Với chuyên đề “Xây dựng kế hoạch dạy học và giáo dục theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh” tác giả cung cấp cho các nhà quản lý, giáo viên trường THCS những nội dung khái q
Trang 1SỞ GIÁO DỤC ĐÀO TẠO QUẢNG NINH PHÒNG GIÁO DỤC ĐÀO TẠO UÔNG BÍ
BÀI THU HOẠCH
“XÂY DỰNG KẾ HOẠCH DẠY HỌC VÀ GIÁO DỤC THEO HƯỚNG
PHÁT TRIỂN PHẨM CHẤT, NĂNG LỰC HỌC SINH”
Họ và tên: Bùi Thị Thu Hương Ngày, tháng, năm sinh: 07/01/1984 Đơn vị: Trường TH&THCS Nam Khê
Quảng Ninh, tháng 06 năm 2021
Trang 21.Tính cấp thiết của vấn đề nghiên cứu
Hiện nay, giáo dục phát triển (tiếp cận) năng lực và phẩm chất học sinhđang được nhiều nhà nghiên cứu, nhà giáo dục, cán bộ quản lý và giáo viên trênthế giới cũng như trong nước đặc biệt quan tâm Hòa mình cùng với dòng chảycủa xu thế chung, Việt Nam đã bắt nhịp kịp thời để nâng tầm và định hướngphát triển Mô hình STEM với phương thức dạy học hiện đại đã và đang đượcthử nghiệm và áp dụng ở Việt Nam trong thời gian từ năm 2013 đến nay.Chương trình giáo dục phổ thông tổng thể, hoạt động trải nghiệm được xem làmột điểm nhấn quan trọng, trong đó cần khai thác theo định hướng người họcđược trải nghiệm thực sự, lấy đó làm nền tảng cho sự phát triển
Với chuyên đề “Xây dựng kế hoạch dạy học và giáo dục theo hướng
phát triển phẩm chất, năng lực học sinh” tác giả cung cấp cho các nhà quản
lý, giáo viên trường THCS những nội dung khái quát về dạy học phát triển nănglực và phẩm chất; một số phương pháp, kỹ thuật dạy học và kiểm tra, đánh giánăng lực và phẩm chất học sinh THCS Với những thành tựu mới về phươngpháp, kỹ thuật dạy học và kiểm tra, đánh giá được tác giả khai thác dựa trên nềntảng của Tâm lí học hiện đại Từng phương pháp, kỹ thuật dạy học và kiểm tra,đánh giá được phân tích, hướng dẫn và định hướng tổ chức theo quan điểm Giáodục học hiện đại: Dạy học tích cực dựa trên nền tảng tổ chức hoạt động học
Hơn nữa, khi học xong modul này học viên có thể: được cung cấp kiếnthức: Trình bày được hiểu biết chung về dạy học phát triển năng lực và phẩmchất học sinh Phân biệt được giữa dạy học tiếp cận nội dung với tiếp cận mụctiêu và tiếp cận năng lực Hiểu được chương trình giáo dục phổ thông mới chính
là chương trình dạy học phát triển năng lực và phẩm chất Những yêu cầu đốivới công tác quản lý và tổ chức dạy học theo chương trình giáo dục tổng thể.Hiểu được chương trình giáo dục phổ thông mới chính là chương trình dạy họcphát triển năng lực và phẩm chất Những yêu cầu đối với công tác quản lý và tổchức dạy học theo chương trình giáo dục tổng thể Trình bày được một sốphương pháp, kỹ thuật dạy học và kiểm tra, đánh giá năng lực và phẩm chất họcsinh THCS Xác định được các yêu cầu và cách thức xây dựng kế hoạch dạy học,giáo dục và tổ chức dạy học, giáo dục đáp theo hướng phát triển phẩm chất,năng lực HS ở trường THCS, phù hợp với đặc thù vùng, miền; Từ đó hình thành
kĩ năng: So sánh khái quát về chương trình giáo dục hiện hành và chương trìnhgiáo dục phổ thông mới được triển khai từ năm học 2019 - 2020
Đánh giá thực trạng dạy học và kiểm tra, đánh giá năng lực và phẩm chất
ở các trường THCS Xác định được hệ thống năng lực và phẩm chất cần phát
Trang 3triển cho học sinh THCS đối với bộ môn Lựa chọn, vận dụng một số phươngpháp, kỹ thuật dạy học và kiểm tra, đánh giá đối với các môn học ở trườngTHCS Xây dựng kế hoạch và tổ chức hoạt động dạy học và giáo dục theohướng phát triển phẩm chất, năng lực HS ở THCS phù hợp với đặc thù vùng,miền; Phát triển được chương trình môn học, hoạt động giáo dục phát triểnphẩm chất năng lực người học Hơn nữa, sẽ hình thành mục tiêu về thái độ:Nhận thức được tầm quan trọng dạy học phát triển năng lực và phẩm chất,chương trình, sách giáo khoa mới Tích cực vận dụng các phương pháp, kỹ thuậtdạy học và kiểm tra, đánh giá năng lực và phẩm chất học sinh đối với bộ môn ởtrường THCS Chủ động, tích cực bồi dưỡng năng lực quản lý, tổ chức dạy học
và kiểm tra, đánh giá năng lực và phẩm chất học sinh THCS Tích cực hỗ trợđồng nghiệp xây dựng kế hoạch dạy học và giáo dục để tổ chức dạy học theohướng phát triển năng lực phẩm chất của học sinh;
2 Những nội dung chính thu hoạch được sau khi nghiên cứu xong chuyên đề “Xây dựng kế hoạch dạy học và giáo dục theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh”
2.1 Thu hoạch về kiến thức lý thuyết
Sau khi nghiên cứu xong chuyên đề “Xây dựng kế hoạch dạy học và giáodục theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh” đã cung cấp thông tin
về dạy học phát triển năng lực và phẩm chất học sinh; trong đó chú trọng việclựa chọn và vận dụng các phương pháp, kỹ thuật dạy học và kiểm tra, đánh giá ởtrường THCS, cụ thể gồm 03 nội dung chính như sau:
Thứ nhất, những vấn đề chung về dạy học và giáo dục theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh THCS trong các cơ sở giáo dục phổ thông;
Thứ hai, xây dựng kế hoạch và tổ chức hoạt động dạy học và giáo dục theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh THCS trong các cơ sở giáo dục phổ thông;
Thứ ba, phát triển chương trình môn học, hoạt động giáo dục trong các
cơ sở giáo dục phổ thông;
2.2 Vận dụng
Sau khi được học tập về nội dung chuyên đề “Xây dựng kế hoạch dạy học
và giáo dục theo hướng phát triển phẩm chất và năng lực của học sinh” chúngtôi hoàn toàn có thể vận dụng những đơn vị kiến thức của chuyên đề vào bộ mônGiáo dục Công dân khối THCS mà bản thân đang giảng dạy như sau:
Trang 4Thứ nhất, trong nội dung những vấn đề chung về dạy học và giáo dục theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh THCS trong các cơ sở giáo dục phổ thông.
Bản thân tôi hiểu được rằng: Dạy học phát triển năng lực và phẩm chất:
Là cách tiếp cận đảm bảo cho dạy học vừa tập trung vào phát triển năng lực, phẩm chất của học sinh vừa dựa vào năng lực nền tảng và tố chất của học sinh.
Chuẩn đầu ra đạt được thông qua tổ chức dạy học nội dung ứng với công thứcsau:
NĂNG LỰC = KIẾN THỨC x KỸ NĂNG x THÁI ĐỘ x TÌNH HUỐNG
Từ đó hiểu được nguyên tắc dạy học theo hướng phát triển năng lực vàphẩm chất bao gồm: Lấy việc học làm gốc, người học là chủ thể của quá trìnhdạy học.Kiến thức và năng lực bổ sung cho nhau Chỉ dạy học những vấn đề cốtlõi Học tích hợp, phương pháp luận và học cách kiến tạo kiến thức Mở cửatrường phổ thông ra thế giới bên ngoài Đánh giá thúc đẩy quá trình học Ngườigiáo viên sẽ bám sát vào những nguyên tắc trên và sẽ đạt được hiểu quả caotrong quá trình dạy học
Hơn nữa, chúng tôi hiểu biết sâu sắc về mục tiêu chương trình giáo dục
phổ thông mới Chương trình giáo dục phổ thông cụ thể hóa mục tiêu giáo dục
học sinh làm chủ kiến thức phổ thông, biết vận dụng hiệu quả kiến thức, kỹ năng
đã học vào đời sống và tự học suốt đời, có định hướng lựa chọn nghề nghiệp phùhợp, biết xây dựng và phát triển hài hòa các mối quan hệ xã hội, có cá tính, nhâncách và đời sống tâm hồn phong phú, nhờ đó có được cuộc sống có ý nghĩa vàđóng góp tích cực vào sự phát triển của đất nước và nhân loại
Chương trình giáo dục tiểu giúp học sinh hình thành và phát triển nhữngyếu tố căn bản đặt nền móng cho sự phát triển hài hòa về thể chất và tinh thần,phẩm chất và năng lực; định hướng chính vào giáo dục về giá trị bản thân, giađình, cộng đồng và những thói quen, nền nếp cần thiết trong học tập và sinh hoạt.Chương trình giáo dục THCS giúp học sinh phát triển các phẩm chất, nănglực đã được hình thành và phát triển ở cấp tiểu học, tự điều chỉnh bản thân theocác chuẩn mực chung của xã hội, biết vận dụng các phương pháp học tập tíchcực để hoàn chỉnh tri thức và kỹ năng nền tảng, có những hiểu biết ban đầu vềcách ngành nghề và có ý thức hướng nghiệp để tiếp tục học lên THPT, học nghềhoặc tham gia vào cuộc sống lao động
Chương trình giáo dục THPT giúp học sinh tiếp tục phát triển những phẩmchất, năng lực cần thiết đối với người lao động, ý thức và nhân cách công dân,
Trang 5khả năng tự học và ý thức học tập suốt đời, khả năng lực chọn nghề nghiệp phùhợp với năng lực và sở thích, điều kiện và hoàn cảnh của bản thân để tiếp tụchọc lên, học nghề hoặc tham gia vào cuộc sống lao động, khả năng thích ứng vớinhững thay đổi trong bối cảnh toàn cầu hóa và cách mạng công nghiệp mới.Hình thành nên những yêu cầu cần đạt về phẩm chất như:
Yêu nước: tích cực, chủ động tham gia các hoạt động bảo vệ thiên nhiên.
Có ý thức tìm hiểu truyền thống của gia đình, dòng họ, quê hương Bảo vệ các disản văn hóa, tích cực tham gia các hoạt động phát huy , bảo tồn di sản văn hóa
Nhân ái: Yêu quý mọi người như trân trọng danh dự, sức khoẻ và cuộc
sống riêng tư của người khác Không đồng tình với cái ác, cái ác, cái xấu, không
cổ xúy, không gia các hành vi bạo lực; sẵn sàng bênh vực người yếu thế, thiệtthòi, Tích cực, chủ động tham gia các hoạt động từ thiện và hoạt động phục vụcộng đồng Tôn trọng sự khác biệt giữa mọi người: Tôn trọng sự khác biệt vềnhận thức, phong cách cá nhân của những người khác Tôn trọng sự đa dạng vềvăn hoá của các dân tộc trong cộng đồng dân tộc Việt Nam và các dân tộc khác.Cảm thông và sẵn sàng giúp đỡ mọi người
Chăm chỉ: Ham học Luôn cố gắng vươn lên đạt kết quả tốt trong học tập.
Thích đọc sách, báo, tìm tư liệu trên mạng Internet để mở rộng hiểu biết Có ýthức vận dụng kiến thức, kĩ năng học được ở nhà trường, trong sách báo và từcác nguồn tin cậy khác vào học tập và đời sống hằng ngày
Chăm làm Tham gia công việc lao động, sản xuất trong gia đình theo yêucầu thực tế, phù hợp với khả năng và điều kiện của bản thân Luôn cố gắng đạtkết quả tốt trong lao động ở trường lớp, cộng đồng Có ý thức học tốt các mônhọc, các nội dung hướng nghiệp; có hiểu biết về một nghề phổ thông
Trung thực Luôn thống nhất giữa lời nói với việc làm Nghiêm túc nhìnnhận những khuyết điểm của bản thân và chịu trách nhiệm về mọi lời nói, hành
vi của bản thân Tôn trọng lẽ phải; bảo vệ điều hay, lẽ phải trước mọi người;Không xâm phạm của công Đấu tranh với các hành vi thiếu trung thực tronghọc tập và trong cuộc sống
Trách nhiệm: Có trách nhiệm với bản thân Có thói quen giữ gìn vệ sinh,
rèn luyện thân thể, chăm sóc sức khoẻ Có ý thức bảo quản và sử dụng hợp lí đồdùng của bản thân Có ý thức tiết kiệm thời gian; sử dụng thời gian hợp lí; xâydựng và thực hiện chế độ học tập, sinh hoạt hợp lí Không đổ lỗi cho người khác;
có ý thức và tìm cách khắc phục hậu quả do mình gây ra
Trang 6Có trách nhiệm với gia đình: Quan tâm đến các công việc của gia đình.
Có ý thức tiết kiệm trong chi tiêu của cá nhân và gia đình Có trách nhiệm vớinhà trường và xã hội: Quan tâm đến các công việc của cộng đồng; tích cực thamgia các hoạt động tập thể, hoạt động phục vụ cộng đồng Tôn trọng và thực hiệnnội quy nơi công cộng; chấp hành tốt pháp luật về giao thông; có ý thức khitham gia các sinh hoạt cộng đồng, lễ hội tại địa phương Không đồng tình vớinhững hành vi không phù hợp với nếp sống văn hoá và quy định ở nơi côngcộng Tham gia, kết nối Internet và mạng xã hội đúng quy định; không tiếp taycho kẻ xấu phát tán thông tin ảnh hưởng đến danh dự của tổ chức, cá nhân hoặcảnh hưởng đến nếp sống văn hoá, trật tự an toàn xã hội Có trách nhiệm với môitrường sống: Sống hoà hợp, thân thiện với thiên nhiên Có ý thức tìm hiểu vàsẵn sàng tham gia các hoạt động tuyên truyền, chăm sóc, bảo vệ thiên nhiên;phản đối những hành vi xâm hại thiên nhiên Có ý thức tìm hiểu và sẵn sàngtham gia các hoạt động tuyên truyền về biến đổi khí hậu và ứng phó với biến đổikhí hậu
Yêu cầu về năng lực chung:
Năng lực tự chủ và tự học: Tự lực: Biết chủ động, tích cực thực hiện
những công việc của bản thân trong học tập và trong cuộc sống; không đồngtình với những hành vi sống dựa dẫm, ỷ lại Tự khẳng định và bảo vệ quyền, nhucầu chính đáng: Hiểu biết về quyền, nhu cầu cá nhân; biết phân biệt quyền, nhucầu chính đáng và không chính đáng Tự điều chỉnh tình cảm, thái độ, hành vicủa mình: Nhận biết tình cảm, cảm xúc của bản thân và hiểu được ảnh hưởngcủa tình cảm, cảm xúc đến hành vi Biết làm chủ tình cảm, cảm xúc để có hành
vi phù hợp trong học tập và đời sống; không đua đòi ăn diện lãng phí, nghịchngợm, càn quấy; không cổ vũ hoặc làm những việc xấu Biết thực hiện kiên trì
kế hoạch học tập, lao động Thích ứng với cuộc sống: Vận dụng được một cáchlinh hoạt những kiến thức, kĩ năng đã học hoặc kinh nghiệm đã có để giải quyếtvấn đề trong những tình huống mới Bình tĩnh trước những thay đổi bất ngờcủa hoàn cảnh; kiên trì vượt qua
Tự học, tự hoàn thiện: Tự đặt được mục tiêu học tập để nỗ lực phấn đấuthực hiện Biết lập và thực hiện kế hoạch học tập; lựa chọn được các nguồn tàiliệu học tập phù hợp; lưu giữ thông tin có chọn lọc bằng ghi tóm tắt, bằng bản
đồ khái niệm, bảng, các từ khoá; ghi chú bài giảng của giáo viên theo các ýchính Nhận ra và điều chỉnh được những sai sót, hạn chế của bản thân khi đượcgiáo viên, bạn bè góp ý; chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ của người khác khi gặp
Trang 7khó khăn trong học tập Biết rèn luyện, khắc phục những hạn chế của bản thânhướng tới các giá trị xã hội
Xác định mục đích, nội dung, phương tiện và thái độ giao tiếp: Tiếp nhậnđược các văn bản về những vấn đề đơn giản của đời sống, khoa học, nghệ thuật,
có sử dụng ngôn ngữ kết hợp với biểu đồ, số liệu, công thức, kí hiệu, hình ảnh.Biết sử dụng ngôn ngữ kết hợp với biểu đồ, số liệu, công thức, kí hiệu, hình ảnh
để trình bày thông tin, ý tưởng và thảo luận những vấn đề đơn giản về đời sống,khoa học, nghệ thuật Biết lắng nghe và phản hồi tích cực…
Thứ hai, xây dựng kế hoạch và tổ chức hoạt động dạy học và giáo dục theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh THCS trong các cơ sở giáo dục phổ thông; tôi vận dụng được những đơn vị kiến thức vào bộ môn Giáo dục Công dân như sau:
Xác định và lựa chọn nội dung phát triển bài học phát triển năng lực chohọc sinh Việc lựa chọn nội dung của bài học phụ thuộc vào những yếu tố cơbản sau đây: Chương trình môn học Mục tiêu bài học Khả năng của học sinh.Điều kiện thực hiện (phương tiện, thời gian, không gian, thực tiễn địaphương …)
Từ đó xác định được một số phương pháp dạy học để phát triển năng lực
và phẩm chất học sinh THCS trong bộ môn GDCD như sau:
Phương pháp dạy học giải quyết vấn đề
Phương pháp dạy học giải quyết vấn đề được thực hiện như một quá trình
tư duy với các bước sau:
Bước 1: Định hướng: Giáo viên đưa học sinh vào tình huống có vấn đềhoặc có thể gợi ý để học sinh tự tạo ra tình huống có vấn đề; Phát biểu vấn đềdưới dạng “mâu thuẫn nhận thức” và học sinh muốn tìm tòi để giải quyết vấnđề/mâu thuẫn đó
Bước 2: Lập kế hoạch nghiên cứu: Đề xuất giả thuyết; Lập kế hoạch đểgiải quyết vấn đề theo giả thuyết đặt ra
Bước 3: Thực hiện kế hoạch: Thực hiện kế hoạch giải quyết vấn đề; Đánhgiá việc thực hiện giả thuyết đặt ra Nếu đúng thì chuyển sang bước tiếp theo,nếu chưa đúng thì quay trở lại Bước 2 để chọn giả thuyết khác
Bước 4: Kiểm tra, đánh giá và kết luận: Rút ra kết luận về cách giải quyếttình huống; Thể nghiệm và ứng dụng; Đề xuất vấn đề mở
Phương pháp dạy học tình huống
Trang 8Quy trình tổ chức dạy học tình huống
Bước 1: Xác định mục tiêu bài học
Xác định được mức độ kiến thức, kỹ năng, thái độ và năng lực cần đạtđược qua việc tìm hiểu nội dung bài học
Bước 2: Lựa chọn tình huống
Lựa chọn (xây dựng) tình huống phù hợp với mục tiêu, nội dung bài học
và năng lực nhận thức của học sinh
Bước 3: Giải quyết tình huống
Gợi ý các hướng giải quyết: Xác định tình huống, kiến thức và kinhnghiệm liên quan đến việc giải quyết tình huống; đưa ra các hướng giải quyếttình huống
Xây dựng các câu hỏi thảo luận: Khi đưa ra tình huống nhất thiết phải cócác câu hỏi kèm theo để gợi ý cho học sinh thảo luận Câu hỏi đưa ra giúp họcsinh tìm hiểu nội dung chính về tình huống, hướng dẫn học sinh tham gia giảiquyết tình huống
Phân công các nhóm để giải quyết tình huống
Bước 4: Báo cáo và đánh giá kết quả giải quyết tình huống
Yêu cầu học sinh/nhóm học sinh giải quyết tình huống (có thể lựa chọnngẫu nhiên)
Đưa ra những câu hỏi để trao đổi, thảo luận nhằm phân tích làm rõ thêmcách giải quyết tình huống, để khắc sâu kiến thức, phát triển năng lực giải quyếtvấn đề, phản biện
Các nhóm nhận xét, đánh giá các giải quyết tình huống
Tổng kết và đưa ra bài học từ tình huống; đánh giá kết quả và quá trìnhhọc tập dựa trên các tiêu chí đã xây dựng
Trang 9hoặc phân hóa), quy định thời gian và phân công vị trí làm việc cho các nhóm.
Hướng dẫn cách làm việc theo nhóm (nếu cần)
Bước 2: Làm việc theo nhóm
Phân công trong nhóm, từng cá nhân làm việc độc lập
Trao đổi ý kiến, thảo luận trong nhóm
Cử đại diện trình bày kết quả làm việc của nhóm
Bước 3: Thảo luận, tổng kết trước toàn lớp
Đại diện từng nhóm trình bày kết quả thảo luận của nhóm
Các nhóm khác quan sát, lắng nghe, chất vấn, bình luận, bổ sung ý kiến.Tổng kết, nhận xét, đặt vấn đề cho bài học hoặc vấn đề tiếp theo
Phương pháp dạy học dự án
Quy trình dạy học dự án
(1) Xác định chủ đề và mục đích của dự án: Đề xuất ý tưởng, xác định
chủ đề và mục đích của dự án Cần tạo ra một tình huống xuất phát, chứa đựngvấn đề, hoặc đặt ra nhiệm vụ cần giải quyết, trong đó liên hệ với thực tiễn xã hội
và đời sống Giáo viên có thể giới thiệu một số hướng đề tài để học sinh lựachọn và cụ thể hóa Trong trường hợp thích hợp, sáng kiến về việc xác định đềtài có thể xuất phát từ phía học sinh Giai đoạn này còn được mô tả thành haigiai đoạn là đề xuất sáng kiến và thảo luận về sáng kiến
Xây dựng bài tập/ yêu cầu dựa trên nội dung chương trình và phù hợp vớiđặc điểm tâm sinh lí của học sinh
Xây dựng tiêu chí đánh giá sản phẩm cũng như quá trình thực hiện dự án
(2) Xây dựng kế hoạch thực hiện: Dưới hướng dẫn của giáo viên, học sinh
xây dựng đề cương cũng như kế hoạch thực hiện dự án Trong đó xác địnhnhững công việc cần làm, thời gian dự kiến, vật liệu, kinh phí, phương pháp tiếnhành và phân công công việc cho từng thành viên trong nhóm
(3) Thực hiện dự án: Thực hiện nhiệm vụ theo kế hoạch đề ra với các hoạt
động trí tuệ, thực tiễn, thực hành Kiến thức lý thuyết, các phương án giải quyếtvấn đề được thử nghiệm qua thực tiễn Trong quá trình đó sản phẩm của dự án
và thông tin mới được tạo ra
Giáo viên cố vấn, giúp đỡ, hướng dẫn học sinh thực hiện dự án; Thườngxuyên theo dõi, nhận xét và đánh giá từng công đoạn thực hiện dự án; Hỗ trợhọc sinh về nguồn thông tin, thu thập, xử lý thông tin thu và xây dựng sảnphẩm…
Trang 10(4) Trình bày và đánh giá sản phẩm của dự án: Kết quả dự án có thể là
thu hoạch, báo cáo, bài báo, sản phẩm cụ thể, vở kịch, buổi sinh hoạt tạo ra cáctác động xã hội
Giáo viên cần chuẩn bị cơ sở vật chất cho buổi báo cáo dự án; theo dõi,nhận xét, đánh giá sản phẩm dự án theo các tiêu chí đã xây dựng; Hướng dẫnhọc sinh rút ra những kinh nghiệm cho việc thực hiện các dự án tiếp theo
Dạy học khám phá trên mạng (Webquest)
Quy trình dạy học khám phá trên mạng
Bước 1 Nhập đề
Giáo viên giới thiệu về chủ đề Thông thường, một Webquest bắt đầu vớiviệc đặt ra tình huống có vấn đề thực sự đối với người học, tạo động cơ chongười học sao cho họ tự muốn quan tâm đến đề tài và muốn tìm ra một giải phápcho vấn đề
Bước 2: Xác định nhiệm vụ
Học sinh được giao các nhiệm vụ cụ thể, cần thảo luận để hiểu nhiệm vụ,xác định được mục tiêu cũng như bổ sung, điều chỉnh khi cần thiết Tính phứctạp của nhiệm vụ phụ thuộc vào đề tài và trước tiên là vào nhóm đối tượng.Thông thường, các nhiệm vụ sẽ được xử lí trong các nhóm
Bước 3: Hướng dẫn nguồn thông tin
Giáo viên hướng dẫn nguồn thông tin để xử lí nhiệm vụ, chủ yếu là nhữngtrang mạng Internet đã được lựa chọn và liên kết, ngoài ra còn có những chỉ dẫn
về các tài liệu khác
Bước 4: Thực hiện
Học sinh thực hiện nhiệm vụ trong nhóm còn giáo viên tư vấn, hỗ trợ.Trong trang Webquest có những chỉ dẫn, cung cấp cho người học những trợgiúp hành động, những hỗ trợ cụ thể để giải quyết nhiệm vụ
Trang 11trợ, sử dụng đàm thoại, phiếu điều tra Học sinh cần được tạo cơ hội suy nghĩ vàđánh giá một cách có phê phán Việc đánh giá tiếp theo do giáo viên thực hiện.
Sử dụng phương pháp Webquest tương tự như dạy học dự án nhưngnguồn thông tin, dữ liệu thu thập được chủ yếu từ Internet
Hơn nữa, tôi có thể vận dụng Kỹ thuật dạy học phát triển năng lực và phẩm chất học sinh THCS
Kỹ thuật dạy học là phương pháp tiến hành các hành động dạy học củagiáo viên một cách khéo léo, đạt hiệu quả cao đồng thời phát huy tính tích cực,chủ động, sáng tạo của người học… Có nhiều kỹ thuật dạy học phát triển nănglực và phẩm chất học sinh THCS song chúng tôi tập trung vào các kỹ thuật dạy
học sau: Kỹ thuật đặt câu hỏi, Kỹ thuật chia nhóm, Kỹ thuật khăn trải bàn, Kỹ thuật luân phiên, Kĩ thuật mảnh ghép,Kỹ thuật công não, Kỹ thuật “Viết tích cực”, Kĩ thuật Think - Pair- Share (suy nghĩ - thảo luận - chia sẻ), Kỹ thuật “ổ bi”, Kỹ thuật “bể cá”, Kỹ thuật phân tích phim Video, Kỹ thuật sơ đồ KWL (Nội
dung đã biết - muốn biết - học được)
Vận dụng được kiến thức để xây dựng kế hoạch bài dạy phát triển nănglực cho học sinh
Đầu tiên, cần xác định được năng lực đặc thù môn giáo dục công dân:
Nhận thức về quyền, trách nhiệm, nghĩa vụ công dân, một số luật, giá trị sống
Tự điều chỉnh, tự hoàn thiện bản thân theo các chuẩn mực đạo đức và quy địnhcủa pháp luật Duy trì mối quan hệ hoà hợp với những người xung quanh; thíchứng một cách linh hoạt với xã hội biến đổi và thực hiện mục tiêu, kế hoạch củabản thân trên cơ sở các giá trị đạo đức, quy định của pháp luật; Vận dụng giảiquyết các vấn đề đạo đức, pháp luật của cuộc sống Các phẩm chất: Yêu nước,nhân ái, trung thực, chăm chỉ, trách nhiệm /
Bản thân tôi đã vận dụng được cấu trúc hoạt động dạy học trong bài dạyphát triển năng lực học sinh (hoạt động trong giáo án dạy học phát triển năng lực)
Trang 12KHUNG KẾ HOẠCH BÀI DẠY
(Kèm theoCôngvăn số 5512/BGDĐT-GDTrHngày 18tháng12 năm 2020 của Bộ GDĐT)
Trường:
Tổ:
Họ và tên giáo viên:
………
TÊN BÀI DẠY: ………
Môn học/Hoạt động giáo dục: ……….; lớp:………
Thời gian thực hiện: (số tiết)
I Mục tiêu
1 Về kiến thức: Nêu cụ thể nội dung kiến thức học sinh cần học trong bàitheo yêu cầu cần đạt của nội dung giáo dục/chủ đề tương ứng trong chương trìnhmôn học/hoạt động giáo dục
2 Về năng lực: Nêu cụ thể yêu cầu học sinh làm được gì (biểu hiện cụ thểcủa năng lực chung và năng lực đặc thù môn học cần phát triển) trong hoạt độnghọc để chiếm lĩnh và vận dụng kiến thức theo yêu cầu cần đạt của chương trìnhmôn học/hoạt động giáo dục
3 Về phẩm chất: Nêu cụ thể yêu cầu về hành vi, thái độ (biểu hiện cụ thểcủa phẩm chất cần phát triển gắn với nội dung bài dạy) của học sinh trong quátrình thực hiện các nhiệm vụ học tập và vận dụng kiến thức vào cuộc sống
II Thiết bị dạy học và học liệu
Nêu cụ thể các thiết bị dạy học và học liệu được sử dụng trong bài dạy để tổchức cho học sinh hoạt động nhằm đạt được mục tiêu, yêu cầu của bài dạy(muốn hình thành phẩm chất, năng lực nào thì hoạt động học phải tương ứng vàphù hợp)
III Tiến trình dạy học
1 Hoạt động 1: Xác định vấn đề/nhiệm vụ học tập/Mở đầu (Ghi rõ tên thể hiện kết quả hoạt động)
a) Mục tiêu: Nêu mục tiêu giúp học sinh xác định được vấn đề/nhiệm vụ cụ thể cần giải quyết trong bài học hoặc xác định rõ cách thức giải quyết vấn đề/thực hiện nhiệm vụ trong các hoạt động tiếp theo của bài học.
b) Nội dung: Nêu rõ nội dung yêu cầu/nhiệm vụ cụ thể mà học sinh phải thực hiện (xử lí tình huống, câu hỏi, bài tập, thí nghiệm, thực hành…) để xác