NHÓM 5 t7 CA 4 6 converted

HỌC VIỆN HÀNG KHÔNG VIỆT NAM KHOA VẬN TẢI HÀNG KHÔNG  BÀI TIỂU LUẬN KẾT THÚC MÔN THANH TOÁN QUỐC TẾ Giảng viên ThS ĐOÀN THỊ KIM THANH Mã lớp HP 010100011803 Danh sách nhóm 5 Lớp Mã số SV 1 Võ Thị.

HỌC VIỆN HÀNG KHÔNG VIỆT NAM KHOA VẬN TẢI HÀNG KHÔNG



BÀI TIỂU LUẬN KẾT THÚC MÔN

THANH TOÁN QUỐC TẾ

Giảng viên: ThS ĐOÀN THỊ KIM THANH

NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN CHẤM BÀI 1

………

………

………

………

………

Ngày … tháng … năm … Giáo viên chấm 1 NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN CHẤM BÀI 2 ………

………

………

………

………

Ngày … tháng … năm …

Giáo viên chấm 2

MỤC LỤC

DANH MỤC HÌNH ẢNH 4

DANH MỤC BIỂU ĐỒ 5

DANH MỤC VIẾT TẮT 6

PHẦN 1 CHƯƠNG 1 KHÁI NIỆM VÀ VAI TRÒ CỦA TỶ GIÁ HỐI ĐOÁI 8

1.1 Khái niệm tỷ giá hối đoái 8

1.2 Vai trò của tỷ giá hối đoái 8

1.2.1 Vai trò so sánh sức mua của các đồng tiền 8

1.2.2 TGHĐ có ảnh hưởng đến hoạt động xuất NK 9

1.2.3 TGHĐ có ảnh hưởng tới tình hình lạm phát và tăng trưởng kinh tế 9 CHƯƠNG 2 TÁC ĐỘNG CỦA TỶ GIÁ HỐI ĐOÁI ĐẾN CÁN CÂN THƯƠNG MẠI 10

2.1 Cán cân thương mại: 10

2.2 Tác động của TGHĐ đến cán cân thương mại: 11

CHƯƠNG 3 NHỮNG YẾU TỐ CẦN XEM XÉT TRONG VIỆC ĐIỀU CHỈNH TỶ GIÁ 12

3.1 Việt Nam không chủ trương phá giá tiền tệ, trong cả các tuyên bố chính thức, cũng như trong chỉ đạo điều hành thực tế 12

3.2 Năng lực sản xuất hàng hóa trong nước còn hạn chế, các mặt hàng sản xuất trong nước đều phụ thuộc vào nguyên vật liệu NK 13

Năng lực sản xuất hàng hóa thay thế NK: 14

3.2.2 Năng lực sản xuất hàng hóa đủ tiêu chuẩn XK: 14

3.2.3 Việt Nam không can thiệp một chiều vào thị trường ngoại hối 15

3.2.4 Nền kinh tế Việt Nam là nền kinh tế đang bị “đô la hóa”, 17

3.2.5 Việt Nam tham gia WTO 18

CHƯƠNG 4 KẾT LUẬN 18

PHẦN 2 Câu 1 21

Câu 2 22

Câu 3 23

TÀI LIỆU THAM KHẢO 24

DANH MỤC HÌNH ẢNH

Hình 1: Kim ngạch XK hàng nông sản VN năm 2019 13 Hình 2:Top 10 hàng NK tháng 8/2020 19 Hình 3: Điều kiện DAP 23

DANH MỤC BIỂU ĐỒ

Biểu đồ 1: Tỷ giá trung tầm đầu năm 2020 đến ngày 22/04/2021 12

Biểu đồ 2: Cơ cấu XK của VN qua 3 năm 2010,2015,2020 14

Biểu đồ 3: Các nhóm hàng XK của VN 15

Biểu đồ 4: Lạm phát Việt Nam 16

Phần 1 : Anh chị hãy đưa ra quan điểm về việc chính phủ và Ngân hàng nhà nước Việt Nam có nên phá giá đồng nội tệ để khuyến khích xuất khẩu cải thiện cán cân thương mại hay không ?

LỜI MỞ ĐẦU

TGHĐ là một trong những biến số kinh tế vĩ mô hết sức nhạy cảm Lý thuyết

về tỷ giá cho rằng khi phá giá nội tệ sẽ khuyến khích XK, hạn chế NK cũng có những giả định nhất định về điều kiện thị trường tài chính, điều kiện về hệ số co giãn giữa

tỷ giá với xuất NK Hơn nữa, việc điều hành tỷ giá mà chỉ dựa vào cơ sở duy nhất là tình hình thương mại với một quốc gia riêng lẻ hay chỉ dựa trên tình hình xuất NK là phiến diện và thiển cận Chính vì vậy, trong hoạch định và thực thi chính sách tỷ giá không chỉ đơn giản là phá giá đồng tiền để đạt được mục tiêu “tăng XK”, nhất là đối với nền kinh tế Việt Nam có nhiều đặc thù riêng Để thực hiện chính sách phá giá đồng nội tệ, các mặt lợi và hại của phá giá phải được xem xét và cân nhắc một cách

kỹ lưỡng dựa trên tất cả các khía cạnh của nền kinh tế; phải đảm bảo nền kinh tế đã

có đủ các điều kiện để có thể phát huy tốt mặt tích cực và hạn chế được những mặt tiêu cực của việc phá giá

Như vậy đối với hoạt động xuất NK của các nước nói chung và của Việt Nam nói riêng thì biến động tỷ giá có tác động và ảnh hưởng như thế? Trong khuôn khổ môn học Thanh toán quốc tế nhóm chúng tôi xin làm rõ quan điểm: “Về việc chính phủ và Ngân hàng nhà nước Việt Nam có nên phá giá đồng nội tệ để khuyến khích XK cải thiện cán cân thương mại hay không?”

CHƯƠNG 1 KHÁI NIỆM VÀ VAI TRÒ CỦA TỶ GIÁ HỐI ĐOÁI

1.1 Khái niệm tỷ giá hối đoái

Tỷ giá hối đoái (TGHĐ) hay còn gọi là tỷ giá trao đổi ngoại tệ Được hiểu là tỷ giá của một đồng tiền này có thể được quy đổi cho một đồng tiền khác, tỷ giá giữa 2 loại tiền tệ, là số lượng đơn vị tiền tệ cần thiết để mua một đơn vị ngoại tệ

Theo Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (năm 1997), TGHĐ là tỷ lệ giá trị của đồng Việt Nam với giá trị đồng tiền nước ngoài, được hình thành dựa trên cơ sở cung cầu ngoại tệ, dưới sự điều tiết của Nhà Nước, do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam

xác định

Trong ngành tài chính ngân hàng, TGHĐ phản ánh mối quan hệ giá trị đồng tiền của hai nước với nhau Ví dụ tỷ giá bán ra của Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam

ngày 21/11/2019 1 USD = 23.260VNĐ Đây chính là TGHĐ

TGHĐ được xem là một loại giá cả đặc biệt, là giá trị của tiền chứ không phải giá trị của hàng hóa Do đó, tỷ giá sẽ có ảnh hưởng nhất định đến tăng trưởng kinh tế

và ổn định vĩ mô, nhưng mức độ ảnh hưởng phụ thuộc nhiều vào cơ cấu hàng xuất -

NK, đặc điểm thị trường tài chính và vào cơ chế tỷ giá được áp dụng tại mỗi quốc gia

Còn trong chế độ tiền giấy thì tiền đúc không còn được sử dụng nên ngang giá vàng không còn là cơ sở hình thành TGHĐ Theo đó thì việc so sánh các đồng tiền khác nhau được thực hiện bằng hình thức so sánh mức mua của hai tiền tệ với nhau

1.2 Vai trò của tỷ giá hối đoái

1.2.1 Vai trò so sánh sức mua của các đồng tiền

Thông qua vai trò này, tỷ giá trở thành công cụ hữu hiệu để tính toán và so sánh giá trị nội tệ với giá trị ngoại tệ, giá cả hàng hóa trong nước với giá quốc tế, năng suất lao động trong nước với năng suất lao động quốc tế ; trên cơ sở đó, tính toán hiệu quả ngoại thương, hiệu quả của việc liên doanh với nước ngoài, vay vốn nước ngoài,

và hiệu quả của các chính sách kinh tế đối ngoại của nhà nước

1.2.2 TGHĐ có ảnh hưởng đến hoạt động xuất NK

Thông qua tỷ giá, nhà nước tác động đến tổng kim ngạch xuất NK và cán cân thương mại quốc tế

Khi đồng tiền nội tệ mất giá (tỷ giá tăng) thì giá cả hàng XK (XK) của quốc gia

đó trở nên rẻ hơn, sức cạnh tranh của hàng hoá trên thị trường quốc tế sẽ được nâng cao Chẳng hạn, 1 lô hàng XK trị giá 16.000 triệu VND Thời điểm 1/2006 tỷ giá trên thị trường USD/VND là 16.000 thì lô hàng này được bán trên thị trường quốc tế với giá 1 triệu USD Thời điểm 12/2006 tỷ giá USD/VND 17.000 thì lô hàng này được bán với giá 16.000/17.000= 0,941 triệu USD, rẻ hơn ban đầu Khi ấy, mức cầu mở rộng và khối lượng hàng hoá XK sẽ gia tăng Trong khi đó, giá hàng NK (NK) từ nước ngoài trở nên đắt hơn, do đó hạn chế NK Như vậy, sự tăng lên của tỷ giá làm nền kinh tế thu được nhiều ngoại tệ, cán cân thương mại và cán cân thanh toán quốc

tế được cải thiện

Ngược lại, nếu giá của đồng nội tệ tăng lên so với đồng ngoại tệ (TGHĐ giảm)

sẽ làm cho XK giảm đi, NK tăng lên và cán cân thanh toán trở nên xấu hơn

Tuy nhiên, khi xem xét tác động của tỷ giá đến sự thay đổi hoạt động thương mại quốc tế và cán cân thanh toán cần lưu ý rằng hiệu ứng này không thể xảy ra ngay

mà phải trải qua một khoảng thời gian nhất định Khoảng thời gian đó là thời gian thích ứng đối với việc thay đổi giá cả hàng hoá của người tiêu dùng trong và ngoài nước Trong thời gian đầu, cán cân thanh toán có thể bị giảm đi, sau đó mới đạt trạng thái cải thiện dần

1.2.3 TGHĐ có ảnh hưởng tới tình hình lạm phát và tăng trưởng kinh tế

Khi sức mua của đồng tiền trong nước giảm đi (có thể do nhà nước chủ trương phá giá tiền tệ để đẩy mạnh XK chẳng hạn), TGHĐ tăng lên làm giá hàng NK đắt hơn Nếu hàng NK để trực tiếp tiêu dùng thì làm tăng chỉ số giá tiêu dùng (CPI) trực tiếp Nếu hàng NK dùng cho sản xuất thì làm tăng chi phí sản xuất và dẫn tới tăng giá thành sản phẩm Kết quả cũng là sự tăng lên của chỉ số giá tiêu dùng Vì vậy, lạm phát có thể xảy ra Nhưng khi tỷ giá tăng, các ngành sản xuất hàng XK được lợi và

phát triển, kéo theo sự phát triển của các ngành sản xuất trong nước nói chung, nhờ vậy thất nghiệp giảm và nền kinh tế tăng trưởng

Ngược lại khi TGHĐ giảm (giá đồng nội tệ tăng lên), hàng NK từ nước ngoài trở nên rẻ hơn Từ đó lạm phát được kiềm chế, nhưng lại dẫn tới sản xuất thu hẹp và tăng trưởng thấp

Tóm lại, TGHĐ có ảnh hưởng mạnh mẽ và sâu sắc đến quan hệ kinh tế đối ngoại, tình trạng cán cân thanh toán, tăng trưởng kinh tế, lạm phát và thất nghiệp Khi điều chỉnh TGHĐ để thực hiện mục tiêu kinh tế xã hội, Nhà nước phải xem xét nhiều mặt, tính toán đến nhiều tác động khác nhau, trái chiều nhau của tỷ giá Mặt khác còn phải cảnh giác đối phó với nạn đầu cơ tiền tệ trên thế giới có thể làm cho nội tệ bất ngờ lên giá hoặc hạ giá do tác động của sự di chuyển các luồng vốn ngoại tệ gây ra làm cho nền kinh tế trong nước không ổn định

CHƯƠNG 2 TÁC ĐỘNG CỦA TỶ GIÁ HỐI ĐOÁI ĐẾN CÁN CÂN THƯƠNG MẠI

2.1 Cán cân thương mại:

Cán cân thương mại là một mục trong tài khoản vãng lai của cán cân thanh toán quốc tế, ghi lại những thay đổi trong XK và NK của một quốc gia trong một khoảng thời gian nhất định (quý hoặc năm) cũng như mức chênh lệch giữa chúng (XK trừ đi NK) Khi mức chênh lệch là lớn hơn 0, thì cán cân thương mại có thặng

dư Ngược lại, khi mức chênh lệch nhỏ hơn 0, thì cán cân thương mại có thâm hụt Khi mức chênh lệch đúng bằng 0, cán cân thương mại ở trạng thái cân bằng

Cán cân thương mại còn được gọi là XK ròng hoặc thặng dư thương mại Khi cán cân thương mại có thặng dư, XK ròng/thặng dư thương mại mang giá trị dương Khi cán cân thương mại có thâm hụt, XK ròng/thặng dư thương mại mang giá trị âm Lúc này còn có thể gọi là thâm hụt thương mại

2.2 Tác động của TGHĐ đến cán cân thương mại:

TGHĐ là nhân tố rất quan trọng đối với các quốc gia vì nó ảnh hưởng đến giá tương đối giữa hàng hóa sản xuất trong nước với hàng hóa trên thị trường quốc tế Khi tỷ giá của đồng tiền của một quốc gia tăng lên thì giá cả của hàng hóa NK sẽ trở nên rẻ hơn trong khi giá hàng XK lại trở nên đắt đỏ hơn Vì thế việc tỷ giá đồng nội

tệ tăng lên sẽ gây bất lợi cho XK và thuận lợi cho NK dẫn đến kết quả là XK ròng giảm

Ngược lại, khi tỷ giá đồng nội tệ giảm xuống, XK sẽ có lợi thế trong khi NK gặp bất lợi và XK ròng tăng lên

Ví dụ, một bộ ấm chén sứ Hải Dương có giá 115.000 VND và một bộ ấm chén tương đương của Trung Quốc có giá 33 CNY (Nhân dân tệ) Với TGHĐ 3400 VND

= 1 CNY thì bộ ấm chén Trung Quốc sẽ được bán ở mức giá 112.200 VND trong khi

bộ ấm chén tương đương của Việt Nam là 115.000 VND Trong trường hợp này ấm chén NK từ Trung Quốc có lợi thế cạnh tranh hơn Nếu VND mất giá và TGHĐ thay đổi thành 3600 VND = 1 CNY thì lúc này bộ ấm chén Trung Quốc sẽ được bán với giá 118.800 VND và kém lợi thế cạnh tranh hơn so với ấm chén sản xuất tại Việt Nam

Theo Điều kiện Marshall-Lerner, việc phá giá tiền tệ có tác động tích cực tới cán cân thương mại, thì giá trị tuyệt đối của tổng hai độ co dãn theo giá cả của XK và

độ co dãn theo giá cả của NK phải lớn hơn 1 Phá giá dẫn tới giảm giá hàng XK định danh bằng ngoại tệ, do đó nhu cầu đối với hàng XK tăng lên Đồng thời, giá hàng NK định danh bằng nội tệ trở nên cao hơn, làm giảm nhu cầu đối với hàng NK

Hiệu quả ròng của phá giá đối với cán cân thương mại tùy thuộc vào độ co dãn theo giá Nếu hàng XK co dãn theo giá, thì tỷ lệ tăng lượng cầu về hàng hóa sẽ lớn hơn tỷ lệ giảm giá, do đó, kim ngạch XK sẽ tăng Tương tự, nếu hàng NK co dãn theo giá, thì chi cho NK hàng hóa sẽ giảm Cả hai yếu tố này đều góp phần cải thiện cán cân thương mại

Nghiên cứu thực nghiệm cho thấy, hàng hóa thường không co dãn theo giá cả trong ngắn hạn, bởi thói quen tiêu dùng không thể thay đổi dễ dàng Do đó, điều kiện Marshall-Lerner không được đáp ứng, dẫn tới việc phá giá tiền tệ chỉ làm cho cán cân thương mại trong ngắn hạn xấu đi Trong dài hạn, khi người tiêu dùng đã điều chỉnh thói quen tiêu dùng của mình theo giá mới, cán cân thương mại mới được cải thiện

CHƯƠNG 3 NHỮNG YẾU TỐ CẦN XEM XÉT TRONG VIỆC ĐIỀU CHỈNH TỶ GIÁ

Để nhận xét về vấn đề điều chỉnh, cần chú ý đặc điểm nền kinh tế Việt Nam một cách đầy đủ theo cả quá trình Nhìn vào quá khứ, nền kinh tế Việt Nam đã có lúc phải chịu bất ổn do vấn đề lạm phát cao, mất giá đồng tiền Do đó, mục tiêu hàng đầu của các nhà điều hành ở Việt Nam là vận hành nền kinh tế thị trường phát triển nhưng phải đi kèm với ổn định kinh tế vĩ mô

3.1 Việt Nam không chủ trương phá giá tiền tệ, trong cả các tuyên bố chính thức, cũng như trong chỉ đạo điều hành thực tế

Những năm qua, Việt Nam thực hiện chính sách tỷ giá trung tâm trong khuôn khổ chính sách tiền tệ chung với mục tiêu nhất quán là kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, chứ không nhằm tạo lợi thế cạnh tranh thương mại quốc tế không công bằng

Biểu đồ 1: Tỷ giá trung tầm đầu năm 2020 đến ngày 22/04/2021

Tính từ đầu năm đến nay, tỷ giá USD/VNĐ tương đối ổn định khi tỷ giá trung tâm chỉ tang 0.3% so với đầu năm, tương đương tang them 52 đồng, lên mức 23,183 đồng USD

Việt Nam không có động lực phá giá tiền tệ nhằm lợi thế XK, bởi XK và xuất siêu chủ yếu do các công ty FDI ở Việt Nam là động lực và hưởng lợi chính, trong khi cộng đồng DN trong nước thường nhập siêu Hơn nữa, Việt Nam cũng không có lợi khi phá giá đồng tiền do phụ thuộc nhiều vào NK nguyên liệu đầu vào và nợ chính phủ cao

3.2 Năng lực sản xuất hàng hóa trong nước còn hạn chế, các mặt hàng sản xuất trong nước đều phụ thuộc vào nguyên vật liệu NK

Trong cơ cấu hàng XK của Việt Nam chủ yếu là hàng nông thủy sản, sản phẩm tài nguyên, như dầu thô, cao su Thêm vào đó, trong cấu thành các mặt hàng XK, nguyên liệu NK chiếm tỷ trọng đến 70% là giá trị hàng NK

Nguồn: xuatnhapkhau.com Hình 1: Kim ngạch XK hàng nông sản VN năm 2019

3.2.1 Năng lực sản xuất hàng hóa thay thế NK:

Có một số hàng hóa mà Việt Nam không hoặc có thể sản xuất được thì chất lượng không tốt bằng hay giá cả có thể cao hơn Vì vậy, mặc dù giá NK đắt hơn, người tiêu dùng chưa chắc sẽ lựa chọn hàng trong nước Như vậy, nếu thực hiện phá giá, nền kinh tế Việt Nam với năng lực sản xuất hàng thay thế cho hàng NK còn yếu

sẽ khó hạn chế được NK

3.2.2 Năng lực sản xuất hàng hóa đủ tiêu chuẩn XK:

Đa phần doanh nghiệp (DN) Việt Nam vẫn sản xuất nhỏ lẻ và có năng suất thấp Nếu DN trong nước không có năng lực sản xuất hàng XK hoặc không tìm được thị trường XK, khi Chính phủ thực hiện phá giá, những cơ hội kinh doanh tốt mà Chính phủ hướng tới thông qua phá giá sẽ bị bỏ lỡ, hoạt động XK và cán cân thương mại chưa chắc được cải thiện

Tuy nhiên, phân tích từng lĩnh vực xuất NK cụ thể, nếu VND lên giá thì một

số lĩnh vực cũng bị ảnh hưởng, nhưng tựu chung lại là tác động không lớn Chẳng hạn khối doanh nghiệp XK hàng nông, lâm, thuỷ sản là nhóm hàng chủ yếu sản xuất

ở trong nước chịu tác động bất lợi hơn đối với các doanh nghiệp sản xuất hàng gia

Biểu đồ 2: Cơ cấu XK của VN qua 3 năm 2010,2015,2020

công chế biến, lắp ráp linh kiện điện tử Khối khai thác dầu khí chịu bất lợi khi VND lên giá, nhưng do giá thế giới lên cao, nên tác động không lớn

Nguồn: Tổng cục Hải quan

3.2.3 Việt Nam không can thiệp một chiều vào thị trường ngoại hối

Cần khẳng định, trong thời gian qua, hoạt động mua ngoại tệ của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) về mặt bản chất là quá trình chuyển đổi ngoại tệ sang tiền VND

từ các nhà đầu tư, XK và người nhận kiều hối, để bảo đảm người có ngoại tệ không dùng ngoại tệ làm phương tiện thanh toán trong nước Hoạt động này theo đúng quy định của pháp luật Việt Nam, cũng phù hợp thông lệ như nhiều nước khác

Việc NHNN mua ngoại tệ còn nhằm đảm bảo hoạt động thông suốt của thị trường ngoại tệ trong bối cảnh nguồn cung ngoại tệ dồi dào, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, đồng thời củng cố dự trữ ngoại hối nhà nước vốn ở mức thấp (hiện chỉ đáp ứng khoảng 3,5 tháng NK) so với các nước trong khu vực, cũng như so với các khuyến cáo và thông lệ chung (cần đáp ứng khoảng 5 tháng NK) trên thế giới về mức dự trữ ngoại

Biểu đồ 3: Các nhóm hàng XK của VN