Chuẩn bịcủagiáoviên vàhọc sinh - Nhậndiệnđược nềnvăn học dântộc.. - VănhọctừthếkỉXđếnhếtthếkỉXIXlà văn học trung đại - HaithờikìsauđầuthếkỉXXđếnhếtthếkỉXXtuymỗithờikìcónhữngđặcđiểm riêng
Trang 1I Tên bài học: Tổngquanvănhọc ViệtNam.
II Hìnhthức dạy học:DHtrênlớp.
III Chuẩn bịcủagiáoviên vàhọc sinh
- Nhậndiệnđược nềnvăn học dântộc
- Nêuđượccácthờikìlớnvàcác giaiđoạncụthểtrongcác thờikìphát triểncủa văn học dântộc
Trang 2-Cáctácphẩmcủavănhọcviết:bàithơSang thucủaHữuThỉnh,truyệnngắnBếnquêcủaNguyễnMinhChâu…
Trang 31.Văn học dân gian:
- Kháiniệm:VHDG lànhữngsángtáctậpthểvàtruyềnmiệngcủanhândânlaođộng.Các trithứccóthểthamgiasángtác.Songnhữngsángtác đóphảituânthủ nhữngđặc trưngcủaVHDGvàtrởthànhtiếngnóitìnhcảmchung củanhândân
+Gồmcácthểloạinhưthầnthoại,sửthi, truyền thuyết, truyện cổ tích, truyện ngụ
ngôn,truyệncười,tụcngữ,câuđố,cadao, dânca,vè,truyệnthơ,chèo.
- ĐặctrưngcủaVHDGlàtínhtruyềnmiệng,tínhtậpthể,vàsựgắnbóvớicácsinhhoạt khácnhautrongđờisốngcộngđồng
2 Vănhọcviết:
- Kháiniệm:Là sángtác của trithức được ghilại bằngchữviết, là sángtạo củacánhân.Tác phẩmvănhọcviếtmangdấuấncủa tácgiả
- Hìnhthứcvăntựcủavănhọcviếtđượcghilạichủyếubằng ba thứchữ: Hán,Nôm,Quốc ngữ
Trang 4+TừđầuthếkỉXXđếnnay:Loạihình thểloạivănhọccóranhgiớitươngđốirõrànghơn:loạihìnhtựsự,trữtình,kịch.
II Q u átr ì nhph á ttr i ểnc ủ a v ănhọcvi ế t Việt Nam:
- QuátrìnhpháttriểncủavănhọcViệtNamgắnchặtvớilịchsửchínhtrị,vănhóa,xãhộicủađấtnước
- Cóba thời kìlớn:
+ Từthế kỉXđếnXIX
+ TừđầuthếkỉXXđếnCMT8/1945+ Sau CMT8/1945đếnhếtthếkỉXX
- VănhọctừthếkỉXđếnhếtthếkỉXIXlà
văn học trung đại
- Haithờikìsau(đầuthếkỉXXđếnhếtthếkỉXX)tuymỗithờikìcónhữngđặcđiểm riêng nhưng đều nằm chung trong xu thế
pháttriểnvănhọctheohướnghiệnđạihoá
nêncóthể gọichunglàvăn học hiện đại
1.Vănhọctrungđại:(từthếkỉXđếnhết
thếkỉXIX) :+XHPKhìnhthành,pháttriểnvàsuythoái,côngcuộcxâydựngđấtnướcvàchống giặcngoạixâm
- ChữHándunhậpvàoVNtừđầucôngnguyênnhưngđếnthếkỷXkhidântộcViệtNamgiànhđượcđộclập,vănhọcviếtmớithựcsựhìnhthành
- Vănhọc thờikìnàyđượcviếtbằngchữHánvàchữNômdoảnhhưởngchủyếuvănhọc
trungđạiTrungQuốc(Phongkiếnxâmlược).VănhọcchữHánlàcầunốiđểdântộctatiếpnhậncáchọcthuyếtNhogiáo,Phậtgiáo,Lão Tử.Sáng tạo các thể loại trên cơ sở ảnh
hưởngcácthểloạicủavănhọcTrungQuốc
VănhọcChữNômpháttriểnlàbằngchứnghùnghồnchoýthứcxâydựng1nềnvănhọc độclậpcủa dântộcta
- Tác phẩm,tác giả tiêubiểu:
+ ChữHán
+ ChữNôm
Trang 5cácgiaiđoạn phát triểncủa văn học
viết Việt Namgiaiđoạn từ đầuthế kỉ
đã pháttriểncao
2 Vănhọchiệnđại:(đầuthếkỉXXđếnhết
thếkỉXX) :
* Bốicảnhlịchsử:Mởrộnggiaolưuquốctế,tiếpxúcvàtiếpnhậntinhhoacủanhiềunềnvănhọcđểđổimới.ĐặcbiệtlàtiếpxúcvàtiếpnhậntinhhoacủanềnvănhọcÂu–
Mĩ,làmthayđổinhậnthức,cáchnghĩ,cáchcảmvà cáchnóicủangườiViệtNam
* Chia4giaiđoạn:
+ TừđầuXXđếnnăm1930+ Từ1930đếnnăm1945+ Từ1945đếnnăm1975+ Từ1975đếnnay
* Đặc điểmchung:
-VănhọchiệnđạiViệtNammộtmặtkếthừatinhhoacủavănhọctruyềnthống,mặtkháctiếpthutinhhoacủanhữngnềnvănhọclớntrênthếgiớiđể hiệnđạihoá
* Sựkhácbiệtcủavănhọctrungđạivàvăn học
hiệnđạiViệtNam:
- Vềtácgiả:Đãxuấthiệnnhàvănnhàthơchuyênnghiệp, lấyviệc viếtvăn,sángtác thơ lànghề nghiệp
- Vềđờisốngvănhọc:Nhờcóbáochí, kĩthuậtinấnhiệnđại,tácphẩmvănhọcđivàođờisốngnhanhhơn,mốiquanhệgiữađộcgiảvàtácgiảmậtthiếthơn,đờisốngvănhọcsôinổi,năngđộnghơn
- Về thể loại: Thơ mới, tiểu thuyết, kịchnói…thaythế hệthốngthể loạicũ
- Vềthipháp:Lốiviếtướclệ,sùngcổ,phingã,củaVHTDkhôngcònthíchhợpvàlốiviếthiệnthựcđềcaocátínhsángtạo,đềcao
“cáitôi” cánhândầnđược khẳngđịnh
III C on n gư ờ i V iệt N amq u av ă n h ọ c :
VănhọcViệtNamthểhiệntưtưởng,tình cảm,quanniệmchínhtrị,vănhoá,đạođức,thẩmmĩcủangườiViệtNamtrongnhiềumối
Trang 6+Conngườivà thiênnhiênthânthiết.
- Thơcatrungđại:Thiênnhiêngắnlýtưởng, đạo đức,thẩmmỹ
- Vănhọchiệnđại:hìnhtượngthiên nhiênthểhiệnquatìnhyêuđấtnước,cuộc sống,lứa đôi
→ConngườiViệtNamgắnbósâusắcvớithiênnhiênvàluôntìmthấytừthiênnhiênnhữnghìnhtượngthểhiệnchínhmình
2 C onngư ờ i V iệt N amtr o ng m ốiquanhệv ớ iq u
ố c g ia, d ânt ộ c :
- NgườiViệtNammangmộttấmlòngyêu nướcthiếttha
- Biểuhiệncủa lòngyêunước:
+ Yêulàngxóm,quêhương
+Tựhàovềtruyềnthốngvănhọc,lịchsử dựngnước vàgiữnước củadântộc
+Ýchícămthùquânxâmlượcvàtinhthần dámhisinhvìđộc lậptựdodântộc
-Tácphẩmkếttinhtừlòngyêunước “Namquốcsơnhà”,“Bìnhngôđạicáo”,“Văn tếnghĩasĩCầnGiuộc”,“Tuyênngônđộc lập”
3 C onngư ờ i V iệt N amtr o ng m ốiqu a nh ệxã h ộ i:
- Ướcmơxâydựngmộtxãhộicôngbằng,tốtđẹphơn
- Phêphán,tốcáocácthếlựcchuyênquyền,cảmthôngvớisốphậnconngườibịápbức
- Nhìnthẳngvàothựctạiđểnhậnthức,phêphán,cảitạoxã hộichotốtđẹp
→Chủ nghĩa hiện thực vàchủnghĩa nhânđạo
Trang 7âu h ỏ i 1: Ðặctrưngnàosauđây [1]='d'
khônglà đặc trưngcủa vănhọc dângian [2]='b'
Trang 8âu h ỏ i 4: Ðặcđiểmnàosauđâykhông
phảilà đặc điểmcủa vănhọc viết?
âu h ỏ i 5: Nềnvănhọc ViệtNamtừxa
xưa đếnnayvề cơ bảnítsửdụngnhững
Trang 9học ViệtNam
-HS thựchiệnnhiệmvụ:
- HS báocáokếtquả thựchiệnnhiệm vụ Văn họcViệt Nam
Gvchuẩnkiếnthức
Văn họcdângian Văn họcviết
HOẠT Đ Ộ N G5– T ÌMTÒI, M Ở
R Ộ N G(th ự chiệnởnhà) GVyêucầuHSsưutầmnhữngbàiviết Văn học trung đại (Từ TK X đến hết TK XIX) 5: TÌMTÒI,MỞ RỘNG: Văn học hiện đại (Từ đầuTK XXđến hết TK XX) phêbìnhvănhọcvềtổngquanvănhọc ViệtNam(đăngtrênbáo/tạpchíhoặc trongcáchsáchchuyênkhảo)đểlàmtư liệuhọctập.Nộidungcácbàiviếtcó thểlà: - Đánhgiá vềgiaiđoạnvănhọc - Đánhgiávềmộtbộphận/xuhướng vănhọc - Nhậnthứcđượcnhiệmvụcầngiảiquyết củabàihọc - Tậptrungcaovà hợptác tốtđể giảiquyết nhiệmvụ - Cótháiđộtíchcực,hứngthú ………
………
………
………
………
Trang 10I Tên bài học:hoạtđộng giaotiếpbằngngônngữ
II Hìnhthức dạy học:DHtrênlớp.
III Chuẩn bịcủagiáoviên vàhọc sinh
- Haiquátrìnhtronghoạtđộnggiaotiếpbằngngônngữ:tạolậpvănbản(nói hoặc viết) vàlĩnhhộivănbản(nghehoặc đọc)
- Cácnhântốgiaotiếp:nhânvật,hoàncảnh,nộidung,mụcđích,phươngtiện
và cáchthứcgiaotiếp
II Kĩnăng: -Xácđịnhđúngcác nhântốtronghoạtđộnggiaotiếp
- Nhữngkĩnăngtrongcáchoạtđộnggiaotiếpbằngngônngữ:nghe,nói,đọc, viết,hiểu
Trang 11HSnhậnnhiệmvụdiễntiểuphẩm,xửlítìnhhuống(2khảnăngxảyra:côgáitừchối,chàngtraikhôngđạtđượcýmuốn;vàngược lại).
- Tậptrungcaovà hợptác tốtđể giảiquyếtnhiệmvụ
1 Đọc vàtìmhiểu các ngữliệu
a Ngữliệu1:vănbảnhộinghịDiên Hồng
Nhânvật:vua và cácbôlão
Trang 12- Lượtlời1:VuaTrầnnói.cácvịbôlãonghe
- Lượtlời2:Cácvịbôlãonói.nhàvuanghe
- Lượtlời3:Nhàvuahỏi.cácvịbôlãonghe
- Lượtlời4:Cácvịbôlãotrảlờinhàvua ngheỞđiệnDiênHồng.LúcnàyquânNguyên Môngđangồạtkéo50vạnđạiquânxâmlược nước ta?
Nộidung:giặcxâmlượcđấtnước,tanênhòahayđánhNhândânđồnglòngđánh
Mụcđích:bàn bạc đểtìmvà thống nhấtcáchđốiphógiặc.Cuốicùngmụcđíchđãđạtđược
Ngônngữ nóivớisắctháivừatrangtrọng vừagầngũi
b N gữliệu2:
N
hânv ậ t g i a oti ế p :tácgiảSGK(ngườiviết:ởtuổicaohơn,cóvốnsống,trình độ hiểubiết cao hơn ) và HS lớp 10 người đọc: trẻ tuổi hơn, có vốn sống,
trìnhđộhiểubiếtthấphơn) T
r o n gho à n c ả n h củanềngiáodụcVN (nhà trường,cótínhtổchức cao)
N
Dgiao t iếp thuộclĩnhvựcvănhọc,với đề
tài“Tổngquanvănhọcviệtnam”.
- N h ữ ngv ấ n đ ềcơ b ả n :+Cácbộphậnhợpthànhcủanền VHVN.+ Quá trìnhpháttriểncủa VHviết
+ ConngườiVNquaVH
Mụcđí c hgi a o t i ế p:
+Ngườiviết:trìnhbàynhữngvấnđềcơbảnvề VHVNchoHS lớp 10
+Ngườiđọc:tiếpnhậnnhữngvấnđề đó.N
g ô n n gữ viếtdùngmộtsốlượnglớncácthuật ngữ văn học, các câu mang đặc
Trang 132.Kếtl u ận
- Khái niệm hoạt động giao tiếp bằngngônngữ:Làhoạtđộngtraođổithôngtincủaconngườitrongxãhội,đượctiếnhànhchủyếubằngphươngtiệnngônngữ(nói,viết),nhằmthựchiệnnhữngmục đíchvềnhậnthức,tìnhcảm,hànhđộng
- Hoạt động giao tiếp bao gồm hai quátrình:tạolậpvănbản(dongườinói,ngườiviếtthựchiện),lĩnhhộivănbản(dongườinghe,ngườiđọcthựchiện).Haiquátrìnhnàydiễnrađồngthời,trongsựtươngtácvớinhau
- Hoạtđộnggiaotiếpchịusựchiphốicủa cácnhântố:nhânvậtgiaotiếp,hoàncảnhgiaotiếp,nộidunggiaotiếp,mụcđíchgiao tiếp,phươngtiệnvà cáchthứcgiao
- Tậptrungcaovà hợptác tốtđể giảiquyết nhiệmvụ
- Tậptrungcaovà hợptác tốtđể giảiquyết nhiệmvụ
- Cótháiđộtíchcực,hứngthú
Trang 14bảnđóđượcviếtđể làmgì?
Bước 2:HS làmbài.
Bước 3: HStrả lờicánhân
Bước 4:GVnhậnxét
HOẠ T Đ Ộ N G5– T ìmtò i , m ởrộng
Bước1:Chuyểngiaonhiệmvụhọc tập
Phântíchnhântốgiaotiếp(nhânvật
,hoàncảnh,nộidung,mục đích,cách
thức )thểhiện qua bàicadao:
Càyđồngđangbuổibantrưa
Mồhôithánhthótnhư mưaruộngcày
Aiơi,bưngbátcơmđầy
Dẻo thơmmộthạtđắngcay muôn
phần
Bước 2: Thực hiện nhiệmvụ
HS: suynghĩcâu trảlời
Bước3:Báocáokếtquảvàobuổi học sau
Bước4:Nhậnxét,đánhgiákếtquả thực
hiện nhiệmvụ
GV:Nhậnxétđánhgiá kếtquảvà
chuẩn hóa kiếnthức
Bàicadaolà mộthoạtđộnggiaotiếp:
- Nhânvậtgiaotiếp:Ngườinôngdânđang càyruộngnóivớinhữngngườikhác (Đại từ
“Ai”:chỉtấtcảmọingười)
- Hoàncảnhgiaotiếp:Người nôngdâncày ruộngvấtvả giữa buổitrưanóngnực
- Nộidunggiaotiếp:Nóivề mốiquanhệ giữabátcơmđầy,dẻothơmvà sựlàmviệc vấtvả,đắngcay
- Mụcđích:Nhắcnhởmọingười phảicóý thứctrântrọng,nângniuthànhquả lao độngmàmìnhđã đổra biếtbaonhiêucông sức để cóđược thànhquả đó
=> Cáchnóicụthể,cóhìnhảnhnênhấp dẫnvà cósứcthuyếtphục
………
………
………
PHIẾUHỌCTẬP Nhóm1,2:ngữliệu1 - Nhân vật giaotiếp? ………
………
………
………
- Quátrìnhtạolập văn bản? ………
………
………
………
Trang 15- Hoàn cảnh giaotiếp?
………
………
………
………
- Nộidunggiaotiếp? ………
………
………
………
-Mục đích giaotiếp? ………
………
………
………
- Phương tiện ngôn ngữ? ………
………
………
………
PHIẾUHỌCTẬP Nhóm3,4:ngữliệu2 - Nhân vật giaotiếp? ………
………
………
………
- Quátrìnhtạolập văn bản? ………
………
………
………
- Hoàn cảnh giaotiếp? ………
Trang 16………
………
-Nộidunggiaotiếp? ………
………
………
………
-Mục đích giaotiếp? ………
………
………
………
- Phương tiện ngôn ngữ? ………
………
………
………
Tiết theoPPCT: 04
Ngàysoạn:
Ngàydạy:
KHÁIQUÁT VĂN HỌCDÂNGIANVIỆT NAM
A VẤNĐỀ CẦNGIẢI QUYẾT
I Tên bài học:Kháiquátvănhọc dângianViệtNam
Trang 17II Hìnhthức dạy học:DHtrênlớp.
III Chuẩn bịcủagiáoviên vàhọc sinh
Trang 181.Vănhọcdângianlànhữngtácphẩm nghệthuậtngôntừ truyềnmiệng
- Truyềnmiệng:làsự ghinhớtheokiểunhậptâmvàphổbiếnbằnglờinóihoặcbằngtrìnhdiễnchongườikhácnghe,xem
- Vănhọcdângianrađờitừrấtsớm,từkhichưacóchữviếtnênđượclưutruyềnchủ yếubằng phương thức truyền miệng Mặt
khác,phươngthứctruyềnmiệngcũngxuấtpháttừchínhnhucầusángtácvàthưởng
Trang 19- Quátrìnhtruyềnmiệngđượcthựchiệnthôngquahìnhthứcdiễnxướngdân gian(trìnhbàytácphẩmmộtcáchtổnghợpthông quacáchìnhthứcnói,kể,hát,diễn).
2.Vănhọcdângianlàsảnphẩmcủaquá trìnhsángtáctậpthể (tính tậpthể)
- Tậpthể:mộtnhómngười,mộtcộngđồngngười
- Vănhọcdângianlàsảnphẩmcủaquátrìnhsángtác tậpthể vì:
+Trongquátrìnhsángtác,lúcđầu,tácphẩmcóthểdomộtcánhânkhởixướng
+Khitácphẩmđượchìnhthành,nósẽđượctậpthểđónnhậnvàtiếptụclưutruyềnquanhiềuđịaphương,nhiều thế hệkhácnhau
+Trongquátrìnhlưutruyền,tácphẩmvănhọcdângiantiếptụcđượccácthếhệngườidânbổsung, biếnđổinhằmgiúpchotácphẩmhoànthiệnhơnvềnộidungcũngnhư
hìnhthức nghệ thuật
+Dầndần,qualưutruyền,ngườitakhôngnhớđượcvàcũngkhôngcầnnhớaiđãtừnglàtácgiả,tácphẩmvănhọcdângiantrở thànhcủachung
=>Tínhtruyềnmiệngvàtínhtậpthểlàhaiđặctrưngcơbản,chiphối,xuyênsuốtquá
Trang 20II Hệthốngthểloạicủavănhọcdângian Việt Nam
-Vănhọc dângianViệtNambaogồm12thểloạichính:thầnthoại,truyềnthuyết,sửthi,
truyệncổtích,truyệnngụngôn,truyệncười,tụcngữ,câuđố,cadao,vè,truyệnthơ,chèo
- Thầnthoại:
+ Tác phẩmtựsựdângian
+Thườngkểvềcácvịthầnnhằmgiảithíchcáchiệntượngtựnhiên,thểhiệnkhátvọngchinhphụctựnhiêncủaconngườithờicổđại
- Sửthi:
+ Tác phẩmtựsựdângiancóquymôlớn
+Sửdụngngônngữcóvần,nhịp,xâydựng nhữnghìnhtượngnghệ thuậthoànhtráng
+Kểvềmộthoặcnhiềubiếncốdiễnratrongđờisốngcộngđồng của cưdâncổđại
- Truyềnthuyết:
+ Tác phẩmtựsựdângian
+ Kể về các sựkiệnhoặc các nhânvậtlịchsử cóthậttheohướnglítưởnghóa
+Thểhiệnsựngưỡngmộvàtônvinhcủa nhândân
- Truyệncổ tích:
+ Tác phẩmtựsựdângian
+Cốttruyệnvàhìnhtượngđượchưcấucó chủđịnh
+Kểvềsốphậnngườidânlaođộngtrongxã hội,thểhiệntinhthầnnhânđạovàtinhthầnlạcquancủa ngườilaođộng
Trang 21củavăn học dân gian Việt Nam Mục
tiêu: giúp học sinh nắm được
+Nêulêncácbàihọckinhnghiệmvềcuộcsốnghoặctriếtlínhânsinh
- Truyệncười:
+ Tác phẩmtựsựdângianngắn
+ Kếtcấuchặtchẽ,kếtthúc bấtngờ
+Kểvềnhữngsựviệcxấu,tráitựnhiênđể gâycườinhằmmục đích giảitrí,phê phán
- Truyệnthơ:
+ Tác phẩmtựsựdângianbằngthơ
+ Giàuchấttrữtình
+Phảnánhsốphậnvàkhátvọngcủacon ngườikhihạnhphúclứađôivàsựcôngbằngbịtước đoạt
- Chèo:
+ Tác phẩmsânkhấudângian
+Kếthợpcácyếutốtrữtìnhvàtràolộngđểcangợinhữngtấmgươngđạođứcvàphê phán,đảkíchcáixấutrongxãhội
III Nhữnggiátrịcơbảncủavănhọcdân gian Việt Nam
Trang 22mọilĩnhvựccủađờisống:tựnhiên,xãhội,conngười.Đólànhữngkinhnghiệmlâuđờiđượcnhândânlaođộngđượcđúckếttừ thựctiễn
-Vănhọcdângiancóthểcungcấpchochúngtanhữnghiểubiếtrấtphongphúvàđadạngvề đấtnước,lịchsử,vănhóa,conngườiViệtNam
2.Vănhọcdângiancógiátrịgiáodụcsâu sắcvề đạolílàmngười
-Vănhọcdângiangópphầnbồidưỡngchochúngtanhữngphẩmchấttốtđẹp,manglạichotanhữngbàihọcvềđạolí,vềlẽsống,vềcáchứngxử,làmngười;hướngtađếnnhữngtìnhcảmcao đẹp
3.Vănhọcdângiancógiátrịthẩmmĩto lớn,gópphầntạonênbảnsắcriêngcho nền văn họcdântộc
- Trảiquabaothăngtrầmcủalịchsử,cáctácphẩmvănhọcdângianđãđượcmàigiũa,chắtlọc,trởthànhnhữngviênngọcsáng,cógiátrịthẩmmĩtolớn
- Từlâu,vănhọcdângianđãtrởthànhnguồncảmhứngsángtạovôtậnchovănhọcviết,làmảnhđấtmàumỡchovănhọcviếthìnhthànhvà pháttriển
Câu hỏi2:Văn họcdân gian ra đời:
a.Từ thờikì xãhộicôngxãnguyên
d.Vănhọc dângian.
a.Từ thờikì xã hộicôngxãnguyênthuỷ.
Trang 23Ngườiviếtsửdụngthaotácdiễndịch.
Trang 24Hs: Báo cáo kết quả thực hiện
nhiệmvụ vàotiết học sau
- Nhậnthứcđượcnhiệmvụcầngiảiquyết củabàihọc
- Tậptrungcaovà hợptác tốtđể giảiquyết nhiệmvụ
- Cótháiđộtíchcực,hứngthú
………
………
Trang 25I Tên bài học:hoạtđộng giaotiếpbằngngônngữ
II Hìnhthức dạy học:DHtrênlớp.
III Chuẩn bịcủagiáoviên vàhọc sinh
- Cácnhântốgiaotiếp:nhânvật,hoàncảnh,nộidung,mụcđích,phươngtiện
và cáchthứcgiaotiếp
II Kĩnăng: -Xácđịnhđúngcác nhântốtronghoạtđộnggiaotiếp
- Nhữngkĩnăngtrongcáchoạtđộnggiaotiếpbằngngônngữ:nghe,nói,đọc, viết,hiểu
Trang 26hoạtđộnggiaotiếp sau:
Hỡicô yếm thắmlòaxòa
Lại đây đậpđấttrồngcà vớianh.
Bước 2: Thựchiện nhiệmvụ
- Mụcđíchgiaotiếp:Lờitỏtình
-Phươngtiệnvàcáchthứcgiaotiếp:Từngữ,hìnhảnhgiảndị,gầngũinhưngchàngtrailạibàytỏđượctìnhcảm,mongmuốn củamình
- Nhânvậtgiaotiếp:nam,nữ trẻtuổi(qua từxưnghô:“anh”,“nàng”)
- Hoàncảnhgiaotiếp:đêmtrăngthanh(đêmthanhvắngvà cótrăngsáng)
->Thíchhợpchonhữngcuộctròchuyệnmangtínhtâmtình,nhấtlàchuyệntìnhyêucủanamnữtrẻ tuổi
- Nộidunggiaotiếp:chàngtrainóivềviệc
“trenonđủlá”vàđặtravấnđề“nênchăng”
tínhđếnchuyện“đansàng”
- Mụcđích:hỏiýcủacôgáivềchuyệnkếtduyên(Căncứvàonhânvật,hoàncảnhgiaotiếp)
- Cáchnóicủachàngtraiphùhợpvớinộidungvàmụcđíchgiaotiếp:mượnhìnhảnh
“trenonđủlá”(họđãđếntuổitrưởngthành)vàmượnchuyện“đansàng”(kếtduyên)->
Mangmàusắcvănchương,vừacóhìnhảnh,vừađậmsắctháitìnhcảmnêndễđivàolòngngười
2.Bàitập2(SGK,tr.20 – 21)
Trang 27b) Cảba câutronglờicủa ônggiàđềulà câu hỏinhưngcósựkhácnhauvề nộidung:
+ Câu1:“Acổ hả?”->Hìnhthức là hỏi, mục đíchchàolại
+ Câu2:“lớntướngrồinhỉ->Hìnhthức hỏi, mục đíchkhen
+ Câu3:Bốcháucó… ko?->hìnhthứclà hỏi,cómục đíchhỏi
- Các nhânvậtcótìnhcảmchânthànhvới nhau.Cótháiđộtôntrọngnhautheođúngcươngvị“vai” giaotiếpcủa mình
3
B à itập3 ( sg k /tr 21)
- HXHgiaotiếpvớibạnđọc về vẻđẹp,vềthânphậnchìmnổicủa ngườiphụnữtrong xã hộiphongkiến,đôngthờikhẳngđịnh
phẩmchấttrongsángcủa ngườiphụnữvà củabản thânmình
- Ngườiđọc
căncứvàocáctừ“trắng,tròn->nóivề vẻđẹp”;thànhngữ“bảynổiba
chìm-> nói về
sựchìmnổi”,“tấmlòngson->phẩmchấtcaođẹpbêntrong”,đòngthờiliênhệ vềcuộcđờitác giảđểhiểuvà cảm nhậnbàithơ
4
B à itập4( s g k /tr21).
THÔNGBÁO
- Nhânngàymôitrườngthế giới,ĐTNCS HCM nhàtrườngtổchức buổitổngvệsinhtoàntrườngđể làmchotrườngthêmxanh sạchđẹp
- Thờigianlàmviệc:từ7hsángchủnhật ngày05 tháng06năm2017
- Nộidungcôngviệc:thu dọnrác,khaithôngcốngrãnh,phátquangcỏdại,trồng thêmcâyxanh…
- Lực lượngthamgia:toànthể họcsinhcủa trường
- Dụngcụ:mỗihọcsinhkhiđimangtheo1 dụngcụ:cuốc,xẻng,chổi,dao,…
- Kế hoạchcụthể:các lớpnhậntạivăn phòngđoàntrường
- Nhà trườngkêugọitoànthểhọc sinhtrong
Trang 28- Hoàncảnhgiaotiếp:Đấtnướcvừagiành độc lập,HS bắtđầunhậnđược mộtnềngiáo
dục hoàntoànVN
- Nộidung:Thưnóitớiniềmvuisướngvì HS được hưởngnềnđộc lậpcủa đấtnước,tới nhiệmvụvà tráchnhiệmcủa HS đối với đấtnước Cuốithưlàlờichúc của Bácđối vớiHS
- Mụcđích:Bácviếtthưđể chúc mừngHSnhânngàykhaitrườngđầutiên,đểxácđịnh nhiệmvụnặngnềnhưngvẻ vangcủa HS
- ThưBácviếtlờilẽvừachântình,gầngũi,vừanghiêmtúcxácđịnhtráchnhiệmcủa HS
- Nhânvậtgiaotiếp:Côgáiđangnóimọi người
- Hoàncảnhgiaotiếp:Trongxãhộiphong kiến-Nộidunggiaotiếp:Nóilênvẻđẹpvà
thânphậnbịphụthuộc,lênánsựbấtcông củaxã hộiphongkiếnđốivớingườiphụnữ
- Cách nói: Mở đầu bằng cấu trúc quen thuộc,thểthơlụcbát,hìnhảnhsosánh,ẩndụ
- Tậptrungcaovàhợptáctốtđểgiảiquyết nhiệmvụ
- Cótháiđộtíchcực,hứngthú
Trang 29II Hìnhthức dạy học:DHtrênlớp.
III Chuẩn bịcủagiáoviên vàhọc sinh
Trang 30Nănglựctự học,nănglựctựgiải quyếtvấnđề và sáng tạo,nănglựcthẩmmỹ,nănglựcthểchất,nănglựcgiaotiếp,nănglựchợptác,nănglựctínhtoán,nănglực
Trang 31+Vănbảnđượctạoranhằmtruyềnđạtkinhnghiệmsống
- Vănbản2:
+Đượctạoratronghoạtđộnggiaotiếp giữacôgáivà mọingười
+ Dunglượng:4câu
+Nộidungcủavănbảnhướngđếnthểhiệnthânphậnphụthuộccủangườiphụnữtrongxãhộiphongkiếnthôngquamộthìnhảnhcụthể,cótínhhìnhtượng
+ Bố cục triểnkhai:côgáivímìnhnhưhạtmưa=>hạtmưakhôngthểtựquyếtđịnh
nơimànósẽrơixuống=>cũnggiốngnhưthânphậncủangườiphụnữtrongxãhộiphongkiến,họkhôngthểtựquyếtđịnhsốphậncủa mình
+Mụcđích:làtiếngcathanthân,nêulênmộthiệntượngbấtcôngtrongđờisốngxãhộiđể mọingườithấuhiểu,cảmthông
- Vănbản3:
+Vănbảnđượctạoratronghoạtđộnggiaotiếpgiữachủtịchnướcvớitoànthểđồngbào
+ Dunglượng:15câu
+NộidungcủavănbảnlàlờikêugọitoàndânViệtNamđứnglênkhángchiếnchốngPhápbằngcáchsửdụnglílẽ,lậpluậntrực tiếp.+Bốcụccủavănbản: mởđầu:lậptrườngchínhnghĩacủata,dãtâmcủathựcdânPháp=>chânlísốngcủadântộc:thàhisinhtấtcảchứnhấtđịnhkhôngchịumấtnước,nhấtđịnhkhôngchịulàmnôlệ=>
kêugọimọingườiđứnglênđánhthựcdânPhápbằngmọivũkhícóthể=>khẳngđịnhniềmtinvàothắnglợitấtyếucủadân tộc.+Mụcđíchcủavănbản:kêugọi,khíchlệ
Trang 322 Kháiniệmvàđặcđiểmcủa văn bản
a Kháiniệm
- Vănbảnlàsảnphẩmcủahoạtđộnggiaotiếpbằngngônngữ,gồmmộthoặcnhiềucâu,nhiềuđoạn
b Đặc điểm
- Mỗivănbảntậptrungthểhiệnmộtchủđềvàtriểnkhaichủđềđómộtcáchtrọnvẹn
- Cáccâutrongvănbảncósựliênkếtchặtchẽ,đồngthời,cảvănbảnđượcxâydựngtheomộtkếtcấumạchlạc
- Mỗivănbảncódấuhiệubiểuhiệntínhhoànchỉnhvềnộidung(thườngmởđầubằngmộtnhanđềvàkếtthúcbằngcáchìnhthức thíchhợpvớitừngloạivănbản)
- Mỗivănbảnnhằmthựchiệnmộthoặcmộtsốmục đích giaotiếpnhấtđịnh
II.Cácloạivăn bản
1 Phân tích ngữliệu
a Sosánhvănbản1,2vớivănbản3ởmục
I
- Vấnđềđượcđềcậptrongvănbản1làmộtkinhnghiệmsống,thuộclĩnhvựcquanhệgiữaconngườivớihoàncảnhxãhội;vấnđềđượcđềcậptrongvănbản2là thânphận người phụ nữ trong xã hội
phongkiến,thuộclĩnhvựctìnhcảm;vấnđềđượcđềcậptrongvănbản3làlờikêugọitoàndânViệtNamđứngdậychốngPháp,thuộclĩnhvựcchínhtrị,tưtưởng
- Từngữđượcsửdụngtrongvănbản1vàvănbản2làtừngữthôngthường,giàuhìnhảnhcòntừngữđượcsửdụngtrongvănbản3là từngữchínhtrị
- Cáchthứcthểhiệncủavănbản1vàvănbản2làthôngquamộthìnhảnhcụthể,cótínhhìnhtượngcòn cáchthứcthểhiệntrongvănbản3làsửdụnglílẽ,lậpluận trựctiếp
b Sosánhvănbản2,3vớimộtbàihọc
Trang 33- Vănbản2thuộclĩnhvựcgiaotiếpnghệthuật,vănbản3thuộclĩnhvựcgiaotiếpchínhtrị,vănbảnsáchgiáokhoathuộclĩnhvựcgiaotiếpkhoahọc,vănbảngiấykhaisinh,đơnxinnghỉhọcthuộclĩnhvựcgiaotiếphànhchính.
- Vănbản2cókếtcấucủacadao,thểthơlụcbát;vănbản3cókếtcấubaphần(mởbài,thânbài,kếtbài);vănbảntrongsgkcókếtcấumạchlạc,chặtchẽ;vănbảnhànhchínhcómẫuhoặcinsẵn
- Mụcđíchgiaotiếpcủavănbản2làbộclộcảmxúc,mụcđíchcủavănbản3làkêugọitoànquốckhángchiến;mụcđíchcủavănbảnsgklàtruyềnthụkiếnthứckhoahọc;mụcđíchcủađơnxinphép,giấykhaisinhlàtrìnhbàykiến,nguyệnvọng,ghinhậnsựviệc,hiệntượngđờisống
- Cáchthứcsửdụngtừngữ:vănbản2dùngnhiềutừngữnghệthuật,vănbản3dùngnhiềutừngữchínhtrị,vănbảnsgkdùngnhiềutừngữkhoahọc,vănbảngiấykhaisinh,đơnxinphépnghỉhọcsửdụngnhiềutừhànhchính
2 Các loạivăn bản
- Theolĩnhvựcgiaotiếp,ngườita phânbiệtcác loạivănbảnsau:
+Vănbảnthuộcphongcáchngônngữsinh hoạt
+Vănbảnthuộcphongcáchngônngữnghệ thuật
+Vănbảnthuộcphongcáchngônngữkhoahọc
.+Vănbảnthuộcphongcáchngônngữhành chính
+Vănbảnthuộcphongcáchngônngữchínhluận
.+ Vănbảnthuộc phongcách ngônngữbáochí
Trang 34Bây giờ mậnmớihỏiđào Vườn
hồngđã cóai vàohay chưa
Mậnhỏithìđàoxin thưa
Vườn hồngcó lốinhưngchưaai vào
- Bàicadaotrêncóthể được xemlà
- Mục đíchgiaotiếp: Thôngqua hìnhthứcđốiđáp,ướmhỏicủahainhânvậttrữtình đểbộclộtìnhcảm,tìnhyêu
- Vănbảnthuộc PCNNnghệ thuật
Trang 35quả thảo luận.
vượt mộtđồitranh ….Mộtlầnxốctới
nữachàngvượt mộtđồilồô Chàng chạy
- Mụcđíchgiaotiếp:Miêutảtàinăngmúa khiêncủa ĐămSăn
Trang 36+ Nănglực giảiquyếtvấnđề thôngqua mônhọc
+ Nănglực vậndụngkiếnthứcvănhọc vàocuộcsống…
II THIẾT LẬPMATRẬN:
Trang 37Sốđiểm 0 0 0 10 10
III THIẾT LẬPĐỀ THI
Đề bài:Cảmnghĩchânthực của anh(chị)vềnhữngngàyđầutiênbướcvào
trườngtrunghọcphổthông
IV HƯỚNG DẪN CHẤM
Làmvăn 1 Cảmnghĩvề nhữngngàyđầu tiên bướcvàotrường
trunghọc phổthông.
a.Đảmbảocấutrúccủamộtbàivănnghịluận:Cóđầy đủMởbài,Thânbài,Kếtbài.Mởbàigiớithiệuđượctácgiả,tácphẩm,đoạntrích;Thânbàitriểnkhaiđượccácluậnđiểmthểhiệncảmnhậnvềđoạntrích;Kếtbàikháiquát đượcnộidungnghịluậnvềđoạntrích
0,5
c.Triểnkhaicácluậnđiểm:vậndụngtốtcácthaotáclậpluận,kếthợpchặtchẽ giữalílẽ và dẫnchứng
8,0
Họcsinhcóthểsắpxếpcácluậnđiểmtheonhiềucáchnhưngvề cơbản,cầnđảmbảonhữngyêucầusau-Giớithiệuvànêucảmnghĩchungkhiđượctrởthành học sinhtrunghọc phổthông
- Cảmnghĩkhimớiđặtchânđếntrường(thầycô,bạnbè, lớphọc,khungcảnhtrường)
- Cảmnghĩvềbuổichàocờđầutiên,buổilaođộng,sinh hoạttậpthể
- Cảmnghĩvề nhữngbuổihọc đầutiên
- Nhữngsuy nghĩướcmơtươnglai,niềmtinvàobảnthân và ngôitrường…
+Cảmxúcđọnglạitừngôitrườngmới
+Ýthứctráchnhiệmhọctập,rènluyệnđạođứccủabản thântrongbanămhọc
d.Sángtạo:cócáchdiễnđạtđộcđáo;suynghĩ,kiếngiảimớimẻ về nội dunghoặc nghệ thuậtđoạntrích
0,5
e.Chínhtả,dùngtừđặtcâu:đảmbảochuẩnchínhtả,ngữphápcủa câu,ngữnghĩatiếngViệt
0,5
*Lưuý chung:
Trang 38I Tên bài học:ChiếnthắngMtaoMxây
II Hìnhthức dạy học:DHtrênlớp.
III Chuẩn bịcủagiáoviên vàhọc sinh
anhhùngsửthi,vềnghệ thuậtmiêutảvà sửdụngngôntừ
- Biếtcáchphân tíchmộtvănbảnsửthianhhùngđể thấyđượcgiá trịcủa sửthivềnộidungvànghệthuật,đặcbiệtlàcáchsửthimượnviệcmôtảchiếntranhđể
khẳngđịnhlítưởngvềmộtcuộcsốnghòahợp,hạnhphúc
II Về kĩnăng
1 Về kĩnăngchuyênmôn
Trang 39các dân tộc Tây Nguyên, sử thi
Đăm săn thể hiện bức tranh về con
- Tậptrungcaovàhợptáctốtđểgiảiquyết nhiệmvụ
- Cótháiđộtíchcực,hứngthú
Trang 40b Phânloại
- Cóhailoạisửthi:sửthithầnthoạivàsửthianhhùng
+Sửthithầnthoại:đivàocácđềtàichínhcủathầnthoạinhưsự hìnhthànhvũtrụ,sựrađờicủamuônloài,nguồngốcdântộc,
sựsángtạovănhóa
+Sửthianhhùng:miêutảsựnghiệpvàchiếncôngcủangườianhhùngtrongkhungcảnhnhữngsựkiệnlớncónghĩaquantrọngđốivớitoànthể cộngđồng
+CảnhĐămsăncùngnôlệravềsauchiếnthắng
+ CảnhĐămsănăn mừngchiến thắng
II Đọc hiểuvănbản
1 Cuộcchiến giữahaitù trưởng
- Đămsănkhiêuchiến:tháchđấu(tatháchnhàngươiđọdaovớita),đedọa(tasẽlấycáisànhiênnhàngươitabổđôi,tasẽlấycáicầuthangnhàngươitachẻ ra),sử dụngcáchnóikhinhmiệt,coithườngMtaoMxây(đếncontrâucủanhàngươitrongchuồng,ta cũngkhôngthèmđâmnữalà)
- MtaoMxâyđáplại,bộclộrõsựrunsợ(sợbịđâmlén,dángtầnngầndodự,mỗi