Đề cương ôn tập học kì i ok

VIẾT 1 Viết bài văn kể lại một trải nghiệm 2 Tóm tắt văn bản theo những yêu cầu khác nhau về độ dài 3 Viết đoạn văn ghi lại cảm xúc về một bài thơ bốn chữ hoặc năm chữ 4 Viết bài văn phâ

ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP GIỮA KÌ I

NGỮ VĂN 7

I HỆ THỐNG TRI THỨC NGỮ VĂN

Bài 1: Bầu trời tuổi thơ

Bài 2: Khúc nhạc tâm hồn

Bài 3: Cội nguồn yêu thương

Bài 4: Giai điệu đất nước

Bài 5: Màu sắc trăm miền

II THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT

ST

T

1 Mở rộng trạng ngữ của câu bằng cụm từ

2 Mở rộng thành phần chính của câu bằng cụm từ

3 Từ láy, tác dụng của từ láy

4 Biện pháp tu từ - Nói giảm nói tránh

5 Nghĩa của từ ngữ trong ngữ cảnh

6 Từ ngữ địa phương

7 Số từ

8 Phó từ

III VIẾT

1 Viết bài văn kể lại một trải nghiệm

2 Tóm tắt văn bản theo những yêu cầu khác

nhau về độ dài

3 Viết đoạn văn ghi lại cảm xúc về một bài

thơ bốn chữ hoặc năm chữ

4 Viết bài văn phân tích đặc điểm nhân vật

trong một tác phẩm văn học

5 Bài văn biểu cảm về con người hoặc sự

việc

III THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT

Bài 1 Hoàn thành bảng sau bằng cách điền các ví dụ tương ứng với các loại phó từ

Phó từ Ví dụ

Phó từ so sánh, chỉ sự tiếp diễn tương tự cũng,…

Phó từ phủ định, khẳng định không,…

Bài 2 Gạch chân phó từ trong các đoạn trích sau:

a Bấy giờ lại vào nửa đêm Trời tối như mực Bên ngoài mưa rét, gió thổi ào ào Mèo con vẫn

đang nằm thức Nó đoán hôm nay thằng chuột cống sẽ đến Có lúc mèo con tức giận nóng sôi người, chỉ mong cái thằng khốn kiếp ấy đến ngay để đánh nhau.

(Cái Tết của mèo con, Nguyễn Đình Thi)

b Nhìn cảnh ấy, bà con xung quanh có người không cầm được nước mắt, còn tôi bỗng thấy khó

thở như có bàn tay ai nắm lấy trái tim tôi Tôi bỗng nảy ra ý nghĩ, muốn bảo anh ở lại vài hôm Nhưng thật khó, chúng tôi chưa biết mình sẽ đi tập kết hay ở lại.

(Chiếc lược ngà, Nguyễn Quang Sáng)

c Mặt trời đã nhô lên trên đỉnh núi phía đông Nắng vàng rải khắp rừng núi Những hạt sương

mai long lanh trên lá cây, ngon cỏ cũng mở to mắt chờ tàu bay.

(Rừng Việt Bắc, Lê Toán)

Bài 3 Quan sát bước tranh, em hãy viết 05 câu miêu tả bức tranh, trong đó có sử dụng số từ và

phó từ (gạch chân)

………

………

………

………

………

………

………

………

Bài 4 Xác định và nêu tác dụng của biện pháp tu từ trong các đoạn thơ sau.

Bao giờ cây cải làm đình

Gỗ lim làm ghém thì mình lấy ta.

(Ca dao)

Nhớ ai bổi hổi bồi hồi

Như đứng đống lửa, như ngồi đống rơm.

(Ca dao)

“Anh đội viên mơ màng.

Như nằm trong giấc mộng.

Bóng bác cao lồng lộng.

Ấm hơn ngọn lửa hồng.”

(Đêm nay Bác không ngủ, Minh Huệ)

Năm qua đi, tháng qua đi

Tre già măng mọc có gì lạ đâu

Mai sau, Mai sau,

Mai sau…

Đất xanh, tre mãi xanh màu tre xanh.

(Tre Việt Nam, Nguyễn Duy)

IV ĐỀ LUYỆN TẬP

ĐỀ 1 ĐỌC

Đọc bài thơ “Đưa con đi học” của Tế Hanh và thực hiện yêu cầu:

Sáng nay mùa thu sang

Cha đưa con đi học

Sương đọng cỏ bên đường

Nắng lên ngời hạt ngọc

Lúa đang thì ngậm sữa

Xanh mướt cao ngập đầu

Hương lúa tỏa bao la Như hương thơm đất nước Con ơi đi với cha

Trường của con phía trước

Thu 1964

(In trong Khúc ca mới, NXB Văn học)

Con nhìn quanh bỡ ngỡ

Sao chẳng thấy trường đâu?

I Chọn đáp án đúng:

Câu 1 Bài thơ trên được viết theo thể thơ nào?

A Thơ tự do

B Thơ bốn chữ

C Thơ lục bát

D Thơ năm chữ

Câu 2 Bài thơ được gieo vần như thế nào?

A Gieo vần cách

B Gieo vần lưng

C Gieo vần chân kết hợp vần lưng

D Gieo vần liền

Câu 3 Đề tài của bài thơ là gì?

A Thiên nhiên đồng quê

B Tình cảm cha con

C Tình yêu quê hương đất nước

D Tình cảm gia đình

Câu 4 Từ “đang” trong câu thơ “Lúa đang thì ngậm sữa” thuộc từ loại nào?

A Động từ

B Quan hệ từ

C Phó từ

D Tính từ

II Trả lời các câu hỏi sau:

Câu 5 Em hiểu như thế nào về nghĩa từ “bỡ ngỡ” trong câu thơ “Con nhìn quanh bỡ ngỡ”?

Tìm ít nhất 02 từ đồng nghĩa với từ đó

Câu 6 Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ được sử dung trong đoạn thơ sau:

Hương lúa tỏa bao la Như hương thơm đất nước Con ơi đi với cha

Trường của con phía trước.

Câu 7 Những hình ảnh thiên nhiên được miêu tả như thế nào khi mùa thu sang? Nêu cảm

nhận của em về những hình ảnh đó

Câu 8 Theo em, qua bài thơ trên người cha muốn nói với con điều gì? Em hãy viết một

đoạn văn khoảng 3-5 câu về điều muốn nói trên

VIẾT

“Đưa con đi học” của Tế Hanh là một bài thơ hay và xúc động Em hãy viết đoạn văn

khoảng 15 dòng ghi lại cảm xúc của mình về bài thơ đó

ĐỀ 2

ĐỌC

Đọc Thơ tặng dòng sông của Nguyễn Trọng Hoàn và thực hiện các yêu cầu:

Gió đã thổi giêng hai

Triền sông ngô xanh mướt

Nghe dạt dào lá hát

Chiều mỡ màng xanh trong

Mây bạc giữa tầng không

In dòng sông lấp loáng

Chiều dập dềnh sóng nắng

Ngực phù sa bồi hồi

Bao thương nhớ đầy vơi Sóng gối đầu lên bãi Đất đồng tươi trẻ lại Mùa gọi mùa sây bông

Thơ viết tặng dòng sông Vọng mái chèo man mác

(Nguyễn Trọng Hoàn, Nguyễn Trọng

Hoàn để lại , NXB Công an nhân dân,

Hà Nội, 2021, tr 401)

I Chọn đáp án đúng:

Câu 1 Yếu tố nào giúp em nhận diện thể thơ của văn bản “Thơ tặng dòng sông”?

A Số câu trong một khổ thơ

B Số tiếng trong mỗi câu thơ

C Số câu thơ trong bài

D Cách gieo vần, ngắt nhịp

Câu 2 Hãy chỉ ra cách ngắt nhịp chủ yếu được sử dụng trong bài thơ:

A Ngắt nhịp 1/4 và 3/2

B Ngắt nhịp 4/1 và 2/3

C Ngắt nhịp 2/3 và 3/2

D Ngắt nhịp 1/4 và 4/1

Câu 3 Biện pháp tu từ nào được sử dụng trong dòng thơ: “Nghe dạt dào lá hát”?

A Ẩn dụ

B Hoán dụ

C Nhân hoá

D So sánh

Câu 4 Xác định đề tài của bài thơ.

A Tình yêu quê hương đất nước

B Tình yêu làng xóm

C Tình yêu dòng sông thiên nhiên

D Tình yêu con người lao động

II Trả lời các câu hỏi sau:

Câu 5 Nhan đề Thơ tặng dòng sông gợi cho em cảm nhận gì về tình cảm của nhà thơ với

dòng sông quê?

Câu 6 Xác định những từ láy được sử dụng trong bài thơ và nêu tác dụng của chúng.

Câu 7 Tìm những hình ảnh thể hiện vẻ đẹp của dòng sông quê Nêu cảm nhận của em về

vẻ đẹp đó

Câu 8 Theo em, từ “bồi hồi” trong dòng thơ “Ngực phù sa bồi hồ”i gợi liên tưởng đến tình

cảm, nỗi niềm của ai? Vì sao em có thể liên tưởng như vậy?

Câu 9 Bài thơ đã khơi gợi trong em tình cảm với quê hương đất nước như thế nào?

VIẾT Chọn một trong hai đề:

Đề 1 Qua những dòng thơ đầy cảm xúc, Nguyễn Trọng Hoàn đã thể biện tình yêu tha thiết

với dòng sông quê hương Hãy viết bài văn biểu cảm về một dòng sông để lại ấn tượng sâu đậm trong lòng em

Đề 2 Viết đoạn văn khoảng (15 - 20 câu) ghi lại cảm xúc của em về vẻ đẹp của dòng sông

trong “Thơ tặng dòng sông của” của Nguyễn Trọng Hoàn

ĐỀ 3 ĐỌC

Tôi muốn kể với các em về thầy giáo dạy vẽ của tôi Thầy dạy chúng tôi cách đây mười bảy năm, khi đó chúng tôi mới học lớp Năm mà thầy thì mái tóc đã bạc phơ…

[ ] Chẳng hiểu vì thầy không có tài hay không gặp may, tuy thầy rất yêu hội hoạ, dành hết sức lực và tiền bạc cho nó Vợ con thầy đều đã mất từ lâu, thầy bảo: “Giờ đây, nguồn vui của thầy chỉ là công việc và các em học sinh” Chúng tôi đều rất quý và thương thầy Có lần, thầy đến lớp, vẻ nghiêm trang, xúc động, thầy nói với chúng tôi:

- Ở triển lãm mĩ thuật thành phố người ta có bày một cái tranh của tôi

Thầy mỉm cười rụt rè, khẽ nói thêm: “Các em đến xem thử ”

Chiều hôm ấy, mấy đứa chúng tôi trong đó có Châu và Hiển - rủ nhau đến phòng triển lãm Trong gian phòng chan hoà ánh sáng, bức tranh của thầy Bản treo ở một góc So với những bức tranh to lớn trang trọng khác, bức tranh của thầy thật bé nhỏ, trong một chiếc khung cũ Bởi tranh vẽ rất cẩn thận một lọ hoa cúc, mấy quả cam, những cánh hoa vàng rơi trên mặt bàn Mọi người đi lướt qua, chẳng ai để ý tới bức tranh của thầy Chúng tôi ngồi xuống cạnh bàn ghi cảm tưởng của người xem: chẳng thấy ý kiến nào khen ngợi hoặc nhắc đến bức tĩnh vật của thầy giáo chúng tôi Lúc ấy, chúng tôi thấy thầy Bản cũng đến, thầy đi lại trong phòng triển lãm, nhìn người xem rồi lại nhìn về cái tranh của mình, bồn chồn, hồi hộp Rồi sau cảm thấy đứng mãi ở đấy không tiện, thầy lại lóc cóc ra lấy xe đạp, đạp đi.

Càng thương thầy, chúng tôi càng giận những người xem vô cùng Nảy ra một ý, chúng tôi bàn khẽ với nhau, rồi mở quyển sổ ghi cảm tưởng, chúng tôi thay nhau viết:

Trong phòng triển lãm này, chúng tôi rất thích bức tranh của hoạ sĩ Nguyễn Thừa Bản!”

“Bức tranh tĩnh vật của hoạ sĩ Nguyễn Thừa Bản rất đẹp Hoạ sĩ là một người có tài năng

và cần cù lao động Kính chúc hoạ sĩ mạnh khoẻ ”

Rồi chúng tôi kí những cái tên giả dưới các ý kiến đó Ngoài mấy đứa chúng tôi, không ai biết việc này.

Vài hôm sau, thầy Bản đến lớp Bối rối vì cảm động, thầy báo tin:

- Các em ạ bức tranh ở triển lãm của tôi cũng được một số người thích họ có ghi cảm tưởng Ban tổ chức có đưa cho tôi đọc tôi có ghi lại

Thầy húng hắng ho rồi nói thêm vẻ ân hận:

- Bức tranh ấy tôi vẽ chưa được vừa ý Nếu vẽ lại, tôi sẽ sửa chữa nhiều

Thương thầy quá, chúng tôi suýt oà lên khóc [ ]

Có lẽ đến phút cuối cuộc đời, thầy cũng không biết rằng: chính chúng tôi - những học trò nhỏ của thầy - đã viết vào quyển sổ cảm tưởng trong kì triển lãm ấy Bây giờ thầy Bản không còn nữa!

Tối ấy, ngồi với nhau, chúng tôi nhắc nhiều và nhớ nhiều đến thầy

“Thưa thầy giáo dạy vẽ kính yêu!

Viết những dòng này, chúng em muốn xin thầy tha lỗi cho chúng em, và muốn một lần nữa

được thưa với thầy rằng: chúng em biết ơn thầy, mãi mãi biết ơn thầy ”

(Xuân Quỳnh, Thầy giáo dạy vẽ của tôi, Trần Hoài Dương tuyển chọn,

Tuyển tập truyện ngắn hay Việt Nam dành cho thiếu nhi, tập 5, Sđd, tr 180 - 182)

I Chọn đáp án đúng:

Câu 1 Xác định đề tài của văn bản “Thầy giáo dạy vẽ của tôi”.

A Tình cảm phụ tử

B Tình cảm mẫu tử

C Tình cảm thầy trò

D Tình cảm bạn bè

Câu 2 Các sự việc trong câu chuyện được kể theo trình tự nào?

A Từ hiện tại - quá khứ - hiện tại

B Từ quá khứ - hiện tại - quá khứ

C Từ kết quả đến nguyên nhân

D Theo trình tự thời gian

Câu 3 Bức tranh của thầy Bản trong phòng triển lãm được miêu tả như thế nào?

A Bức tranh tĩnh vật to lớn, được treo trong chiếc khung trang trọng

B Bức tranh tĩnh vật to lớn, được treo trong một chiếc khung cũ

C Bức tranh tĩnh vật nhỏ bé, được treo ở một nơi chan hoà ánh sáng

D Bức tranh tĩnh vật nhỏ bé, được vẽ rất cẩn thận

Câu 4 Hành động ghi lại cảm tưởng về bức tranh của thầy cho em hiểu điều gì về những

người học trò?

A Những người học trò tức giận vì không có ai để ý đến bức tranh của thầy

B Những người học trò mong muốn nhiều người sẽ chú ý đến bức tranh của thầy

C Những người học trò thương thầy, không muốn thầy buồn vì không ai chú ý đến bức tranh

D Những người học trò muốn thầy cảm động vì tài năng của thầy được nhiều người đón nhận

II Trả lời các câu hỏi sau:

Câu 5 Cho đoạn văn sau: “Có lẽ đến phút cuối cuộc đời, thầy cũng không biết rằng: chính

chúng tôi - những học trò nhỏ của thầy - đã viết vào quyển sổ cảm tưởng trong kì triển lãm ấy Bây giờ thầy Bản không còn nữa!” hãy xác định:

a Phó từ bổ sung ý nghĩa cho danh từ và cho biết phó từ đó bổ dung ý nghĩa gì

b Phó từ bổ sung ý nghĩa cho động từ và cho biết phó từ đó bổ dung ý nghĩa gì

c Đặt câu với các phó từ vừa tìm được

Câu 6 Những lời nói của thầy Bản với học trò về bức tranh của mình cho em hiểu điều gì về

thầy?

Câu 7 Tại sao nhân vật “tôi” và các bạn trong phòng triển lãm lại muốn “xin thầy tha lỗi”? Câu 8 Em có đồng tình với hành động ghi cảm tưởng và kí những cái tên giả của nhân vật

“tôi” và các bạn trong phòng triển lãm không? Vì sao?

Câu 9 Em đã nhận được bài học cuộc sống nào từ câu chuyện trên? Hãy viết thành đoạn văn

ngắn khoảng 5 – 7 câu

VIẾT Chọn một trong hai đề:

Đề 1

“Ơn thầy soi lối mở đường Cho con vững bước dặm trường tương lai”

Thầy cô là những người dìu dắt chúng ta những bước đi chập chững đầu đời, em hãy viết bài văn biểu cảm, thể hiện cảm xúc về người thầy mà em luôn kính trọng

Đề 2 Viết bài văn phân tích nhân vật thầy Bản trong bài đọc Thầy giáo dạy vẽ của tôi

(Xuân Quỳnh)

-CHÚC CÁC CON ÔN TẬP TỐT!