đẹp và những chiến công phi thường của tổ trinh sát mặt đường,của Định, Nho, của chị Thao, của hàng ngàn, hàng vạn cô thanh niên xungphong thời chống Mĩ Chiến công thầm lặng của Phương Định và đồng đội làbài ca anh hùng bất tận

Chiến tranh đã đi qua Sau bốn thập kỉ, đọc truyện Những ngôi sao xa xôi, tanhư được sống lại những năm tháng hào hùng của đất nước Những PhươngĐịnh gần xa vẫn tỏa sáng hồn ta với bao ngưỡng mộ

Bài văn mẫu 8

Cô gái miền quê ra đi cứu nước Mái tóc xanh xanh tuổi trăng tròn

Trang 33

Bàn tay em phá đá mở đường Gian khó phải lùi nhường em tiến bước

Cứ mỗi lần lời bài hát "Cô gái mở đường" do cố nhạc sĩ Xuân Giao sáng tác cấtlên là trong tâm trí tôi lại hiện lên hình ảnh những cô gái thanh niên xung phongtrong truyện ngắn "Những ngôi sao xa xôi" (1971) của nhà văn Lê Minh Khuê.Dưới cái nhìn chân thực, sắc lạnh về hiện thực khốc liệt của chiến tranh, LêMinh Khuê đã gây nhiều ám ảnh trong lòng người đọc về hoàn cảnh sống vàchiến đấu của những cô gái thanh niên xung phong làm công tác phá bom trêntuyến đường Trường Sơn vào những năm tháng kháng Mĩ ác liệt của lịch sử dântộc Trong ba nhân vật Thao, Nho, Phương Định, nhân vật gây ấn tượng đậmnét trong tôi nhất là Phương Định Đó là một cô gái trẻ trung, năng động, giàumộng ước, tình cảm và luôn dũng cảm, mạnh mẽ, lạc quan trong cuộc sống vàchiến đấu

Nhân vật Phương Định có một vai trò quan trọng trong câu chuyện Cô là mộttrong ba thành viên của tổ trinh sát mặt đường, là nhân vật chính và là nhân vậtxưng "tôi" đứng ra kể lại toàn bộ câu chuyện Vì thế, câu chuyện hiện lên mộtcách chân thực, khách quan, đồng thời làm cho mạch chuyện phát triển tự nhiêndưới lăng kính cảm xúc của nhân vật chính – người trực tiếp tham gia câuchuyện Cho nên, thế giới nội tâm của các nhân vật nói chung và của nhân vậtPhương Định nói riêng hiện lên một cách sinh động, phong phú, đầy nữ tính.Đây cũng là điều làm nên sự thành công trong nghệ thuật trần thuật và miêu tảtâm lí nhân vật của thiên truyện ngắn này

Trước hết, Phương Định hiện lên là một cô gái có vẻ đẹp hài hòa cả về hìnhthức bên ngoài và tâm hồn bên trong Cũng như biết bao các cô gái mới lớn,Phương Định rất nhạy cảm và luôn quan tâm tới vẻ đẹp hình thức của mình Cô

tự nhận xét, đánh giá về bản thân: "Tôi là con gái Hà Nội Nói một cách khiêm

Trang 34

tốn, tôi là một cô gái khá Hai bím tóc dày, tương đối mềm, một cái cổ cao, kiêuhãnh như đài hoa loa kèn " Đặc biệt cô luôn thích ngắm mình trong gương,nhất là ngắm đôi mắt "Nó dài, màu nâu, hay nheo lại như chói nắng" và đượccác anh lái xe khen "Cô có cái nhìn sao mà xa xăm! Đó là vẻ đẹp đầy nữ tính,mang chiều sâu tâm hồn của một cô gái trẻ Thậm chí cô còn luôn cảm thấy vuisướng và tự hào vì biết mình được nhiều anh lính để mắt tới, muốn bắt chuyện,làm quen, tán tỉnh nhưng cô chưa dành tình cảm đặc biệt sâu đậm cho một ai hết.Tuy rất nhạy cảm nhưng cô thường tỏ ra kín đáo trước mắt mọi người, ít biểu lộ

ra bên ngoài, khiến mọi người tưởng cô rất kiêu kì: "Khi bọn con gái xúm nhauđối đáp với một anh bộ đội nói giỏi nào đấy , tôi thường đứng ra xa, khoanh taylại trước ngực và nhìn đi nơi khác, môi mím chặt Nhưng chẳng qua tôi điệu thếthôi Thực tình trong suy nghĩ của tôi, những người đẹp nhất, thông minh, canđảm và cao thượng nhất là những người mặc quân phục có ngôi sao trên mũ" Quả là một cô gái có cá tính, phong cách riêng, duyên dáng, điệu đà, kín đáo!.Chưa dừng lại ở đó, để làm nổi bật lên Chủ nghĩa anh hùng cách mạng thờikháng Mĩ, Lê Minh Khuê đã khắc họa lên phẩm chất dũng cảm, mạnh mẽ, cantrường trong cuộc chiến đấu của nhân vật Phương Định Nghe theo tiếng gọithiêng liêng của tổ quốc, cô đã vác ba lô xung vào lửa đạn nơi chiến trường ácliệt xa xôi Cô bỏ lại sau lưng tất cả những trang sách của tuổi học trò, cuộcsống bình yên, vô tư bên mẹ và cả những kỉ niệm ngọt ngào, trong sáng của tuổitrăng tròn Cuộc sống nơi chiến trường khắc nghiệt luôn phải đối diện với nhiềuthử thách, cam go, đã hình thành trong cô sự quả cảm, dũng mãnh khác thường,không sợ hi sinh nơi hòn tên mũi đạn của kẻ thù, với công việc phá bom mởđường

Lê Minh Khuê đã lia ống kính quay chậm chậm vào một lần phá bom củaPhương Định, tái hiện thật chân thực, tinh tế cảnh tượng kinh khủng đó Mặc dù

đã rất nhiều lần phá bom, nhưng với Phương Định mỗi lần làm công việc này

Trang 35

vẫn là một thử thách với thần kinh cho đến từng cảm giác: "Tôi dùng xẻng nhỏđào đất dưới quả bom Đất rắn Những hòn sỏi theo tay tôi bay ra hai bên Thỉnhthoảng lưỡi xẻng chạm vào quả bom Một tiếng động sắc đến gai người, cứa vào

da thịt tôi Tôi rùng mình và bỗng thấy tại sao mình làm chậm quá Nhanh lênmột tí ! Vỏ quả bom nóng Một dấu hiệu chẳng lành Hoặc là nóng từ bên trongquả bom Hoặc là mặt trời nung nóng." Lời văn như dao nhọn, sắc lạnh đếnrợn người, khiến người đọc như cảm giác đang trực tiếp trải nghiệm tham giacông việc phá bom cùng với nhân vật vậy!

Tiếp đó là những giây phút chuẩn bị kích nổ trái bom: "Tôi cẩn thận bỏ góithuốc mìn xuống cái hố đã đào, châm ngòi Dây mìn dài, cong, mềm Tôi khỏađất rồi chạy lại chỗ ẩn nấp của mình " Những giây phút đợi chờ tiếng nổ củaquả bom thật căng thẳng, "tim tôi cũng đập không rõ", thậm chí cô còn nghĩ tớicái chết, nhưng đó là cái chết mờ nhạt, không cụ thể Cái chính lúc này là "bom

có nổ không? Không thì làm cách nào để châm mìn lần thứ hai? [ ] nhưng quảbom nổ Một thứ tiếng kì quái, đến vang óc Ngực tôi nhói, mắt cay xè mùithuốc bom buồn nôn Mảnh bom xé không khí, lao và rít vô hình trên đầu" Quả là một cuộc chiến đấu không cân sức, nguy hiểm đầy ngoạn mục nhưng côgái đã mạnh mẽ vượt qua Đến đây, người đọc càng cảm nhận thấy sự tàn áckhốc liệt của chiến tranh bao nhiêu thì lại càng cảm phục tinh thần trách nhiệmtrong công việc, lòng quả cảm vô song, sẵn sàng hi sinh vì tổ quốc, vì hòa bìnhcủa những cô gái thanh niên xung phong phá bom mở đường đến bấy nhiêu.Qua đó, chúng ta mới thấy hết được ý thức, trách nhiệm công dân cao độ củanhững con người anh hùng xả thân vì kháng chiến, cách mạng:

"Chúng tôi đã đi không tiếc đời mình (Những tuổi hai mươi làm sao không tiếc) Nhưng ai cũng tiếc tuổi hai mươi thì còn chi tổ quốc."

Trang 36

Mặc dù trong thời kì kháng chiến, văn học luôn được đặt dưới sự chỉ đạo củaĐảng, coi "văn học nghệ thuật là một mặt trận, anh chị em ta là những ngườichiến sĩ trên mặt trận ấy", cùng đặc điểm mang đậm khuynh hướng sử thi vàcảm hứng lãng mạn huyền ảo nhưng Lê Minh Khuê đã vượt ra những khuônkhổ, quy định mực thước để hướng tới xây dựng những nhân vật anh hùng gầngũi hơn với cuộc sống đời thường Vì thế, nhân vật Phương Định, một mặt hiệnlên với tư cách là người chiến sĩ anh hùng trong chiến trận nhưng mặt khác côlại mang trong mình một trái tim ấm nóng tình yêu thương với một tâm hồntrong sáng, mơ mộng, lạc quan và rất giàu tình cảm trong cuộc sống.

Cũng như hai người đồng đội trong tổ trinh sát của mình, Phương Định rất yêuquí những người trong tổ và cả đơn vị của mình Cô dành tình cảm và niềm cảmphục cho các anh bộ đội, chiến sĩ có ngôi sao trên mũ; cô lo lắng cho sự an nguycủa đồng đội khi đợi mãi mà chưa thấy về; cô chăm sóc, vỗ về Nho khi Nho bịthương như một người thân yêu ruột thịt trong gia đình: "Tôi phủi áo, căng mắtnhìn qua khói và chạy theo chị Thao Chị Thao vấp ngã Tôi đỡ chị Tôi moiđất, bế Nho đặt lên đùi mình " "Tôi rửa cho Nho bằng nước đun sôi trên bếpthan Bông băng trắng Tôi tiêm cho Nho " Đến đây, người đọc đã nhận ramột Phương Định hay làm dáng, điệu đà, kiêu kì đã nhường chỗ cho mộtPhương Định khác xuất hiện: năng động, nhanh nhẹn và rất chu đáo, luôn sốnghòa đồng với mọi người xung quanh Đó là vẻ rất nhân bản trong một tâm hồntrong sáng, hiền hậu

Tuy đã bước chân vào chiến trường ba năm, nhưng Phương Định vẫn giữ đượcnhững nét đẹp nguyên sơ trong sở thích của chính mình Cô hay mơ mộng vàthích hát: "Tôi mê hát Thường cứ thuộc một điệu nhạc nào đó rồi bịa ra lời màhát Lời tôi bịa lộn xộn và ngớ ngẩn đến tôi cũng ngạc nhiên, đôi khi bò ra màcười một mình" Thậm chí, sở thích âm nhạc của cô cũng rất sang, thể hiện mộtcon người có khiếu âm nhạc với một tâm hồn phong phú: "Tôi thích nhiều bài

Trang 37

Những bài hành khúc bộ đội hay hát trên những ngả đường mặt trận Tôi thíchdân ca quan họ mềm mại, dịu dàng Thích Ca – chiu – sa của Hồng quân Liên

Xô Thích ngồi bó gối mơ màng: Về đây khi mái tóc còn xanh xanh Đó là dân

ca Ý trữ tình giàu có, phải lấy giọng thật trầm Thích nhiều" Người đọc chợtnhận ra, những bài hát mà Phương Định thích là những bài hát chứa đựngnhững lí tưởng, khát vọng cao đẹp về quê hương, đất nước, về tình yêu, tuổi trẻ,

về cuộc sống hòa bình, yên ả Điều đó, cho thấy một Phương Định giàu lítưởng, ước mơ, khát vọng thật cao đẹp

Nhưng hình ảnh gây ấn tượng nhất trong lòng người đọc khi nói tới PhươngĐịnh là cảnh tượng cô bất ngờ gặp cơn mưa đá ở cuối đoạn trích "Tôi chạy vào,

bỏ trên bàn tay đang xòe ra của Nho mấy viên đá nhỏ Lại chạy ra, vui thíchcuống cuồng" Để rồi sau những niềm vui con trẻ "say sưa, tràn đầy" là nhữngnỗi nhớ da diết về người mẹ, cái cửa sổ ngôi nhà, những ngôi sao to trên bầutrời thành phố, là cây, là cái vòm nhà hát hoặc bà bán kem đẩy những chiếc xechở đầy kem Tất cả như vừa thực, vừa hư, cứ xoáy sâu vào trong tâm trí củaPhương Định Và tất cả điều đó đã trở thành hành trang trong tâm hồn, giúp cô

có thể vượt qua sự tàn khốc của hiện thực chiến tranh, đốt lên trong lòng cô gáiPhương Định niềm tin yêu cuộc sống Đó là những nét đẹp tâm hồn đầy nhânbản đáng quí, đáng trân trọng

Từ hình tượng nhân vật Phương Định, người đọc thấy được tài năng miêu tảkhắc họa sinh động, chân thực tâm lí nhân vật của Lê Minh Khuê Tuy vẫn nằmtrong những đặc điểm, khuynh hướng chung của văn học cách mạng 1954-1975nhưng nhờ biết đào sâu vào thế giới nội tâm của nhân vật mà truyện của LêMinh Khuê nói chung và hình tượng nhân vật Phương Định trong "Những ngôisao xa xôi" nói riêng vẫn tạo được sự hấp dẫn, độc đáo đến lạ thường

Tóm lại, qua hình tượng nhân vật Phương Định, người đọc thấy được những nét

Trang 38

cũng thấy được những nét đẹp chung về tâm hồn và phẩm chất anh hùng của thế

hệ trẻ Việt Nam trong thời kì kháng chiến chống Mĩ cứu nước Ta đọc ở đâymột tinh thần, trách nhiệm của những người con anh hùng dân tộc thật mạnh mẽ,hào hùng:

Xẻ dọc trường Sơn đi cứu nước

Mà lòng phơi phới dậy tương lai.

Bài văn mẫu 9

Những ngôi sao xa xôi viết về những thanh niên xung phong trên tuyến đườngTrường Sơn trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ ác liệt Tác phẩmxây dựng thành công ba nhân vật Nho, Thao, Phương Định, mỗi người cónhững nét tính cách riêng nhưng ở họ đều tựu chung vẻ đẹp của tinh thần anhdũng, quả cảm, tinh thần trách nhiệm cao trong công việc Nổi bật nhất chính làPhương Định, cô gái đại diện cho vẻ đẹp của thời đại lúc bấy giờ

Phương Định là con gái Hà Nội xung phong vào chiến trường khói bom lửa đạn

dù tuổi đời còn trẻ Cô bỏ lại Hà Nội thân thương có cha mẹ, có bạn bè để thựchiện nhiệm vụ lớn hơn, đó là nhiệm vụ cứu nước Cô có tuổi thơ êm đềm, hồnnhiên bên gia đình trước khi chiến tranh xảy ra Những kỉ niệm ngọt ngào, sâulắng ấy chính là liều thuốc tinh thần đắc lực làm dịu mát, động viên tâm hồn côsau những giờ phút khốc liệt ở chiến trường

Về ngoại hình, cô tự nhận xét mình “là một cô gái khá Hai bím tóc dày, tươngđối mềm và một cái cổ cao, kiêu hãnh như đài hoa loa kèn Còn mắt tôi thì cácanh lái xe bảo: “cô có cái nhìn sao mà xa xăm”, chính vì đôi mắt ấy nên PhươngĐịnh thích ngắm mình trong gương để chiêm ngưỡng đôi mắt dài dài, màu nâu

và rất hay nheo lại như đang chói nắng Trong tác phẩm chỉ duy nhất PhươngĐịnh được miêu tả về đôi mắt, bởi đôi mắt là cửa sổ tâm hồn, thể hiện con

Trang 39

người tính cách của mỗi cá nhân Miêu tả đôi mắt Phương Định tác giả cho thấy

đó là một tâm hồn đầy tinh tế, nhạy cảm, nữ tính mà cũng hết sức kiên cường.Đằng sau vẻ ngoài ấy lại là một người con gái có trách nhiệm cao trong côngviệc và tinh thần dũng cảm, kiên cường Phá bom là việc đặc biệt nguy hiểm,thường xuyên phải đối mặt với cái chết, ngày phá bom đến năm lần, ngày nào ítthì ba lần Nhưng mỗi khi có mệnh lệnh là cô lên đường, quyết tâm hoàn thànhnhiệm vụ, giúp những đoàn xe được lưu thông an toàn Lúc nhận lệnh phá bom,Phương Định dõng dạc nhận “Tôi một quả trên đồi” Cô tuân thủ mệnh lệnh mộtcách bình thản, coi đó là chuyện bình thường, đó là công việc hàng ngày Trongquá trình phá bom có đôi khi cô nghĩ về cái chết, nhưng nó chỉ là ý nghĩ thoảngqua, còn điều cô quan tâm nhất là làm thế nào để bom nổ Khi thực hiện nhiệm

vụ phá bom ban đầu cô rất căng thẳng, hồi hộp “thần kinh căng như chão”nhưng khi cảm thấy ánh mắt của các chiến sĩ đang dõi theo, động viên, khích lệ

cô không đi khom lưng mà đàng hoàng bước đến Chính lòng tự trọng ấy đãkhuyến kích cô, giúp cô chiến thắng Để rồi sau đó cô thực hiện từng thao tácphá bom thuần thục, chạy đua với thời gian để vượt qua cái chết Và giây phútchờ đợi đã qua “Thật may bom đã nổ Thắng rồi” Phương Định đã hoàn thànhcông việc Đây quả là một cuộc đấu trí gan góc, kiên cường Từ đó cho ta thấytinh thần, ý chí và lòng dũng cảm của người con gái nhỏ bé, bình dị nhưngkhông bao giờ chịu khuất phục

Không chỉ vậy, cô còn có tinh thần đồng đội sâu sắc Cô yêu thương nhữngngười đồng đội của mình bằng cả trái tim, bằng sự quan tâm rất đỗi chân thành.Khi chị Thao và Nho đi trinh sát chưa về cô vô cùng lo lắng, “sốt ruột tôi chạy

ra ngoài một tí” “tôi lo” Trực điện thoại cô cảm thấy “Thời gian bắt đầu cănglên Trí não tôi cũng không thua Những gì đã qua, những gì sắp tới … khôngđáng kể nữa Có gì lí thú đâu, nếu các bạn tôi không quay về?” cũng chính vìthế khi nhận được điện thoại từ đại đội trưởng cô gắt gỏng trả lời: “trinh sát

Trang 40

chưa về” Lúc Nho gỡ bom bị thương, Phương Định đã vô cùng lo lắng, nhưng

cô lại hết sức bình tĩnh moi đất kéo Nho lên, rồi lau rửa vết thương, chăm sócchu đáo, tận tình cho cô em gái nhỏ Chính tinh thần đồng đội khăng khít ấy đãgắn bó họ lại với nhau, chăm sóc, yêu thương và che chở cho nhau trong nhữngnăm tháng khốc liệt của chiến tranh

Sau vẻ gan dạ, kiên trường ở Phương Định còn hiện lên là một cô gái có tâmhồn trong sáng, nhạy cảm, đáng yêu Cô là người rất nhạy cảm, mang những nétđặc trưng của con gái Cô quan tâm đến vẻ ngoài của mình, luôn tự hào về nó,được mọi người chú ý nhưng Phương Định không tỏ ra vồn vã mà luôn kín đáo,kiêu kì Cô thường khoanh tay trước ngực, đứng ra xa và nhìn đi nơi khác Thực

ra đấy là một cách làm duyên rất nữ tính Có lẽ đây chính là nét đẹp của nhữngngười con gái Hà Thành, luôn tự ý thức được vẻ đẹp của bản thân và trân trọng

vẻ đẹp ấy của mình Sự hồn nhiên yêu đời của cô được thể hiện qua những lần

cô hát và những bài cô tự bịa trong lúc rảnh rỗi Vẻ đẹp của sự hồn nhiên cònđược biểu lộ rõ trong lần bất chợt gặp cơn mưa đá ở chiến trường Dưới cơnmưa bất chợt cô bất ngờ, cuống cuồng tận hưởng, bỏ lại cái dữ dội của bom đạn,cái khắc nghiệt của chiến trường Ở người con gái ấy vẫn có sự hồn nhiên, lạcquan Đây chính là giây phút thư giãn, giúp cô lấy lại tinh thần sau những giờchiến đấu căng thẳng Cơn mưa đá dễ đến dễ đi nhưng đã gợi khợi cho cô vềnhững kỉ niệm tuổi thơ nơi ấy có gia đình, bè bạn Tất cả đã trở thành hànhtrang tinh thần, tiếp cho cô sức mạnh chiến đấu

Tác phẩm được trần thuật ở ngôi thứ nhất, người kể là Phương Định, việc lựachọn ngôi kể phù hợp đã tạo nên thành công của tác phẩm Ngôi kể thứ nhất tạođiều kiện để tác giả biểu hiện thế giới nội tâm và những suy nghĩ, cảm xúc củanhân vật, cũng như khắc họa được sự hồn nhiên, lạc quan giàu tình cảm của côtrong hoàn cảnh chiến tranh ác liệt Từ đó làm hiện lên vẻ đẹp tâm hồn củanhững con người trong chiến tranh Tạo điểm nhìn thích hợp để miêu tả sinh

Ngày đăng: 08/04/2023, 09:08

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

w