GIÁO TRÌNH ĐỘNG CƠ ĐIỆN VẠN NĂNG

GIÁO TRÌNH ĐỘNG CƠ ĐIỆN VẠN NĂNG

M CăL Cầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầ 1

BẨIă1:ăC UăT O,ăNGUYểNăLÝăLẨMăVI CăĐ NGăC ăĐI NăV NăNĔNG 3

1.ăC uăt oăđộngăcơăđiệnăv nănĕng: 3

2.ăNguyênălỦălàmăviệcăđộngăcơăđiệnăv nănĕng: 5

3.ăTháo,ălắpăđộngăcơăđiệnăv nănĕng 7

BẨIă02:ăĐ OăCHI UăQUAYăĐ NGăC ăĐI NăV NăNĔNG 8

1.ăSơăđ ănguyênălỦăđ oăchiềuăquayăđộngăcơăđiệnăv nănĕng 9

2.ăĐ uădây,ăđ oăchiềuăquayăđộngăcơăđiệnăv nănĕngăbằngăcôngăătắcăđ oăchiều 9

BƠiă03:ăTHAYăTH ,ăS AăCH AăCH IăTHAN 12

1.ăCh năch iăthan: 12

2.ăTháoălắp,ăthayăthếăch iăthan 14

3.ăGiaăcôngăch iăthan 15

BẨIă04:ăKI MăTRAăCU NăDỂYăPH Nă NGăB NG RÔ NHA-NGOÀI 18

1.ăPh ơngăphápăkiểmătraăcuộnădâyăbằngărô-nha ngoài 18

2.ăThựcăhiệnăkiểmătraăcuộnădâyăphầnăứngăbằngărô-nha ngoài 19

Bài 05: S AăCH AăVẨNHăCH NHăL U 23

1.ăNguyênănhânăgâyăh ăh ngăvànhăchỉnhăl u: 23

2.ăPh ơngăphápăsửaăchữaăvànhăchỉnhăl u: 23

3.ăSửaăchữaăvànhăchỉnh l u: 23

BƠiă06:ăQU NăB ăDỂYăSTATOăĐ NGăC ăĐI NăV NăNĔNG 26

1.ăPh ơngăphápăvẽăsơăđ ătr iăstatorăđộngăcơăđiệnăv nănĕngă: 26

2.ăPh ơngăphápăqu nădâyăstatorăđộngăcơăđiệnăv nănĕng: 29

3.ăQu nădâyăstatoăđộngăcơăđiệnăv nănĕng 29

3.1.ăDâyăqu nă1ăc păt căđộ 29

3.2.ăDâyăqu nă2,ă3ăc păt căđộ 31

BƠiă07:ăQU NăB ăDỂYăRÔăTOăĐ NGăC ăĐIểNăV NăNĔNG 32

1.ăVẽăsơăđ ătr iădâyăqu nărôătoăđộngăcơăđiệnăv nănĕng: 34

2.ăQu nărotoăđộngăcơăđiệnăv nănĕng 42

2.1.ăKiểuăqu năxếp: 42

2.2.ăKiểuăqu năsóng: 44

2.3.ăKiểuăqu năsongăsong 45

2.4ăKiểuăqu năchữăVă(thamăkh oăthêm) 50

BƠiă08:ăT MăS YăB ăDỂYăROTOăĐ NGăC ăĐI N 55

1.ăVậtăliệuătẩmăs yăđộngăcơ 55

2.ăQuyătrìnhătẩmăs yărôătoăđộngăcơăđiệnăv nănĕng 55

3.ăTẩmăs yărôtoăđộngăcơăđiệnăv nănĕng 55

BÀI 09 :ăS AăCH AăMÁYăKHOANăTAY 61

1.ăC uăt oăvàănguyênălỦălàmăviệcăc aămáyămàiăcầmătay 68

2.ăHiệnăt ng,ănguyênănhânăvàăcáchăkhắcăph căcácăh ăh ng 71

3.ăTháoălắp,ăb oăd ỡng 71

4.ăSửaăchữaăcácăh ăh ng 73

BÀI 11 :ăS AăCH AăMÁYăBẨOăTAY 76

1.ăC uăt oăvàănguyênălỦălàmăviệcăc aămáyăbàoăcầmătay 76

2.ăHiệnăt ng,ănguyênănhânăvàăcáchăkhắcăph căcácăh ăh ng 78

3.ăTháoălắp,ăb oăd ỡng 78

4.ăSửa chữaăcácăh ăh ng 79

BẨIă12:ăS AăCH AăMÁYăXAYăSINHăT 81

1.ăC uăt oăvàănguyênălỦălàmăviệcămáyăxayăsinhăt 81

2.ăHiệnăt ng,ănguyênănhânăvàăcáchăkhắcăph căcácăh ăh ng 82

3.ăTháo,ălắpăb oăd ỡng 83

4.ăSửaăchữaăcácăh ăh ng 84

4.1.ăHiệnăt ng,ănguyênănhân,ăcáchăsửaăchữaăh ăh ngămột 84

4.ă2.ăHiệnăt ng,ănguyênănhân,ăcáchăsửaăchữaăh ăh ngăhai 85

BÀI 13 :ăS AăCH AăMÁYăHÚTăB I 89

1.ăC uăt oăvàănguyênălỦ làmăviệcăc aămáyăb iăgiaăd ng 89

2.ăHiệnăt ng,ănguyênănhânăvàăcáchăkhắcăph căcácăh ăh ng 92

3.ăTháoălắp,ăb oăd ỡng 92

4.ăSửaăchữaăcácăh ăh ng 94

BÀI 14 :ăS AăCH AăMÁYăĐÁNHăBÓNGăSẨNăNHẨ 98

1.ăC uăt oăvàănguyênălỦălàmăviệcăc aămáyăđánhăbóngăsànănhà 98

2.ăHiệnăt ng,ănguyênănhânăvàăcáchăkhắcăph căcácăh ăh ng 100

3.ăTháoălắp,ăb oăd ỡng 100

4.ăSửaăchữaăcácăh ăh ng 102

TƠiăli uăthamăkh o: 102

BẨIă1:ăC UăT O,ăNGUYểNăLÝăLẨMăVI C

C A Đ NGăC ăĐI NăV NăNĔNG

*ăM CăTIÊUăC AăBÀI:ăSau khi học xong bài này học sinh có khả năng

- Kiếnăthức: Trìnhăbàyăđ căc uăt o,ănguyênălỦălàmăviệcăc aăđộngăcơăđiệnăv năănĕng

- Kỹ nĕngă: Tháoălắpăđ căcácăbộăphậnăc aăđộngăcơăđiệnăv nănĕngătheoăđúngăquiătrình,ăđúngăyêuăcầuăkỹăthuật

- Tháiăđộ: CóăỦăthứcăt tătrongăh cătập,ătácăphongăcôngănghiệp,ăb oăqu nătrangăthiếtăb ,ăvậtăt ,ăđ măb oăanătoànăchoăng i

1 ăC uăt oăđ ngăc ăđi năv nănĕng:

a.ăKháiăquátăchungăvềăđộngăcơăđiệnăv n nĕng

Độngăcơăđiệnăv n nĕngălàălo iăđộngăcơăcóăthểălàmăviệcăvớiăngu năcungăc pălàăngu năđiệnămộtăchiềuăhayăngu năđiệnăxoayăchiều,ănh ngăt căđộăđộngăcơăkhiălàmăviệcătrongăhaiălo iăngu nănàyăhầuănh ăkhôngăthayăđ i

Hình1.1: C uăt oăc aăđộngăcơăđiệnăv n nĕng

- Độngăcơăđiệnăvanănĕngălàălo iăđộngăcơ cóăđặcăđiểmăđ tăđ cămôămenăm ămáyălớnăsoăvớiăcácălo iăđộngăcơ khácăcóăcùngăcôngăsu t,ăđểădễădàng điềuăchỉnhăt căđộ.ăTuyă

Cựcătừ Dâyăqu n Gôngătừ

B căthau

B căthau Nắpăch p

b ăStatoră(ph năc m):

- V :ălàămộtă ngăthépăđ căgiaăcôngămặtătrong,ăbênătrongăcóăgắnăcácăkh iăcựcătừăđểăgiữăcácăcuộnădâyăkíchăthíchă(th ngăcó từă2- 4ăkh iăcực từă)ătrênăv ăcóăgắnăcácă

c căn iădây cáchăđiệnăđểădẫnăđiệnătừăngu năvàoăstator

- Cựcătừ:ăđ căchếăt oăbằngăthépăítăcacbonăđểăcóăđặcătínhădẫnătừăt tăvàăđ căbắtă

vàoătrongăthânăbằngăcácăvítăđặcăbiệt

- Cuộnădâyăkíchăthích:ăcóănhiệmăv ăt oătừătr ngăchínhăxácăchoăcácăkh iăcực,ă

đ căqu năbằngădâyăđ ngădẹp hoặcătròn cóătiếtădiệnălớnăxungăquanhăcácăkh iăcựcătừăkho nă4ă– 10ăvòng.ăPhầnănàyălàăcuộnădâyăkíchăthíchăn iătiếpăcònăcuộnădâyăkíchăthíchăsongăsongăcóătiếtădiệnădâyănh ,ăqu nănhiềuăvòngăđểăđ măb oăc ngăđộătừăc mătrênăcácăcựcătừălàănh ănhau.ăDâyăkíchăthíchăph iălớnăvìăkhiămáyăkh iăđộngălàmăviệcăthìădòngăđiệnătiêuăth ăr tălớnă(200ă– 800)Aăvàăcóăthểălớnăhơnănữa.Cácăcuộnădâyăkíchăthíchăkềănhauăđ căqu năng căchiềuăđểătuầnătựăt oăraăcácăcựcăBắc, Namăkhácănhauătácăd ngălên thân máy, cóănhiệmăv ălàmăcầuăn iăliênăl căm chătừăgiữaăcácăkh iăcực

- ăcácămáyăkh iăđộngăcóăcôngăsu tănh ăthìăcácăcuộnădâyăđ căđ uăn iătiếp,cònăămáy kh iăđộngcóăcôngăsu tălớnăvàătrungăbìnhăcácăcuộnădâyăđ uăsongăsongă- n iătiếp

Hìnhă1.2:ăV ,ăcựcătừ,ăcuộnădây kích thích

c Rô to (ăPhầnăứngă): Rôătoăđộng cơăđiệnăv nănĕngă:ăĐ căchếăt oăbằngămộtăkh iăthép

từăg m cácăláăthépăkỹăthuậtăđiệnădàyătừă (0,35 – 0,5)mm,ăcóăhìnhăd ngăđặcăbiệtăđ căépălênătr cărotor.ăPhíaăbênăngoàiăcóăxẽănhiềuărưnhăd căđểăqu nădây.ăRotorăđ căđỡătrênă2ă

b căthauăvàăquayăbênătrongăcácăkh iăcựcăc aăstatorăvớiăkheăh ăítănh tăđểăgi măbớtăt nă

haoănĕngăl ngătừătr ng

- Khungădâyăphầnăứngă:ăDâyăqu nătrongărotorăđộngăcơăđiệnăv nănĕngălàăcácădâyă

đ ngăcóătiếtădiệnăhìnhăchữănhật hoặcătròn.ăMỗiărưnhăth ngăcóă2ădâyăvàăqu năsóng,ăcácădâyăqu năđ căcáchăđiệnăvớiălõiăc aărotor,ăcácăđầuădâyăc aăcácăkhungădâyăđ căhànăvào cácăláăgópăbằngăthauăc aăc ăgóp

- C ăgópăđiệnă:ăg mănhiềuăláăgópăbằngăthau,ăghépăquanhătr c,ăgiữaăcácăláăgópă

đ căcáchăđiệnăvớiănhauăvàăcáchăđiệnăvớiătr căbằngămica.ă

B căthau

vàoăv tríăc aăthânăđộngăcơ

+ă Nắpă phíaă bánhă rĕng:ă đ că giaă côngă lỗă đểă gắnă cầnă điềuă khiểnă khớpă truyềnăđộng,ăv ătríălắpărelayăgàiăkhớp,cácălỗăbulôngăđểălắpăvàoăv ăb căbánhăđàăc aăđộngăcơ

+ăNắpăphíaăc ăgópăđiện :ăcònălàănơiăgắnăcácăgiáăđỡăch iăthanăvàălòăxo.ăLòăxo luônă năch iăthanătỳăvàoăc ăgópăđiệnădúngăvớiălựcăépăcầnăthiếtăđểădẫnăđiệnăvàoăcuộnădây rotor

- Ch iăthan:ăch iăthanăđ căchếăt oăbằngăbộtăthan,ăbộtăđ ngăvớiăthiếc, đ ngăvớiăgraphităđ căđúcăépăthànhăkh iăvớiăápăsu tăcaoănhằmălàmăgi măđiệnătr ăriêngăvà mứcămàiămònăc aăch iăthan Cácăch iăthan điệnăđ cădínhăliềnăvớiădâyădẫnăđiện Đ iăvớiăđộngăcơăv nănĕngăth ngădùngă4 hoặcă2 ch iăthan điện,ăch iăthan điệnăđ căcáchăđiệnăvớiăthânămáy c aăđộngăcơ

- Đ ng thẳngăđiăquaăhaiătr căc aăch iăthan,ăg iălàătr căch iăthan

- Khi cho dòngăđiệnăxoayăchiềuăvàoăđộngăcơădoătácăd ngăc aătừătr ngăphầnă

c mălênăcuộnădâyăphầnăứngăsinhăraămộtălựcăđiệnătừălàmăchoărôătoăăquay.ăKhiădòngăđiệnă

đ iăchiềuă ăbánăkỳăâm,ăngayălúcăđóăchiềuăc aătừătr ngăphầnăc măcũngăđ iăchiềuănênălựcătácăd ngălênărotoăvẫn khôngăđ iăchiềuăvìăthếăđộngăcơăvẫnăquayăđ căliênăt cătheoămộtăchiềuănh tăđ nh

- Khiăn iăvàoăngu năđiệnămộtăchiều Dòngăđiệnătrongădâyăqu năphầnăứngăvàătừă

tr ngăphầnăc mătácăd ngăt ơng hỗănhau,ăt oăthànhălựcăđiệnătừ, mô men quay làm quayărôăto.ăNh ăcóăvànhăđ iăchiềuănên dòngăđiệnămộtăchiềuăđ căngh ch l uăthànhădòngăđiệnăxoayăchiềuăđ aăvàoădâyăqu năphầnăứng.ăDoăđóăt iăb tăkỳăth iăđiểmănào,ălựcătácăd ngălênădâyăqu năphầnăứngăcũngăđềuătheoămộtăchiềuănh tăđ nhălàmăchoăquayătheoămộtăchiềuăc ăđ nh

- Khi rotoră(phầnăứng) độngăcơăquay,ătrongă dâyăqu năphầnăứngăcóămộtă s.đ.đă

c măứng,ăchiềuăc aăs.đ.đănàyăng căchiều vớiăchiều dòngăđiệnăvàoăphầnăứng, nên sứcăđiệnăđộng nàyăđ căg iălàăsứcăph năđiện.ăăDòngăđiệnătrongădâyăqu năphầnăứngăkhiăđộngăcơălàmăviệcă năđ nhălà: I =

ur

E-U  E = U - I r Doăđặcăđiểmăc aăđộngăcơ điệnăv nănĕngănh ătrên, nênăđ căg iălàăđộngăcơăđiệnă

v nănĕng.ăVìănóăsửăd ngăđ căc ăhaiădòngăđiệnămộtăchiềuăvàăxoayăchiều

Ngu năc pă

Hìnhă1.7:ăSơăđ ănguyênălỦăĐCVNăcóăcuộnădâyăphầnăc mămắcăn iătiếpă

vớiăcuộnădâyăphầnăứng

3.ăTháo,ăl păđ ngăc ăđi năv nănĕng

a Trìnhătựătháo cácăbộăphậnăc aăđộngăcơăv nănĕng

- Đánhăd uăv ătríălắpăghépănắpătr ớc,ănắpăsauăvớiăthânăđộngăcơ

- Tháoăđaiă c,ătháoădâyădẫnăn iăvớiăngu năđiệnăcungăc păchoăđộngăcơ

- Tháoăhaiăbulôngăxuyênătâmăl yănắpătr ớc

- Dùngătu cănơăvítăvặnăcácă căvítăgiữănắpăvàăgiáăđỡăch iăthanăc aăđộngăcơăphíaăbênăc ăgóp

- Tháoănắpăvàăgiáăđỡăch iăthanăraăkh iăstatoăđộngăcơ

- Nắpăcònăl iălàmăt ơngătựă

- Dùngătu cănơăvítăgiữăch iăthanăvàătáchăch iăthanăraăkh iăgiáăch iăthan

- Dùngăgióănénăth iăs chăm iăthanăvàădầuă ăcácălỗăbulông

c.ăLắpăcácăchiătiếtăc aăđộngăcơăv nănĕng

- Tr ớcăkhiălắpăcầnăph iălàmăs chăcácăchiătiếtăđểăđ măb oădẫnăđiệnăt t,ămáyăkh iăđộngăho tăđộngăbìnhăth ng,ăcôngăsu tăt iăđa

BẨIă02:ăĐ OăCHI UăQUAYăĐ NGăC ăĐI NăV NăNĔNG

* Mục tiêu của bài:ăH căxongăbàiănàyăh căsinhăcóăkh ănĕng

- Kiếnăthức:ăPhânătíchăđ căsơăđ ănguyênălỦăđ oăchiềuăquay,ătrìnhăbàyăđ cătrìnhătựăđ uădây,ăvậnăhànhăđộngăcơăđiệnăv nănĕng

- Kỹănĕngă: Đ uădâyăđ oăchiềuăquayăvàăvậnăhànhăđ căđộngăcơăđiệnăv nănĕngăquayăhaiăchiều.ăăă

- Tháiăđộ: CóăỦăthứcăt tătrongăh cătập,ătácăphongăcôngănghiệp,ăb oăqu nătrang thiếtăb ,ăvậtăt ,ăđ măb oăanătoànăchoăng i

1 S ăđ ănguyên lý đ oăchi uăquayăđ ngăc ăđi năv nănĕng

a.ăVẽăsơăđ ănguyênălỦăđ oăchiềuăquayăđộngăcơăđiệnăv nănĕng

Hìnhă2.1:ăSơăđ ănguyênălỦăđ oăchiềuăquayăđộngăcơăv nănĕng b.ăNguyênătắcăđ oăchiềuăquayăđộngăcơăđiệnăv nănĕng

- Mu năđ o chiềuăquayăc aărotoăđộngăcơăđiệnăv nănĕngătaăđ iăchiềuădòngăđiệnă

ch yătrongăcuộnădâyăphầnăứng giữănguyênăh ớngătừătr ngăBăđ căt oăb iăStato,ăhoặcăgiữănguyênăh ớngădòngăđiệnăch yătrongăphầnăứngăvàăđ iăh ớng từătr ngăBăđ căt oă

b iăStato.ăNếuăc ăhaiăđ iăl ơngăc ăIăvàăBăcùngăđ iăh ớngămộtălúcăthìălựcăđiệnătừăFăvẫnăgiữănguyênăchiềuăquayăbanăđầu vàăchiềuăquayăc aărotorăđộngăcơăđiệnăv nănĕngăkhôngă

đ iăchiều

2.ăĐ uădơy,ăđ oăchi uăquayăđ ngăc ăđi năv nănĕngăb ngăcôngăăt căđ oăchi u

*ăTrìnhătựăđâuădâyăđ oăchiềuăquayăđộngăcơăv nănĕng.ăăă

B ớcă1: Vẽăsơăđ ănguyên lý đ oăchiềuăquayăđộngăcơăđiệnăv nănĕngăbằngăcôngăătắcăđ oăchiều

Hìnhă2.2:ăSơăđ ănguyênălỦăđ oăchiềuăquayăđộngăcơăv nănĕng

dùngăcôngătắcăđ oăchiều

B ớcă2: Đánhăd u vàăkiểm cácăkỦăhiệuăđầuădây

Đểăthựcăhiệnăđ oăchiềuăquayăđộngăcơăđiệnăv nănĕngăbằngăcôngătắcăđ oăchiềuăthì cácăđầuăn iădâyăc aădâyăqu năStatorăvàăch iăthanăph iătháoăr iăra.ă

- Đánhăd uăkỦăhiệuăcácăđầuădây c aăđộngăcơ:

Hìnhă2.3:ăSơăđ ăcácăđầuădâyăraăc aăđộngăcơăv nănĕng

Chú thích:

Đầuădâyăs ă1-3, 2- 4ălàăcácăđầuăcuộnăc măc aăStator

Đầuădâyăs ă5- 6ălàăhaiăđầuădâyăn iătớiăch iăthan

Đầuădâyăs 1-2ăđ uăvàoăngu năđiện

Đầuădâyăs 3- 4ăđ uăđ oăchiềuădòngăđiệnăvàoăcuộnădâyăphầnăứng đểăthựcăhiệnăđ oăchiềuăquayăđộngăcơ

Hìnhă2.4:ăăSơăđ ăkiểmătraăcácăcuộnădâyăĐC-VNădùngăcôngătắcăđ oăchiều

B ớcă3: Đ uădâyăm chăđiệnătheoăsơăđ ăn iădây

Hìnhă2.5:ăăSơăđ ăn iădâyăđ oăchiềuăquayăĐC-VNădùngăcôngătắcăđ oăchiều

- Đ uădâyăm chăđiệnătheoăsơăđ ăn iădây

- Đầuădâyăs ă5- 6ălàăhaiăđầuădâyăn iătớiăch iăthanăđ uăvàoăhaiăcựcăgiữaăc aăcôngătĕc

- Đầuădâyăs ă3- 4ăđ uăđ oăchiềuătừătr ngăB,ăđ uăvàoăhaiăcựcătrênăhoặcăd ớiăc aăcông tắcăđ oăchiều

- Đầuădâyăs ă1-2ăđ uăvàoăngu năđiện

B ớcă4: Kiểmătra,ăvậnăhànhăđ oăchiềuăquayăđộngăcơăđiệnăv nănĕng

- N iăngu năđiệnăcungăc păchoăđộngăcơăđiệnăv nănĕng,ăvàoăđầuăn iădâyăs ă1ăvà2

- Đóngă côngă tắcă đ oă chiềuă vềă v ă tríă (c) độngă cơă quayă ng c,ă đóngă côngă tắcă

xu ngăv ătríă(a) độngăcơăquayăthuận

*ăM CăTIÊUăC AăBÀI:ăSau khi học xong bài này học sinh có khả năng

- Kiếnăthức: Biếtăđ cănhững nguyênănhânăgâyăraăh ăh ngăvàăkhắcăph căđ căh ă

h ngăc aăch iăthan.ăăăăăăă

- Kỹănĕngă: Gia công, ch nălựaăvàăthayăthếăđ căch iăthanăđúngăyêuăcầuăđ măb oăbềămặtătiếpăxúcăt tăvớiăc ăgóp.ă

- Tháiăđộ: CóăỦăthứcăt tătrongăh cătập,ătácăphongăcôngănghiệp,ăb oăqu nătrangăthiếtăb ,ăvậtăt ,ăđ măb oăanătoànăchoăng i

Hình 3.4: Nhàăcungăc păhàngăđầuăViệtăNamăvềăch iăthanăcôngănghiệpănhậpăkhẩuăch iăthan, ch iăThanăDononăJ206,ăch iăThanăDononăJ164

Hình 3.5: AP114 - Ch iăthanăCacbonăAPBA-VS 13.200ăVNĐăCh iăthanăcôngănghiệpăCG626

b.ăYêuăc uătrongăquáătrìnhăchọnălựaăvƠăthayăth ăch iăthan

+ăCh iăthanăcũngăđ căsửăd ngătrongăcácăd ngăc ăđiệnăcầmătayănh ămáyăkhoan,ă

c aăgóc,ă máyă mài ă Nhữngăch iăthanănàyă đòiăh iăkhôngăchỉăđộăbềnă màăcònăđòiăh iăkhông làmăh ăc ăgóp,ătỉălệănhiễuăth p,ăch uărung,ăch uăvaăch m,ătrongăvàiătr ngăh păcònădùngăthắngăđiện

Nguyênănhânăh ăh ngătiếpăxúcăcóăr tănhiều,ătaăxétămộtăs ănguyênănhânăchínhăsau:

-ăĔnămònăkimălo i

Trongăthựcătếăchếăt oădùăgiaăcôngăthếănàoăthìăbềămặtătiếpăxúcătiếpăđiểmăvẫnăcònănhữngălỗănh ăliăti.ăTrongăvậnăhànhăhơiăn ớcăvàăcácăch tăcóăho tătínhăhóaăh căcaoăth măvàoăvàăđ ngăl iătrongănhữngălỗănh ăđóăsẽăgâyăraăcácăph năứngăhóaăh căt oăraămộtălớpămàngăm ngăr tăgiòn.ăKhiăvaăch mătrongăquáătrìnhăđóngălớpămàngănàyădễăb ăbongăra.ăDoăđóăbềămặtătiếpăxúcăsẽăb ămònădần,ăhiệnăt ngănàyăg iălàăhiệnăt ngăĕnămònăkimă

lo i

-ăỌxyăhóa

Môiătr ngăxungăquanhălàmăbềămặtătiếpăxúcăb ăoxyăhóaăt oăthànhălớpăoxităm ngătrênăbềămặtătiếpăxúc,ăđiệnătr ăsu tăc aălớpăoxităr tălớnănênălàmătĕngăRtxădẫnăđếnăgâyăphátănóngătiếpăđiểm.ăMứcăđộăgiaătĕngăRtxădoăbềămặtătiếpăxúcăb ăoxyăhóa vẫnăcòn

-ăH ăh ngădoăđiện

Thiếtăbi ̣̣ăđiệnăvậnăhànhălâuăngàyăhoặcăkhôngăđ căb oăqu năt tălòăxoătiếpăđiểmă

b ăhoenărỉăyếuăđiăsẽăkhôngăđ ălựcăépăvàoătiếpăxúcăgiữaăc ăgópăvàăch iăthan Khi cóădòngăđiệnăch yăquaăchỗătiếpăxúcăgiữaăc ăgópăvàăch iăthan.ădễăb ăphátănóngăgâyănóngă

ch y,ăthậmăchíăhànădínhăvàoănhau.ăNếuălựcăépătiếpăxúcăgiữaăc ăgópăvàăch iăthanăquáăyếuăcóăthểăphátăsinhătiaălửaălàmăcháyătiếpăđiểm.ăNgoàiăra,ătiếpăxúcăgiữaăc ăgópăvàăch iăthan b ăbẩn,ărỉăsẽătĕngăđiệnătr ătiếpăxúc,ăgâyăphátănóngădẫnăđếnăhaoămònănhanhătiếp xúc

giữaăc ăgópăvàăch iăthan

2 Tháoăl p,ăthayăth ăch iăthan

* Tháo, lắpăch iăthan độngăcơăđiệnăv nănĕng

Hìnhă3.6:ăTháo,ăthayăthếăch iăthan

- Dùngătu cănơăvítăgiữălòăxoăépăch iăthanăvàătiếnăhành tháo, lắpăch iăthanăvàoăgiáăđỡ,ăchúăỦăch iăthanăph iătiếpăxúcăt tăvớiăc ăgópăvàălựcăépălòăxoăph iăcóăđộăđànăh iăcao

+ăDùngăđ ngăh ăđoăđiệnătr ăđoăthôngăm chăgiữaăch iăthanăvàăc ăgóp.ăSauăđóă

đ uădây ch iăthanăvàoăcácăđầuădâyăc aăStator

- Lắpănắpăb oăvệăch iăthanădùngătu cănơăvítăxítăcácăđaiă căc ăđ nhănắpăb oăvệ

ch iăthan.ă

Hìnhă3.6:ăLắpăthayăthếăhoànăchỉnhăch iăthan

- Kiểmătra và vậnăhànhăđộngăcơăsauăkhiăsửaăchữaăvàăthayăthếăch iăthan

+ăQuanăsátăkiểmătraăcácăm iăn iădâyăph iăđ cătiếpăxúcăt tăchắcăchắn.ăDùngătayăquayănhẹărôătoăkiểmătraăđộătrơn

+ăN iăngu năđiệnăcungăc păchoăđộngăcơăđiệnăv nănĕng,ăquanăsátăquáătrìnhălàmăviệcăc aăđộngăcơ

+ăDùngăđ ngăh ăampeăkìmăđoădòngăđiệnăc aăđộngăcơăkhiăkhôngăt iăvàăcóăt i

3.ăGiaăcôngăch iăthan

*ăCácăbi năphápăkh căpḥcăh ăh̉ngăch iăthan

-ăĐểăb oăvệătiếpăxúcăgiữaăc ăgópăvàăch iăthanăkh iăb ărỉăvàăđểălàmăgi mănh ăđiệnătr ătiếpăxúcăcóăthểăthựcăhiệnăcácăbiệnăphápăsau:

-ăĐ iăvớiănhữngătiếpăxúcăc ăđ nhănênăbôiămộtălớpămỡăch ngărỉăhoặcăquétăsơnă

ch ngăẩm

-ăKhiăthiếtăkếătaănênăch nănhữngăvậtăliệuăcóăđiệnăthếăhóaăh căgi ngănhauăhoặcăgầnăbằngănhauăchoătừngăcặp.ăNênăsửăd ngăcácăvậtăliệuăkhôngăb ăoxyăhóaălàmătiếpăđiểm

-ăM ăđiệnăcácătiếpăđiểm:ăvớiătiếpăđiểmăđ ng,ăđ ngăthauăth ngăđ căm ăthiếc,ă

m ăb c,ăm ăkẽmăcònătiếpăđiểmăthépăth ngăđ căm ăcađini,ăniken,ăkẽm,

-ăThayălòăxoătiếpăđiểm:ănhữngălòăxoăđưărỉ,ăđưăyếuălàmăgi mălựcăépăsẽălàmătĕngăđiệnătr ătiếpăxúc,ăcầnălauăs chămặtătiếpăxúcăgiữaăch iăthanăvàăc ăgópăđiện,ăcóăthểădungă

gi yănhámăm năđểăchàăhoặcăădùngăv iămềmăvàăthayăthếălòăxoănénăkhiălựcănénăcònăquáăyếu

-ăKiểmătraăsửaăchữaăc iătiến:ăc iătiếnăthiếtăb ădậpăh ăquangăđểărútăngắnăth iăgianădậpăh ăquang

*ăKi mătraăgiáăđỡăch iăthanăvƠăch iăthan

Hình 3.7: Kiểmătraăđộămàiămònăc aăch iăthan,ăbằngăth ớcăkẹp +ăDiệnătíchătiếpăxúcă>75%ă

- Kiểmătraătínhăđànăh iăc aălòăxoăch iăthan

+ăDùngălựcăkếăđoătínhăđànăh iăc aălòăxo

+ăYêuăcầuălựcăcĕnătừă(0,79÷2,41)ăkgf

Hìnhă3.8:ăKiểmătraătínhăđànăh iăc aălòăxoăch iăthan

- Kiểmătraăsựăcáchămassăc aăgiáăđỡăch iăthanăd ơng

Hìnhă3.9:ăKiểmătraăsựăcáchămassăc aăgiáăđỡăch iăthan

+ăDùngăbóngăđènăvàădòngăđiệnăxoayăchiềuăđểăkiểmăătra:ămộtăđầuăqueădòăđặtăvàoăgiáăđỡăch iăthanăd ơng,ămộtăđầuăraămass.ăĐènăkhôngăsángălàăt t,ăđènăsángălàăch iăthană

d ơngăb ăch mămass

+ăHoặcăcóăthểădùngăđ ngăh ă(VOM),ăcáchăkiểmătraăcũngănh ătrên

- Kiểmătraăsựătiếpămassăc aăch iăthanăâm:

+ăDùngăbóngăđènăvàădòngăđiệnăxoayăchiềuăđểăkiểmătra:ămộtăđầuăque dòăđặtăvàoăgiáăđỡăch iăthanăâm.ăĐènăsángălàăt t,ăng căl iălàăch iăthanăâmăkhôngătiếpămass + Cóăthểădùngăđ ngăh ă(VOM)ăđểăkiểmătra,ănếuăthôngăm chălàăt t,ăng căl iălàă

ch iăthanăâmăkhôngătiếpămass

Mặtătiếpăxúcăch iăthanăkhôngăđ tăyêuăcầuăthìădùngăgi yănhámăđánhăl i

- Tínhăđànăh iăc aălòăxoăkhôngăđ tăyêuăcầuăthìăthayălòăxoămới

- Giáăđỡăch iăthanăd ơngăb ăch mămassăthìădùngăxĕngărửaăs chăhoặcăthayăt mămicaăcáchăđiệnămới

- Giáăđỡăch iăthanăâmăkhôngătiếpămassăthìădùngăxĕngărửaăs chăhoặcăhànăl i

- Phầnăứng:ăkiểmătraăsựăc ăsátăhoặcăkéoălêăphầnăứngălênăcácămáăcực,ăđộămòn vàăđộănhámă ăcácă ăđỡătr căphầnăứng.ăNếuăphầnăứngăb ăx ớcădoăc ăsátăvớiăcácămáăcựcăthìădùngăgi yănhámăđánhăl i;ă ăđỡătr căphầnăứngăb ămònăhoặcătr căphầnăứngăb ăcong,cóăthểătiệnăl iăhoặcăthay mới

- Dùngăth ớcăcặpăđoă ăhaiăv ătríătrênăcùngămộtăđ ngăsinh

BÀI 04 :ăKI MăTRAăCU NăDỂYăPH Nă NGăB NG RÔ – NHA NGOÀI

*ăM CăTIÊUăC AăBÀI:ăSau khi học xong bài này học sinh có khả năng

- Kiếnăthức: Trìnhăbàyăđ căph nha ngoài

- Kỹănĕngă: Kiểmătraăđánhăgiáăđúngătìnhătr ngăcuộnădâyăphầnăứngăbằngărô-nha ngoài,ătheoăđúngătrìnhătựăvàăyêuăcầuăkỹăthuật

- Tháiăđộ: CóăỦăthứcăt tătrongăh cătập,ătácăphongăcôngănghiệp,ăb oăqu nătrangăthiếtăb ,ăvậtăt ,ăđ măb oăanătoànăchoăng i

1.ăPh ngăphápăki mătraăcu nădơyăb ngărô-nha ngoài

a Sửăd ngăbànărô-nha ngoài vàăláăthépăm ng:

- Đểăkiểmătra ngắnăm chăc aăcácăb iădâyăphầnăứngăđộngăcơăđiệnăv nănĕng,ădùngă

ph ơngăphápănàyăkiểmătraăkháăchínhăxác:

Hìnhă4.1:ăHìnhădángăbênăngoàiăc aărôănha

b Sửăd ngăbànăRôă– Nha ngoàiăvàăđ ngăh ăampeăkếă

- Kiểmătraăngắnăm ch,ăthôngăm chăc aăcuộnădâyăphầnăứng:

Hìnhă4.2:ăKiểmătraăthôngăm chăcuộnădâyăphầnăứngădùngăărôănhaăngoài

Láăthépăm ng

2.ăThựcăhi năki mătraăcu nădơyăph nă ngăb ngărô-nha ngoài

a.ăSửăd ngăbànărô-nhaăngoàiăvàăláăthépăm ng kiểmătra: (Trình tự thực hiện kiểm tra và

thao động tác như sau )

+ăYêuăcầuăkỹăthuậtă:

•ăNếuăđ ngăh ă(mA)ăbáoăgiáătr ăkhácănhauăvàăcóăgiáătr ălớnă ămộtăvàiăb iădâyăthìă

b iădâyăđóăđưăb ăngắnăm chămộtăs ăvòngădâyătrongăb i

•ăNếuăđ ngăh ă(mA)ăbáoăgiáătr ănh ănhauăvàăkhácă0ălàăt t

•ăNếuăđ ngăh ă(mA)ăbáoăgiáătr ă0ălàădoăgiáătr ăgiứaăhaiălamăđ ngăb ăh ăm ch

- Kiểmătraăcácăcuộnădâyăphầnăứngăb ăđứt,ăhoặcălớpăcáchăđiệnăb ăcháyăvàăcácăn iăkếtăkhôngăđ căhànăchắcăchắn.ă ănhiềuăphầnăứng,ăcácăcuộnădâyăđ căhànăvớiăcácăthanh

c aăbộăđ oăm ch,ăcácăn iăkếtănàyăkhôngăthểăsửaăchữaăbằngăcáchăhànăl i,ăchỉăcóăthểăthayăphầnăứngămới

+ăKiểmătraăsựăngắnăm chăvàăch mămassăc aăphầnăứng,ănếuăphầnăứngăb ăngắnăm chăhayăch mămassăthìătaăthayăphầnăứngămớiăăt ơngăđ ơngăhoặcăqu năl i

c Ki mătra cu nădơy stator:

- Kiểmătraăsựăch mămassăcuộnădâyăstator:

+ăDùngăbóngăđènăvàădòngăđiệnăxoayăchiềuăđểăkiểmătra:ămộtăqueăđầuădòăch măvàoăv ămáyăkh iăđộng,ăqueăcònăl iăch măvàoăcuộnădâyăstatoră(nếuăcóăcuộnăđ uăsongăsongăthìăph iătáchămassăđầuăcuộn dây)

+ăYêuăcầuăđènăkhôngăsángălàăt t

Hìnhă4.5:ăKiểmătraăsựăch mămassăcuộnădâyăstatorădùngăbóngăđèn

- Kiểmătraăsựăthôngăm chăc aăcuộnădâyăstator:

+ăDùngăbóngăđènăvàădòngăđiệnăxoayăchiềuăđểăkiểmătra:ămộtăđầuăqueădòăđặtăvàoăđầuăchungăc aăcuộnădâyăstator,ăqueăcònăl iăđặtăvàoăđầuăcònăl iăc aăcuộnădâyăstator

+ăĐènăkhôngăsángălàăt t

- Kiểmătraăsựăch măchậpăc aăcuộnădâyăstator:

Hình 4.6:

Kiểmătraăsựă

thôngăm chăc aăcuộnădâyăstatorădùngăbóngăđèn

- Phầnăứng:ăDùngăđ ngăh ăđoăgiáătr ăđiệnătr c aăhaiăđầuăb iădâyărotor

Hìnhă4.7:ăKiểmătra giáătr ăđiệnătr ăcácăb iădâyăr iăsoăsánh

+ăDùngăđ ngăh ăVOM, đặtăthangăđoăđiệnătr ,ăđoă ăhaiăđầuăb i dây,ăl yăgiáătr ăđiệnătr ăsoăsánhăvớiăyêuăcầuăkỹăthuật.ăNếuăgiáătr ăđiệnătr ănh ăhơnăgiáătr ăquyăđ nhăthìăcuộnădâyăb ăch măchập

- Phầnăc mă:ăDùngăđ ngăh ăđoăđiện,ătiếnăhànhănhữngăphépăkiểmătraăsauăđây +ăThôngăm chăgiữaăcácădâyădẫnăch iăthană(nhómăA)ăvàădâyădẫn

Hình 4.8: 1 Dây chổi than (nhómA); 2 Dây dẫn; 3 Rotor; 4 Cuộn cảm; 5 Thông

mạch; 6 Dây chổi than(nhóm B); 7 Phần cảm (khung từ)

Dâyădẫnăch iăthanăbaoăg mă2ănhóm;ămộtăđ căn iăvớiădâyădẫnă(nhómăA)ăvàă

+ăKiểmătraăthôngăm chăgiữaădâyăch iăthanăvàădâyădẫnăsẽăgiúpăxácăđ nhăxemăcóă

h ăm chătrongăcuộnăc măhayăkhông

+ăKiểmătraăcáchăđiệnăgiữaădâyăch iăthanăvàăphầnăc măsẽăgiúpăxácăđ nhăxem có ngắnăm chăx yăraătrongăcuộnăc măhayăkhông

- Nếuănhữngăh ăh ngănhẹăcóăthểăsửaăchữaăvàăh ăh ngănặngăthìăthayăthếăphầnă

c mămới

- Kiểmătraăkhớpătruyềnăđộngă:ăxemăxétăvếtăămònătrênăcácărĕngăc aăbộălyăh pămộtăchiều.ăThayăbộălyăh pămộtăchiềuăhoặcăvànhărĕngăb ăsứtămẻ,ăr nănứtă,ăhoặcăcácărĕngăquáămònăhoặcăcóăd uăhiệuăc aăsựăĕnăkhớpăkhôngăhoànătoàn.ăCácărĕngătrênăbánhărĕngăcuĕăbộălyăh pămộtăchiềuăph iăĕnăkhớpăvớiăvànhărĕnghơnămộtănửaăchiềuăcaoărĕngătrênăvànhărĕng

- Kiểmătraăsựăkhoáăchặtăbộălyă h pă mộtăchiều,ăbánhărĕngăph iăquayă theoă mộtăchiềuătựădoăvàăkhôngăquayătheoăchiềuăng căl i

Bài 05: S AăCH AăVẨNHăCH NHăL U

Mục tiêu của bài: H căxongăbàiănàyăh căsinhăcóăkh ănĕng

- Kiếnăthức: Trìnhăbàyăđ căcácănguyênănhân h ăh ng vàăph ơngăphápăsửaăchữaăvànhăchỉnhăl uăc aăđộngăcơăđiệnăv nănĕng

- Kỹănĕng: Sửaăchữaăđ căvànhăchỉnhăl uătheoăđúngătrìnhătự,ăđ tăđ căcácăyêuăcầuăkỹăthuậtătrongăquáătrìnhăvậnăhành

- Tháiăđộ: CóăỦăthứcăt tătrongăh cătập,ătácăphongăcôngănghiệp,ăb oăqu nătrang thiếtăb ,ăvậtăt ,ăđ măb oăanătoànăchoăng i

1.ăăNguyênănhơnăgơyăh ăh̉ngăvƠnhăch nhăl u:

- Khiăcóădòngăđiệnăch yăquaăchỗătiếpăxúcăgiữaăc ăgópăvàăch iăthan.ădễăb ăphátănóngăgâyănóngăch y,ăthậmăchíăhànădínhăvàoănhau.ă

- Nếuălựcăépătiếpăxúcăgiữaăc ăgópăvàăch iăthanăquáăyếuăcóăthểăphátăsinhătiaălửaălàmăcháyătiếpăxúc.ăăNgoàiăra,ătiếpăxúcăgiữaăc ăgópăvàăch iăthanăb ăbẩn,ărỉăsẽătĕngăđiệnă

tr ătiếpăxúc,ăgâyăphátănóngădẫnăđếnăhaoămònănhanhătiếpăxúcăgiữaăc ăgópăvàăch i than

- C ăgópăvàăch iăthanăch ăyếuălàăđ măb oăchoăchúngătiếpăxúcăvớiănhauăđ căkínăkhít,ătrơnănhẹăvàăs chăsẽăvìăvậyăcầnăkiểmătraăbềămặtăc aăchúngăxemăcóăb ăcháyăxémăkhông,ăvànhătr tăcóăb ăméoăhoặcăb ămàiăvẹtăkhôngăbằngăphẳngăngoàiăraăcònăph iăkiểmătra cáchăđiệnăgiữaăvòngătrựơtăvàăthânăroto.ăVànhătrongăc aăch iăthanăkhôngăb ărỗăkhôngă

b ăcháy,ăch iăthanădiăđộngălênăxu ngăph iădễădàngăápălựcăc aălòăxoăph iăvừaăđ ă.ăDâyă

đ ngămềmătrênăch iătranăph iăcòngănguyênăvẹnăliênăkếtăt t

2.ăPh ngăphápăs aăch aăvƠnh ch nhăl u:

a Kiểmătraăbằngăquanăsát: Kiểmătraăc ăgópăxemăcóăb ăbẩnăhayăcháyăkhông

- C ăgópătiếpăxúcăvớiăch iăthanătrongăkhiămáyăphátăho tăđộngărotoăquayăvàăphátăraădòngăđiên,ătiaălữaăđiện

- Tiaălửaăđiệnăgâyăraăb iădòngăđiệnăsẽălàmăbẩnăvàăcháy

- Bẩnăvàăcháyăsẽă nhăh ngăđếnădòngăđiệnăvàălàmăgi măchứcănĕngăc aămáyăphát

b Làmăs ch: Dùngăgiẻăvàăch i,ălàmăs chăc ăgópăvàărôto.ăNếuămứcăđộăbẩnăvàăcháyă

t ơngăđ iănhiều,ăhưyăthayăthếăc mărôto

c ăKiểmătraăcáchăđiệnăgiữuăc ăgópăvàărotor,ăkiểmătraăđộăcôn,ăvênhăđ oătr c

- Dùngăđ ngăh ăđoăđiệnătr ,ăkiểmătraăthôngăm chăgiữaăcácăc ăgóp

- Rôtoălàămộtănamăchâmăđiệnăquayăvàăcóămộtăcuộnădâyăbênătrong.ăC ăhaiăđầuă

c aăcuộnădâyăđ căn iăvớiăc ăgóp

- Kiểmătraăthôngăm chăgiữaăc ăgópăcóăthểăsửăd ngăđểăphátăhiệnăm ăm chăbênătrongăcuộnădây

- Nếuănhậnăth yăcóăv năđềătrongăkhiăkiểmătraăcáchăđiệnăvàăhayăthôngăm ch,ăhưyăthay rôto

- Dùngăth ớcăkẹpăkiểmătraăđộăcôn,ăđộăméoăc aăc ăgóp

3.ăS aăch aăvƠnhăch nhăl u:

* Các thao tác thực hiện kiểm tra sửa chữa vành chỉnh lưu:

a Kiểm tra cách điện giữa cổ góp và rôto:

Hình 5.1: Kiểmătraăcáchăđiệnăgiữaăc ăgópăvàărôto:

- Dùng mắtăquanăsátăsựăcháyăr ăc aăc ăgóp

- Kiểmătraăđộăcôn,ăđộăméoăc aăc ăgóp

•ăKiểmătraăđộăcônă:

Hìnhă5.2:ăKiểmătraăđộăcônăc aăc ăgópădùngăth ớcăkẹp (panme)

- Đoăc ăgóp dùngăth ớcăkẹp,ăđoăđ ngăkínhăngoàiăc aăc ăgóp.Nếuăkếtăqu ăđoă

v tăquáăgiớiăh nămònătiêuăchuẩn,ăhayăthayărôto.ăC ăgópătiếpăxúcăvớiăch iăthanătrongăkhiăquayăvàăt oăraădòngăđiện.ăVìăvậy,ăkhiăđ ngăkíngăngoàiăc aăc ăgópăth păhơnăsoăvớiăgiáătr ătiêuăchuẩn,ătiếpăxúcăgiữaăc ăgópăvàăch iăthanăsẽăkhôngăđ ,ănóăcóăthểălàmă nhă

h ngăđếnăviệcătuầnăhoànădòngăđiện.ăKếtăqu ălà,ănóăcóăthểălàmăgi măkh ănĕngtiếpăđiệnăgiữaăc ăgópăvàăch iăthan,ălàmăphátăsinhătiaălữaăđiệnălớnădẫnăđếnăh ăh ngăđộngăcơ

- Kiểmătraăđộăđ oăc aăc ăgóp:

Hình 5.3: Kiểmătraăđộăđ oăc aăc ăgópădùngăđ ngăh ăsoălệchăđoăngoài

+ăGáărotorălênămáyătiệnăhoặcăkh iăVăr iădùngăđ ngăh ăso lệch đoăngoàiăđểăkiểmătra.ăYêuăcầuăkỹăthuật:ăđộăđ oăchoăphépăph iă<ă0,05mm thìărôăho tăđộngăbìnhăth ng

Cònănếuălớnăhơnă>ă0.05mmăthìăph iăthayămớiăhoặcăcânăchỉnhănắnăl iătr cărôăto

- C ăgópăb ăcháyăr ăítăcóăthểădùngăgi yănhámăđánhăl i,ănếuănhiềuăquáăthìătiệnăl i

- Độăcôn,ăđộăméoăv tăquáăgiáătriăquyăđ nhăthìăph iădùngămáyătiệnăl i

- Chiềuăcaoăt mămicaănh ăhơnăquyăđ nhăgiữaăcácăphiếnăgópăthìădùngăl ỡiăc aătheoărưnhăt mămica

- Chiềuăcaoăch iăthanămònăquáăquyăđ nhăthìăthayăch iăthanămới

- Mặtătiếpăxúcăch iăthanăkhôngăđ tăyêuăcầuăthìădùngăgi yănhámăđánhăl i

- Tínhăđànăh iăc aălòăxoăkhôngăđ tăyêuăcầuăthìăthayălòăxoămới

- Giáăđỡăch iăthanăd ơngăb ăch mămassăthìădùngăxĕngărửaăs chăhoặcăthayăt mămica cáchăđiệnămới

- Giáăđỡăch iăthanăâmăkhôngătiếpămassăthìădùngăxĕngărửaăs chăhoặcăhànăl i

- Phầnăứng:ăkiểmătraăsựăc ăsátăhoặcăkéoălêăphầnăứngălênăcácămáăcực,ăđộămònăvàăđộănhámă ăcácă ăđỡătr căphầnăứng.ăNếuăphầnăứngăb ăx ớcădoăc ăsátăvớiăcácămáăcựcăthìădùng gi yănhámăđánhăl i;ă ăđỡătr căphầnăứngăb ămònăhoặcătr căphầnăứngăb ăcong,ăcóăthểătiệnăl iăhoặcăthayămới

+ăKiểmătraăcácăcuộnădâyăphầnăứngăb ăđứt,ăhoặcălớpăcáchăđiệnăb ăcháyăvàăcácăn iăkếtă khôngă đ că hànă chắcă chắn.ă ă nhiềuă phầnă ứng,ă cácă cuộnă dâyă đ că hànă với các thanhăc aăbộăđ oăm ch,ăcácăn iăkếtănàyăkhôngăthểăsửaăchữaăbằngăcáchăhànăl i,ăchỉăcóăthểăthayăphầnăứngămới

+ăKiểmătraăsựăngắnăm chăvàăch mămassăc aăphầnăứngăbằngăđ ngăh ăVOM,ănếuăphầnăứngăb ăngắnăm chăhayăch mămassăthìătaăthayăphầnăứngămớiăăt ơngăđ ơng

BƠiă06:ăQU NăB ăDỂYăSTATOăĐ NGăC ăĐI NăV NăNĔNG

Mục tiêu của bài: H căxongăbàiănàyăh căsinhăcóăkh ănĕng

- Kiếnăthức: Biếtăđ căph ơngăphápăvẽăăsơăs ătrưiădâyăqu năstatoă(phầnăc m)ăđộngăcơăđiệnăv nănĕng,ă1,ă2,ă3ăc păt căđộ

- Kỹănĕng: Qu năđ căbộădâyăstatoăđộngăcơăđiệnăv nănĕng 1,ă2ă3ăc păt căđộ theoăđúngătrìnhătự,ăđúngăcácăyêuăcầuăkỹăthuật

- Tháiăđộ:ăCóăỦăthứcăt tătrongăh cătập,ătácăphongăcôngănghiệp,ăb oăqu nătrangăthiếtăb ,ăvậtăt ,ăđ măb oăanătoànăchoăng i

1 ăPh ngăphápăv ăs ăđ ătr i stator đ ngăc ăđi năv nănĕng :

a Đ iăvớiăđộngăcơ điện v nănĕngăstato:

- Th ngăđ căchếăt oălo iăhaiăcực 2p =2,ăhoặcăb năcực 2p =4.ăTrongăđóăcóăthểăđiềuăchỉnhăt căđộăhoặcăkhôngăđiềuăchỉnhăt căđộ.ăViệcăđiềuăchỉnhăt căđộăc aăđộngăcơăđiệnăv nănĕngădựaătrênănguyênătắcăgi măđiệnăápăđ aăvàoăđộngăcơăbằngăcuộnăkháng,ă

th ngăđ căqu năchungăvớiăcuộnădâyăcựcătừ trênărưnhăcựcătừ

Hìnhă6.1:ăC uăt o statoăđộngăcơăđiệnăv nănĕngă2pă=ă2

Hìnhă6.2:ăC uăt o statoăđộngăcơăđiệnăv nănĕngă2pă=ă4

b Vẽăsơăđ ătr iăstatorăđộngăcơăđiệnăv nănĕng khiăkhôngăđiềuăchỉnhăt căđộ

S

N

rưnhăcựcătừ

* Sơăđ ănguyênălỦ vàăsơăđ ătr iăstator độngăcơăv năđiệnănĕngă(2pă=ă2),ăkhôngăđiềuăchỉnhăt căđộ

A X

Hìnhă6.4:ăSơăđ ătr iăăstator 2p=2 khôngăđiềuăchỉnhăt căđộ

Hình 6.3: Sơăđ ănguyênălỦăđộngăcơăđiệnăv nănĕng

A X

Hìnhă6.5:ăSơăđ ătr i dâyăqu năstatoă2p=4ăkhôngăđiềuăchỉnhăt căđộ

c Vẽăsơăđ ătr iăstatorăđộngăcơăđiệnăv nănĕngăcó điềuăchỉnhăt căđộ

* Sơăđ ănguyênălỦ.ă

* Sơăđ ătr iăstatorăđộngăcơăđiệnăv nănĕngă

Cuộnăt căđộ p.ứng

Hìnhă6.7:ăSơăđ ătr iăstatorăđộngăcơăđiệnăv nănĕngă2pă=ă2ăcóăđiềuăchỉnhăt căđộ 2.ăPh ngăphápăqu nădơyăstatorăđ ngăc ăđi năv nănĕng:

- Mỗiălo iăđộngăcơăđềuăcóăkíchăth ớcăb iădâyăkhácănhauănênăkhôngăthểădùngăchung mộtălo iăkhuônăđểăqu năchoăt tăc ăcácăđộngăcơăđ cămà ph iălàmăkhuônăriêngăchoătừngălo i.ăVìăđộngăcơăđiệnăv nănĕngăcácăb iădâyă ăstatorăcó độărộngăcựcătừăbằngănhauănênătaăthựcăhiệnăqu năđ ngăkhuôn,ăvậyăchỉălàmămộtălo iăkhuônăqu n

- Cách làm khuôn dùngămộtăđo nădâyăđ ngămềmău năl iăvàăđặtăvàoăhaiărưnhăc aăcựcătừănh ăhìnhăvẽ.ăSauăđóăl yătayăbẽ haiăđầuădâyăđo năvòngătrònăxu ngăhaiăđầuădâyăcònăl iăqu năl iătaăđ cămộtăvòngădâyămẫu

- Qu năcuộnădâyămẫuăđặtăvòngădâyămẫuăvàoăkhuônăqu năvàăđiềuăchỉnhăkhuônă

qu năchoăvừaăvớiăvòngădâyămẫuăsauăđóăc ăđ nhăkhuônăqu năvàătiếnăhànhăqu năb iădâyămẫuătheoăs ăvòngăđưătínhătoánăchúăỦătrongăquáătrìnhăqu năcácăvòngădâyăph iăsongăsongăvớiănhauăđểăthuậnătiệnăchoăviệcăvàoădây.ă

3 Qu nădơyăstatoăđ ngăc ăđi năv nănĕng.ă

Hình 6.8b: Chuăviăkhuônăqu năvòngădâyămẫuHình 6.8a: Cựcătừ

A X

Hìnhă6.8:ăSơăđ ătr iăăstator 2p=2 khôngăđiềuăchỉnhăt căđộ

B ớcă2: L yăraăb iădâyăc aănhómăb iădâyăsắpălắpăvàoărưnhăcựcătừăr iătháoăb ădâyăcộtăph ăcộtăb iădây

B ớcă3: Vu tăthẳngăhaiăc nhătácăd ngăc aăb iădâyăr iătr iăsongăsongăcácăc nhătácăd ngăc a b iădâyăsắpălắp

B ớcă4: Bópăcongăphầnăhaiăđầuăb iădâyăr iăl ngădâyăvàoărưnhăcựcătừ,ăđầuăn iăchừaăsẵnăvềămộtăphíaăđểăsauăcùngăn iădâyădễădàng Nh ăhìnhăvẽ

B ớcă6: Giữăcácăc nhătácăd ngăthẳngăvàăsóngăbằngăcácăngónătay, bàn tay trái sát mộtăđầuăkheărưnh cựcătừ, đầuăkheărưnhăcựcătừăcongăl iălàmăt ơngătự (chúăỦăkhôngăđèănălàmăcong,ăg păkhúcăc nhăb iădây) Quanăsátătìnhătr ngăb iădây đưăđ căđặtăg nătrongălớpăcáchăđiệnăkheărưnhăcựcătừ

B ớcă7:ăVu tăl iăhaiăđầuădâyăc aăb iădâyăvàăc nhătácăd ngăcònăl iăr iăđ aăc nhătácăd ngăcònăl iăvàoăđúngăv ătríăkheărưnhăcựcătừătheoăsơăđ

B ớcă8:ăSửaăl iăcácănhómăb iădâyăchoăg năvàăthẩmămỹ,ăchúăỦăkhôngăđểăphầnăđầuăcácănhómăb iădâyăc năđ ngălắpăvàoăc aărotorăvàăkhôngăch mănắpăhayăthânăđộngăcơ.ăN iădâyăraăchoăcácănhómătheoăsơăđ ,ăr iăđaiăg năcácăđầuădâyăbằngădâyăcotton

B ớcă9: Đ uădâyăstatorăđộngăcơăđiệnăv nănĕng:

- Quanăsátăsựăphùăh păcácăs ăđánhăd uă ăđầuădâyăraăsoăvớiăsơăđ ătr i,ăsơăđ ăđ uădây Đặtăthang đoăVOMăvềăv ătríăRx1ăr iăchỉnhăkimăchỉăth ăvềă0.ăĐặtă2ăqueăđoăVOMăvàoătừngăcặpăđầuăcuộnădâyăqu năđểăkiểmătraăsựăliềnăm ch.ăNếuăgiáătr ăRăvàoăkho ngăvài  đếnăvàiăch că làăcuộnădâyăliềnăm ch ớmăthửăcácăđầuădâyăn iătheoăsơăđ ăđ uădâyăđểăđ nhăcácăv ătrí n iădâyăvớiădâyădẫnăraăchoăphùăh p

- Cắtăcácăđầuădâyăraăc aămỗiăb iădâyăqu năchỉăđểăchừaăcácăđo năn iăphùăh păbằngăkìmăcắtădây.ăX ăcácă ngăgenăvàoăcácădâyăcầnăn i.ăC oălớpăêămayăcáchăđiệnăbằngădaoăconăvàăgi yănhámă ăcácăv ătríăđầuăn i,ăr iăn iădâyătheoăsơăđ ăn iădây.Hànăchìăcácăđầuăn i

- B căcácăm iăn iăbằngă ngăgenăvàăbĕngăkeoăcáchăđiện.ăXếpăg năcácăđầuădâyă

n iăchoăthẩmămỹăr iăđaiăg n,ăchắcăchắnăbằngăs iăcotton

điệnăgiữaăcácăcuộn Chú ý : là cả hai trường hợp R cách điện  M 1 

3.2.ăDơyăqu nă2,ă3ăc păt căđ

* Trìnhătựăl ngădâyăvàoărưnhăstatorăđộngăcơăđiệnăv nănĕng

B ớcă1: Xemăl iăsơăđ ăkhaiătriểnăădâyăqu năc aăđộngăcơăsắpălắpădây.ăĐếmăl iăs ăvòng dâyăvàănhómăb iădâyătheoăsơăđ

B ớcă2: L yăraăb iădâyăc aănhómăb iădâyăsắpălắpăvàoărưnhăcựcătừăr iătháoăb ă

dâyăcộtăph ăcộtăb iădây

B ớcă3:ăVu tăthẳngăhaiăc nhătácăd ngăc aăb iădâyăr iătr iăsongăsongăcácăc nhă

tácăd ngăc aăb iădâyăsắpălắp

B ớcă4:ăBópăcongăphầnăhaiăđầuăb iădâyăr iăl ngădâyăvàoărưnhăcựcătừ,ăđầuăn iă

chừaăsẵnăvềămộtăphíaăđểăsauăcùngăn iădâyădễădàng.ăNh ăhìnhăvẽ

B ớcă6:ăGiữăcácăc nhătácăd ngăthẳngăvàăsóngăbằngăcácăngónătay,ăbànătayătráiăsátă

mộtăđầuăkheărưnhăcực từ,ăđầuăkheărưnhăcựcătừăcongăl iălàmăt ơngătựă(chúăỦăkhôngăđèă

nălàmăcong,ăg păkhúcăc nhăb iădây).ăQuanăsátătìnhătr ngăb iădâyăđưăđ căđặtăg nă

trongălớpăcáchăđiệnăkheărưnhăcựcătừ

B ớcă7:ăVu tăl iăhaiăđầuădâyăc aăb iădâyăvàăc nhătácăd ngăcònăl iăr iăđ aăc nhă

tácăd ngăcònăl iăvàoăđúngăv ătríăkheărưnhăcựcătừătheoăsơăđ

B ớcă8:ăSửaăl iăcácănhómăb iădâyăchoăg năvàăthẩmămỹ,ăchúăỦăkhôngăđểăphầnă

đầuăcácănhómăb iădâyăc năđ ngălắpăvàoăc aărotorăvàăkhôngăch mănắpăhayăthânăđộngă

cơ.ăN iădâyăraăchoăcácănhómătheoăsơăđ ,ăr iăđaiăg năcácăđầuădâyăbằngădâyăcotton

B ớcă9: Đ uădâyăstatorăđộngăcơăđiệnăv nănĕng:

- Quanăsátăsựăphùăh păcácăs ăđánhăd uă ăđầuădâyăraăsoăvớiăsơăđ ătr i,ăsơăđ ăđ uă

dây.ăĐặtăthangăđoăVOMăvềăv ătríăRx1ăr iăchỉnhăkimăchỉăth ăvềă0.ăĐặtă2ăqueăđoăVOMă

vào từngăcặpăđầuăcuộnădâyăqu năđểăkiểmătraăsựăliềnăm ch.ăNếuăgiáătr ăRăvàoăkho ngăvài  đếnăvàiăch că làăcuộnădâyăliềnăm ch.ă ớmăthửăcácăđầuădâyăn iătheoăsơăđ ăđ uădâyăđểăđ nhăcácăv ătríăn iădâyăvớiădâyădẫnăraăchoăphùăh p

- Cắtăcácăđầuădâyăraăc aămỗiăb iădâyăqu năchỉăđểăchừaăcácăđo năn iăphùăh păbằngăkìmăcắtădây.ăX ăcácă ngăgenăvàoăcácădâyăcầnăn i.ăC oălớpăêămayăcáchăđiệnăbằngădaoăconăvàăgi yănhámă ăcácăv ătríăđầuăn i,ăr iăn iădâyătheoăsơăđ ăn iădây.Hànăchìăcácăđầuăn i

- B căcácăm iăn iăbằngă ngăgenăvàăbĕngăkeoăcáchăđiện.ăXếpăg năcácăđầuădâyă

n iăchoăthẩmămỹăr iăđaiăg n,ăchắcăchắnăbằngăs iăcotton

Bài 07 :ăQU NăB ăDỂYăRÔăTOăĐ NG C ăĐIểNăV NăNĔNG

M CăTIÊUăBÀIăH Că:H căxongăbàiănàyăh căsinhăcóăkh ănĕng

- Kiếnăthức: Biếtăđ cămộtăs ăkháiăniệmăcơăb n,ăphânălo iătínhătoánăvẽăsơăđ ătr iădâyăqu nărôtoăđộngăcơăđiệnăv nănĕngătheoăph ơngăphápăqu năxếpătiến,ăxếpălùi,ăqu năsóng,ăqu nătừngăcặpăb iăsongăsong,ăqu nătheoăhìnhăchữăV

- Kỹănĕng: Thựcăhiệnăqu năhoànăchỉnhădâyăqu nărotoăc aăđộngăcơăv nănĕngăđ tăyêuăcầuăkỹăthuậtăđộngăcơăvậnăhànhăt t

- Tháiăđộ: Rènăluyệnătínhăkiênătrì,ăsángăt oăsayămêăh cătập,ăthựcăhiệnăt tătácăphong công nghiệp.ă

1 ăV ăs ăđ ătr iădơyăqu nărôătoăđ ngăc ăđi năv nănĕng:

- B ớcăphiếnăgóp:ălàăkho ngăcáchăgiữaăhaiăphiếnăgópămangăđầuăđầuăvà đầuăcu iă

c aăb iădâyăqu n

b.ăPhânălo iădâyăqu nărôătoăđôngăcơăv nănĕng:

Taăcóănhiềuătiêuăchuẩnăphânălo iăchoădâyăqu nărôto đôngăcơ v nănĕng:ă

- Nếuădựaăvàoăv ătríăc aă2ăb iădâyăb ătríăliênătiếpănhau,ăvềăđầuădâyăra,ătaăcóădâyă

qu nătheoăd ngăxếpăhayăsóng.ă

- Nếuătheoăcáchăxếpăcácăđầuăraădâyăchoăcácăb iădâyăkếătiếpănhauătrongămỗiălo i,ătaăcóădâyăqu năxếpătiếnăhayălùiăhoặcădâyăqu năsóngătiếnăhayălùi Trongădâyăqu năsóngăhayăxếpănếuărưnhăthựcăchỉăchứaămộtărưnhăphầnătử,ădâyăqu nălàăd ngăđơnăgi nă(ăKă=ăZă).ă

Ng căl i,ănếuărưnhăthựcăchứaănhiềuăhơnărưnhăphầnătử,ădâyăqu năthuộcăd ngăphứcăt pă(ăKă=ăm.Z,ămă=ă2,ă3,ă4ă…).ă

- Nếuăcĕnăcứătheoăcáchăđ aăđầuădâyălênăphiếnăgóp,ădâyăqu năcóăthểăthuộcămộtătrongăcácăd ngăsau:

+ăĐầuădâyăđ uăthẳngălênăphiếnăgóp

+ăĐầuădâyăđáălệchătrái

+ăĐầuădâyăđáălệchăph i

Rưnhăthựcăchứaămộtărưnhăphầnătử Rưnhăthựcăchứaă2ăhayă3ărưnhăphầnătử

+ăĐầuădâyăđáălệchăvàoăgiữaăb iădây(ătr ngăh păđặcăbiệtăc aăđáălệchăph i) c.ăVẽăsơăđ ătr iădâyăqu nărôătoătheoăph ơngăphápăqu năxếpăđơnăgi n

- y1 : làăkho ngăcáchăgiữaăhaiăc nhătácăd ngăb iădây

- y2: làăkho ngăcáchăgiữaăc nhăchứaăđầuăraăc aăb iătr ớcăđếnăc nhăchứaăđầuăvàoăc aăb iăkếătiếp

- y: làăkho ngăcáchăgiữaăhaiăc nhătácăd ngă(cùngăchứaăđầuăvào,ăhoặcăcùngăchứaăđầuăraă)ăc aă2ăb iădâyăkếătiếp

- yc :ăb ớcăphiếnăgóp

- Ze:ăt ngăs ărưnhăphầnătửătrênărôto

- b:ăhệăs ăđiềuăchỉnhăđểăy1 cóăgiáătr ănguyên

Khi tính y1,ăđơnăv ăc aăy1 tínhătheoărưnhăphầnătử.ăChỉăkhiămZă=ăKăvàămă=ă1,ătaăcóăđơnă

v ăy1 bằngărưnhăthực

Ta có:

b p

Z

K m

y cmax  Trongăđó,ătaădùngăd uă(ă+ă)ăthìăđ tăđ cădâyăqu năxếpătiến,ădùngăd uă(ă- )ăthìăđ tă

đ cădâyăqu năxếpălùi

- S ăm chănhánhăsongăsongătrongărôto:ăaă=ă2p.ă|ăyc |

*ăTrìnhătựăvẽăsơăđ ătr iădâyăqu nărôătoăđộngăcơăv nănĕng

B ớcă1: Xácăđ nhăcácăs ăliệuăcầnăthiết:

S ărưnhăZăc aărôtoăvàăs ăcựcă2p,ăkiểuăqu nădây

B ớcă4:: Lậpăb ngăxácăđ nhăcáchăb ătríăcácăb iădâyătrênărôto

- Ph ơngăphápăxácăđ nhănh ăsau:

- Đánhăs ăthứătựăchoăcácărưnhăkểăc ărưnhăphầnătử

- Cĕnăcứătheoăcácăgiáătr ăy1 và y2 (đơnăv ătínhătheoărưnhăphầnătửă)ăđểălậpăb ngăb ătríătheoăhìnhăthứcăsauăđây

S ăthứătựărưnhăchứaăc nhătácăd ngătrênă:ăăăăăă[ăăăă]ăăăăăăăăăăăăăă[ăăăă]

*ăNếuăs ăthứătựălàă0ăhayăs ăâm:

S ăthứătựăt ơngăđ ơngă=ăs ăhiệnăcóă+ăZe

*ăNếuăs ăthứătựălàăd ơngăvàălớnăhơnăZe:

S ăthứătựăt ơngăđ ơngă=ăs ăhiệnăcóă- Ze

Nếuăch năd uă(ă+ă),ătínhăy1 làăb ớcădài,ăítăgặpătrongăthựcătếăvìăhaoăt năvậtăliệuăvàăkhóăthiăcôngătrongăqu nădây

Nếuăch năbă=ă0,ăy1 làăb ớcăđ

Nếuăch năd uă(ă- ), tính y1 làăb ớcăngắnă(ăth ngăsửăd ngă).ăThôngăth ngăch nă

ch n sao cho y1 cóăb ớcăngắnăvàăngắnăhơnăb ớcăcựcătừămộtărưnhăthực

C ăthể,ătr ngăh pănàyătaăch năy1 = 6 – b và b = 1, y1 =ă5ărưnhăthực

Ta có m = 1, nên yc =  1ălàăt iăđa,ăb ătríădâyăqu năxếpătiếnăthìăyc = 1

Taăđ căb ớcăt ngăh păyă=ăyc =ă1,ăb ớcăthứăhaiăc aădâyăqu năcóăgiáătr ănh ăsau: y2 = y - y1 = 1 – 5 = 4 rãnh thực

6’ 7’ 8’ 9’ 10’ 11’ 12’ 1’ 2’ 3’ 4’ 5’

B ngăb ătríăchoăcácăb iădâyălậpăđ cănh ăsau:

Trongăvíăd ănày,ăkhiăch năy1 = 12 – b với:

+ y1 = 12 – b ( b = 2 ), y1 =10ărưnhăphầnătửăhayăt ơngăứngăkhiăquyăđ iăy1 =5 rưnhăthực.ăDâyăqu nălàăd ngăthôngăth ng

+ y1 = 12 – b ( b = 1 ), y1 =11ărưnhăphầnătửăhayăt ơngăứngăkhiăquyăđ iăy1 =5,5 rưnhăthực.ăTr ngăh pănàyădâyăqu năd ngăb ớcăchia

T măth iătaăch năy1 =ă10ăhoặcăy1 =ă11ăđểăxétătiếp

Khiămă=ă2,ăcóăthểăch năyc t iăđaăbằngăm,ădoăđóătrongătr ngăh pănàyăđ iăvớiăyc taăcóă4ăkh ănĕngă:

Nếuă|ăyc |ă=ă1ăs ăm chănhánhăaă=ă2ănhánh

Khi yc =ă+1ă(xếpătiếnă)ăvàăy1 = -1ă(ăxếpălùiă)

Nếuă|yc | = 2, rôto có a = 4 nhánh

Khi yc =ă+2ă(xếpătiếnă)ăvàăy1 = -2ă(ăxếpălùiă)

B ngătómătắtăcácăkh ănĕngăcóăthểăx yăraăsau:

rãnh phầnă

6’ăăăăăăă5’ăăăăăăăă4’ăăăăăăăă 3’ăăăăăăăă2’ăăăăăăăă1’ 12’ăăăăăăă11’ăăăăă10’ăăăăăă9’ăăăăăăăă8’ăăăăăăă 7’

Tùyătheoăătr ngăh păch nălựaăđểăb ătrí dâyăqu nătrongă8ătr ngăh pătrên,ătínhăy2 và lậpăb ngăs

Ch nătr ngăh pă3,ăứngăvớiăgiáătr :ăy1 =ă11ărưnhăphầnătử,ăyă=ăyc = +2, a = 4 nhánh, lúc đóăy2 = y - y1 = 2 – 11 = -9ărưnhăphầnătử

B ngăb ătríădâyăqu năcóăd ngăsau:

Trongăb ngănày,ăkhiăkhép kínăc nhătrênăchỉăcóăgiáătr ălẻ,ăc chăd ớiăchỉăcóăgiáătr ă chẵn,ădoăđóălậpăthêmăb ngăb ătríăkhácăvớiăc nhătrênăchứaăc nhătácăd ngăchẵnăvàăc nhă

d ớiăchứaăc nhătácăd ngălẻ.ăVậyă mỗiăb ngăs ăxemănh t ơngăứngăhaiă m chănhánhătrongărôto:ă(ăaă=ă4ănhánhăt ơngăứngă2ăb ngă)

+ăVẽăcácărưnhăphầnătửăvàărưnhăthựcăbằngăcácăđo năsongăsongăbằngăvàăcáchăđềuănhau,ăđánhăs ăthứătựăchoăcácărưnhăphầnătửăvàărưnhăthực

+ăVẽăc nhătácăd ngătrênăvàăd ớiătrongărưnhăbắngăcácănétăvẽăliênăt căhayăgiánă

đo n

+ăVẽăcácăphiếnăgópătrênăc ăgóp,ăchúăỦăv ătríăt ơngăđ iăgiữaăđ ngăkéoădàiărưnhăvàăv ătríăphiếnăgóp

+ăDựaăvàoăb ngăb ătríădựngăsơăđ ăkhaiătriểnădâyăqu n

+ăĐặtăch iăthanăvàoăc ăgóp,ăchoădòngăđiệnăvàoămộtăch iăthanăvàăđiăraă ăch iăthanăcònăl iăđểăkiểmătraăcựcătínhădâyărôto

*ăVẽăsơăđ ătr iădâyăqu nărôăto

1 3 5 7 9 11 13 15 17 19 21 23

12’ăăă 14’ă 16’ăăăăăă18’ăăăăăă 20’ăăăăăăă22’ăăăăă24’ăăăăăă2’ăăăăăăă4’ăăăăăă6’ăăăăăăă 8’ăăăăăăă12’

2 4 6 8 10 12 14 16 18 20 22 24

13’ 15’ 17’ 19’ 21’ 23’ 1’ 3’ 5’ 7’ 9’ 11’

Vẽăsơăđ ăkhaiătriểnădâyăqu nărôtoăcóăb ng b ătríăthànhălậpătrongăvíăd ă1

Hìnhă7.3:Dâyăqu năxếpăvớiăđầuăraăđáălệchăph iăhaiăphiếnăgópă(ăKă=ăZă=ă12,ă2pă=ă2ă)

Hìnhă7.5:ăDâyăqu năxếpălùiă(Kă=ăZă=ă12,ă2pă=ă2ă) d.ăVẽăsơăđ ătr iădâyăqu nărôătoătheoăkiểuăqu năsóng:

1 2 3 4 5 6 7 8 9 0 1 2

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

11 12