4,0 điểm Từ nội dung phần Đọc hiểu, em hãy viết 01 đoạn văn khoảng 200 chữ trình bày suy nghĩ của em về quan điểm sống của tác giả đặt ra trong khổ thơ sau Bàn về ngôn ngữ trong thơ, Ng
Trang 1UBND TỈNH
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI TỈNH LỚP 9 THCS NĂM HỌC 2019 - 2020
MÔN THI: NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 150 phút, không kể thời gian giao đề
ĐỀ 1
Phần I Đọc hiểu (6,0 điểm):
Đọc văn bản sau và trả lời câu hỏi:
Tuổi thiếu niên là tuổi của ước mơ và hoài bão Nó gắn liền với khát vọng chinh phục thử thách và giải được mật mã cuộc đời Khát vọng luôn xanh và cuộc sống luôn đẹp, nhưng trong một thời khắc nào đó, có thể nhiều bạn trẻ đã thấy cuộc đời như một mớ bòng bong của những điều bỡ ngỡ với bao trăn trở không dễ tỏ bày Đi qua tuổi thơ, cuộc đời mở ra trước mắt bạn một hành trình dài, nhiều hoa hồng nhưng cũng không ít chông gai Cuộc sống, với tất cả sự khắc nghiệt vốn có của nó, sẽ khiến cho bước chân bạn nhiều lần rướm máu Và những giọt máu đó, hoặc sẽ thấm xuống con đường bạn đang đi và lưu lại đó dấu son của một vị anh hùng, hoặc sẽ trở thành dấu chấm hết cho những khát vọng đoản mệnh của một kẻ nhụt tâm, chùn bước Nhưng dù thế nào chăng nữa, bạn hãy nhớ rằng: để trưởng thành, những thử thách và thất bại bao giờ cũng là điều cần thiết.
(Theo Hạt giống tâm hồn dành cho tuổi teen, tập 2 - Nhiều tác giả, NXB Tổng hợp
TP Hồ Chí Minh, 2012, tr.02)
Câu 1 (1,0 điểm) Nội dung chính của văn bản là gì?
Câu 2 (1,0 điểm) Chỉ ra và nêu tác dụng biện pháp tu từ trong câu: Đi qua tuổi thơ,
cuộc đời mở ra trước mắt bạn một hành trình dài, nhiều hoa hồng nhưng cũng không ít chông gai
Câu 3 (2,0 diểm) Tại sao có thể nói: Cuộc sống, với tất cả sự khắc nghiệt vốn có của
nó, sẽ khiến cho bước chân bạn nhiều lần rướm máu.
Câu 4 (2,0 điểm) Thông điệp mà em tâm đắc nhất qua văn bản là gì? Hãy lí giải sự
lựa chọn đó của em (Trình bày khoảng 5-7 dòng).
Phần II Làm văn (14,0 điểm)
Câu 1 (4,0 điểm)
Từ nội dung phần Đọc hiểu, em hãy viết 01 đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy
nghĩ của em về quan điểm sống của tác giả đặt ra trong khổ thơ sau
Bàn về ngôn ngữ trong thơ, Nguyễn Đình Thi viết:
“Điều kì diệu của thơ là mỗi tiếng, mỗi chữ, ngoài cái nghĩa của nó, ngoài công dụng gọi tên sự vật, bỗng tự phá tung mở rộng ra, gọi đến xung quanh nó những cảm xúc, những hình ảnh không ngờ, tỏa ra xung quanh nó một vùng ánh sáng động đậy Sức mạnh nhất của câu thơ là ở sức gợi ấy.”
Hãy làm sáng tỏ ý kiến trên qua bài thơ Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận.
Trang 2HƯỚNG DẪN CHẤM
1 - Văn bản nói về cách nhìn cuộc sống của các bạn trẻ
- Đưa ra lời khuyên quý giá về sự trưởng thành: dám chấp nhận
và đối mặt với thử thách cuộc sống
0.50.5
3 Có thể nói: Cuộc sống, với tất cả sự khắc nghiệt vốn có của nó,
sẽ khiến cho bước chân bạn nhiều lần rướm máu.Bởi vì:
- Cuộc sống vô cùng phong phú và đa dạng, vì vậy, bản thân
nó luôn chứa đựng những khó khăn, thử thách
- Vượt qua được gian khổ đó, chúng ta phải chấp nhận đau đớn,thậm chỉ phải trả giá bằng nhiều thứ, không chỉ một lần mà lànhiều lần Mỗi lần như thế sẽ giúp ta trưởng thành hơn trongtương lai
- Điều quan trọng là mỗi người cần có đủ dũng khí để đươngđầu với nghịch cảnh, với khó khăn của cuộc đời
0,51,0
0,5
4 Học sinh có thể trình bày và lí giải thông điệp tâm đắc nhấttheo ý riêng, không vi phạm chuẩn mực đạo đức và pháp luật
Sau đây là vài gợi ý:
- Tuổi trẻ sống phải có bản lĩnh, kiên cường
- Ước mơ và hoài bão luôn gắn với với tuổi trẻ
- Khó khăn, thử thách là môi trường để con người rèn luyện ýchí, nghị lực
* Lí giải hợp lí, thuyết phục
1.0
1,0
1 Viết 01 đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ
về quan điểm sống của tác giả đặt ra trong khổ thơ 4,0
a Đảm bảo cấu trúc đoạn văn nghị luận 200 chữ: Có đủ các
phần mở đoạn, phát triển đoạn, kết đoạn Mở đoạn nêu được vấn đề, phát triển đoạn triển khai được vấn đề, kết đoạn kết luận được vấn đề
(Nếu HS viết từ 2 đoạn trở lên thì không cho điểm cấu trúc)
b Xác định đúng vấn đề cần nghị luận về một tư tưởng đạo
lí: Mỗi người đều có mơ ước riêng của mình, có người mơ ước
Trang 3tốt các thao tác lập luận; các phương thức biểu đạt, nhất là nghịluận; kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng; rút ra bài họcnhận thức và hành động Cụ thể:
c.1 Câu mở đoạn: Dẫn ý liên quan (có thể lấy ý thể hiện trong
phần Đọc hiểu) để nêu vấn đề cần nghị luận
c.2 Các câu phát triển đoạn:
- Giải thích: Tác giả đặt ra một đối lập giữa ”người”,”kẻ”
với”ta”: Nếu”người”và”kẻ”(chỉ những người khác) đều muốn làm những việc lớn lao là”vá trời lấp bể”,”đắp lũy xây thành”– cách nói khoa trương để chỉ những ước muốn to lớn, thậm chí phi thường của con người…thì”ta”– chỉ đơn giản ý thức một cách khiêm tốn và thực tế”chỉ là chiếc lá”bé nhỏ.
-> Nguyễn Sĩ Đại đã nêu lên một quan điểm sống của chínhtác giả: Mỗi người đều có mơ ước riêng của mình, có người mơ
ước lớn lao, còn có người chỉ bình dị, nhỏ bé, ý thức được”việc của mình là xanh”,là cống hiến.
-Phân tích, chứng minh +Trong cuộc đời mỗi người đều có quyền có những mơ ước
của riêng mình Có người có những mơ ước kì vĩ, lớn lao”dời non lấp bể”,”đắp lũy xây thành” Lại có người chỉ mơ ước
bình dị, thiết thực: có một gia đình bình yên; có một công việc
về bản thân: bé nhỏ, thậm chí có thể khuất lấp giữa muôn người
chỉ như chiếc lá bé nhỏ…Nhưng dù”chỉ là chiếc lá”vẫn phải sống bằng đời của lá, nghĩa là”phải xanh”, phải ý thức
đúng về bổn phận và trách nhiệm của mình với cuộc đời
+ Ý thức về bản thân một cách đúng đắn là suy nghĩ tích cực
Suy nghĩ ấy khiến con người không tự huyễn hoặc hay ảotưởng về bản thân; không mơ ước xa vời, phù phiếm Đây làbiểu hiện sự từ tốn ngay từ ước mơ: không qúa lớn lao ngoàinăng lực của mình; dù nhỏ bé nhưng không có nghĩa là vônghĩa Vì nhỏ bé, nên mơ ước dễ trở thành hiện thực, mang đếnniềm vui sống cho con người
- Bàn luận mở rộng:
+ Có những cá nhân tự huyễn hoặc về mình; tự cao chomình làm nên những điều to lớn, nhưng lại chỉ là sự trống rỗngmột cách vô duyên…
+ Lại có người tự ti cho rằng”mình chỉ là chiếc lá”nhỏ bé,
thậm chí vô nghĩa giữa cuộc đời, nên chẳng cần phấn đấu…đãnhỏ bé, càng trở nên mờ nhạt và vô nghĩa hơn…
Những biểu hiện này cần bị phê phán…
0,25
0,75
1,5
0,5
Trang 4c.3 Câu kết đoạn: đưa ra bài học nhận thức và hành động phù
hợp:
+ Dù là ai trong cuộc đời cũng cần có sự tự ý thức về bản thân
Chẳng ai vô nghĩa giữa cuộc đời Chỉ có người tự cho là mình
vô nghĩa mà thôi
+ Hãy làm việc, hãy cống hiến bằng sức lực của mình Ước mơ
và phấn đấu biến ước mơ thành hiện thực…
+ Hãy làm cho cuộc sống của mình trở nên có ý nghĩa ở mọinơi, mọi lúc…
0,25
d Sáng tạo: Có cách diễn đạt sáng tạo, thể hiện suy nghĩ sâu
e Chính tả, dùng từ, đặt câu: Đảm bảo quy tắc chính tả, dùng
từ, đặt câu (Sai từ 2 lỗi trở lên sẽ không tính điểm này) 0,25
2 Bàn về ngôn ngữ trong thơ, Nguyễn Đình Thi viết:
“Điều kì diệu của thơ là mỗi tiếng, mỗi chữ, ngoài cái nghĩa của nó, ngoài công dụng gọi tên sự vật, bỗng tự phá tung
mở rộng ra, gọi đến xung quanh nó những cảm xúc, những hình ảnh không ngờ, tỏa ra xung quanh nó một vùng ánh sáng động đậy Sức mạnh nhất của câu thơ là ở sức gợi ấy.”
Hãy làm sáng tỏ ý kiến trên qua bài thơ Đoàn thuyền đánh
cá của Huy Cận
10
1 Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận
Có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài Mở bài nêuđược vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài kết luận
được vấn đề
(0,25)
3 Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm; thể hiện sự
cảm nhận sâu sắc và vận dụng tốt các thao tác lập luận; kết hợpchặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng Cụ thể:
3.1. Giải thích ý kiến của Nguyễn Đình Thi:
– Ngôn ngữ thơ (chữ và nghĩa trong thơ) vừa có nghĩa do bản thân câu chữ mang lại (nghĩa của nó, nghĩa gọi tên) vừa có nghĩa do câu chữ gợi ra (cảm xúc, hình ảnh, vùng ánh sáng lay động, sức gợi)
– Khẳng định: Sức mạnh nhất của thơ là sức gợi ấy
-> Bằng cách diễn đạt hình ảnh rất cụ thể và sinh động, NguyễnĐình Thi đã nhấn mạnh và làm nổi bật một đặc trưng bản chất của thơ ca: ngôn ngữ trong thơ, vấn đề chữ và nghĩa Tác giả vừa khẳng định vừa cắt nghĩa, lí giải sức mạnh của thơ nằm ở sức gợi
3.2 Bình luận sức mạnh của thơ
a Công dụng trước hết của thơ là gọi tên sự vật: Mọi loại hình
nghệ thuật đều phải lấy hiện thực làm chất liệu sáng tác chomình Một tác phẩm thơ có giá trị phải bắt rễ thật chặt với hiệnthực cuộc sống để phản ánh một cách trung thực, sinh động
(9.0)
1,0
1,0
Trang 5những vấn đề tiêu biểu, điển hình trong cuộc sống
b Không chỉ gọi tên sự vật, thơ ca”tự phá tung mở rộng ra, gọi đến xung quanh nó những cảm xúc, hình ảnh, toả ra vùng ánh sáng động đậy”:
- Vùng ánh sáng trong tác phẩm thơ: đó là ánh sáng của những
kí thác, tâm sự, tư tưởng, tình cảm, cảm xúc mãnh liệt của tácgiả gửi gắm vào tác phẩm của mình, có khả năng tung toả, mởrộng, khơi gợi cảm xúc, hình ảnh về cuộc sống; đặc biệt chiếutoả, soi rọi vào sâu thẳm tâm trí ta, làm thay đổi mắt ta nhìn, óc
ta nghĩ, lay thức tâm hồn ta những tình cảm tốt đẹp: biết rung
động, say mê trước cái đẹp; biết buồn, vui, yêu ghét, căm thù;
biết cho và nhận, hưởng thụ và cống hiến từ đó hướng đến
cải tạo xã hội, hoàn thiện tâm hồn, nhân cách mỗi người
c Sức mạnh nhất của câu thơ là ở sức gợi ấy: Cái đẹp của hiện
thực hay thế giới tâm hồn con người trong thơ được thể hiện ở
“sức gợi”bằng ngôn ngữ có tính hàm súc của nghệ thuật, mang
hơi thở cuộc đời, cảm xúc tâm hồn con người, thể hiện qua từngữ, hình ảnh, nhịp điệu, âm thanh Đó là thứ ngôn ngữ có giátrị thẩm mĩ cao, gắn với cá tính, phong cách riêng của ngườinghệ sĩ
-> Nguyễn Đình Thi đã khái quát vấn đề có ý nghĩa sâu sắc vềgiá trị sức mạnh của thơ ca trong việc phản ánh hiện thực vàkhơi gợi những cảm xúc, tình cảm tốt đẹp cho mỗi người (gắnvới bài thơ Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận)
tư tưởng của Huy Cận về cuộc sống.)
con người (Phân tích, làm rõ vẻ đẹp hoà hợp giữa thiên nhiên
và người lao động ở 3 phần, theo trình tự chuyến ra khơi đánh
cá cùng những tình cảm của nhà thơ trong tác phẩm)
- Bài thơ đã tác động sâu sắc tới người đọc, giúp ta nhận ra vẻđẹp và giá trị thực sự của cuộc sống, thôi thúc ta sống có hoàibão, lí tưởng, biết yêu thiên nhiên, đất nước, hăng say lao động
để góp phần dựng xây Tổ quốc
c)”Sức gợi”cảm xúc, tình cảm con người trước hiện thực cuộc
1,0 1,0
2,0
Trang 6sống ở Đoàn thuyền đánh cá được thể hiện ở dấu ấn đặc sắc về
ngôn ngữ nghệ thuật thể hiện (Phân tích, làm rõ giá trị nghệ thuật ở các phương diện: thể thơ 7 chữ; âm hưởng hào hùng, khoẻ khoắn; hình ảnh liên tưởng, kì vĩ; bút pháp pháp khoa trương, phóng đại, lãng mạn, bay bổng; sử dụng kết hợp hiệu quả các biện pháp nghệ thuật như kết cấu lặp lại, so sánh, nhân hoá, hoán dụ, ẩn dụ, liệt kê, nói quá, từ láy )
4 Đánh giá, nâng cao
– Về ý nghĩa của vấn đề: ý kiến của Nguyễn Đình Thi về mộttrong những đặc trưng bản chất của thơ không chỉ có tác dụngnhất thời mà ngày nay vẫn còn nguyên giá trị bởi ý nghĩa thời
sự, tính chất khoa học đúng đắn, tính nghệ thuật mang giá trịthẩm mĩ – đặc trưng cơ bản của thơ ca văn học
- Đối với người sáng tác: định hướng cho sự sáng tạo, làm thơphải biết lựa chọn ngôn ngữ hàm súc, giàu sức gợi, có sức hấpdẫn, lôi cuốn ở các hình tượng nghệ thuật, hình ảnh, nhạcđiệu Làm sao đó để thông qua ngôn ngữ, hình tượng nghệthuật giàu sức gợi trong thơ, người đọc như nhận ra cả thể giớiđang hiện hữu, nhận ra chính mình ở trong đó, thêm hiểu vềcon người và bản thân mình hơn
- Đối với người thưởng thức: định hướng tiếp nhận, đọc thơkhông chỉ hiểu nghĩa câu chữ mà phải dựng dậy lớp nghĩa đượcgợi ra từ câu chữ gắn với thời đại, xã hội, con người cụ thểbằng cảm xúc chân thành của bản thân và sự đồng sáng tạo vớingười nghệ sĩ trong tác phẩm thơ ca
Thời gian làm bài: 120 phút
Trang 7(Đề thi gồm 01 trang)
ĐỀ 2
Câu 1 (8,0 điểm).
Cho câu chuyện:
Diễn giả Lê-Ô Bu-sca-gli-a lần nọ kể về một cuộc thi mà ông làm giám khảo Mục đích của cuộc thi là tìm ra người biết quan tâm nhất Người thắng cuộc là một em bé bốn tuổi.
Người hàng xóm của em là một ông lão vừa mất vợ Mọi người xúm vào khuyên nhủ ông nhưng ông lão vẫn cứ khóc Nhìn thấy ông khóc, cậu bé lại gần rồi leo lên ngồi vào lòng ông Cậu ngồi rất lâu và chỉ ngồi như thế, giờ lâu ông lão bỗng ngừng khóc và ôm lấy câụ bé Khi mẹ em bé hỏi em đã trò chuyện những gì với ông ấy, cậu bé trả lời:”Không có gì đâu ạ Con chỉ để ông ấy khóc”.
(Theo”Phép màu nhiệm của đời”- NXB Trẻ, 2005)Suy nghĩ của em về ý nghĩa câu chuyện trên
Câu 2 (12,0 điểm).
“…Nền tảng của bất kì tác phẩm nào phải là chân lí được khắc họa bằng tất cả tài nghệ của nhà văn Cần phải hát đúng giai điệu về thời đại của mình và phải miêu tả nó một cách trung thực bằng những hình ảnh hấp dẫn, không một chút giả tạo”
(Đọc – hiểu văn bản Ngữ văn 9, 2005, tr 160)
Qua trích đoạn”Làng”(Kim Lân) và”Bài thơ về tiểu đội xe không kính”(Phạm
Tiến Duật), hãy chứng minh rằng: các nhà văn đã”hát đúng giai điệu về thời đại của mình”và”miêu tả một cách trung thực bằng những hình ảnh hấp dẫn, không một chút giả tạo”.
-Hết -HƯỚNG DẪN CHẤM BÀI THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN
MÔN NGỮ VĂN LỚP 9 NĂM HỌC 2019 -2020
Trang 8(Hướng dẫn chấm gồm 03 trang)
A YÊU CẦU CHUNG
- Giám khảo phải nắm được nội dung trình bày trong bài làm của học sinh để đánh giáđược một cách khái quát, tránh đếm ý cho điểm Vận dụng linh hoạt đáp án, nên sử dụngnhiều mức điểm một cách hợp lí, khuyến khích những bài viết có cảm xúc và sáng tạo
- Học sinh có thể làm bài theo nhiều cách riêng nhưng đáp ứng được các yêu cầu cơ bảncủa đề, diễn đạt tốt vẫn cho đủ điểm
Lưu ý: Điểm bài thi có thể để lẻ đến 0,25 và không làm tròn số.
B YÊU CẦU CỤ THỂ Câu 1 (8,0 điểm).
2 Về kiến thức:
Có nhiều cách diễn đạt khác nhau, cần đạt được những nội dung cơ bản sau:
* Giới thiệu vấn đề cần nghị luận:
* Giải thích được nội dung cơ bản của câu chuyện:
- Em bé đạt giải trong cuộc thi là người biết quan tâm, chia sẻ nỗi đau với
người khác Người được chia sẻ không đòi hỏi gì, chỉ cần một chỗ dựa
trong lúc đau đớn cũng là quá đủ
- Cách em bé quan tâm đến người khác cũng rất”trẻ con”: ngồi vào lòng
người hàng xóm Thế nhưng đó là cách chia sẻ hiệu quả nhất ngay trong
tình huống -> Quan tâm, lắng nghe chân thành là cách chia sẻ hiệu quả
nhất
0,5 đ 0,5 đ
0,5 đ
* Chứng minh, bình luận về nội dung câu chuyện:
- Trong cuộc sống, đôi khi con người gặp phải những mất mát, đau
thương, cần một mối đồng cảm từ những người xung quanh (học sinh lấy
dẫn chứng trong cuộc sống, văn học để làm rõ)
- Sự quan tâm, sẻ chia với người khác là một hành động đẹp Nhưng cách
thể hiện sự quan tâm đó như thế nào cần tùy thuộc ở mỗi người (học sinh
lấy dẫn chứng trong cuộc sống, văn học để làm rõ)
1,0 đ
1,0 đ
* Liên hệ, mở rộng:
- Trong cuộc sống có những bài học vô cùng quý giá mà ta học được từ
những điều hết sức bất ngờ Những em bé đôi khi cũng có những việc
làm mà mọi người phải suy ngẫm Sống đẹp sẽ nhận được cái đẹp từ cuộc
sống
- Sự quan tâm phải xuất phát từ một tình cảm chân thành, không vụ lợi…
- Phê phán những người không biết quan tâm, chia sẻ với khó khăn, bất
hạnh đau khổ của người khác
* Khẳng định, lời khuyên:
0,5 đ
0,5 đ 0,5 đ
Trang 9- Thấu hiểu và chia sẻ với nỗi đau của người khác là mình đã làm được
một việc ý nghĩa
- Liên hệ bản thân
0,5 đ 0,5 đ
- Văn học là tấm gương phản chiếu hiện thực thông qua lăng kính chủ
quan và sự sáng tạo của người cầm bút
- Hiện thực được phản ánh phải trung thực, phù hợp với hoàn cảnh của
thời đại Hiện thực mỗi thời kì khác nhau nên văn học mang lại nội dung
cụ thể của thời đại: thời đại nào, văn học ấy
- Bằng sở trường của mỗi nhà văn, hiện thực cuộc sống được ghi lại trong
tác phẩm bằng những hình ảnh hấp dẫn, không một chút giả tạo Mỗi tác
phẩm tồn tại như một thông điệp báo cho người đọc hôm nay biết tác
phẩm ấy đang ở đâu trong chiều ngang của không gian và khoảng nào
trong chiều dọc của lịch sử Lời bàn trên về mối quan hệ giữa cuộc sống,
tác giả, tác phẩm thật sâu sắc
0,5 đ 0,5 đ
0,5 đ
*Chứng minh qua trích đoạn”Làng”(Kim Lân).
- Giai điệu về thời đại được nhà văn Kim Lân khai thác là đời sống kháng
chiến của nhân dân ta trong những năm đầu kháng chiến chống Pháp
Truyện diễn tả chân thực và sinh động tình yêu làng, yêu quê hương đất
nước và tinh thần kháng chiến của nhân vật ông Hai - nhân vật tiêu biểu
cho người nông dân yêu nước thời kì đó
Chọn lọc, phân tích dẫn chứng:
+ Ở nơi tản cư ông nhớ làng, khi nghe tin quân ta thắng trận ở khắp nơi,
ông vui tươi phấn khởi như mở cờ trong bụng
+ Khi đột ngột nghe tin dữ làng Chợ Dầu theo giặc, ông đau đớn và thể
hiện thái độ yêu ghét rõ ràng, tự hứa với lòng mình quyết tâm theo kháng
chiến, theo Cụ Hồ,…Khi nghe được tin cải chính…
+ Kim Lân đã”hát đúng giai điệu về thời đại của mình…” Nông dân là
lực lượng cơ bản của Cách mạng, những con người hiền lành, chất phác
trong đời sống hàng ngày nhưng rất giàu lòng yêu nước, đặc biệt là khi
đất nước lâm nguy, họ sẵn sàng xả thân cho Tổ quốc Người nông dân
không còn u mê, ngu muội, cam chịu đời sống nô lệ như trước nữa Ánh
3,0 đ
0,5 đ 0,5 đ
0,5 đ
Trang 10sáng của Đảng, Cách mạng đã soi sáng, dìu dắt họ thoát khỏi đêm trường
khổ ải, bước đi trên con đường độc lập, tự do, được làm chủ bản thân,
làm chủ cuộc đời Đó chính là những chuyển biến trong nhận thức, trong
tâm tư, tình cảm của người nông dân mà Kim Lân là người rất thấu đáo,
tường tận
- Hình ảnh người nông dân từ hiện thực đi vào trong tác phẩm không hề
tô vẽ Nhân vật ông Hai cũng chính là bóng dáng, là tấm lòng, tình cảm,
tinh thần của Kim Lân và biết bao người Việt Nam đối với quê hương,
đất nước Làng không chỉ nói về một làng Chợ Dầu cụ thể mà tất cả mọi
làng quê trên đất nước Việt Nam đều có chung tinh thần ấy Cũng nhờ
vậy mà vẻ đẹp của “Làng”được tỏa sáng.
0,5 đ
* Chứng minh qua”Bài thơ về tiểu đội xe không kính”(Phạm Tiến Duật).
- Giai điệu về thời đại được nhà thơ khai thác là hiện thực của đất nước
trong cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu nước với lớp lớp thanh niên”xẻ
dọc Trường Sơn đi cứu nước”…Dưới mưa bom bão đạn của kẻ thù,
những chiếc xe không kính vẫn tiến thẳng ra mặt trận, đã trở thành biểu
tượng của một dân tộc anh hùng, phản ảnh đúng tính chất khốc liệt của
cuộc chiến
- Song giai điệu về thời đại mà nhà thơ Phạm Tiến Duật muốn ca hát, đó
là vẻ đẹp của hình tượng người chiến sĩ lái xe (Chọn lọc, phân tích dẫn
chứng để làm rõ: tư thế ung dung, tinh thần lạc quan, yêu đời, thái độ coi
thường hiểm nguy, thử thách, trẻ trung, sôi nổi, ấm áp tình đồng chí,
đồng đôij, ý chí quyết tâm giải phóng miền Nam).
- Bài thơ vừa mang không khí của thời đại, vừa mang tầm vóc lịch sử Đó
là tiếng nói của cuộc sống hiện thực hào hùng, oanh liệt thời chống Mĩ, là
biểu tượng tuyệt vời về người lính Trường Sơn Bài thơ góp phần làm
sống mãi hình ảnh thể hệ thanh niên thời đại Hồ Chí Minh gian khổ mà
oanh liệt, trở thành bài thơ nổi tiếng, được nhiểu người yêu thích
0,5 đ
2,5 đ
0,5 đ
* Đánh giá
- Hai tác phẩm là hai giai điệu hát cho hai thời kì kháng chiến chống thực
dân Pháp và đế quốc Mĩ xâm lược, là”những hình ảnh hấp dẫn, không
một chút giả tạo”giúp cho thế hệ sau thấy được học đã sống, chiến đấu và
chiến thắng oanh liệt như thế nào
- Kim Lân và Phạm Tiến Duật là những tác giả có sự sáng tạo độc đáo,
tạo nên hai tác phẩm tiêu biểu cho hai thể loại văn học ở hai thời kì – hai
bài ca hát mãi với thời gian làm rung động lòng người Vẻ đẹp của nó đã
minh chứng cho nhận định”hát đúng giai điệu về thời đại của
LỚP 9– MÔN NGƯ VĂN
ĐỀ 3
Trang 11PHẦN I: ĐỌC - HIỂU: (4.0 điểm)
Đọc kỹ đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu:
Nắng trong mắt những ngày thơ bé Cũng xanh mơn như thể lá trầu
Bà bổ cau thành tám chiếc thuyền cau Chở sớm chiều tóm tém
Hoàng hôn đọng trên môi bà quạnh thẫm Nắng xiên khoai qua liếp vách không cài Bóng bà đổ xuống đất đai
Rủ châu chấu, cào cào về cháu bắt
Rủ rau má, rau sam Vào bát canh ngọt mát Tôi chan lên suốt dọc tuổi thơ mình.
(Thời nắng xanh, Trương Nam Hương, NXB Văn học, Năm 2015, tr 21)
Câu 1: Xác định thể thơ của đoạn trích trên.
Câu 2: Chỉ ra 01 biện pháp tu từ đặc sắc được tác giả sử dụng trong đoạn trích.
Câu 3: Nêu nội dung của đoạn thơ.
PHẦN II: LÀM VĂN
Câu 1 (6.0 điểm): Suy nghĩ của em về câu nói: Cháy lên để tỏa sáng.
Câu 2 (10.0 điểm): Nhận xét về nghệ thuật tả cảnh trong Truyện Kiều, giáo sư Lê Trí Viễn
viết:
Riêng về tả cảnh thì Nguyễn Du cũng theo truyền thống có sẵn trong văn học Trung Quốc cũng như trong văn học Việt Nam Cảnh xen vào tâm trạng con người là để làm nổi bật tâm trạng ấy Nhiều khi lại không trực tiếp tả tâm trạng nhân vật mà xuyên qua cảnh
vật gợi lên tâm trạng ấy Chỗ đó là chỗ sở trường nhất của tác giả Truyện Kiều.
Bằng những đoạn trích đã học trong Truyện Kiều của Nguyễn Du (Ngữ văn 9 - tập 1),
em hãy làm sáng tỏ ý kiến trên
PHÒNG GD&ĐT BÁT XÁT
Khóa thi ngày: 16/01/2020
KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN
Môn: Ngữ văn 9 NĂM HỌC: 2019-2020
Thời gian làm bài: 150 phút
Trang 12ĐỀ ĐỀ XUẤT (Không kể thời gian giao đề)
Đề thi có 01 trang 02 câu
ĐỀ 4
Câu 1.(8,0 điểm)
Trình bày suy nghĩ của anh/chị về thông điệp từ câu chuyện sau:
“Một cậu bé nhìn thấy cái kén cùa con bướm Một hôm cái kén hở ra một cái khe nhỏ, cậu bé ngồi và lặng lẽ quan sát con bướm trong vòng vài giờ khi nó gắng sức để chui qua khe hở ấy Nhưng có vẻ nó không đạt được gì cả.
Do đó cậu bé quyết định giúp con bướm bằng cách cắt khe hở cho to hẳn ra Con bướm chui ra được ngay nhưng cơ thể nó bị phồng rộp và bé xíu, cánh của nó co lại Cậu bé tiếp tục quan sát con bướm, hi vọng rồi cái cánh sẽ đủ lớn để đỡ được cơ thể nó Những chẳng
có chuyện gì xảy ra cả.Thực tế, con bướm đó sẽ phải bỏ ra suốt cả cuộc đời nó chỉ để bò trườn với cơ thể sưng phồng Nó không bao giờ bay được.Cậu bé không hiểu được rằng chính cái kén bó buộc làm cho con bướm phải cố gắng thoát ra là điều kiện tự nhiên để chất lưu trong cơ thể nó chuyển vào cánh, để nó có thể bay được khi nó thoát ra ngoài kén.”
(Hạt giống tâm hồn, First New, NXB TP HCM, Tr 123)
Câu 2.(12 điểm)
Bàn về khả năng tác động của tác phẩm văn học đến tâm hồn con người, nhà văn
Nguyễn Đình Thi đã cho rằng:”Mỗi tác phẩm như rọi vào bên trong chúng ta một ánh sáng riêng, không bao giờ nhòa đi "
(Tiếng nói của văn nghệ - SGK Ngữ văn 9, tập 2, trang 14)
Em hiểu như thế nào về ý kiến trên?
Từ bài thơ”Ánh trăng”(Nguyễn Duy) hãy phân tích và làm rõ ánh sáng riêng mà tácphẩm này đã soi rọi vào tâm hồn em
… Hết……
(Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm)
PHÒNG GD&ĐT CAM LỘ KÌ THI HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN
Năm học 2019 – 2020 Khóa ngày 24/10/2019 Môn thi: Ngữ văn 9
ĐỀ CHÍNH THỨC
Trang 13Thời gian 120 phút (không kể thời gian phát đề)
Những giai điệu ngang tàng như gió biển Nhưng lời ca toàn nhớ với thương thôi Đêm buông xuống nhìn nhau không rõ nữa
Cứ ngỡ như vỏ ốc cất thành lời…
(Trích Lính đảo hát tình ca trên đảo Trần Đăng Khoa, Bên cửa sổ máy bay, Nxb Tác phẩm mới, 1985)
Câu 1 Tìm những từ cùng trường từ vựng với từ sân khấu.
Câu 2 Chỉ ra biện pháp tu từ được sử dụng trong câu thơ: Những giai điệu ngang
tàng như gió biển.
Câu 3 Đoạn thơ đã gợi cho em tình cảm gì đối với người lính đảo?
PHẦN II LÀM VĂN
Câu 1 (7.0 điểm)
Mỗi ngày tôi chọn một niềm vui
Chọn những bông hoa và những nụ cười.
(Trịnh Công Sơn Mỗi ngày tôi chọn một niềm vui)
Từ nội dung của những ca từ trên, em hãy viết một bài văn bàn luận về niềm vuitrong cuộc sống
Câu 2 (10.0 điểm)
Nhận xét về bài thơ Quê hương của Tế Hanh, có ý kiến cho rằng:”Sức hấp dẫn của
những vần thơ viết về quê hương của Tế Hanh không chỉ dừng lại ở việc miêu tả cảnh vậtvùng biển kì vĩ mà hồn thơ Tế Hanh còn dành tình yêu đặc biệt với những người dân vạnchài nơi đây”
Em hãy làm sáng tỏ ý kiến trên
-Hết -(Thí sinh không được sử dụng tài liệu)
PHÒNG GIÁO DỤC-ĐÀO TẠO
THỊ XÃ ĐIỆN BÀN
ĐỀ CHÍNH THỨC
KÌ THI HỌC SINH GIỎI LỚP 9
Năm học 2019-2020 Môn thi : NGỮ VĂN
Thời gian: 150 phút (không kể giao đề)
Trang 14Ngày thi : 10/10/2019
ĐỀ 6
Câu 1: (2.0 điểm)
Giá trị của biện pháp tu từ được sử dụng trong đoạn thơ sau:
Mặt trời xuống biển như hòn lửa.
Sóng đã cài then, đêm sập cửa.
Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,
Câu hát căng buồm cùng gió khơi.
(Đoàn thuyền đánh cá, Huy Cận, Ngữ văn 9 tập I)
Câu 2: (3.0 điểm)
Trong buổi giao lưu, trò chuyện với các thủ khoa tốt nghiệp xuất sắc của các trườngđại học, học viện tại Hà Nội, Giáo sư Ngô Bảo Châu đã chia sẻ:
“Tôi luôn tin rằng, trong mỗi thất bại luôn có mầm mống của sự thành công”.
Trình bày suy nghĩ của em về quan niệm trên
-HẾT-UBND HUYỆN ĐIỆN BIÊN
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
Đề chính thức
(Đề thi có 01 trang)
KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN
NĂM HỌC 2019 -2020 Môn: Ngữ Văn - Lớp 9
Ngày thi: 13/01/2020
Thời gian làm bài: 150 phút (không kể thời gian giao đề)
Trang 15ĐỀ 7
ĐỀ BÀI
Câu 1 (8 điểm)
"Những giọt sương lặn vào lá cỏ
Qua nắng gắt, qua bão tố
Vẫn giữ lại cái mát lành đầy sức mạnh
Vẫn long lanh, bình thản trước vầng dương "
(Thanh Thảo - Sự bùng nổ của mùa xuân)
Suy nghĩ của em về bức thông điệp đời sống rút ra từ đoạn trích trên
Câu 2 (12 điểm)
“Có thể nói thiên nhiên trong Truyện Kiều cũng là một nhân vật, một nhân vật thường kín đáo, lặng lẽ nhưng không mấy khi không có mặt và luôn luôn thấm đượm tình người.”(Hoài Thanh)
Bằng những hiểu biết của em về các đoạn trích đã học trong Truyện Kiều - Nguyễn Du
hãy làm sáng tỏ ý kiến trên
Thời gian làm bài: 120 phút, không kể thời gian phát đề
Ngày thi: 13/12/2019
Trang 16ĐỀ 8
PHẦN 1 ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)
Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu:
Cách yêu bản thân,chấp nhận bản thân mà tôi tán thành không phải là yêu bản thântheo cách tự phụ, chỉ biết đến mình mà thôi Cách yêu bản thân mà tôi khuyến khích là yêukhông vị kỷ Bạn cho nhiều hơn nhận Bạn cho mà không cần phải được yêu cầu Bạn chia
sẻ ngay cả khi bạn không có nhiều Bạn tìm thấy hạnh phúc bằng cách làm người khácmỉm cười Bạn yêu bản thân bởi vì bạn không chỉ sống cho bản thân mình Bạn hạnh phúc
và hài lòng với chính mình bởi vì bạn làm cho những người khác hạnh phúc để đếm gầnbên bạn
(Trích Vẻ đẹp khó thấy, Sống cho điều ý nghĩa hơn, Nick Vujicic, NXB
Tổng hợp TP Hồ chí minh, 2013,tr 27)
Câu 1: xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích.
Câu 2: Chỉ rõ biện pháp thu thừ có trong hai câu: Bạn cho nhiều hơn nhận Bạn cho mà
không cần phải được yêu cầu.
Câu 3: Em hiểu như thế nào về câu: Bạn tìm thấy hạnh phúc bằng cách làm người khác
Bàn về những vấn đề liên quan đến văn học, Mác-xen Pruxt cho rằng:
“Một cuộc thám hiểm thực sự không phải ở chỗ cần một vùng đất mới mà cần một đôi mắt mới”.
Qua một vài tác phẩm thơ hiện đại trong chương trình Ngữ văn 9 - tập 1, em hãy làm
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
QUẬN ĐỐNG ĐA ĐỀ THI CHỌN ĐỘI TUYỂN HỌC SINH GIỎI LỚP 9 NĂM HỌC 2019 - 2020
Trang 17Môn thi: Ngữ văn Ngày thi: 19 - 10 - 2019 Thời gian làm bài: 120 phút
Lá vàng giơ tay lên chào, cười và chỉ vào những lộc non.
(Theo”Truyện ngụ ngôn chọn lọc", NXB Thanh niên, 2003)
Trình bày suy nghĩ của em về ý nghĩa của câu chuyện trên bằng một bài văn ngắn
(khoảng hai trang giấy thi).
-Hết -(Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm)
Họ và tên thí sinh: Số báo danh:
BỘ ĐỀ ĐÁP ÁN HSG MÔN VĂN CẤP HUYỆN, TỈNH FILE WORD Zalo 0946095198
200 ĐỀ ĐÁP ÁN HSG VĂN 6=100k
230 ĐỀ ĐÁP ÁN HSG VĂN 7=100k
230 ĐỀ ĐÁP ÁN HSG VĂN 8=100k
290 ĐỀ ĐÁP ÁN HSG VĂN 9=130k
PHÒNG GIÁO DỤC - ĐÀO TẠO
THÀNH PHỐ PLEIKU KÌ THI HỌC SINH GIỎI LỚP 9 NĂM HỌC: 2019 -2020
ĐỀ CHÍNH THỨC
Trang 18Môn: Ngữ văn (thời gian: 120 phút)
ĐỀ 10
ĐỀ BÀI:
Câu 1: (2.0 điểm) Cảm nhận của em về những câu thơ sau:
Câu hát căng buồm với gió khơi,
Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời
Mặt trời đội biển nhô màu mới,
Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi
(Huy Cận, Đoàn thuyền đánh cá)
Câu 2 (3 điểm)
LỖI LẦM VÀ SỰ BIẾT ƠN
Hai người bạn cùng đi qua sa mạc Trong chuyến đi, giữa hai người có xảy ra một cuộc tranh luận, và một người nổi nóng không kiềm chế được mình đã nặng lời, miệt thị người kia Cảm thấy bị xúc phạm, anh không nói gì, chỉ viết lên cát:”Hôm nay, người bạn tốt nhất đã làm khác đi những gì tôi nghĩ.”Họ đi tiếp tìm thấy một ốc đảo, và quyết định đi bơi Người bị miệt thị lúc nãy bây giờ bị đuối nước và chìm dần xuống Người bạn kia đã tìm cách cứu anh Khi đã lên bờ, anh lấy một miếng kim loại khắc lên đá:”Hôm nay,
người bạn tốt nhất của tôi đã cứu sống tôi” Người kia hỏi:”Tại sao khi tôi xúc phạm anh, anh viết lên cát, còn bây giờ anh lại viết lên đá?”Anh ta trả lời:”Những điều viết lên cát
sẽ nhanh chóng xóa nhòa theo thời gian, nhưng không ai có thể xóa được những điều tốt đẹp đã được ghi tạc trên đá, trong lòng người.”Vậy mỗi chúng ta hãy học cách viết những nỗi đau buồn thù hận lên cát và khắc ghi những ân nghĩa lên đá.
(Dẫn theo Ngữ văn 9, tập một, NXB Giáo dục, 2005, trang 160)
Từ câu chuyện trên, em hãy viết một bài văn ngắn (khoảng 400 chữ) bàn về sự tha thứ và lòng biết ơn của con người trong cuộc sống
Câu 3: (5.0 điểm) Nhà phê bình văn học Lê Ngọc Trà cho rằng:”Nghệ thuật bao giờ cũng
là tiếng nói của tình cảm con người, là sự tự giãi bày và gửi gắm tâm tư.”
Em hiểu ý kiến trên như thế nào? Bằng sự hiểu biết của mình về bài thơ Ánh trăng của Nguyễn Duy và Bếp lửa của Bằng Việt, hãy làm sáng tỏ ý kiến
HẾT
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HUYỆN GIA LỘC ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI LỚP 9 NĂM HỌC 2019 - 2020
MÔN: Ngữ văn
Trang 19Thời gian làm bài: 120 phút
(Đề thi gồm 02 câu, 01 trang)
(Văn học và thời gian – NXB Văn học, 2001 – trang 185)
Hãy làm rõ sự sáng tạo cái mới của Huy Cận trong đoạn thơ sau:
…Thuyền ta lái gió với buồm trăng Lướt giữa mây cao với biển bằng,
Ra đậu dặm xa dò bụng biển, Dàn đan thế trận lưới vây giăng.
Cá nhụ cá chim cùng cá đé,
Cá song lấp lánh đuốc đen hồng, Cái đuôi em quẫy trăng vàng choé.
Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long.
Ta hát bài ca gọi cá vào,
Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao, Biển cho ta cá như lòng mẹ Nuôi lớn đời ta tự buổi nào.
Sao mờ, kéo lưới kịp trời sáng,
Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng.
Vẩy bạc đuôi vàng loé rạng đông, Lưới xếp buồm lên đón nắng hồng…
Trang 20Thời gian: 150 phút
ĐỀ 12
ĐỀ BÀI Câu 1: (7 điểm)
Greta Thunberg (16 tuổi) là nhà hoạt động môi trường người Thụy Điển Trước sựchậm trễ của các nhà lãnh đạo thế giới trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu, Thunberg
có bài phát biểu chỉ trích mạnh mẽ các lãnh đạo thế giới tại Hội nghị Thượng đỉnh Hànhđộng Khí hậu (ngày 23/9/ 2019, tại trụ sở Liên Hợp Quốc ở New York, Mỹ) Cô bé khẳng
định:”Các ngài đã đánh cắp ước mơ và tuổi thơ của chúng cháu bằng những ngôn từ sáo rỗng…Mọi người đang chịu đau khổ, mọi người đang chết”.
Sự kiện nêu trên gợi trong em những suy nghĩ gì? Hãy trình bày những suy nghĩ ấy
bằng một bài viết ngắn (dưới 02 trang giấy thi)
Câu 2: (13 điểm)
Em hãy làm sáng tỏ ý kiến của giáo sư Nghiêm Toản:
Trong”Đoạn trường Tân Thanh”luôn luôn có những bức tranh nho nhỏ như những hạt kim cương rải rác đính trên một tấm thêu nhung”.
(Trích trong Việt Nam văn học sử trích yếu”- 1949)
-Hết -UBND TỈNH HẢI DƯƠNG
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI TỈNH LỚP 9 THCS
NĂM HỌC 2019 - 2020
Trang 21MÔN THI: NGỮ VĂN
Ngày thi: 15 tháng 01 năm 2020Thời gian làm bài: 150 phút, không kể thời gian giao
đề(Đề thi gồm 02 câu hỏi, 01 trang)
ĐỀ 13
Câu 1: (4.0 điểm)
Thần thoại Hy Lạp kể rằng: Ngày xưa có một ngôi sao đến xin thần Dớt thay đổi vị trí của
mình trên bầu trời Ngôi sao nói:”Con không thích đứng ở góc đường chân trời Ở đó không có gì nổi bật cả" Thần Dớt trả lời ngôi sao nhỏ:”Quan trọng là bản thân có tỏa sáng ở nơi mình đang đứng không".
Suy nghĩ của em về ý nghĩa câu chuyện trên
Câu 2: (6.0 điểm)
Ánh sáng từ bài thơ”Bếp lửa”của Bằng Việt (Sách giáo khoa Ngữ văn 9, tập một NXB
Giáo dục Việt Nam, 2016)
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
THÀNH PHỐ HUẾ ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP Năm học 2019- 2020
Trang 22MÔN THI: NGỮ VĂN
Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao
đề)
ĐỀ 14
Câu 1 (2điểm)
Trong bài thơ Ngồi buồn nhớ mẹ ta xưa…, nhà thơ Nguyễn Duy viết:
Bao giờ cho tới mùa thu
trái hồng trái bưởi đánh đu giữa rằm
bao giờ cho tới tháng năm
mẹ ra trãi chiếu ta nằm đếm sao
Ngân hà chảy ngược lên cao
quạt mo vỗ khúc nghêu ngao thằng Bờm…
Cho thông tin sau:
Bill Gates hiện là một trong những tỉ phú của thế giới Nhà đồng sáng lập Microsoft có khối tài sản ước tính trị giá 104 tỉ USD Ông và vợ (bà Melinda) cũng thường xuyên đến các quốc gia để làm từ thiện, quyên góp hàng triệu USD cho chăm sóc sức khỏe và phát triên giáo dục
“Hạt gạo từ tâm 5000 đồng”(số 22 Mang Cá, Thành phố Huế) là quán cơm xã hội được
thành lập và duy trì hoạt động bởi các bạn trẻ đến từ Hội từ thiện”hearts for bridging – Lết nối những trái tim” Trung bình mỗi tháng, quán cơm xã hội này hỗ trợ gần 5000 suất cơmgiá rẻ cho người lao động nghèo và sinh viên có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn thành phố Huế
(nguồn Internet)
Từ những thông tin trên, bằng một văn bản (không quá 01 trang giấy thi), hãy viết những
suy nghĩ của em về sự giàu có vật chất và giàu có tấm lòng.
Câu 3 (5,0 điểm)
Nhà văn Anh A.L.Huxley cho rằng:
Văn học giống như ánh sáng, nó có thể xuyên thấu mọi thứ.
Em hiểu như thế nào về ý kiến trên bằng trãi nghiệm văn học, hãy làm rõ cách hiểu đó
qua một văn bản đượ học trong chương trình Ngữ văn THCS đã giúp em nhận ra ánh sáng xuyên thấu trong cuộc sống của mình.
……… Hết………
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KÌ THI HỌC SINH GIỎI CẤP THÀNH PHỐ
Trang 23THÀNH PHỐ HƯNG YÊN
ĐỀ CHÍNH THỨC
NĂM HỌC 2019 – 2020 Môn thi: Ngữ Văn lớp 9 Thời gian làm bài 150 phút (Không kể thời gian phát đề) Ngày thi 24/12/2019
ĐỀ 15
I.PHẦN ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN (4,0 ĐIỂM)
Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi:
Hãy sống như đời sống để biết yêu nguồn cội Hãy sống như đồi núi vươn tới những tầm cao Hãy sống như biển trào, như biển trào để thấy bờ bến rộng Hãy sống và ước vọng để thấy đời mênh mông.
Và sao không là gió, là mây để thấy trời bao la
Và sao không là phù sa rót mỡ màu cho hoa Sao không là bài ca của tình yêu đôi lứa Sao không là mặt trời gieo hạt nắng vô tư.
Và sao không là bão, là giông, là ánh lửa đêm đông
Và sao không là hạt giống xanh đất mẹ bao dung Sao không là đàn chim gọi bình minh thức giấc Sao không là mặt trời gieo hạt nắng vô tư.
(Trích lời bài hát Khát vọng – Phạm Minh Tuấn)
Câu 1 (0,5 điểm) Xác định các phương thức biểu đạt của đoạn trích trên.
Câu 2(1,0 điểm) Chỉ ra các phép tu từ được sử dụng trong hai câu hát:
Sao không là đàn chim gọi bình minh thức giấc
Sao không là mặt trời gieo hạt nắng vô tư.
Câu 3 (1,0 điểm) Hãy chép lại hai câu tục ngữ Việt Nam được gợi nhớ từ nội dung của câu hát:
Hãy sống như đời sống để biết yêu nguồn cội.
Câu 4 (1,5 điểm) Bức thông điệp được gửi đến người đọc qua đoạn trích là gì?
II.PHẦN TẠO LẬP VĂN BẢN (16,0 ĐIỂM)
Câu 1 (6,0 điểm) Từ việc đọc hiểu đoạn trích trong bài hát Khát vọng của Phạm Minh Tuấn
cùng những hiểu biết của bản thân, em hãy trình bày suy nghĩ về ước mơ, khát vọng sống của tuổi
trẻ hiện nay bằng một văn bản (không quá 02 trang giấy thi).
Câu 2.(10,0 điểm)
Rất thèm người nhưng nhân vật anh thanh niên trong tác phẩm Lặng Lẽ Sa Pa cuả
Nguyễn Thành Long lại xung phong lên làm việc trên đỉnh Yên Sơn cao hai nghìn sáu trăm mét không một bóng người để rồi vẫn luôn khao khát được gặp người.
Rất yêu thương con nhưng nhân vật anh Sáu trong tác phẩm Chiếc Lược Ngà của Nguyễn
Quang Sáng lại dứt khoát từ giã gia đình đi chiến đấu, để rồi khôn nguôi thương nhớ con.
Qua cảm nhận về những hành động, nghịch lí của hai nhân vật trên, em hãy chỉ ra những thông điệp mà các tác giả gửi gắm.
………… Hết……….
(Thí sinh không được sử dụng tài liệu Giám thị không giải thích gì thêm).
Họ và tên thí sinh……… Số báo danh……….
Chữ ký của giám thị:……….Phòng số………
Trang 24KẾ SÁCH
¯¯¯¯¯¯¯ NĂM HỌC 2019 – 2020 ¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯
Đề chính thức
Môn: Ngữ văn - Lớp 9
(Thời gian làm bài 150 phút, không kể thời gian phát đề)
Đề thi này có 01 trang
ĐỀ 16
Câu 1: (8,0 điểm)
Trong nhà trường, trước đây, theo nhận định của nhiều phụ huynh và giáo viên, hiệntượng nói tục, chửi bậy chỉ có ở những học sinh cá biệt; thì hiện nay, ngày càng phổ biến
cả với những học sinh ngoan, hiền (Tin trên báo Thanh Niên Online)
Theo em, cần thiết phải tu dưỡng, rèn luyện lời ăn tiếng nói của học sinh như thếnào?
Câu 2: (12 điểm)
“Dù nơi núi cao, biển xa hay heo hút chân trời góc bể, vẫn có những người lao độngnhiệt tình, âm thầm đem sức mình cống hiến cho Tổ quốc”
Dựa vào hai tác phẩm Lặng lẽ Sa Pa của Nguyễn Thành Long và Đoàn thuyền đánh
cá của Huy Cận để làm sáng tỏ nhận định trên./
Trang 25PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NĂM HỌC 2019 -2020
Cho câu chuyện:
Diễn giả Lê-Ô Bu-sca-gli-a lần nọ kể về một cuộc thi mà ông làm giám khảo Mục đích của cuộc thi là tìm ra người biết quan tâm nhất Người thắng cuộc là một em bé bốn tuổi.
Người hàng xóm của em là một ông lão vừa mất vợ Mọi người xúm vào khuyên nhủ ông nhưng ông lão vẫn cứ khóc Nhìn thấy ông khóc, cậu bé lại gần rồi leo lên ngồi vào lòng ông Cậu ngồi rất lâu và chỉ ngồi như thế, giờ lâu ông lão bỗng ngừng khóc và ôm lấy câụ bé Khi mẹ em bé hỏi em đã trò chuyện những gì với ông ấy, cậu bé trả lời:”Không có gì đâu ạ Con chỉ để ông ấy khóc”.
(Theo”Phép màu nhiệm của đời”- NXB Trẻ, 2005)Suy nghĩ của em về ý nghĩa câu chuyện trên
Câu 2 (12,0 điểm).
“…Nền tảng của bất kì tác phẩm nào phải là chân lí được khắc họa bằng tất cả tài nghệ của nhà văn Cần phải hát đúng giai điệu về thời đại của mình và phải miêu tả nó một cách trung thực bằng những hình ảnh hấp dẫn, không một chút giả tạo”
(Đọc – hiểu văn bản Ngữ văn 9, 2005, tr 160)
Qua trích đoạn”Làng”(Kim Lân) và”Bài thơ về tiểu đội xe không kính”(Phạm
Tiến Duật), hãy chứng minh rằng: các nhà văn đã”hát đúng giai điệu về thời đại của mình”và”miêu tả một cách trung thực bằng những hình ảnh hấp dẫn, không một chút giả tạo”.
Trang 26
HUYỆN LÝ NHÂN
ĐỀ I (có 02 trang)
Năm học 2019-2020 MÔN: NGỮ VĂN
(Thời gian làm bài: 150 phút, không kể giao
đề)
ĐỀ 18
I PHẦN ĐỌC HIỂU VĂN BẢN (6,0 điểm)
Câu 1 Đọc đoạn văn sau và thực hiện các yêu cầu dưới đây:
" Những bữa cơm độn sắn, độn khoai trong mùa giáp hạt đó là chuyện thườngxuyên Ba anh em tôi luôn được bố mẹ nhường phần cơm Bố mẹ ăn phần sắn và khoailang, chúng tôi cứ vô tư ăn ngon lành Và những bữa cơm như thế, bố mẹ luôn ngồi đầunồi, nhiều hôm tôi thấy bố mẹ thở dài Hai đứa em tôi không để ý đến những hành động
đó Trong bữa cơm, thường có một bát mắm tôm đồng, hoặc sang hơn có thêm bát sườnlợn được mẹ bằm thật nhỏ và kho thật mặn Một nồi canh rau tập tàng Chỉ đơn sơ vậythôi, là anh em tôi thấy ngon biết mấy
Những mùa giáp hạt, vai mẹ lại gầy đi vì những đêm thức trắng, trằn trọc với biếtbao lo lắng Tóc bố ngày một thêm bạc như thể có khói thuốc trên đầu Anh em tôi cứ thếlớn lên trên đôi vai gầy của mẹ Lớn lên trên những sợi tóc bạc của bố, lớn lên trong tìnhthương yêu, đùm bọc của gia đình Lớn lên trong những mùa giáp hạt, lớn lên trong nồicơm độn khoai sắn Bây giờ ngồi ôn lại những kỷ niệm, ôn lại những mùa giáp hạt, tronglòng không khỏi cảm thấy rưng rưng."
(Nguyễn Trung Thành, Báo Giáo dục và thời đại số 100, ra ngày 26/4/2018)
a (0,5 điểm): Phương thức biểu đạt chính của văn bản trên là gì?
b (0,5 điểm): Đặt nhan đề cho văn bản trên.
c (1,0 điểm): Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ nổi bật trong những câu
văn sau:”Anh em tôi cứ thế lớn lên trên đôi vai gầy của mẹ Lớn lên trên những sợi tóc bạccủa bố, lớn lên trong tình thương yêu, đùm bọc của gia đình Lớn lên trong những mùagiáp hạt, lớn lên trong nồi cơm độn khoai sắn"
d (1,0 điểm):”Trong bữa cơm, thường có một bát mắm tôm đồng, hoặc sang hơn có
thêm bát sườn lợn được mẹ bằm thật nhỏ và kho thật mặn Một nồi canh rau tập tàng Chỉđơn sơ vậy thôi, là anh em tôi thấy ngon biết mấy" Trong đoạn văn trên tác giả nhắc đếnnhững món ăn nào? Tại sao những món ăn ấy lại được cảm nhận là: anh em tôi thấy ngonbiết mấy
đ (1,0 điểm): Qua đoạn văn, tác giả thể hiện được tình cảm gì với gia đình
Câu 2 Đọc đoạn thơ sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:
“Chuyện kể rằng: em, cô gái mở đường
Để cứu con đường đêm ấy khỏi bị thương
Cho đoàn xe kịp giờ ra trận
Em đã lấy tình yêu Tổ quốc của mình thắp lên ngọn lửa
Đánh lạc hướng thù Hứng lấy luồng bom…”
(Trích”Khoảng trời hố bom”- Lâm Thị Mỹ Dạ)
a (1,0 điểm): Trong chương trình Ngữ văn lớp 9, tập 1 cũng có những câu thơ nói
về ngọn lửa Em hãy chép lại những câu thơ đó Những câu thơ vừa chép ở bài thơ nào? Ai
là tác giả?
b (1,0 điểm): Chỉ ra ý nghĩa của hình ảnh”ngọn lửa”trong mỗi đoạn thơ trên.
Trang 27II PHẦN TẠO LẬP VĂN BẢN (14 điểm)
Câu 1 (5,0 điểm)
Cảm nhận của em về vẻ đẹp của người phụ nữ trong những đoạn thơ phần đọc hiểu
văn bản (Bài viết không quá 02 trang giấy thi)
Câu 2 (9,0 điểm)
Năm 2019, trên các phương tiện thông tin đại chúng có đưa tin về một số sự việc sau:
- Một Đại úy công an”đại náo”sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất
- Tại một cây ATM, một thanh niên đánh một phụ nữ vì bị nhắc nhở phải xếp hàngkhi chờ rút tiền
- Một lái xe tải đã dừng lại, xuống xe để dắt một bà cụ qua đường quốc lộ
- Một em bé cắm cúi nhặt những tờ hóa đơn mà người rút tiền trong cây ATM vứtxuống đất để bỏ vào sọt rác
Em hãy gọi tên những sự việc trên và viết bài văn trình bày suy nghĩ của mình
-
Trang 28Hết -UBND HUYỆN LƯƠNG TÀI
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỀ THI CHỌN ĐỘI TUYỂN HỌC SINH GIỎI TỈNHNĂM HỌC: 2019 - 2020
Môn thi: Ngữ văn - lớp 9
Thời gian làm bài: 150 phút
ĐỀ 19
Câu 1: (4,0 điểm) Trong một chiều thanh minh, bên dòng suối nhỏ, Thuý Kiều gặp mộ
Đạm Tiên, Nguyễn Du miêu tả:
“Nao nao dòng nước uốn quanh Nhịp cầu nho nhỏ cuối ghềnh bắc ngang”
Và cũng không gian cảnh ấy nhưng khi chia tay với Kim Trọng, tác giả Truyện Kiều lại viết:
“Dưới cầu nước chảy trong veo, Bên cầu tơ liễu bóng chiều thướt tha.”
Em hãy nêu nét đặc sắc trong việc sử dụng từ ngữ và nghệ thuật tả cảnh ngụ tình củaNguyễn Du ở hai đoạn thơ trên
Câu 2: (6,0 điểm) Nhà thơ Ta-go cho rằng“Thà làm một bông sen nở khi thấy mặt trời rồi mất hết tinh nhụy còn hơn giữ nguyên hình nụ búp trong sương lạnh vĩnh cửu của mùa đông.”Em suy nghĩ gì về thông điệp mà tác giả muốn gửi gắm.
Câu 3 (10,0 điểm) Cảm nhận của em về vẻ đẹp của hình tượng trăng trong hai đoạn thơ
sau:
Đoạn 1:
Đêm nay rừng hoang sương muối Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới Đầu súng trăng treo
(Trích Đồng chí – Chính Hữu – SGK Ngữ văn 9, tập 1, tr.129)
Đoạn 2:
Thình lình đèn điện tắt phòng buyn đinh tối om vội bật tung cửa sổ đột ngột vầng trăng tròn Ngửa mặt lên nhìn mặt
có cái gì rưng rưng như là đồng là bể như là sông là rừng Trăng cứ tròn vành vạnh
kể chi người vô tình ánh trăng im phăng phắc
đủ cho ta giật mình.
(Trích Ánh trăng – Nguyễn Duy - SGK Ngữ văn 9, tập 1, tr.156)
- Hết
Trang 29-PHÒNG GD&ĐT MINH HÓA
ĐỀ CHÍNH THỨC
ĐỀ THI CHỌN HSG CẤP HUYỆN
NĂM HỌC 2019-2020 Khóa ngày tháng 11 năm 2019
Môn thi: Ngữ văn
Nhóm dậy cả những tâm tình tuổi nhỏ
Ôi kì lạ và thiêng liêng - bếp lửa!”…
(Theo Hạt giống tâm hồn - Ý nghĩa cuộc sống)
Hãy viết một bài văn trình bày suy nghĩ của em về ý nghĩa của câu chuyện trên vàrút ra bài học cho bản thân
Câu 3 (5 điểm)
“Tinh thần nhân đạo trong văn học trước hết là tình yêu thương con người”
(Đặng Thai Mai –”Trên đường học tập và nghiên cứu”- NXB Văn học 1969)
Chứng minh ý kiến trên qua tác phẩm”Chuyện người con gái Nam Xương”của Nguyễn
Dữ (SGK, Ngữ văn 9, tập I)
- Hết
Trang 30-HUYỆN MƯỜNG LA CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI NĂM HỌC: 2019 – 2020 MÔN: VĂN 9
Thời gian làm bài 150 phút (Không kể thời gian giao đề)
ĐỀ 21
Phần I- Đọc hiểu (4 điểm)
Đọc văn bản sau đây và trả lời các câu hỏi:
Nắng trong mắt những ngày thơ bé Cũng xanh mơn như thể lá trầu
Bà bổ cau thành tám chiếc thuyền cau Chở sớm chiều tóm tém
Hoàng hôn đọng trên môi bà quạnh thẫm Nắng xiên khoai qua liếp vách không cài Bóng bà đổ xuống đất đai
Rủ châu chấu, cào cào về cháu bắt
Rủ rau má, rau sam Vào bát canh ngọt mát Tôi chan lên suốt dọc tuổi thơ mình.
(Thời nắng xanh, Trương Nam Hương)
Câu 1: Xác định thể thơ của đoạn thơ trên? Căn cứ nào để xác định thể loại đó? (1.0 đ)
Câu 2: Trong các từ sau:”tóm tém”,”châu chấu”,”cào cào”, từ nào là từ láy? (1.0 đ)
Câu 2: Xác định 01 biện pháp tu từ được tác giả sử dụng trong đoạn thơ trên (1.0 đ) Câu 4: Nêu cảm nhận của em về”ngày thơ bé”của tác giả trong đoạn thơ.(Viết khoảng 5-
7 dòng) (1.0đ)
Phần II- Làm văn (16 điểm)
Câu 1 (6 điểm)
CÂU CHUYỆN CỦA HÒN SỎI
Một hòn sỏi kể về nguồn gốc của mình:”Tôi vốn là một tảng đá khổng lồ trên núi cao, trải
qua bao năm tháng dài đằng đẵng bị mặt trời nung đốt, người tôi đầy vết nứt Tôi vỡ ra và lăn xuống núi, mưa bão và nước lũ cuốn tôi vào sông suối Do liên tục bị va đập, lăn lộn, tôi bị thương đầy mình Nhưng rồi chính những dòng nước lại làm lành những vết thương của tôi Và tôi trở thành một hòn sỏi láng mịn như bây giờ”.
Em hãy trình bày suy nghĩ về thông điệp cuộc sống mà văn bản trên gợi ra?
Câu 2 (10 điểm)
Nhà thơ Chế Lan Viên từng viết:
Nhà thơ như con ong biến trăm hoa thành một mật.
Một giọt mật thành, đòi vạn chuyến ong bay Nay rừng nhãn non Đoài, mai vườn cam xứ Bắc, Ngọt mật ở đồng bằng mà hút nhị tận miền Tây.
(Theo Tuyển tập Chế Lan Viên, Ong và mật, NXB Văn học, 1985)
Từ một tác phẩm thơ đã học, em hãy bàn luận về quan niệm trên?
-Hết -Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm./
Trang 31PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
THÀNH PHỐ NINH BÌNH ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI LỚP 9 Năm học 2019 - 2020
(Đề gồm 05 câu trong 02 trang)
Thời gian làm bài 150 phút
ĐỀ 22
Phần I: Đọc - hiểu văn bản(6,0 điểm)
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu ở dưới:
“Ông ấy cũng giống như chúng ta” Đây là nhận xét của giới truyền thông phương Tây trong những ngày vừa qua về Bill Gates, người giàu thứ 2 thế giới hiện nay với khối tài sản ước tính lên đến 96 tỷ USD.
Tờ Sydney Morning Herald thuật lại rằng, nhà đồng sáng lập Microsoft khi đến cắt tóc tại một cửa hàng ở Double Bay thuộc ngoại ô Sydney, trong một chuyến thăm thành phố này đã xếp hàng như bao người khác.
Đây quả là một thông tin tin khiến không ít người cảm thấy hiếu kỳ, vì trong tưởng tượng của hầu hết chúng ta một đại tỷ phú như Bill Gates hẳn phải có thợ cắt tóc riêng hoặc phải có những”đặc quyền đặc lợi”khi đến bất cứ đâu, được ưu tiên, được cung phụng,vv và vv
Thế nhưng ông ấy vẫn xếp hàng như bao vị khách khác Điều thú vị là khi vị tỷ phú 63 tuổi hỏi người thợ cắt tóc rằng liệu ông có thể ra khỏi hàng để lấy một tách cà phê hay không thì được trả lời: Ông có thể tự do đi lấy cà phê miễn rằng ông không ngại xếp hàng lại từ đầu.
Bill Gates khiêm nhường thì đã đành, mà quy định của cửa hiệu cắt tóc này rất rõ ràng.
Họ coi mọi khách hàng đều bình đẳng như nhau Đây không phải hoàn toàn là điều dễ gặp, khi
mà đứng trước một nhân vật nổi tiếng, đầy quyền lực như Bill Gates đâu phải ai cũng giữ được cách ứng xử điềm nhiên, sòng phẳng như người thợ cắt tóc kia!
( ) Có thể nhiều người có tiền mua burger hay cắt tóc, nhưng không phải ai cũng khiêm nhường xếp hàng như Bill Gates Ngược lại không phải ai cũng có thể kiếm tiền giỏi như Bill Gates, song vẫn có thể học được rất nhiều điều về phong cách sống của ông, tôn trọng người khác và ứng xử đầy lịch lãm, văn minh!
(Theo Bích Diệp, ngẫm về sự giản dị của tỷ phú - Báo Dân trí)
Câu 1 (0,5 điểm) Nêu nội dung chính của văn bản?
Câu 2 (3,0 điểm) Câu văn in đậm ở văn bản trên, xét về cấu tạo thuộc loại câu gì? Vì sao?
Việc”Tỷ phú Bill Gates 63 tuổi xếp hàng và hỏi người thợ cắt tóc có thể ra khỏi hàng để
lấy một tách cà phê không thì được trả lời: Ông có thể tự do đi lấy cà phê, miễn rằng ông không ngại xếp hàng lại từ đầu”nói lên điều gì trong cách ứng xử nơi công cộng của Bill Gates và
người thợ cắt tóc?
Câu 3 (1,0 điểm) Theo người viết, Bill Gates là tỷ phú có phong cách sống như thế nào? Điều gì
khiến ông ghi điểm trong lòng công chúng?
Câu 4 (1,5 điểm) Em rút ra bài học gì cho bản thân từ văn bản trên?
Phần II: Tạo lập văn bản (14 điểm)
Câu 1(4,0 điểm) Từ văn bản ở phần Đọc - hiểu, theo em người giàu có về trí tuệ có cần giàu có về
nhân cách không? Hãy viết bài văn nghị luận ngắn (khoảng 600 từ) để nêu lên ý kiến của mình.
Câu 2(10,0 điểm)
Không có tiếng nói riêng, tác phẩm văn học sẽ không có chỗ đứng trong lòng bạn đọc.
Em hãy làm sáng tỏ ý kiến trên qua văn bản”Lặng lẽ Sa Pa”của nhà văn Nguyễn Thành Long (SGK Ngữ Văn 9 tập 1- Nhà xuất bản Giáo Dục).
Hết
Trang 32-PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HUYỆN NGHĨA ĐÀN KÌ THI CHỌN ĐỘI TUYỂN DỰ THI HSG TỈNH (VÒNG 3)LỚP 9
NĂM HỌC: 2019 - 2020 MÔN THI: Ngữ văn 9
Thời gian làm bài: 120 phút
ĐỀ 23
Phần I: Đọc – hiểu (4.0 điểm)
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
CÂU CHUYỆN VỀ HAI HẠT LÚA
Có hai hạt lúa nọ được giữ lại để làm hạt giống cho vụ sau vì cả hai đều là những hạt lúa tốt, đều to khỏe và chắc mẩy.Một hôm, người chủ định đem chúng gieo trên cánh đồng gần đó Hạt thứ nhất nhủ thầm:“Dại gì ta phải theo ông chủ ra đồng Ta không muốn cả thân mình phải nát tan trong đất Tốt nhất ta hãy giữ lại tất cả chất dinh dưỡng trong lớp
vỏ này và tìm một nơi lý tưởng để trú ngụ” Thế là nó chọn một góc khuất trong kho lúa
để lăn vào đó.Còn hạt lúa thứ hai thì ngày đêm mong được ông chủ mang gieo xuống đất.
Nó thật sự sung sướng khi được bắt đầu một cuộc đời mới.
Thời gian trôi qua, hạt lúa thứ nhất bị héo khô nơi góc nhà bởi vì nó chẳng nhận được nước và ánh sáng Lúc này chất dinh dưỡng chẳng giúp ích được gì - nó chết dần chết mòn Trong khi đó, hạt lúa thứ hai dù nát tan trong đất nhưng từ thân nó lại mọc lên cây lúa vàng óng, trĩu hạt Nó lại mang đến cho đời những hạt lúa mới
Đừng bao giờ tự khép mình trong lớp vỏ chắc chắn để cố giữ sự nguyên vẹn vô nghĩa của bản thân mà hãy can đảm bước đi, âm thầm chịu nát tan để góp cho cánh đồng cuộc đời một cây lúa nhỏ - đó là sự chọn lựa của hạt giống thứ hai”.
(Theo Hạt giống tâm hồn, NXB Trẻ, 2004) Câu 1 Gọi tên hai biện pháp nghệ thuật được tác giả sử dụng để kể chuyện.
Câu 2 Dựa vào văn bản, hãy cho biết vì sao hạt lúa thứ hai”mong được ông chủ mang gieo xuống đất.”?
Câu 3 Hình ảnh hai hạt lúa có ý nghĩa tượng trưng cho những kiểu người nào trong cuộc
sống?
Câu 4 Thông điệp sâu sắc nhất mà em rút ra từ văn bản?
II PHẦN LÀM VĂN (14,0 điểm)
Câu 1 (6.0 điểm)
LỖI LẦM VÀ SỰ BIẾT ƠN
Hai người bạn cùng đi qua sa mạc Trong chuyến đi, giữa hai người xảy ra cuộc tranh luận và một người nổi nóng, không kiềm chế được mình đã nặng lời miệt thị người kia Cảm thấy bị xúc phạm, anh không nói gì, chỉ viết lên cát:”Hôm nay, người bạn tốt nhất đã làm khác đi những gì tôi nghĩ”.
Họ đi tiếp tục, thấy một ốc đảo và quyết định bơi đến Người bị miệt thị lúc nãy bây giờ bị đuối sức và chìm dần Người bạn kia đã tìm cách cứu anh Khi đã lên bờ, anh lấy một miếng kim loại khắc lên đá:”Hôm nay, người bạn tốt nhất của tôi đã cứu sống tôi”.
Người kia hỏi:”Tại sao khi tôi xúc phạm anh, anh viết lên cát còn bây giờ anh lại khắc lên đá?”
Anh ta trả lời:”Những điều viết lên cát sẽ nhanh chóng xoá nhoà theo thời gian, nhưng không ai có thể xoá được những điều tốt đẹp đã được ghi tạc trên đá, trong lòng người”.
ĐỀ CHÍNH THỨC
Trang 33Vậy, mỗi chúng ta hãy học cách viết những nỗi đau buồn, thù hận lên cát và khắc ghi những ân nghĩa lên đá.
(Dẫn theo Ngữ văn 9, tập 1,NXB giáo dục, 2009, tr 160)
Từ câu chuyện trên, hãy viết một bài văn ngắn trình bày suy nghĩ của em về lỗi lầm và sự biết ơn trong cuộc sống
Câu 2(10.0 điểm)
“Niềm vui của nhà văn chân chính là được làm người dẫn đường đến xứ sở của cái đẹp”(Pautopxki)
Em hiểu ý kiến trên như thế nào?
Hãy khám phá xứ sở của cái đẹp qua bài thơ sau của nhà thơ Hàn Mạc Tử:
MÙA XUÂN CHÍN
Trong làn nắng ửng: khói mơ tan,
Đôi mái nhà tranh lấm tấm vàng
Sột soạt gió trêu tà áo biếc,
Trên giàn thiên lý Bóng xuân sang
Sóng cỏ xanh tươi gợn tới trời
Bao cô thôn nữ hát trên đồi;
Ngày mai trong đám xuân xanh ấy,
Có kẻ theo chồng bỏ cuộc chơi
Tiếng ca vắt vẻo lưng chừng núi,
Hổn hển như lời của nước mây,
Thầm thĩ với ai ngồi dưới trúc,
Nghe ra ý vị và thơ ngây
Trang 34-PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HUYỆN PHÚ HÒA KỲ THI HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN NĂM HỌC 2019-2020
ĐỀ THI CHÍNH THỨC Môn thi: Ngữ văn 9 (vòng1) Thời gian làm bài: 150 phút
(Không kể thời gian giao đề)
ĐỀ 24
Câu 1.(8.0 điểm)
Đọc câu chuyện sau và trả lời các câu hỏi bên dưới:
Hồi đó một người bạn tôi bắt phạt đứa con gái lên ba tuổi vì nó đã phí phạm cả một cuộn giấy gói hoa màu vàng Tiền bạc thì eo hẹp, thế mà đứa con gái cứ cố trang hoàng chiếc hộp quà giáng sinh để dưới cây thông khiến bạn tôi nổi giận Dù có bị phạt đi nữa, sáng hôm sau đứa con gái cũng mang hộp quà đến cho cha và nói:”Con tặng cho cha nhân dịp giáng sinh.” Anh cảm thấy ngượng ngùng vì phản ứng gay gắt của mình hồi hôm trước nhưng rồi cơn giận lại bùng lên lần nữa khi anh mở hộp ra thấy hộp trống không.
Anh nói to với con:”Bộ con không biết rằng khi cho ai món quà thì phải có gì trong đó chứ.”
Đứa con ngơ ngác nhìn cha sợ hãi nước mắt lưng tròng:”Cha ơi nó đâu có trống rỗng Con đã thổi những nụ hôn vào hộp Con bỏ đầy những tình yêu cảu con vào đó Tất
cả dành cho cha mà.”
Người cha nghe tim mình thắt lại Anh ôm con vào lòng và cầu xin con tha thứ cho mình.
(Trích Hạt giống tâm hồn) Thực hiện các yêu cầu:
a) Bài học rút ra từ câu chuyện trên
b) Em hãy viết bài văn nghị luận (khoảng một tang giấy thi) nói về chủ đề gia đình
Câu 2.(12.0 điểm)
Nói về văn thơ hiện đại Việt Nam, có ý kiến cho rằng: Thơ hiện đại Việt Nam giai đoạn 1945 – 1975, ngoài hình ảnh người chiến sĩ trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc còn mang nhịp thở của con người lao động mới
Em hiểu ý kiến trên như thế nào? bằng những tác phẩm văn học giai đoạn này đãhọc, em hãy làm sáng tỏ ý kiến trên
Hết
-Thí sinh không sử dụng tài liệu Giám thị không giải thích gì thêm.
Họ và tên thí sinh: ……… Số báo danh:………
Trang 35PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9
ĐỀ THI CHÍNH THỨC
Môn thi: Ngữ văn
Thời gian làm bài: 150 phút , không kể thời gian giao đề
(Đề thi này có 01 trang)
ĐỀ 25
Câu 1 (8.0 điểm)
1 Đọc ngữ liệu sau và trả lời các câu hỏi:
… Dội nước lạnh để dập tắt hay làm bùng nổ nghị lực tiềm tàng của người khác, đó là
sự lựa chọn thái độ ứng xử của chúng ta trước những thất bại (…) Ngạn ngữ xứ mình có câu”Thất bại là mẹ thành công”nhưng nhìn lại câu chuyện tối qua, có hai cách ứng xử với thất bại Có không ít người ngoài cuộc đã chế giễu sai lầm của thủ môn Bùi Tiến Dũng một cách thiếu tế nhị, đã đổ lỗi - thói quen đã ăn sâu trong tiềm thức rằng”tuyển”thì không thể có những sai lầm”vớ vẩn" Còn người trong cuộc thì sao? Thành Chung, sau khi ghi bàn gỡ hòa đã vội vàng chạy về ôm Tiến Dũng - người đồng đội vừa gây ra sai lầm - để động viên.(…) Người có”quyền sinh sát”với mọi cầu thủ - Huấn luyện viên Park Hang Seo khi nhận được câu hỏi về sai lầm của học trò mình đã bình thản trả lời:”Mọi sai lầm của cầu thủ trên sân đều là lỗi của ban huấn luyện”.
(Theo Học được gì từ sai lầm của Bùi Tiến Dũng? Gia Tuệ Trích báo Phụ nữ online
-Sau trận Việt Nam gặp Indonesia – SEA Games 30, ngày 01/12/2019)
a Thông điệp được tác giả gửi đến người đọc qua ngữ liệu trên là gì? (1,0 điểm).
b Nhận xét cách sử dụng từ ngữ (gạch chân) trong câu văn sau đây:”Dội nước lạnh để dập tắt hay làm bùng nổ nghị lực tiềm tàng của người khác, đó là sự lựa chọn thái độ ứng xử của chúng ta trước những thất bại”(1,0 điểm).
c Trình bày suy nghĩ về câu ngạn ngữ”Thất bại là mẹ thành công” (6,0 điểm).
Câu 2 (12.0 điểm)
Bàn về thơ, Lưu Quang Vũ từng viết:
“Mỗi bài thơ của chúng ta
Phải như một ô cửa
Mở tới tình yêu”
(Liên tưởng tháng hai)
Anh/chị hiểu thế nào về ý thơ trên và làm sáng tỏ qua một bài thơ trong chương trình đã học
–––––––––––––Hết––––––––––––
Họ và tên thí sinh:……… …Số báo danh: ………
Chữ kí của giám thị 1:
Chữ kí của giám thị 2:
Trang 36UBND HUYỆN QUỲNH NHAI
Thời gian: 150 phút (không kể thời gian giao đề)
(Đề thi này gồm có 01 trang)
ĐỀ 26
I ĐỌC - HIỂU: (4,0 điểm)
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
Tôi nghe kể rằng, khi một con chim đại bàng biết sắp có bão, nó sẽ bay tới một chỗ nào đó thật cao và chờ gió tới Khi cơn bão ập đến, đại bàng sẽ mở rộng cánh và chính cơn gió đầy nguy hiểm ấy sẽ nâng đại bàng lên cao, cao hơn cả bão Trong khi mưa bão gầm gào giận dữ ở bên dưới, thì đại bàng đang sải cánh bên trên Đại bàng không đi trốn cơn bão, đại bàng lại dùng cơn bão để nâng nó lên cao hơn, vì nó cưỡi trên những cơn gió mang bão tới, có lẽ chính vì vậy mà đại bàng mạnh mẽ, oai hùng và được coi là vua chim chăng?
(Theo Sống đẹp - Điều kì diệu của cuộc sống, NXB Hà Nội, 2017, tr 21)
Câu 1: (0,5 điểm) Xác định phương thức biểu đạt của văn bản?
Câu 2: (0,5 điểm) Nêu nội dung của văn bản?
Câu 3: (2 điểm) Trong văn bản trên, đại bàng đã làm gì để tránh bão? Hành động đó
của đại bàng có ý nghĩa như thế nào?
Câu 4: (1) Bài học rút ra từ văn bản trên là gì?
II LÀM VĂN: (16 điểm)
Câu 1: (6,0 điểm)
Từ câu chuyện ở phần Đọc - hiểu, em hãy viết bài văn ngắn (khoảng 400 từ) trình bày
suy nghĩ của mình về ý kiến:”Nếu cứ chờ đợi cho đến lúc mọi thứ đã sẵn sàng, chúng ta
sẽ chẳng bao giờ bắt đầu”(I.Turgeniev)
Câu 2: (10,0 điểm)
Nhà thơ Trần Đăng Khoa cho rằng:
“Thơ hay là thơ giản dị, xúc động và ám ảnh”
Bằng hiểu biết của mình và dựa vào ý kiến của Trần Đăng Khoa, em hãy chứng
minh rằng: bài thơ Ánh trăng của Nguyễn Duy (Ngữ văn 9, Tập 1) là một bài thơ hay./.
ĐỀ CHÍNH THỨC
Trang 37SỞ GD&ĐT SƠN LA
(Đề thi có 01 trang)
KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI THCS CẤP TỈNH
NĂM HỌC 2019 - 2020 Môn thi: NGỮ VĂN Ngày thi: 31/5/2020
Thời gian làm bài: 150 phút, không kể thời gian giao đề
độ, có hiểu biết Một nhà văn đã nói: "Nếu một cô gái khen tôi chỉ vì có một bộ quần áo đẹp, mà không khen tôi vì có bộ óc thông minh thì tôi chẳng có gì đáng hãnh diện" Chí lí thay!
Thế mới biết, trang phục hợp văn hóa, hợp đạo đức, hợp môi trường mới là trang phục đẹp.
(Theo Băng Sơn, Giao tiếp đời thường, Hướng dẫn học Ngữ văn 9,
Tập hai, NXB Giáo dục Việt Nam, 2018, tr.7)
Thực hiện các yêu cầu sau:
Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích.
Câu 2 Theo tác giả, ăn mặc phải phù hợp với điều gì?
Câu 3 “Nếu một cô gái khen tôi chỉ vì có một bộ quần áo đẹp, mà không khen tôi vì có
bộ óc thông minh thì tôi chẳng có gì đáng hãnh diện”, em có đồng tình với ý kiến trên
không? Tại sao?
Câu 4 Sau khi đọc đoạn trích trên em rút ra được bài học gì? (trả lời khoảng 3 dòng)
II PHẦN LÀM VĂN (16 điểm)
-Hết -Họ tên thí sinh: ………
Số báo danh:………
Trang 38PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
THÀNH PHỐ TUY HÒA
ĐỀ CHÍNH THỨC
KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP THÀNH PHỐ LỚP
9 THCS, NĂM HỌC 2019-2020 Môn thi: NGŨ VĂN Ngày thi: 05/12/2019
Thời gian: 150 phút(không kể thời gian phát đề)
ĐỀ 28
Câu 1: (8,0 điểm)
Đọc bài thơ sau:
QUÁN HÀNG PHÙ THỦY (K.Badjadjo Pradip)
“Anh muốn gì?”
“Tôi muốn mua tình yêu, Mua hạnh phúc, sự bình yên, tình bạn…”
“Hàng chúng tôi chỉ bán cây non.
Còn quả chính, anh phải trồng, không bán!”
(Thái Bá Tân dịch)Hãy viết một bài văn ngắn trình bày suy nghĩ của em về ý nghĩa triết lí của bài thơ
Câu 2: (12,0 điểm)
Nhà văn Nguyễn Dữ đã kết thúc Chuyện người con gái Nam Xương bằng chi tiết
Vũ Nương hiện về gặp chồng rồi sau đó biến mất
Có ý kiến cho rằng: Giá như nhà văn để Vũ Nương trở về trần gian sống hạnh phúc cùng chồng con thì kết thúc của truyện sẽ có ý nghĩa hơn Có người lại nhận xét: Cách kết thúc của tác giải như vậy là hợp lí.
Suy nghĩ của em về hai ý kiến trên
Trang 39
-HẾT -PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HUYỆN TỨ KỲ ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9 NĂM HỌC 2019 - 2020
Môn thi: Ngữ văn
Thời gian làm bài: 150 phút, không kể thời gian giao đề
(Đề thi gồm 01 trang)
ĐỀ 29
Câu 1 (8 điểm):
Trình bày suy nghĩ của anh/chị về thông điệp từ câu chuyện sau:
Một cậu bé nhìn thấy cái kén cùa con bướm Một hôm cái kén hở ra một cái khe nhỏ, cậu
bé ngồi và lặng lẽ quan sát con bướm trong vòng vài giờ khi nó gắng sức để chui qua khe
hở ấy Nhưng có vẻ nó không đạt được gì cả.
Do đó cậu bé quyết định giúp con bướm bằng cách cắt khe hở cho to hẳn ra Con bướm chui ra được ngay nhưng cơ thể nó bị phồng rộp và bé xíu, cánh của nó co lại Cậu bé tiếp tục quan sát con bướm, hi vọng rồi cái cánh sẽ đủ lớn để đỡ được cơ thể nó Những chẳng
(Hạt giống tâm hồn, First New, NXB TP HCM, Tr 123)
Trang 40PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HƯNG HÀ KÌ KIỂM TRA CHỌN HỌC SINH GIỎI Lớp 9, cấp huyện, năm học 2019 - 2020
Môn kiểm tra: Ngữ Văn 9
Thời gian làm bài: 120 phút(Đề kiểm tra này gồm 01 trang)
ĐỀ 30
Câu 1 (6,0 điểm).
Chỉ có cách thức mà bạn thực hiện ước mơ mới đưa bạn đến nơi bạn muốn.
Viết bài nghị luận (khoảng 300 từ) trình bày suy nghĩ của em về câu nói trên
Câu 2 (14,0 điểm).
“Tinh thần nhân đạo trong văn học trước hết là tình yêu thương con người”
(Đặng Thai Mai - Trên đường học tập và nghiên cứu – Nhà xuất bản Văn học, năm 1969)
Bằng sự hiểu biết về Chuyện người con gái Nam Xương của tác giả Nguyễn Dữ (Sách
giáo khoa Ngữ văn 9, tập một, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam, năm 2013), em hãy làm sáng tỏnhận định trên
-HẾT -Họ và tên thí sinh: Số báo danh: Giám thị 1: Giám thị 2: