Văn bản: MÂY VÀ SÓNG

MỤC TIÊU BÀI HỌC*Kiến thức: - Cảm nhận một cách thấm thía tình mẹ con thiêng liêng qua lời thủ thỉ chân tình của em bé với mẹ về những cuộc đối thoại tưởng tượng giữa em và những người s

KIỂM TRA BÀI CŨ

Văn bản: MÂY VÀ SÓNG ( R.Ta-go)

MỤC TIÊU BÀI HỌC

*Kiến thức:

- Cảm nhận một cách thấm thía tình mẹ con thiêng liêng qua lời thủ thỉ chân tình của em bé với mẹ về những cuộc đối thoại tưởng tượng giữa em và những người sống trên mây và sóng.

- Thấy được đặc sắc nghệ thuật trong việc tạo dựng những cuộc đối thoại tưởng tượng, xây dựng hình ảnh thiên nhiên mang ý nghĩa tượng trưng và thủ pháp trùng điệp, đối sánh.

*Kĩ năng:

- Đọc hiểu một văn bản dịch thơ văn xuôi

- Nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ.

I TÌM HIỂU CHUNG:

*R.Ta -go ( 1861-1941), nhà thơ hiện đại lớn nhất Ấn Độ

- Là nhà văn đầu tiên của châu Á nhận giải thưởng Nô-ben về văn học (1913)

-Thơ ông thể hiện tinh thần dân tộc dân chủ sâu sắc, tinh thần nhân văn cao cả và tính chất trữ tình, triết lí nồng đượm

1 Tác giả, tác phẩm

*Bài thơ “Mây và sóng”:

-Viết bằng tiếng

Ben-gan, in trong tập Si-su ( Trẻ thơ) -1909.

- Được Ta-go dịch ra tiếng Anh, in trong tập Trăng non - 1915.

Bài thơ viết bằng tiếng Ben gan Bài thơ được dịch ra Tiếng Anh.

MÂY VÀ SÓNG ( Ta-go)

Mẹ ơi, trên mây có người gọi con:

“Bọn tớ chơi từ khi thức dậy cho đến lúc chiều tà Bọn tớ chơi với bình minh vàng, bọn tớ chơi với vầng trăng bạc”.

Con hỏi: “Nhưng làm thế nào mình lên đó được?”

Họ đáp: “Hãy đến nơi tận cùng trái đất, đưa tay lên trời, cậu

sẽ được nhấc bổng lên tận tầng mây”.

“Mẹ mình đang đợi ở nhà” - con bảo - “Làm sao có thể rời mẹ

mà đến được?”

Thế là họ mỉm cười bay đi.

Nhưng con biết có trò chơi thú vị hơn, mẹ ạ.

Con là mây và mẹ sẽ là trăng.

Hai bàn tay con ôm lấy mẹ, và mái nhà ta sẽ là bầu trời xanh thẳm.

2.Đọc, hiểu chú thích, bố cục:

Trong sóng có người gọi con:

“Bọn tớ ca hát từ sáng sớm cho đến hoàng hôn Bọn tớ ngao

du nơi này nơi nọ mà không biết từng đến nơi nao”.

Con hỏi: “Nhưng làm thế nào mình ra ngoài đó được?”

Họ nói: “Hãy đến rìa biển cả, nhắm nghiền mắt lại, cậu sẽ được làn sóng nâng đi”.

Con bảo: “ Buổi chiều mẹ luôn muốn mình ở nhà, làm sao

có thể rời mẹ mà đi được?”

Thế là họ mỉm cười, nhảy múa lướt qua.

Nhưng con biết trò chơi khác hay hơn.

Con là sóng và mẹ sẽ là bến bờ kì lạ,

Con lăn, lăn, lăn mãi rồi cười vang vỡ tan vào lòng mẹ.

Và không ai trên thế gian này biết mẹ con ta ở chốn nào.

(Nguyễn Khắc Phi dịch)

+Phần 1( Từ đầu - bầu trời xanh thẳm): E bé kể cho

mẹ nghe về cuộc trò chuyện với những người trên mây

+Phần 2 (Còn lại): E bé kể cho mẹ nghe về cuộc trò chuyện với những người trong sóng.

II TÌM HIỂU VĂN BẢN:

1.Thế giới trên mây và trong sóng vẫy gọi:

Thế giới của mây

-> Đây là thế giới của niềm vui và sự tự do.

Nghệ thuật: + Nhân hóa, điệp ngữ, điệp cấu trúc

+ Hình ảnh thơ đẹp lung linh

II TÌM HIỂU VĂN BẢN:

1.Thế giới trên mây và trong sóng vẫy gọi:

Cách đến với mây

“ Hãy đến nơi tận cùng

trái đất, đưa tay lên

trời, cậu sẽ được nhấc

-> Cách đến với thế giới của mây và sóng: Kì diệu như những phép màu trong cổ tích.

+Phù hợp với tâm lí ham vui ham chơi

+Tác động đến trí tưởng tượng phong phú.

+Đánh thức trí tò mò, ham hiểu biết và muốn đi xa

để khám phá cuộc sống.

->Ta-go yêu mến và rất am hiểu tâm lí trẻ em.

2 Sức níu giữ của tình mẫu tử:

a.Em bé từ chối lời mời gọi của mây và sóng

Lời từ chối mây

“Mẹ mình đang đợi ở

nhà” “Làm sao có thể

rời mẹ mà đến được?”

Lời từ chối sóng “ Buổi chiều mẹ luôn muốn mình ở nhà, làm sao có thể rời mẹ mà đi được?”

+ Câu nghi vấn để giãi bày, bộc lộ cảm xúc

->Cách từ chối rất hồn nhiên đáng yêu, dứt khoát

=>Sức níu giữ của tình mẫu tử đã giúp em vượt qua được những ham muốn nhất thời.

=>Giá trị nhân văn sâu sắc của bài thơ.

b.Em sáng tạo trò chơi cùng mẹ:

+Điệp ngữ, hình ảnh so sánh mang ý nghĩa biểu tượng.

=>Tình mẫu tử thiêng liêng, bất diệt.

Con lăn, lăn, lăn mãi rồi cười vang vỡ tan vào lòng mẹ

Và không ai trên thế gian này biết mẹ con ta ở chốn nào

+Mẹ chơi đùa cùng con, sẵn sàng lắng nghe

những tâm sự mộng mơ khát vọng của con.

+ Mẹ luôn quan tâm chăm sóc con

+ Mẹ chắp cánh cho những ước mơ của con bay cao,bay xa.

=>Hình ảnh một người mẹ dịu hiền bao dung

và tâm lí thấp thoáng trong bài thơ.

Trong vũ trụ có lắm kì quan, nhưng kì quan đẹp

nhất là trái tim người mẹ”

(Bersot)

Ý nghĩa triết lí:

- Trong cuộc sống hằng ngày, con người vẫn thường gặp những cám dỗ và quyến rũ Nếu không có những điểm tựa vững chắc thì dễ sa vào những cám dỗ đó Và một trong những chổ dựa vững chắc của mỗi người là tình mẫu tử.

- Hạnh phúc không phải điều gì bí ẩn, xa xôi mà

nó thật gần gũi, bình dị, do chính ta tạo ra.

- Tình yêu thương và gia đình là khởi nguồn của mọi cảm xúc, ước mơ, sáng tạo…

III TỔNG KẾT:

1 Nghệ thuật:

- Giọng điệu thơ trong trẻo, hồn nhiên

- Thể thơ văn xuôi,hình thức đối thoại lồng trong lời kể

- Hình ảnh thiên nhiên thơ mộng, giàu ý nghĩa biểu tượng -Chất triết lí trữ tình nồng đượm.

-Thủ pháp trùng điệp, tăng tiến, đối sánh đặc sắc.

2 Nội dung:

Qua lời thủ thỉ chân tình của em bé với mẹ về những cuộc đối thoại tưởng tượng giữa em với mây và sóng, người đọc cảm nhận được một cách thấm thía tình mẹ con thiêng liêng, bất diệt.

*Ghi nhớ ( SGK- trang 89)

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ:

*Bài thơ “ Mây và sóng”:

+ Học thuộc lòng

+ Nắm chắc nội dung, nghệ thuật của bài.

* Soạn bài “ Những ngôi sao xa xôi”:

+ Đọc kĩ văn bản, ghi lại các sự việc chính.

+ Kể tóm tắt truyện bằng một đoạn văn.

+ Cảm nhận về hoàn cảnh sống, công việc, tích cách, phẩm chất của ba cô gái TNXP trong truyện.

*Yêu cầu: HS soạn ra vở, chụp ảnh gửi cho GV.

*Hạn nộp: 21h 30 Thứ 7 ngày 18/04/2020.

( Lịch học tiếp: 8h sáng CN ngày 19/04/2020)