1. Trang chủ
  2. » Giáo Dục - Đào Tạo

Phan tich truyen ngan lang cua kim lan

84 1 0
Tài liệu đã được kiểm tra trùng lặp

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Phân tích truyện ngắn làng của nhà văn kim lân
Tác giả Kim Lân
Trường học Trường Trung Học Cơ Sở
Chuyên ngành Ngữ Văn
Thể loại bài văn mẫu
Năm xuất bản 1948
Thành phố Bắc Ninh
Định dạng
Số trang 84
Dung lượng 0,92 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Phân tích truyện ngắn Làng của nhà văn Kim Lân Download vn Văn mẫu lớp 9 Phân tích truyện ngắn Làng của nhà văn Kim Lân Tổng hợp Download vn 1 Sơ đồ tư duy Phân tích truyện ngắn Làng https //download[.]

Trang 1

Sơ đồ tư duy Phân tích truyện ngắn Làng

Trang 2

Dàn ý Phân tích truyện ngắn Làng của Kim Lân

Dàn ý 1

1 Mở bài

Giới thiệu tác giả:

 Kim Lân quê ở Bắc Ninh, sinh ra và lớn lên trong một gia đình khó khănnhưng ông rất có ý chí và nghị lực vươn lên

 Do hoàn cảnh gia đình nên ông gắn bó với nông thôn và người nông dân;

Là một cây bút truyện ngắn vững vàng, ông đã viết về cuộc sống và conngười ở nông thôn bằng tình cảm, tâm hồn của một người vốn là con đẻcủa đồng ruộng

“Tin làng Chợ Dầu theo Tây”

=> Từ đó bộc lộ được những đặc sắc gay cấn trong diễn biến câu chuyện và bộc

lộ được tình yêu làng và lòng yêu nước của nhân vật ông Hai

2.2 Diễn biến tâm lí của ông Hai

Trang 3

Trước khi nghe làng theo Tây

Ông hay: khoe làng”, và bộc lộ nỗi “nhớ làng” những chi tiết đó cho thấy ôngluôn tự hào và rất yêu quý làng quê của mình

Tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng theo Tây

“Cổ ông lão nghe ắng hẳn lại, da mặt tê rân rân Ông lão lặn đi, tưởng như đếnthở không được Một lúc lâu ông mới rặn è è, nuốt một cái gì vướng ở cổ…” đó

là một việc quá đỗi bất ngờ đối với ông Hai – vốn dĩ lúc nào ông cũng đinh ninh

tự hào về làng của mình

“Ông Hai cúi gằm mặt mà đi Ông thoáng nghĩ đến mụ chủ nhà” chi tiết chothấy ông Hai thật sự hổ thẹn với mọi người, đau khổ tột cùng trong lòng

Tâm trạng ông càng nặng trĩu hơn khi về đến nhà:

“Nhìn lũ con, tủi thân, nước mắt ông lão cứ giàn ra Chúng nó cũng là trẻ conlàng Việt gian đấy ư? Chúng nó cũng bị người ta rẻ rúng hắt hủi đấy ư? Khốnnạn, bằng ấy tuổi đầu.”

“Chúng bay ăn miếng cơm hay miếng gì vào mồm mà đi làm cái giống Việtgian bán nước để nhục nhã thế này”

“làng thì yêu thật nhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù”

=> Nhưng câu văn ấy cho thấy từ tâm trạng dằn vặt đau khổ đến sự rối bời trongtâm trí của nhân vật ông Hai Tình yêu làng đã khiến ông tự hổ thẹn và đau khổtột cùng như thế Với tình yêu làng mãnh liệt như thế nên một khi làng đã phảnbội sự tin yêu của ông thì phải thù Đó cũng chính là tích cách bộc trực đángquý của người nông dân

Trang 4

Tin làng được cải chính

“Ông Hai mãi đến sẫm tối mới về Cái mặt buồn thỉu mọi ngày bỗng tươi vui,rạng rỡ hẳn lên Mồm bỏm bẻm nhai trầu, cặp mắt hung đỏ, hấp háy… Vừa đếnngõ, ông lão đã lên tiếng:

Chúng mày đâu rồi ra thầy chia quà nào”

=> Vốn dĩ người nông dân trước cách mạnh có tinh thần yêu nước rất sâu đậm

và ghét kẻ bán nước khi biết làng Chợ Dầu không theo Tây ông về mà khoerằng: “Tây nó đốt nhà tôi rồi”

=> Cho thấy được tâm trạng của ông Hai hết sức vui mừng khi nghe tin làngđược cải chính Chứng minh được bản thân ông trong sạch và quan trọng hơn làlàng ông cũng thế, cả hai đều bộc lộ tình yêu nước sâu sắc và quyết tâm đánhđuổi kẻ thù xâm lược

3 Kết bài

 Tác giả Kim Lân đã rất thành công trong việc xây dựng tình huống truyện

và trong việc miêu tả tâm lí, ngôn ngữ nhân vật

 Đoạn trích thể hiện tình yêu Làng và lòng yêu nước sâu đậm của ngườinông dân thời kì kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược

Trang 5

 Người dân làng chợ Dầu

 Yêu làng nhưng vì hoàn cảnh phải rời xa làng để đi tản cư

 Ông Hai luôn nhớ về làng chợ Dầu, nhớ về những ngày cùng anh em làmviệc

 Khoe với mọi người nơi tản cư về sự giàu đẹp, truyền thống đấu tranh củangôi làng

* Tình huống bất ngờ:

- Làng chợ Dầu ông vẫn luôn thương nhớ, tự hào đi theo giặc

> Tình huống bất ngờ, éo le góp phần bộc lộ những vẻ đẹp bên trong conngười ông Hai

* Vẻ đẹp của ông Hai:

- Yêu làng, một lòng hướng về làng:

 Luôn nghe ngóng thông tin về làng

 Tự hào, kiêu hãnh về truyền thống đấu tranh của làng

 Khi nghe tin làng theo giặc: cổ họng nghẹn ắng, giọng lạc đi, đau khổ dằnvặt

> Cay đắng, tủi nhục khi nghe tin làng theo giặc

 Rạng rỡ, hạnh phúc khi nghe tin cải chính, chạy đi khoe khắp nơi về làngcủa mình

- Yêu nước, một lòng trung thành với cách mạng:

 Đến phòng thông tin nghe tin tức về kháng chiến

Trang 6

 Nghe ngóng được những tin chiến thắng của quân ta “ruột gan cứ múa cảlên”.

 Đứng về phía cách mạng “Làng thì yêu thật nhưng làng theo Tây thì phảithù”

3 Kết bài

 Khái quát ngắn gọn giá trị nội dung, nghệ thuật của tác phẩm

 Liên hệ tới tình yêu nước, trách nhiệm với đất nước của thế hệ trẻ hiệnnay

Dàn ý 3 a) Mở bài

- Giới thiệu sơ lược về tác giả, tác phẩm:

● Kim Lân thuộc lớp các nhà văn đã thành danh từ trước Cách mạng Tháng

8 - 1945 với những truyện ngắn nổi tiếng về vẻ đẹp văn hoá xứ Kinh Bắc,gắn bó với thôn quê, từ lâu đã am hiểu người nông dân

● Làng (1948) đã thể hiện thành công vẻ đẹp tâm hồn của người nông dânViệt Nam với làng, với nước trong những ngày đầu kháng chiến chốngthực dân Pháp

Trang 7

kích, làm thanh niên chống giặc dù tuổi đã cao Nhưng vì hoàn cảnh giađình ông buộc phải tản cư lên thị trấn Hiệp Hòa Thế rồi một hôm ôngnghe tin làng Chợ Dầu theo giặc, khi đó ông đã vô cùng đau khổ Nhưngcho đến khi nghe tin cải chính về làng ông vui sướng đến mức đi khoenhà ông bị đốt hết trong niềm tự hào.

* Luận điểm 1: Phân tích tình huống truyện

- Tình huống: Ông Hai luôn yêu và tự hào về làng của mình, nay nghe tin làngchợ Dầu theo giặc

-> Tình huống đối nghịch với tình cảm tự hào mãnh liệt về làng Chợ Dầu củaông Hai, khác với suy nghĩ về một làng quê “tinh thần cách mạng lắm” của ông

- Ý nghĩa của tình huống: Tình huống khiến diễn biến tâm trạng nhân vật thayđổi mạnh mẽ, thử thách lòng yêu làng và yêu nước của nhân vật ông Hai

* Luận điểm 2: Tình yêu làng, yêu nước ở nhân vật ông Hai

- Tình yêu làng của ông Hai trước Cách mạng

● Ông khoe về làng: giàu và đẹp, lát đá xanh, có nhà ngói san sát sầm uấtnhư tỉnh, phong trào cách mạng diễn ra sôi nổi, chòi phát thanh cao bằngngọn tre

● Ông tự hào về làng mình từ cơ sở vật chất cho tới cái sinh phần của tổngđốc làng ông, vinh dự vì làng có bề dày lịch sử

- Tình yêu làng của ông Hai sau Cách mạng

+ Ông khoe về tinh thần cách mạng của làng ông, ngay cả cụ râu tóc bạc phơcũng vác gậy đi tập, ông khoe những hố, ụ và hào

- Diễn biến tâm trạng ông Hai:

Trang 8

● Trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo giặc.

● Khi nghe tin làng Chợ Dầu theo giặc

● Khi biết tin làng chợ Dầu theo Tây được cải chính

- Đặc sắc nghệ thuật:

● Ngôn ngữ đậm tính khẩu ngữ và lời ăn tiếng nói của người nông dân

● Lời nói trần thuật có sự thống nhất về sắc thái, giọng điệu theo lời nhânvật ông Hai (ngôi thứ 3)

● Ngôn ngữ nhân vật của ông Hai vừa mang nét chung của người nông dânnhưng cũng mang điểm riêng biệt đậm cá tính của nhân vật nên rất sinhđộng

● Giọng điệu trần thuật tự nhiên thân mật đôi khi dí dỏm của nhân vật

● Miêu tả rất cụ thể, gợi cảm các diễn biến nội tâm qua ý nghĩ, hành vi,ngôn ngữ đối thoại và độc thoại

 Giới thiệu về tác phẩm Làng của nhà văn Kim Lân: Một tác phẩm viết về

đề tài quen thuộc nhưng vẫn để lại những rung động sâu sắc trong lòngđộc giả bởi tình yêu làng yêu nước và tinh thần kháng chiến của nhân vậtông Hai- nhân vật trung tâm của tác phẩm

II Thân bài

Trang 9

1 Hoàn cảnh đặc biệt của ông Hai

 Xuất thân là một người nông dân quanh năm gắn bó với lũy tre làng

 Một người yêu làng nhưng phải rời làng đi tản cư

2 Cuộc sống của ông Hai ở nơi tản cư

a Tình cảm của ông Hai với làng

 Ông đau đáu nhớ về quê hương, nghĩ về “những ngày làm việc cùng anhem”, ông nhớ làng

 Ông khoe về làng: giàu và đẹp, lát đá xanh, có nhà ngói san sát sầm uấtnhư tỉnh, phong trào cách mạng diễn ra sôi nổi, chòi phát thanh cao bằngngọn tre

 Ông luôn đến phòng thông tin nghe ngóng tình hình về ngôi làng củamình

b Tình cảm của ông Hai với đất nước, với kháng chiến

- Ông Hai yêu nước và giàu tinh thần kháng chiến

 Đến phòng thông tin đọc báo, nghe tin tức về kháng chiến

 Lúc nào cũng quan tâm đến tình hình chính trị thế giới, các tin chiếnthắng của quân ta

 Trước những tin chiến thắng của quân ta, ruột gan cứ múa cả lên

⇒ngôn ngữ quần chúng, độc thoại ⇒ Tự hào, vui sướng, tin tưởng khi nghe tin

về cuộc kháng chiến, đó là niềm vui của một con người biết gắn bó tình cảm củamình với vận mệnh của toàn dân tộc

3 Tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng của mình theo giặc.

Trang 10

a Khi vừa nghe tin làng chợ Dầu theo giặc.

- Khi mới nghe tin, ông sững sờ, xấu hổ:

 “Cổ họng nghẹn ắng, da mặt tê rân rân”

 Lặng đi không thở được, giọng lạc đi

 Lảng chuyện, cười nhạt, cúi gằm mặt xuống mà đi

⇒Nghệ thuật miêu tả tâm lí nhân vật ⇒ bẽ bàng, xấu hổ, ê chề nhục nhã

b Về đến nhà trọ.

 Nằm vật ra giường, tủi thân, nước mắt giàn ra

 Ông tự hỏi và buồn thay cho số phận những đứa con của mình: “chúng nócũng là trẻ con làng Việt gian đấy ư? Chúng nó cũng bị người ta rẻ rúng,hắt hủi đấy ư?”

 Ông nắm chặt tay, rít lên: “chúng bay … mà nhục nhã thế này”

⇒Nghệ thuật miêu tả tâm trạng qua hành động, thái độ, cử chỉ ⇒ Nỗi cay đắngtủi nhục, uất hận trước tin làng theo giặc

c Những ngày sau đó.

 Không dám đi đâu, chỉ quanh quẩn ở nhà, chột dạ, nơm nớp, lủi ra mộtgóc, nín thít

⇒Nỗi ám ảnh nặng nề, biến thành sự sợ hãi thường xuyên

 Khi mụ chủ nhà đánh tiếng đuổi đi: ông bế tắc, tuyệt vọng

 Ông băn khoăn trước quyết định “hay là về làng” nhưng cuối cùng ông đãgạt bỏ ngay ý nghĩ bởi đối với ông: “làng đã theo Tây, về làng nghĩa làrời bỏ kháng chiến, bỏ cụ Hồ, là cam chịu trở về kiếp sống nô lệ”

Trang 11

 Ông trò chuyện với đứa con út để khẳng định thím : “Lăng thì yíu thậtnhưng lăng theo Tđy thì phải thù”

4 Tđm trạng ông Hai khi nghe tin cải chính.

- Thâi độ ông Hai thay đổi hẳn:

 “câi mặt buồn thiu mọi ngăy bỗng tươi vui, rạng rỡ hẳn lín”

 mồm bỏm bẻm nhai trầu, mắt hấp hây

 Chạy đi khoe khắp nơi về lăng của mình

⇒Vui mừng tột độ, tự hăo, hênh diện khi lăng không theo giặc, cũng đồng thờithấy được tình yíu lăng, yíu nước của người nông dđn như ông Hai

III Kết băi

 Khâi quât về giâ trị nội dung, nghệ thuật của tâc phẩm

 Liín hệ tới lòng yíu lăng quí, yíu đất nước hôm nay

Phđn tích truyện ngắn Lăng ngắn gọn

Trong những năm thâng khâng chiến của đất nước, hòa văo tinh thần khângchiến của cả dđn tộc, lòng yíu nước của mỗi con người chính lă sức mạnh tạonín thắng lợi vẻ vang Có nhiều câch để thể hiện lòng yíu nước, yíu lăng, gắn

bó với lăng cũng chính lă thể hiện lòng yíu nước Truyện ngắn “Lăng” của nhăvăn Kim Lđn đê nói về một người nông dđn có tình yíu lăng, yíu nước sđu sắc

Nhđn vật chính của truyện lă ông Hai, ông lă người dđn của lăng Chợ Dầu vẵng yíu lắm câi lăng của mình, lúc năo cũng khoe lăng mình với tất cả niềmhênh diện, tự hăo Lúc năo kể về lăng ông cũng kể say xưa, cứ kể mă không cầnbiết người ta có chú ý nghe hay không Ông kể về mọi thứ, từ những mâi nhă

Trang 12

ngói san sát sầm uất như thành phố, những con đường lát đá xanh trời mưa bẩnkhông đến gót chân, đường ấy mà phơi thóc thì thượng hạng, không một hạtthóc đất Đối với ông cái gì của làng cũng to lớn và đẹp đẽ nhất, bên cạnh đóông còn vinh dự và tự hào vì làng mình có bề dày lịch sử, về tinh thần khángchiến của làng.

Những buổi tập có cả ông cụ râu tóc bạc phơ vác gậy đi tập, những hố, ụ, hào,lắm công trình không kể đâu cho hết Khi phải xa làng đến nơi tản cư, ông đãmang theo nỗi nhớ thương, trông ngóng về làng, dù xa làng nhưng ông luôn dõitheo, nghe ngóng tin tức từ làng Tới khi ông nghe phải tin dữ, rằng làng ôngtheo Tây, ông đã đau đớn và nhục nhã biết bao, ông dù không dám tin nhưngvẫn cảm thấy mặc cảm, tủi nhục và xấu hổ vô cùng khi người ta cứ chửi cả làngông như thế Ông không dám đối diện, cũng không có cách nào nghĩ khác đi,ông chỉ biết ru rú trong nhà, ám ảnh nỗi xấu hổ và nhục nhã, cho tới khi bà chủnhà muốn đuổi gia đình ông đi, ông cảm thấy bế tắc, ông thoáng nghĩ trở vềlàng nhưng đã gạt phắt đi “Làng thì yêu thật, nhưng làng theo Tây thì phải thù”

Có thể nói, nhà văn đã rất đồng cảm, thấu hiểu để có thể miêu tả chân thật vàsinh động tâm trạng của ông Hai khi chứng kiến nỗi đau làng theo Tây, ông yêulàng nhưng ông vẫn rạch ròi với yêu nước, dù làng có còn hay mất thì tấm lòngcủa ông vẫn luôn hướng về cách mạng, ủng hộ cụ Hồ và kháng chiến Khi ôngnghe được tin cải chính làng Chợ Dầu của ông không theo giặc, chẳng có gì cóthể diễn tả nỗi niềm sung sướng và hạnh phúc của ông, niềm vui hiện rõ trênkhuôn mặt và cử chỉ Ông cứ đem cái tin mà Tây nó đốt nhà ông cháy tàn cháyrụi ra mà khoe, ông chẳng tiếc gia tài của mình miễn đó minh chứng cho sựtrung thành và danh dự của làng Tình cảm của ông Hai đối với làng thật khiếncho người ta xúc động và khâm phục

Trang 13

Qua truyện ngắn “Làng”, nhà văn Kim Lân đã để lại một ấn tượng khó phaitrong lòng người đọc, đó chính là một nhân vật ông Hai với tình yêu làng, yêunước sâu sắc, tinh thần kháng chiến bất diệt Ông chính là đại diện cho nhữngngười nông dân yêu nước trong thời kì chống Pháp lúc bấy giờ.

Phân tích truyện ngắn Làng của Kim Lân chi tiết

Phân tích truyện ngắn Làng - Mẫu 1

Trong cuộc kháng chiến của dân tộc, lòng yêu nước của mỗi người dân sẽ là sứcmạnh vô biên tạo nên những thắng lợi vẻ vang của dân tộc Có nhiều cách thểhiện lòng yêu nước của mình, có thể là những việc làm nhỏ bé nhưng lại có ýnghĩa lớn lao Yêu làng, gắn bó với làng cũng là cách thể hiện lòng yêu nước.Truyện ngắn Làng của Kim Lân nói về một người nông dân có tình cảm gắn bóvới làng, với nước sâu sắc

Truyện ngắn Làng kể về Ông Hai là một người yêu làng, gắn bó với làng, lúcnào ông cũng khoe về cái làng của mình Mỗi khi nói về Làng, ông nói một cáchsay sưa mà không cần biết người nghe có chú ý hay không Trước tiên ông khoe

về cơ sở vật chất của làng ông, nhà ngói san sát, sầm uất, đường trong làng láttoàn bằng đá xanh, trời mưa đi từ đầu làng đến cuối xóm bùn không dính đếngót chân Tháng 5 ngày 10 phơi rơm và thóc tốt thượng hạng, không có lấy mộthạt thóc đất Ông còn tự hào về cái sinh phần của tổng đốc làng ông Ông tự hào,vinh dự vì làng mình có cái nét độc đáo, có bề dày lịch sử Sau cách mạng ôngkhoe về làng là ông khoe về những ngày khởi nghĩa dồn dập, những buổi tậpquân sự có cụ râu tóc bạc phơ cũng vác gậy đi tập Ông còn khoe cả những hố,những ụ, những hào,… lắm công trình không để đâu hết

Khi giặc kéo về làng, ông muốn ở lại cùng dân làng chiến đấu để bảo vệ làngmình, nhưng do yêu cầu của cấp trên ông phải xa làng Phải xa làng đến một

Trang 14

vùng đất khác ông đã mang theo tất cả nỗi niềm thương nhớ Nơi đất khách quêngười, ông khổ tâm day dứt khôn nguôi Có thể nói cuộc đời và số phận của ôngHai thật sự gắn bó với buồn vui của làng Tình yêu nước của mỗi người có thểbắt nguồn từ cái đơn giản thuộc về làng mình như cây đa, giếng nước, sân đình.

Dù xa làng nhưng ông lão luôn hướng về làng, khi nghe tin làng theo Tây, Cổông lão "nghẹn đắng lại, da mặt tê rân rân” ông lão lặng đi, tưởng như khôngthể thở được Ông cảm thấy đau đớn và nhục nhã vì cái làng chợ Dầu yêu quýcủa mình theo giặc Ông nguyền rủa bọn theo Tây: “chúng bay ăn miếng cơmhay miếng gì vào mồm mà đi làm cái giống Việt gian bán nước để nhục nhã thếnày” Cũng chình từ lúc ấy, ông không dám đi đâu hết, suốt ngày ru rú trongnhà và nghe ngóng tin tức Đến khi mụ chủ nhà đến báo không cho gia đình ông

ở nữa, ông thấy tuyệt đường sinh sống và ông nảy ra ý định: “hay là quay vềlàng?” nhưng rồi ý nghĩ đó lập tức bị ông lão phản đối ngay vì: "làng thì yêuthật, nhưng làng theo Tây thì phải thù.” Ông Hai đã phải trải qua cảm xúc đauđớn khi phải suy nghĩ xem nên về làng hay không, đó là sự thất vọng và đauđớn đến cùng cực trong nội tâm của nhân vật

Nhà văn đã rất đồng cảm với nhân vật khi miêu tả một cách chân thật tâm trạngcủa nhân vật khi phải chứng kiến nỗi đau mất làng mất nước Ông Hai khôngbiết tâm sự nỗi đau dày vò của mình nên dành trò chuyện với đứa con út, đócũng là cách để ông thanh minh cho làng mình Ông hỏi con: “con ủng hộ ai?”Thằng bá dơ tay mạnh bạo và rành rọt: "Ủng hộ cụ Hồ Chí Minh muôn năm”.Cái lòng của bố con ông là thế đấy “chết thì chết có bao giờ dám đơn sai” Khinhận được tin đính chính rằng làng ông không theo giặc, thì nỗi vui mừng, sungsướng hiện rõ trên khuôn mặt và cử chỉ của ông Ông đi từ đầu làng đến cuốixóm khoe cái tin làng mình không theo giặc, khoe cả cái việc nhà ông bị đốtcháy một cách sung sướng, hả hê: "bác Thứ đâu rồi! Bác Thứ làm gì đấy? Tây

nó đốt nhà tôi rồi bác ạ Đốt nhẵn! ông chủ tịch làng tôi vừa mới lên trên này cải

Trang 15

chính, ông ấy cho biết… cái tin, cái tin làng chợ Dầu chúng tôi đi Việt gian ấy

mà Láo! Láo hết! toàn là sai sự mục đích cả” Nhà bị đốt nhưng ông không hề

tỏ ra lo lắng mà còn rất vui, bởi cái nhà kia không quan trọng bằng danh dự, tinhthần chiến đấu của làng ông Tình cảm của ông đối với làng thật xúc động, thậtđáng khâm phục biết bao

Truyện ngắn Làng của Kim Lân để lại ấn tượng trong lòng người đọc chính lànghệ thật sử dụng ngôn ngữ nhân vật mà ông Hai là điển hình Cách miêu tả tâm

lý nhân vật, diễn biến tâm lý của ông Hai đã làm cho người đọc có những cảmxúc vô cùng xúc động Qua cách miêu tả nhân vật của tác giả giúp ta hình dungđược một thời kỳ chống Pháp sôi nổi của nhân dân, mọi người một lòng theoBác, theo Đảng kháng chiến đến cùng, có lẽ vì vậy mà cuộc chiến của ta đãgiành được thắng lợi vẻ vang

Phân tích truyện ngắn Làng - Mẫu 2

Cách mạng tháng Tám 1945 thành công, Bác Hồ đọc Tuyên ngôn Độc lập vànước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa được khai sinh, tạo ra một thế đứng chínhnghĩa đối lập với âm mưu thống trị và phi nghĩa của giặc Pháp cùng bọn tay sai.Sức sống và âm vang của cuộc cách mạng truyền rộng khắp quê hương và cuộckháng chiến toàn quốc bùng nổ Dưới sự lãnh đạo của Bác Hồ lực lượng cáchmạng đã mau chóng khơi dậy và chuyển hóa cả một dân tộc Trong bối cảnh

đó, nhà văn Kim Lân đã viết truyện ngắn “Làng” như một biểu tượng về bứctranh rộng lớn nêu trên

Nhà văn kể cho chúng ta về cảnh đời của ông Hai, một nông dân ở làng ChợDầu cùng với vợ con tản cư sang ở tạm làng bên vì giặc Pháp tiến vào làng ông,bao vây, càn quét, khủng bố

Trang 16

Từ ngày ở nơi tạm cư, vừa phần không có việc gì ra hồn cho ông làm, vừa phần

vì nhớ làng, nhớ anh em du kích còn ở làng nên ông Hai rất bực bội Ôngthường hay chạy sang nhà bác Thứ bên cạnh để nói chuyện cho khuây khỏa Hếtchuyện thời sự đâu đâu mà ông nghe được, lại đến chuyện làng của ông bởi ôngvốn hay khoe cái làng từ xưa và ông cứ ân hận vì vợ, vì con mà không được ởlại làng chiến đấu cùng anh em du kích

Chuyện trò rồi đi vỡ đất, nhưng ông Hai như chẳng lúc nào quên được làng vànôn nóng ngóng tin kháng chiến khắp nơi Ông đến cả văn phòng thông tin ngheđọc báo Rồi nghe tin dọc đường đồn rằng làng Chợ Dầu theo giặc khiến ôngHai buồn đau tủi nhục vô cùng, về nơi ở tạm, ông vật vã đau xót Nhưng rồi tin

ấy được cải chính, ông Hai sung sướng như được rửa nhục và ông lại tiếp tụcsay sưa kể bao nhiêu chuyện về cái làng Chợ Dầu thân yêu của ông

Câu chuyện chỉ diễn ra ít ngày ở nơi tạm cư, xoay quanh hình ảnh ông Hai cùng

bà vợ, đứa con và mụ chủ nhà cùng đôi ba nhân vật khác, gắn liền với âm vangdân làng, cũng như tin tức kháng chiến nơi nơi vọng về Nhưng tất cả câuchuyện lại có sức khơi mở một bức tranh sinh động đầy sức lôi cuốn và giàu ýnghĩa thú vị

Từ không gian chật hẹp chung đụng như tù túng ở nơi tạm cư của gia đình ôngHai, tác giả đã tuần tự kể rất tự nhiên về các tình huống khi mà ông Hai bung rangoài đi tới, đi lui, đi đây đi đó bộc lộ tâm tình, tính cách một nông dân

Trang văn có chất dí dỏm và tạo những giây phút xúc động Làm sao khôngmỉm cười khi mà ông Hai vốn chỉ quen cày cuốc già nửa đời người nơi gốc tre

bờ ruộng, tầm hiểu biết chính trị lõm bõm vụn vặt ấy

Thế mà ông chuyện trò với bác hàng xóm toàn là những tin thời sự liên quan

đến vận mệnh cả nước “ Này Đác-giăng-li-ơ nó lại về Pháp đấy nhỉ! Hừ, chơi

Trang 17

vào! Còn là đi đi, về về! ”, hoặc “Báo Cứu quốc hôm nay nghe sướng quá Cụ

Hồ đối đáp với các nhà báo ngoại quốc đâu vào đấy Cứng rắn mà lại mềm mỏng lắm Cụ bảo rằng thì là dân ta chỉ muốn độc lập và thống nhất thôi, không thì dân ta đánh đến cùng Thật đấy, chuyến này không được độc lập và thống nhất thì chết cả đi chứ sống làm gì cho nó nhục Mà có khi nào mình không muốn thống nhất độc lập hở bác?”.

Rồi ông miên man nói sang cả chuyện chính trị quân sự nữa “Ta bố trí nó thế này, ta bố trí nó thế kia Ta chính trị nó thế này, ta chính trị nó thế kia Rất trơn tru, rất thành thạo mà chẳng ra đâu vào đâu cả” Và người đọc cười xòa trước

cái ngộ nghĩnh của ông lão khi ông giải thích tài nói huyên thuyên của ông Đó

là lúc ông “kéo dài một bên ria mép ra, tủm tỉm: - cũng là học lỏm cả đấy thôi bác ợ Chả là tôi cũng là phụ lão cứu quốc mà ”.

Và cũng thật tếu táo, sống động khi tác giả để cho ông Hai bộc lộ lời nói dân dã

bình dị tự nhiên khi cao hứng khoe lấy, khoe để cái làng của ông khi xưa “ Chết Chết lắm lắm là của Cái tượng đá này ông Hoàng Thạch Công đánh rơi giày Những người bằng sứ kia là bát tiên quá hải kia là máy thu lôi Khiếp lắm, sấm sét là thu tất cả vào trong ấy”.

Nhưng bây giờ khi Cách mạng bùng lên, ông Hai lại say sưa khoe làng những

khác hẳn: “Ông khoe những ngày khởi nghĩa rồn rập ở làng, mà ông gia nhập phong trào từ thời kì còn bóng tối Những buổi tập quân sự Cả giới phụ lão có

cụ râu tóc bạc phơ cũng vác gậy đi tập một hai ”

Thú vị hơn cả là sau khi thoát cái bực bội trước tính tình keo kiệt, soi bói, đỏngđảnh của mụ chủ nhà bằng cách ra ngoài cho khuây khỏa, ông Hai lại tới phòngthông tin Dù có qua khóa bình dân học vụ xóa mù chữ nhưng ông Hai vẫn lõm

bõm đọc câu được, câu chăng Cho nên ông “cứ đứng vờ vờ xem tranh ảnh chờ người khác đọc rồi nghe lỏm”.

Trang 18

Ông Hai “ghét thậm những anh cậy ta đây lắm chữ, đọc báo lại cứ đọc một mình, không đọc ra thành tiếng cho người khác nghe nhờ mấy” Nhưng hôm ấy nỗi khát khao nghe nhờ của ông Hai được đáp ứng ngay vì “vớ được anh dân quân đọc rất to, dõng dạc, rành rọt từng tiếng một Cỡ chừng anh ta cũng mới học, đánh vần được chữ nào anh ta đọc luôn chữ ấy ” thế là ông Hai vớ được

“bao nhiêu là tin hay”.

Tin một em nhỏ nằm trong lòng địch xung phong mạo hiểm cắm cờ Cách mạnglên tháp Rùa, tin một anh trung đội trưởng giết bảy tên giặc rồi tự sát, hay đội

nữ du kích Trưng Trắc bắt sống tên quan Hai Và còn bao nhiêu tin chiến đấucủa du kích quân, chiến sĩ Cách mạng trên khắp các mặt trận khiến ông Hai vô

cùng tự hào “Khiếp thật, tinh những người tài giỏi cả”, “làm gì mà rồi thằng Tây không bước sớm…”.

Tiếp đến, cao điểm của câu chuyện là ông Hai đau buồn, tủi nhục trước tin đồnđại cái làng Chợ Dầu của ông đã đầu hàng, đi theo giặc Bố con ông ôm nhau

khóc mà ông vẫn khát khao hướng về Cách mạng “ ừ đúng rồi, ủng hộ cụ Hồ con nhỉ ” và tâm hồn vẫn mong mỏi thầm kín chân thành: “Anh em đồng chí biết cho bố con ông ”, “Cụ Hồ trên đầu, trên cổ xét soi cho bố con ông”

Những tình huống và sự việc cụ thể, sống động vừa được điểm qua đó đã mở ramột hiện thực giàu ý nghĩa của những năm tháng không thể nào quên: Trongnhững tháng năm đầu của Cách mạng tháng Tám thành công, rồi tiếp ngay làtháng năm tiến hành sự nghiệp toàn quốc kháng chiến Âm vang và sức sốngcủa cách mạng, của hình ảnh Bác Hồ đã bắt rễ ngay vào cuộc sống nơi lũy tre,

bờ ruộng thôn quê Tạo ra chuyển biến và dấy lên được cảm hứng đầy tin yêunơi những tâm hồn mộc mạc, chân chất, vốn sẵn tấm lòng gắn bó lâu đời vớilàng xóm, quê hương

Trang 19

Những hình ảnh người dân rời làng khi giặc tới, tạm thời phân tán đi tạm cư nơinày, nơi khác, chỉ còn lại du kích chiến đấu Cũng như tin tức nổi dậy khắp nơilan truyền như đồn về trong các tình huống để rồi gợi lên bao háo hức, nôn nóng,

tự hào Rồi cả tin buồn đồn đại làng bỏ kháng chiến đi theo giặc, làm đọng lạitrong lòng người đọc bao đau xót, trăn trở

Và cuối cùng bất ngờ cái tin làng theo Tây, theo giặc được cải chính, cái danh

dự của làng được phục hồi ở phần cuối câu chuyện, cùng niềm vui của bao tâmhồn, tất cả như làm rộn rã trang văn Làm tỏ rõ thêm hiện thực một thời khi màsức sống của chính nghĩa cách mạng, của lí tưởng độc lập, tự do nằm sâu đượctrong lòng dân tộc

Trong ý nghĩa đó, chúng ta hiểu vì sao trên đường tản cư, chạy giặc, hình ảnhngười đàn bà vừa cho con bú, vừa giận dữ văng tục trước tin có kẻ bám gót

quân thù: “Cha mẹ tiên sư nhà chúng nó! Đói khổ ăn trộm bắt được người ta còn thương Cái giống Việt gian bán nước thì cứ cho mỗi đứa một nhát!”.

Và chúng ta càng thú vị khi hiểu vì sao nhân vật mụ chủ nhà trong truyện tưởngnhư thật đáng ghét, tưởng như mụ chẳng chút tình nghĩa gì với đồng bào, vớicuộc kháng chiến Nhưng cuối cùng mụ lại sáng rỡ khuôn mặt, hòa chung niềm

vui với ông Hai “Mụ giương tròn cả hai mắt mà reo: A! Thế chứ! thế mà tớ cứ tưởng dưới nhà đi Việt gian thật, tớ ghét ghê ấy Thôi, bây giờ thì ông bà lại

cứ ở tự nhiên ai bảo sao Ăn hết nhiều chứ ở hết bao nhiêu Mụ cười khì khì ”.

Đó phải chăng là cái mẫu số chung của từng tâm hồn cụ thể, làm nên sức mạnhyêu làng, yêu nước, nơi toàn thể nhân dân

Cứ thế, nghệ thuật xây dựng cốt truyện của nhà văn Kim Lân đã có một vẻ đẹptruyền lan được cảm xúc và ý nghĩa sâu đậm Các tình huống như tự nhiên bước

ra từ cuộc sống thực đời thường dân dã nhưng lại giàu sức biểu hiện cho mộtgiai đoạn giao thời Phối hợp các tình huống sống động trong truyện, trang văn

Trang 20

của Kim Lân đã để lại dấu ấn sâu đậm cho chúng ta về niềm say sưa yêu làng,yêu nước của những tâm hồn chất phác khi mà cao trào cách mạng và cuộckháng chiến đang thâm vào từng mạch sống của quê hương.

Bức tranh của truyện trở thành một hình tượng giàu tính lãng mạn trong mộtthời toàn dân chiến đấu và cuộc sống mỗi người như hòa làm một nơi lí tưởngcứu nước, cứu nhà, cứu làng xóm thân yêu

Nơi những trang văn, cái sống động, đặc sắc của cốt truyện “Làng” cũng đã dẫn

theo hình tượng nhân vật mà người đọc không thể nào quên Đó là hình ảnh ôngHai Từ các tình huống của hoàn cảnh, người đọc chúng ta như cảm nhận đượctính cách mãnh liệt và say sưa của một nông dân đôn hậu, chất phác giữa mộtthời trọng đại của đất nước

Cũng, như bao người dân Việt, từ ngàn đời gắn bó với bờ ruộng, lũy tre, với họhàng, làng nước Ông Hai như tiếp nối cái tình cảm truyền thống không thể mờphai, đó là cái tình làng nghĩa xóm nơi mà ông sinh trưởng và lớn lên Và ông

đã yêu cái làng chợ Dầu của ông hơn ai hết Yêu đến độ lúc nào cũng chỉ muốn

khoe làng cho người khác thán phục Ông chọn một sự vật cụ thể là “cái sinh phần” lăng mộ của viên tổng đốc để khoe, ông xuýt xoa mô tả từng chi tiết và

có khách đến chơi là “dắt ra xem lăng cho kì được”, rồi tán tụng đến khi khách phải kinh ngạc và ông Hai thì thấy “hả hê cả lòng” tưởng “thấy cái lăng ấy một phần như có ông”.

Thế nhưng thời thế biến chuyển, cuộc Tổng khởi nghĩa Cách mạng tháng Tám

nổ ra với những tư tưởng mới thấm dần vào từng tâm hồn, từng hoạt động cách

mạng ở xóm thôn khiến ông Hai cũng đổi thay nếp nghĩ Ông gia nhập “phong trào” khi còn “bóng tối” Ông tham dự “qua khóa bình dân học vụ” dù chưa

đánh giỏi bằng ai, nhưng có lẽ nhờ đó mà ông Hai biết đặt tình yêu vào đúng

chỗ, đúng nơi Và ông đã nhận ra “cái sinh phần”, cái lăng mộ kia chỉ là vết

Trang 21

tích của một thời đế quốc Pháp và quan lại phong kiến tay sai làm khổ ông,

“làm khổ bao nhiêu người làng này nữa”

Gia nhập kháng chiến, nhận rõ kẻ thù, nhìn thấy, nghe thấy cũng đổi thay cụ thể,khi cách mạng bùng lên tâm hồn vốn yêu làng nước của ông Hai lại đầy cảmhứng dâng trào! Ông nói chuyện về cái làng ấy một cách say mê và náo nức lạ

thường Hai con mắt ông sáng hẳn lên, cái mặt biến chuyển hoạt động Và “bây giờ khoe làng, ông lão lại khoe khác Ông khoe những ngày khởi nghĩa rồn rập làng của ông có cái phòng thông tin tuyên truyền sáng sủa rộng rãi nhất vùng Những buổi tập quân sự phụ lão có cụ râu tóc bạc phơ cũng vác gậy đi tập ”

Rõ ràng cảm hứng yêu làng giờ đây như gắn liền với tâm hồn say sưa cùng caotrào khởi nghĩa rộng lan Trong ý nghĩa dó, người đọc chúng ta càng thấy thú vịkhi ông Hai bàn chuyện làng, chuyện nước bằng thứ ngôn ngữ nửa quê, nửa tỉnh

một cách hồn nhiên, tếu táo “Ta chính trị nó thế này, ta chính trị nó thế khác Rất trơn tru, rất thành thạo mà chẳng đâu vào đâu cả”.

Từ đó, trang văn biểu hiện được tính cách tâm hồn ông Hai giờ đây lúc hânhoan, háo hức, tự hào, lúc buồn tủi xót đau, lúc sảng khoái dâng trào đều khởi đi

từ nhịp sống nơi ông gắn liền với chuyện làng, chuyện nước cùng cuộc khángchiến sôi động ngày đêm dội về

Tóm lại, từ những phân tích phác lược nêu trên về nghệ thuật và nội dung của

truyện ngắn “Làng”, người đọc chúng ta có thể bước đầu cảm nhận được giá trị

ngòi bút viết truyện của nhà văn Kim Lân

Chỉ với một truyện ngắn, tình tiết cùng nhân vật không nhiều nhưng cách phốihợp miêu tả, kể chuyện, xây dựng các tình huống, xây dựng ngôn ngữ hành

Trang 22

động nhđn vật một câch sống động, chđn thật, tự nhiín mang đậm nĩt điểnhình giău sức khơi gợi, truyền cảm.

Trang truyện của nhă văn đê phản ânh được sđu sắc hiện thực một thời khi mănhững người nông dđn vốn yíu lăng, yíu nước, bộc lộ những chuyển biến tđmhồn cùng hănh động trong niềm tự hăo, niềm khao khât đến với câch mạng,tham gia câch mạng, lăm chủ lấy vận mệnh để chiến đấu giănh lại nền độc lậpcho quí hương

Phđn tích truyện ngắn Lăng - Mẫu 3

Kim Lđn lă nhă văn chuyín viết truyện ngắn của nền văn học hiện đại Việt Nam.Với vốn am hiểu sđu sắc vă gắn bó với nông thôn vă người nông dđn nín truyệncủa ông thường xoay quanh những nếp sinh hoạt, cảnh ngộ, phong tục truyềnthống của người nông dđn Bắc Bộ Nguyín Hồng nhận xĩt: Kim Lđn lă nhă vănmột lòng đi về với "đất" với "người" với "thuần hậu nguyín thủy" của cuộcsống nông thôn

Truyện ngắn "Lăng" (1948) lă một minh chứng tiíu biểu cho lời nhận xĩt đó củaNguyín Hồng Bằng việc khai thâc đề tăi tình yíu lăng, lòng yíu nước, tinh thầnkhâng chiến của người nông dđn phải rời lăng đi tản cư qua nhđn vật ông Hai,Kim Lđn đê xđy dựng thănh công tình huống truyện độc đâo, nghệ thuật miíu tảtđm lí nhđn vật sinh động bằng một thứ ngôn ngữ mang đậm chất khẩu ngữ vălời ăn tiếng nói hằng ngăy của người nông dđn

Trước hết, truyện ngắn "Lăng" đê được Kim Lđn xđy dựng trín tình huống gaycấn để bộc lộ tình yíu lăng, tình yíu đất nước sđu sắc ở nhđn vật ông Hai Đó lătin lăng ông theo giặc lập tề mă chính ông nghe được từ miệng của những ngườitản cư dưới xuôi lín Tình huống ấy đê đẩy cđu chuyện văo chỗ thắt nút khi mẵng Hai - một con người vốn yíu lăng, luôn khoe vă hênh diện về lăng thì nay

Trang 23

lại hay tin là theo giặc Vì thế ông đau đớn, xót xa và cảm thấy tủi hổ, bẽ bàng.Trong thế giới nội tâm nhân vật có sự đấu tranh xung đột giữa tình yêu làng vàtình yêu nước mà tình cảm nào cũng mãnh liệt, song tình yêu nước, tinh thầnkháng chiến rộng lớn, bao trùm lên tình yêu làng Nhưng cuối cùng, cũng từtình huống ấy đã mở nút cho câu chuyện khi mà ông nhận được tin cải chính vềlàng Tình huống này đã khẳng định ông Hai và làng chợ Dầu luôn trung thànhtuyệt đối với kháng chiến với cụ Hồ, với dân tộc.

Cũng qua tình huống truyện, người đọc còn nhận ra tài năng khắc họa, miêu tảtâm lí nhân vật sắc sảo của nhà văn Kim Lân qua nhân vật ông Hai Có thể nói,dưới tác động của tình huống, sự việc khi nghe tin làng Chợ Dầu theo giặc, tâm

lý nhân vật ông Hai đã có những diễn biến phức tạp và nhà văn đã trực tiếpnhập vai vào nhân vật để nói bằng tiếng nói nhân vật, mô tả sự giằng xé trongthế giới nội tâm với những mâu thuẫn, xung đột gay gắt, dữ dội Cũng như biếtbao người dân quê khác, ông Hai gắn bó sâu lặng với nơi chôn rau cắt rốn củamình - làng chợ Dầu Tình yêu ấy của ông thật đặc biệt, biểu hiện của nét tâm lí

đó là luôn tự hào và thích khoe về làng Nhưng có một sự kiện bất ngờ đã xảy ravới ông, từ phòng thông tin bước ra đang rất phấn khởi, náo nức vì những tinvui của kháng chiến, gặp người tản cư, nghe họ nhắc tới tên làng, ông Hai quayphát lại, lắp bắp hỏi, hi vọng được nghe những tin tốt lành về làng, nào ngờ lạihay tin: cả làng chợ Dầu theo giặc Trước tin dữ ấy, ông Hai sững sờ chết lặng

"Cổ ông lão nghẹn ắng hẳn lại, da mặt tê rân rân Ông lão lặng đi, tưởng nhưkhông thở được" Từ niềm vui, niềm tin hi vọng, ông Hai rơi xuống vực thẳmđau buồn, xót xa, tuyệt vọng Ông cố gắng trấn tĩnh bản thân và tìm cách lảng ra

về, muốn che giấu đi tâm trạng ấy nhưng nỗi tủi hổ, bẽ bàng, lo lắng khiến ông

"cúi gằm mặt mà đi", còn văng vẳng tiếng chửi "giống Việt gian bán nước".Khi về đến nhà, ông Hai nằm vật ra giường, rồi tủi thân khi nhìn đàn con nhỏ:

"nước mắt ông lão cứ dàn ra" Những dòng độc thoại nội tâm trong ông thể hiện

Trang 24

nỗi day dứt, đau đớn: "Chúng nó cũng là trẻ con làng Việt gian đấy ư? Chúng

nó cũng bị người ta rẻ rúng hắt hủi đấy ư? " Ông căm giận lũ người theo giặc,phản bội làng nước, ông lão nắm chặt hai tay mà rít lên: "Chúng bay ăn miếngcơm hay miếng gì vào mồm mà đi làm cái giống Việt gian bán nước để nhụcnhã thế này" Nhưng sau đó, ông lại cảm thấy "ngờ ngợ" như lời của mìnhkhông được đúng lắm Niềm tin và nỗi thất vọng đang giằng xé trong ông "Ôngkiểm điểm từng người trong óc" thấy họ đều là những người có tinh thần khángchiến, một sống một chết với giặc, có đời nào lại can tâm làm điều nhục nhã ấyđược Trong hoàn cảnh giặc giã thì tinh thần yêu nước, tinh thần kháng chiến làmột thứ tình cảm thiêng liêng, cao đẹp; còn phản bội là điều xấu xa ô nhục nhất

Vì thế từ khi nghe tin làng mình theo giặc, nó đã trở thành nỗi ám ảnh, day dứttrong tâm trí của ông, khiến ông ba bốn hôm nay không dam bước chân ra đếnngoài Suốt ngày chỉ quanh quẩn ở trong cái gian nhà chật chội ấy mà nghengóng binh tình "Một đám đông túm lại ông cũng để ý, dăm bảy tiếng nói xa xaông cũng chột dạ", lúc nào ông cũng nơm nớp tưởng người ta đang để ý , đangbàn tán đến "cái chuyện ấy"; cứ thoáng nghe những tiếng Tây, cam nhông , Việtgian là ông lại lủi thủi ra một góc nhà nín thít "Thôi lại chuyện ấy rồi!" Ôngluôn thu mình lại, cảm thấy xấu hổ, đau xót và dường như cảm thấy chính mìnhcũng có tội vậy Ông rời vào tình trạng tuyệt vọng khi mà bà chủ nhà đánh tiếngđuổi gia đình ông đi vì "nghe nói, bảo có lệnh đuổi hết những người làng chợDầu khỏi vùng này, không cho ở nữa" Ông Hai không biết đi đâu, cũng khôngthể quay lại trở về làng vì về làng tức là bỏ kháng chiến, bỏ cụ Hồ, "về làng tức

là chụy quay lại làm nô lệ cho thằng Tây" Trong ông Hai diễn ra cuộc đấu tranhnội tâm gay gắt và dứt khoát lựa chọn theo cách của mình "Làng thì yêu thậtnhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù" Tình yêu nước đã bao trùm lên tìnhyêu làng Song ông không thể vứt bỏ tình yêu làng nên ông Hai càng đau xót,tủi hổ Trong tâm trạng bị dồn nén, không biết giải tỏa như thế nào, ông Hai chỉcòn biết trút lòng mình với đứa con nhỏ Cuộc đối thoại giữa ông và đứa con

Trang 25

trai đã bộc lộ thật cảm động tấm lòng gắn bó sâu sắc với làng quê, với đất nước

và với kháng chiến của ông Hai Ông nói với con mà như tự nói với chính mình,

tự mình oan, tự chiêu tuyết cho mình Đoạn thoại, vừa chất chứa nỗi đau đớn,xót xa, lại vừa thể hiện tấm lòng thủy chung, son sắt với kháng chiến, với cáchmạng, với cụ Hồ

Có lẽ, nếu không nhận được tin cải chính thì cả đời ông Hai sẽ chết dần, chếtmòn trong nỗi đau đớn, tủi hổ, bẽ bàng về cái làng của mình mất Những sau đó,chính quyền làng ông đã lên cải chính cái tin làng chợ Dầu theo giặc Nhậnđược tin, ông Hai như sống lại, niềm vui tràn ngập trong ông: quần áo chỉnh tề,mặt tươi vui, rạng rỡ hẳn lên, mồm bỏm bẻm nhai trầu, cặp mắt hung hung đỏ,hấp háy, nói bô bô, mua quà cho các con Đặc biệt là hành động ông chạy đikhoe với tất cả mọi người cái tin vui ấy Niềm vui sướng, hạnh phúc dâng tràokhiến ông cứ múa tay lên mà khoe Và lạ thay, câu đầu tiên ông khoe khôngphải là việc làng ông không theo giặc mà là "Tây nó đốt nhà tôi rồi đốt nhẵn!".Với người nông dân, căn nhà là cả cơ nghiệp của họ mà cả đời họ làm lụng vất

vả mới có được Nhưng ông Hai không hề tiếc căn nhà của mình bởi nó là minhchứng khẳng định làng ông không theo giặc và trên hết là nó như là sự "đónggóp" của gia đình ông với kháng chiến Điều đó, một lần nữa càng khẳng định

rõ ràng hơn tình yêu làng, tình yêu nước và sự trung thành với kháng chiến ởông Hai

Đến đây, chúng ta thấy được sức sáng tạo độc đáo của Kim Lân trong nghệthuật tạo tình huống, thực sự gay cấn, kịch tính với những thử thách của nội tâmnhân vật, từ đó bộc lộ chiều sâu đời sống bên trong, tình cảm, tư tưởng của nhânvật Tác giả đã miêu tả tâm lí nhân vật sâu sắc, tinh tế, rất cụ thể, gợi cảm quathế giới nội tâm với các ý nghĩ, hành vi, ngôn ngữ Đặc biệt, nhà văn đã diễn tảrất đúng, rất ấn tượng về sự ám ảnh day dứt trong tâm trạng nhân vật Điều đó

Trang 26

chứng tỏ Kim Lân am hiểu sâu sắc con người và những nét tâm lí vôn có củangười nông dân Việt Nam sau lũy tre làng.

Thông qua tác phẩm, người đọc còn nhận ra ngôn ngữ của truyện rất đặc sắc,nhất là ngôn ngữ nhân vật ông Hai Ngôn ngữ mang đậm chất khẩu ngữ và lời

ăn tiếng nói hằng ngày của người nông dân Lời trần thuật và lời nhân vật có sựthống nhất về sắc thái, giọng điệu do truyện được trần thuật chủ yếu theo điểmnhìn của ông Hai, dù vẫn dùng cách trần thuật ở ngôi thứ ba Ngôn ngữ nhân vậtông Hai vừa có nét chung của người nông dân, lại vừa mang đậm cá tính củanhân vật, rất sinh động, chân thực, gần gũi

Tóm lại, "Làng" của Kim Lân là một truyện ngắn đặc sắc, khai thác một tìnhcảm bao trùm và phổ biến trong con người thời kháng chiến: tình yêu quêhương, đất nước; trong đó, nhân vật ông Hai là nhân vật có tính chất đại diệnđiển hình cho nét tâm lí, tình cảm đó của người nông dân Việt Nam trong thời

kì tiến công cách mạng Qua tác phẩm chúng ta thấy được tài năng độc đáotrong nghệ thuật tạo tình huống, xây dựng hình tượng nhân vật có tính chất đạidiện điển hình với thế giới nội tâm phong phú, phức tạp, sinh động; ngôn ngữtruyện mộc mạc, giản dị, gần gũi với đời sống, xen lẫn giữa độc thoại và đốithoại đan xen tất cả đã làm nên sự thành công độc đáo, hấp dẫn cho thiêntruyện ngắn

Phân tích truyện ngắn Làng - Mẫu 4

Kim Lân là nhà văn hiện đại Việt Nam Ông có một vốn sống vô cùng sâu sắc

về nông thôn Việt Nam Những thú chơi dân dã mang cốt cách "phong lưu đồngruộng" như thả diều, chọi gà, nuôi chó săn, thả chim bồ câu, chơi núi non bộ,gánh hát chèo, trẩy hội mùa xuân, v.v được ông viết rất hay và cho ta nhiềuthú vị Ông là một trong những cây bút truyện ngắn xuất sắc mang hương đồnggió nội qua 2 tác phẩm: Con chó xấu xí và Nên vợ nên chồng

Trang 27

Viết về đề tăi nông dđn vă khâng chiến, truyện Lăng của Kim Lđn thănh cônghơn cả Nhđn vật chính của truyện lă ông Hai đê để lại trong lòng em nhiều ấntượng sđu sắc, đẹp đẽ.

Ông Hai lă một lêo nông, cần cù chất phâc, giău lòng yíu quí hương đất nước.Ông gắn bó với câch mạng, quyết tđm đi theo khâng chiến, trung thănh tuyệt đốivăo sự lênh đạo sâng suốt của Cụ Hồ Chí Minh

Cũng như hăng triệu người nông dđn khâc, ông Hai lă một con người cần cùchất phâc rất đâng yíu Ông hay lam hay lăm "ở quí ông lăm suốt ngăy, khôngmấy lúc chịu ngơi chđn ngơi tay" Đi căy, đi cuốc, gânh phđn, tât nước, đan rổ,đan râ, ông đều lăm khĩo, lăm giỏi

Ông Hai đê sống qua hai chế độ, trước kia ông mù chữ, sau nhờ câch mạng mẵng được học "bình dđn học vụ", biết đânh vần Kim Lđn đê kể rất hay về tìnhyíu lăng của ông Hai "Lăng ta phong cảnh hữu tình" không yíu lăng saođược? Câi lăng Chợ Dầu vốn lă nơi chôn nhau cắt rốn của ông, "nhă ngói sansât, sầm uất như tỉnh", "đường trong lăng toăn lât đâ xanh, trời mưa trờigió bùn không dính đến gót chđn"

Trước kia, ông Hai rất lấy lăm tự hăo về câi sinh phần quan tổng đốc lăng ông

Đi đđu ông cũng khoe, gặp ai ông cũng khoe "câi dinh cơ cụ thượng lăng tôi cólắm lắm lă của Vườn hoa cđy cảnh nom như động ấy " Ông yíu lăng ChợDầu với tất cả sự hồn nhiín, ngđy thơ của người ít học Ông đê mang thương tậttrín mình khi bị bắt lăm phu xđy câi lăng ấy! Đâng lẽ ông không nín khoe,không nín "hả hí cả lòng" Nỗi đau, nỗi nhục của một đời người nói lăm gì nữacho thím phần nhục nhê? Nhắc lại chuyện xưa, cũ ấy của ông Hai, Kim Lđn đêviết với một giọng văn chđm biếm nhẹ nhăng Từ ngăy câch mạng thănh công,ông Hai vẫn yíu lăng, yíu với tất cả tình cảm trong sâng, chđn thănh Ông đê cónhiều thay đổi về mặt nhận thức Ông không bao giờ còn "đả động" đến "câi

Trang 28

sinh phần" ấy nữa, ông biết "thù nó" đến tận tim gan Ông yêu cái làng Chợ Dầukháng chiến với tất cả niềm kiêu hãnh cao cả! Cái làng Chợ Dầu của ông "màcái phòng thông tin tuyên truyền sáng sủa rộng rãi nhất vùng, chòi phát thanhthì cao bằng ngọn tre, chiều chiều loa gọi cả làng đều nghe thấy" Ông khoelàng mình "những ngày khởi nghĩa rầm rập", các cụ phụ lão râu tóc bạc phơ vácgậy đi tập quân sự, "nhất là những hố, những ụ, những giao thông hào của làngông thì lắm công trình không để đâu hết!" Có thể nói, từ ngày đi tản cư, phải xalàng thân yêu, bao nỗi buồn vui của quá khứ và hiện tại chứa chất trong lòngông bao tâm sự Dưới ngòi bút của Kim Lân, ông Hai, một người nông dân yêulàng, yêu nước, hiền lành, chất phác hiện lên một cách chân thực, ta thấy gầngũi, bình dị và đáng yêu lắm Tình yêu làng, tình yêu quê hương là một trongnhững tình cảm sâu sắc nhất của người dân cày Việt Nam.

Quyết tâm kháng chiến, tin tưởng vào sự lãnh đạo sáng suốt của Hồ Chủ tịchcũng là một nét rất đẹp trong tư tưởng, tình cảm của ông Hai Kháng chiến thìkhắp nơi "Ruộng rẫy là chiến trường Cuốc cày là vũ khí Nhà nông là chiến sĩ"

Vợ con đi tản cư, nhưng ông Hai vẫn ở lại cùng với đội du kích "đi đào đường,đắp ụ" để bảo vệ cái làng Chợ Dầu thân yêu Khi hoàn cảnh gia đình neo bấn,

vợ con thúc hách, cực chẳng đã phải xa quê hương, ông tự an ủi mình: "Thôi thìchẳng ở lại làng cùng anh em được thì tản cư âu cũng là kháng chiến!"

Xa làng rồi nhớ làng, tính nết ông Hai có phần thay đổi Ông ít nói ít cười, lầmlầm lì lì, thậm chí cáu gắt, chửi bới vợ con Ồng vô cùng đau khổ: "Chúng màylàm khổ ông! Chúng mày làm khổ ông vừa vừa chứ! Ông thì giết hết, ông thìgiết hết!" Chúng ta cảm thông với "tâm sự" u uẩn của ông, thương ông lắm!Trong lúc ông Hai đang hồ hởi với những chiến tích kháng chiến, những gươngdũng cảm anh hùng của quân và dân ta thì ông như bị sét đánh về cái án "dữ" cảlàng Chợ Dầu "Việt gian theo Tây", , "vác cờ thần ra hoan hô" lũ giặc cướp!

Trang 29

ông tủi nhục cúi gằm mặt mà đi, nằm vật ra giường như bị ốm nặng, nước mắt

cứ tràn ra, có lúc ông chửi thề một cách chua chát! Ông sống trong bi kịch triềnmiên Vợ con vừa buồn vừa sợ "Gian nhà lặng đi, hiu hắt" Ông sợ mụ chủnhà có lúc ông nghĩ quẩn "hay ta quay về làng" nhưng rồi ông lại kiên quyết:

"Làng thì yêu thật, nhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù! Kim Lân rất sâusắc và tinh tế miêu tả những biến thái vui, buồn, lo, sợ của người nông dân vềcái làng quê của mình Họ đã yêu làng trong tình yêu nước, đặt tình yêu nướclên trên tình yêu làng Đó là một bài học vô cùng quý giá và sâu sắc của ông Haiđem đến cho mỗi chúng ta!

Cuộc đối thoại giữa hai bố con ông Hai là một tình tiết cảm động và thú vị:

- "À, thầy hỏi con nhé Thế con ủng hộ ai?"

- "Ủng hộ Cụ Hồ Chí Minh muôn năm!"

Nghe con ngây thơ nói mà nước mắt ông chảy ròng ròng trên hai má Lòngtrung thành của cha con ông, của hàng triệu nông dân Việt Nam đối với lãnh tụ

là vô cùng sâu sắc, kiên định, vẻ đẹp tâm hồn ấy của họ rất đáng tự hào, ca ngợi

Vì thế, khi cái tin thất thiệt "cả cái làng Chợ Dầu Việt gian theo Tây" được cảichính thì ông Hai là người sung sướng nhất Ông "tươi vui, rạng rỡ hẳn lên",

"mồm bỏm bẻm nhai trầu, cặp mắt hung hung đỏ " Ông mua quà cho con.Ông chạy sang nhà bác Thứ để "khoe" cái tin làng Chợ Dầu đánh giặc, nhà ông

bị Tây đốt Tự hào lắm chứ! Người đọc như được san sẻ niềm vui sướng cùngông

Gấp trang sách lại, chúng ta bồi hồi xúc động về tình yêu làng của ông Hai, vềnghệ thuật kể chuyện tạo tình huống hấp dẫn, hồi hộp của nhà văn Kim Lân.Những phẩm chất tốt đẹp của ông Hai như cần cù lao động, chất phác, yêu quêhương đất nước tiêu biểu cho bản chất cao quý, trong sáng của người dân cày

Trang 30

Việt Nam Chính họ đã đổ mồ hôi làm nên những bát cơm đầy dẻo thơm nuôisống mọi người Chính họ đã đem xương máu, đánh giặc "giữ làng, giữ nước,giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín" (Thép Mới).

"Quê hương là chùm khế ngọt " là niềm vui, nỗi buồn, là ước mơ đẹp của mỗichúng ta Quê hương đang đổi mới "ngói hóa", no ấm, giàu có trong thanh bình.Bài học sâu sắc nhất đối với em khi đọc truyện ngắn này của Kim Lân là tìnhyêu quê hương đất nước, từ lòng tự hào và biết ơn người dân cày Việt Nam

Phân tích truyện ngắn Làng - Mẫu 5

Quê hương là chùm khế ngọt Cho con trèo hái mỗi ngày Quê hương là cầu tre nhỏ Con về rợp bướm vàng bay.

(Quê hương – Đỗ Trung Quân)

Quê hương trong tâm khảm mỗi người là nơi thân thương nhất, bình dị nhất.Tình yêu quê hương vì thế luôn là một chủ đề xuyên suốt trong văn học Truyệnngắn Làng cũng nằm trong mạch nguồn cảm xúc ấy Đây là một trong nhữngtruyện ngắn hay nhất của Kim Lân được viết trong thời kì đầu của cuộc khángchiến chống Pháp (1948) Truyện đã khắc họa nhân vật ông Hai – một lão nôngcần cù, chăm chỉ, mang nặng lòng yêu làng, yêu kháng chiến

Ông Hai yêu cái làng chợ Dầu của ông thật đậm đà, tha thiết, yêu đến nỗi đi đâuông cũng khoe về cái làng của ông Kể về làng Chợ Dầu, ông nói một cách saysưa mà không cần biết người nghe có chú ý hay không Ông khoe làng ông cónhà ngói san sát, sầm uất, đường trong làng lát toàn bằng đá xanh, trời mưa đi từ

Trang 31

đầu làng đến cuối xóm bùn không dính đến gót chân Tháng 5 ngày 10 phơi rơm

và thóc tốt thượng hạng, không có lấy một hạt thóc đất

Ông còn tự hào về cái sinh phần của tổng đốc làng ông Ông tự hào, vinh dự vìlàng mình có cái nét độc đáo, có bề dày lịch sử Nhưng khi cách mạng thànhcông, nó đã giúp ông hiểu được sự sai lầm của mình Và từ đó, mỗi khi khoe vềlàng là ông khoe về những ngày khởi nghĩa dồn dập những buổi tập quân sự có

cụ râu tóc bạc phơ cũng vác gậy đi tập Ông còn khoe cả những hố, những ụ,những hào,… lắm công trình không để đâu hết Chính cái tình huống ngặtnghèo khi giặc tràn vào làng, ông buộc phải xa làng Xa làng ông mang theo tất

cả nỗi niềm thương nhớ Vì vậy, nên lúc tản cư, ông khổ tâm day dứt khônnguôi

Quả thật, cuộc đời và số phận của ông Hai thật sự gắn bó với buồn vui của làng

Tự hào và yêu nơi "chôn rau cắt rốn” của mình trở thành một truyền thống vàtâm lí chung của mọi người nông dân thời bây giờ Có thể tình yêu nước của họbắt nguồn từ cái đơn giản, nhỏ: cây đa, giếng nước, sân đình… và nâng cao lên

đó chính là: tình yêu đất nước Tới đây, là chợt nhớ đến câu nói bất hủ của nhàvăn I-li-a Ê-ren-bua: "lòng yêu nhà, yêu làng xóm, yêu miền quê trở nên lòngyêu Tổ quốc"

Tình yêu làng của ông Hai càng được thể hiện rõ qua những ngày ông đi tản cư.Ông luôn nhớ về làng những ngày ở vùng tản cư, ông yêu làng, yêu đường làng,ngõ xóm, yêu nhà ngói, sân gạch Ông yêu tất cả những gì gần gũi, độc đáo củalàng Ông yêu những giờ phút hạnh phúc được cùng anh em đào đường, đắp ụ,

xẻ hào, khuân đá Từ tình yêu làng nồng cháy ấy, truyền thống ấy, ông đến vớiCách mạng từ lúc nào, từ bao giờ mà chính ông cũng không hay biết Ông thamgia tản cư vì tản cư cũng là tham gia kháng chiến Ở vùng tản cư, ông luôn dõitheo tin tức của làng, ông hay đến phòng thông tin nghe đọc báo

Trang 32

Hôm ấy, ông nghe được bao nhiêu là tin hay: “Một em nhỏ xung phong bơi ragiữa hồ Hoàn Kiếm cắm quốc kì lên Tháp Rùa”, “Một anh trung đội trưởng saukhi giết được bảy tên giặc đã tự sát bằng quả lựu đạn cuối cùng”; “Đội nữ dukích Trưng Trắc giả làm người đi mua hàng đã bắt được một tên quan hai bốtThao ngay giữa chợ Chao ôi! Bao nhiêu là tin hay, ruột gan ông lão cứ náo nức

cả lên Đến đâu, ông cũng thấy hãnh diện, ông hay khoe về làng, về tinh thầnkháng chiến của làng Sau Cách mạng, ông khoe về làng cũng khác, ông khôngcòn tự hào vì cái sinh phần cụ Thượng nữa mà thấy thù nó Cách mạng thángTám thành công đã đưa đến cho người nông dân những nhận thức mới, suy nghĩmới về làng Họ đã biết nhận thức được rằng cái gì đúng, cái gì sai

Thế nhưng, niềm vui chưa kịp bày tỏ thì một cú sốc lớn đã đến với ông Hai: đó

là cái tin làng Chợ Dầu là Việt gian theo Tây Hôm ấy, ông vừa bước ra khỏiphòng thông tin thì nghe được cái tin ấy từ miệng người đàn bà tản cư khiếnông lão: “lặng người đi, tưởng như đến không thở được Một lúc lâu ông mớirặn è è, nuốt một cái gì vướng ở cổ, ông cất tiếng hỏi, giọng lạc hẳn đi Ông Hai

vô cùng bàng hoàng trước cái tin ấy Thế rồi ông rơi vào tột cùng của sự đauđớn, ông cố lê những bước chân chậm rãi về nhà Những ngày sau đó, ông chỉ

ru rú ở trong nhà, không dám đi đâu cả, ở đâu ông cũng được bộc lộ rõ nét.Đầu tiên, ông về nhà và không dám đi đâu cả, chỉ ở nhà một mình, giọng nóichua lanh lảnh của người đàn bà tản cư kia lại cứ văng vẳng trong tâm trí ôngmãi: "Đói khổ ăn cắp ăn trộm, bắt được người ta còn thương chứ cái giống Việtgian bán nước ấy thì cứ cho mỗi đứa một nhát" Chao ôi! Sao lại có chuyện ấyđược, chẳng lẽ lại là sự thật, nhìn lũ con thơ, tủi thân, nước mắt ông lão cứ thếtràn ra: "Chúng nó cũng là trẻ con làng Việt gian đấy ư; Khốn nạn, bằng ấy tuổiđầu… “ Lòng ông lão như bị giằng xé, có cái gì như đang bóp nghẹt quả timông khiến ông khó thở, đau đớn tột cùng Rồi ông lại tự mình nói chuyện vớimình, lúc thì ông bảo không phải và lấy cớ để thanh minh cho chuyện ấy Rồi

Trang 33

ông lại thấy điều đó là sự thật thì hợp lí hơn: "Không có lửa làm sao có khói Aihơi đâu người ta bịa tạo ra những chuyện ấy làm gì? Chao ôi! Cực nhục chưa?Khắp cái nước Việt Nam này người ta ghê tởm cái giống Việt gian bán nước…".Rồi lòng ông lại quặn đau, nội tâm ông luôn luôn thay đổi, luôn có hai quanđiểm đối lập nhau.

Rồi ông lại trò chuyện với đứa con út để vơi đi đôi phần, ông hỏi đứa con ôngủng hộ làng hay Cụ Hồ, nghe nó ủng hộ Cụ Hồ Chí Minh, lòng ông như đượcvun đắp phần nào, càng vững trí hơn Cái lòng bố con ông như thế đấy, đâu dámđơn sai: “Các đồng chí biết cho bố con ông, Cụ Hồ trên đầu trên cổ xét soi cho

bố con ông” Ông rơi vào tình thế tiến thoái lưỡng nan khi biết ở vùng tản cưkhông ai chứa những người làng Chợ Dầu nữa để đi đến một quyết định cao đẹp

"Làng thì yêu thật nhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù" Đó là một hànhđộng cao đẹp của ông Hai – một người dân yêu nước Cuối cùng, ông đã chọn

đi theo Cụ Hồ theo lí tưởng cách mạng, ở đây ta thấy được sự hòa quyện giữatình yêu làng với tình yêu nước Đó là bước chuyển biến mới trong tư tưởngtình cảm của người nông dân Việt Nam buổi giao thời mới – cũ

Và rồi tin làng ông Việt gian theo Tây đã được cải chính, ông lại rơi vào sư hả

hê sung sướng, hạnh phúc vô bờ Ông lại được khoe về làng, được tự hào vềlàng thậm chí ông khoe cả cái nhà ông bị Tây đốt cháy, ông kể tỉ mỉ, chi tiết chobác Thứ nghe về trận đánh hôm Tây nó vào khủng bố, chúng nó cả bao nhiêuthằng chúng ta đánh được bao nhiêu, làng ông chống đỡ, phòng ngự ra sao, nhưchính ông lão vừa dự trận đánh vậy Đến đây, ta thấy được nội tâm, tâm trạngông Hai đã có sự thay đổi rõ rệt, từ tình huống thay đổi mà con người cũng đổithay, sự đau đớn tột cùng giờ đã chuyển sang hả hê sung sướng Qua đây ta thấyđược tầm quan trọng của nghệ thuật xây dựng tình, huống truyện và miêu tả nộitâm nhân vật đối với một tác phẩm văn học

Trang 34

Quê hương là hình ảnh không thể phai mờ trong thơ ca Nhà văn I-li-a bua đã từng viết: "Lòng yêu làng quê trở thành tình yêu đất nước” Kim Lân đãđưa được thông điệp ấy đến với người đọc thông qua tình huống truyện bất ngờ,gay cấn và nội tâm nhân vật thay đổi bất ngờ, phù hợp Đó là nét đẹp mới củangười nông dân, hòa quyện tình yêu với làng quê thân yêu Ông Hai là tiêu biểucủa người nông dân Việt Nam buổi giao thời mới – cũ.

Ê-ren-Phân tích truyện ngắn Làng - Mẫu 6

Truyện ngắn Làng của nhà văn Kim Lân được viết vào những năm đầu của cuộckháng chiến chống Pháp và được in trong báo Văn nghệ năm 1948 Truyện cangợi tình yêu làng thắm thiết thống nhất với lòng yêu nước và tinh thần khángchiến ở nhân vật ông Hai, một nông dân phải xa làng đi tản cư Qua đó ta cũngcảm nhận được tinh thần yêu nước của nhân dân ta trong thời kháng chiếnchống Pháp

Truyện Làng khai thác một tình cảm bao trùm và phổ biến trong con người thờikháng chiến Đó là tình cảm quê hương đất nước Một tình cảm mang tính cộngđồng nhưng thành công của Kim Lân là đã diễn tả tình cảm tâm lí chung ấytrong sự thể hiện sinh động của một con người, trở thành một nét tâm lí sâu sắc

ở nhân vật ông Hai Vì thế nó là tình cảm chung mà lại mang rõ màu sắc riêng

cá nhân, in rõ cá tính của nhân vật

Cũng như những người nông dân khác thời kháng chiến, bằng một thứ tình cảmkhá đặc biệt ông Hai rất yêu làng, mảnh đất ông đã sinh ra và lớn lên, nơi cấttiếng khóc chào đời đầu tiên của ông, đó là làng Chợ Dầu Ông say mê kể vềlàng, luôn khoe làng mình, tự hào ở làng về nhiều mặt Tình cảm ấy được bộc lộtha thiết nhiệt thành khi ông phải xa làng đi tản cư

Trang 35

Ông Hai nói chuyện về làng một cách say mê và náo nức lạ thường, hai con mắtông sáng hẳn lên Cái mặt biến chuyển hoạt động Hơn thế nữa đây không phải

là lần thứ nhất nói chuyện về làng Tối nào cũng vậy, lần nào cũng như lần nào,phần nói về làng cũng là phần để kết thúc câu chuyện

Thái độ của ông Hai với làng thể hiện gọn gàng trong một chữ khoe Những lờikhoe của ông thật đa dạng, khi thì hãnh diện, khi thì mê man giảng giải, khi thìrành rọt, khi nói liên miên Ông Hai khoe làng ông có cái phòng thông tin tuyêntruyền sáng sủa rộng rãi nhất vùng, chòi phát thanh cao bằng ngọn tre chiềuchiều loa gọi cả làng đều nghe thấy Ông khoe làng ông nhà ngói san sát sầmuất như tỉnh Đường trong làng toàn lát đá xanh

Ông Hai còn khoe cái sinh phần của viên tổng đốc làng ông Ông có vẻ hãnhdiện cho làng được cái sinh phần đó lắm Cái dinh cơ cụ Thượng làng tôi có lămlắm là của Vườn hoa cây cảnh nom như động ấy còn hơn cả cái lăng cụ Thiếu

Hà Đông Sau cách mạng ở ông Hai có những nhận thức mới hơn trong việckhoe về làng mình

Ông không khoe cái lăng ấy nữa mà còn biết chính cái lăng ấy nó làm khổ ông,làm khổ những con người của làng ông Bây giờ nói đến làng ông khoe nhữngngày khởi nghĩa, những buổi tập quân sự, những hố những ụ, những giao thônghào của làng ông Thậm chí có đôi lúc ông Hai ngậm ngùi kể lại cả nhữngchuyện phiêu dạt và những chuyện đẩu chuyện đâu

Phải nói rằng những biểu hiện và tính khoe làng của ông Hai đó là tình yêu làngtha thiết Yêu lắm về mảnh đất làng quê nên khoe nên nói cho đỡ nhớ làng, đỡnhớ phong trào cách mạng ở làng mà ông đã từng tham gia phụ lão cứu quốc vàtham gia đào hào đắp ụ

Trang 36

Một biểu hiện khác của ông Hai cũng xuất phát từ tình yêu làng chợ Dầu, ôngkhông muốn bỏ làng ra đi vào lúc hữu sự Ông luôn luôn có suy nghĩ: Mình sinhsống ở cái làng này từ tấm bé đến giờ, ông cha cụ kị mình xưa kia cũng sinhsống ở cái làng này đã từ bao nhiêu đời nay rồi Bây giờ gặp phải cái lúc hữu sựnhư thế này là công việc chung chứ của riêng ai Ông Hai bị hoàn cảnh dồn épkhổ sở lắm.

Ông không trực tiếp kháng chiến ở làng mà phải đi tản cư Đi tản cư xa làng ôngHai không ngày nào, không lúc nào không nghĩ về làng Nỗi nhớ làng luôn luôntúc trực trong lòng ông Mọi nỗi nhớ ấy đều tập trung ở những hoạt động khángchiến; hát hò, đào hào, khuân đá Tình yêu làng quê của ông Hai đã phát triển,

đã được bồi dưỡng thêm bằng tình cảm mới – tình kháng chiến Ông Hai khôngchỉ là người dân làng chợ Dầu, ông còn là một chiến sĩ gắn bó với phong tràokháng chiến của làng

Nhà văn Kim Lân đã diễn tả một tình cảm, một nét tâm lí quen thuộc về truyềnthống của người nông dân Tình cảm gắn bó với làng quê, tự hào về quê hươngmình Cái tâm lí tự hào đó cũng được ca dao thể hiện:

Anh đi anh nhớ quê nhà Nhớ canh rau muống nhớ cà dầm tương

Nhớ ai dãi nắng dầm sương Nhớ ai tát nước bên đường hôm nao.

Cách mạng và kháng chiến đã khơi dậy ở người nông dân tình cảm yêu nướcrộng lớn Ở ông Hai tình cảm yêu làng là thống nhất với lòng yêu nước Đúngnhư nhà văn I-li- a Ê ren bua có nói: "… lòng yêu nhà, yêu làng xóm, yêu làngquê trở nên lòng yêu tổ quốc" Để mỗi người đọc chúng ta cảm nhận sâu sắchơn tình cảm yêu làng yêu nước của ông Hai – người nông dân cách mạng

Trang 37

Tâc giả đê đặt ông Hai văo một tình huống gay gắt Tình huống ấy lă câi tinlăng chợ Dầu theo giặc mă chính ông nghe được từ miệng những người tản cưqua lăng ông Một người luôn luôn khoe lăng, tự hăo về lăng như ông Hai khinghe tin đột ngột ấy không đau đớn sao được Ông Hai sững sờ, cổ ông lêonghẹn ắng hẳn lại, da mặt tí rđn rđn Ông lêo lặng đi tưởng như không thở được.

Từ lúc ấy trong tđm trí ông Hai câi tin dữ ấy xđm chiếm, nó thănh một nỗi âmảnh day dứt trong ông Ra đường ông cúi gằm mặt xuống mă đi, về nhă nằm vật

ra đường nước mắt trăo ra Bao nhiíu cđu hỏi dăy vò, rồi trằn trọc không ngủđược Không chỉ có thế mă suốt mấy ngăy hôm sau, ông Hai không dâm đi đđuchỉ quẩn quanh ở nhă nghe ngóng, rồi nơm nớp lo chuyện loan ra

Ông Hai lo người ta đuổi người lăng Việt gian thật lă tiệt đường sinh sống Mẵng cũng không thể về lăng vì về lă bỏ khâng chiến, bỏ cụ Hồ Với ông lăng thìyíu thật nhưng lăng theo Tđy thì phải thù Tấm lòng của ông, tình yíu lăng yíunước của ông chỉ có một mình ông hiểu chẳng biết nói cùng ai

Ông đem nỗi lòng của mình trò chuyện cùng thằng con út cho vơi bớt lòng ông:Nước mắt ông lêo giăn ra chảy ròng ròng trín hai mâ, chết thì chết có bao giờdâm đơn sai Đó có phải chăng lă tấm lòng của ông Hai Tình cảnh của ông Hai,diễn biến tđm trạng của ông khiến ta cảm động biết bao, đồng thời cũng cảmnhận được tấm lòng thủy chung với khâng chiến, với câch mạng mă biểu tượng

lă Bâc Hồ

Nhưng có thể nói điều khiến ta xúc động hơn lă tđm trạng của ông Hai khi nghelăng chợ Dầu được cải chính không theo giặc Câi mặt buồn thiu mọi ngăy bỗngvui tươi hẳn lín ông gọi con ra chia quă Ông múa tay múa chđn lín mă khoe,xúc động nhất lă ông Hai chẳng hề nghĩ tiếc hay buồn về ngôi nhă riíng của ông

bị giặc đốt

Trang 38

Niềm vui vì làng không theo giặc, không làm Việt gian đã chiếm hết tâm trí ông,đau khổ bế tắc đã được khơi thông Lúc này ông Hai nói chuyện về làng mìnhcho mọi người nghe thật rành rọt, tỉ mỉ như chính ông vừa được dự trận đánhmới về Có thể nói rằng ông Hai là một hình ảnh đẹp của những người nông dânbình thường nhưng giàu lòng yêu nước Một mẫu người đáng quí của dân tộc tatrong những năm trường kì kháng chiến chống thực dân Pháp.

Bên cạnh thành công về mặt nội dung, truyện Làng của Kim Lân còn thànhcông về mặt nghệ thuật Truyện xây dựng cốt truyện theo diễn biến tâm lí cósức thuyết phục và có ý nghĩa sâu sắc chính vì tình cảm quê hương của mộtngười dân có tinh thần kháng chiến

Ngôn ngữ nhân vật được miêu tả nhuần nhuyễn, lời ăn tiếng nói dân dã, mộcmạc Tác giả có tài miêu tả tâm lí nhân vật, xây dựng tình huống truyện độc đáogiúp cho người đọc khi gấp sách lại vẫn còn thấy bồi hồi xúc động về tình yêulàng của ông Hai, về nghệ thuật kể chuyện tạo tình huống hấp dẫn, hồi hộp củaKim Lân

Đọc tác phẩm Làng của nhà văn Kim Lân, tác giả đã để lại trong ta một ấntượng tốt đẹp về hình ảnh ông Hai Một nông dân hay làm hay khoe, gắn bó bềnchặt với làng Tình yêu làng gắn với tinh thần kháng chiến, lòng yêu nước, mộtlòng theo Cụ Hồ Đồng thời cũng cảm nhận sự sáng tạo tình huống truyện củamột cây bút có sở trường viết về nông dân, viết về làng quê của nhà văn KimLân

Phân tích truyện ngắn Làng - Mẫu 7

Làng của Kim Lân là một tác phẩm hay, thể hiện tình yêu thương quê hương đấtnước của nhân vật ông Hai, tác phẩm đã để lại cho người đọc nhiều cảm xúc bởinhiều tình huống hay và hấp dẫn

Trang 39

Làng là một tác phẩm nhằm tái hiện lại xã hội xưa với rất nhiều những biến cố,khó khăn và bom đạn vẫn đang đe dọa mỗi ngày Nhưng trong đó hình ảnhnhững người nông dân hiền lành chất phát vẫn luôn được đề cao bởi tinh thầnyêu nước, yêu quê hương.

Hình ảnh đó đã thể hiện sự gắn bó da diết của những con người nơi đây, vì tổquốc quê hương, những người nông dân đó phải bỏ lại quê hương, làng để đibảo vệ đất nước Ông Hai là nhân vật điển hình trong đó, do giặc đến làng nênông phải xa làng, nhưng ra đi nhưng một lòng vẫn luôn nhớ đến làng của mình,ông tự phải động viên mình để bớt đi cảm xúc nhớ thương

Với niềm vui và sự tự hào về làng của mình, ông luôn hăm hở và khoe với tất cảmọi người về ngôi làng của mình, ông giãi bày với mọi người về tình cảm vớicái chợ Dầu thân yêu, ông luôn thể hiện tình cảm của mình một cách mãnh liệt.Với tình cảm về làng nên những gì ông kể với mọi người cũng mang một niềm

da diết, khôn nguôi, ông kể say mê, và không thấy mỏi miệng

Ông gặp ai cũng kể về ngôi làng của mình, từ những người hàng xóm ở nơi tản

cư mới, đến cả những người an hem đào hào, đắp ụ cùng, ông thể hiện tình cảmcủa mình ở tất cả mọi lúc, mọi nơi, niềm vui đó đã mang lại cho ông một cáinhìn mới mẻ, và đầy chất nhân văn

Ông coi làng của mình như ruột thịt của mình, háo hức vui vẻ say mê trongnhững câu chuyện kể về làng, ông khoe những người xuất thân từ làng đều lànhững người có tinh thần cách mạng cao, những con người anh dũng luôn hếtmình vì dân tộc Với tình cảm đó chính vì thế mà ông không muốn tản cư mộtchút nào, khi phải ra đi ông đau khổ, tuyệt vọng, ban đầu ông còn trở nên trầmtính, khó tính với vợ con, bởi tấm lòng của mình gắn bó với quê hương đất nướcrất lớn, với ngôi làng của mình

Trang 40

Ông còn khoe với mọi người về chiếc chợ Dầu, nơi đã đánh tây, ông kiêu hãnh

để khoe với tất cả mọi người về ngôi làng của mình, niềm vui đó của ông vẫnluôn khơi dậy trong tâm hồn của ông một niềm vui, hạnh phúc biết bao Với sự

tự hào vô bờ bến với ngôi làng của mình

Nhưng khi ông Hai nghe tin làng của mình theo giặc, ông đã vô cùng đau khổ,

cổ của ông nghẹn đứng lại, da mặt rân rân, ông không thể thở được, ông vẫn coi

đó không phải là sự thật “Một lúc lâu ông mới rặn è è, nuốt một cái gì vướng ởcổ…giọng lạc hẳn đi” ; ” Ông Hai cúi gằm mặt xuống mà đi”

Ông cảm thấy xấu hổ, ông không tin đó là sự thật, nếu trước đây ông tôn sùng

và yêu quý làng như thế nào thì đây lại là tiếng sấm đánh ngang tai làm ông chếtđiếng người Ông mang trong mình những nỗi nhục nhã, ê chề: ” Nhìn lũ con,tủi thân, nước mắt ông cứ dàn ra…chúng nó cũng là trẻ con làng Việt gian đấyư…? “Sự đau khổ tuyệt vọng đang dần thể hiện lên đôi mắt và trái tim của ông.Ông xấu hổ với tất cả mọi người, khi mọi người biết tin đó, gia đình ông lâmvào cảnh không có chỗ nương thân Tinh thần của ông Hai vô cùng cứng rắn,với tấm lòng yêu làng vô bờ bến nhưng khi biết tin nó theo Tây thì ông thấynhục nhã và không muốn quay về đó, nó là nơi nhục nhã, ê chề, ông căm thù nó,khi đã bỏ lại kháng chiến, cụ Hồ…

Một con người với tình cảm rõ rệt, vẫn quý quê hương khi quê hương có nhữngngười luôn vì cách mạng, chiến đấu vì cách mạng, nhưng khi nghe theo Tây, với

sự dứt khoát, ông không thể sùng bái một vùng mà bỏ lại dân tộc của mình đểtheo giặc được Một tâm hồn đang đau khổ, đang chìm đắm trong sự nhục nhã, êchề đã làm cho ông cảm thấy đau khổ

Nhưng niềm vui mạnh mẽ đến với ông khi ông nghe tin làng cải chính, ôngbỗng vui vẻ hẳn lên, rạng rỡ nụ cười, đi mua quà cho con, và lại đi khoe về làng

Ngày đăng: 07/04/2023, 16:22

w