Microsoft Word - Proposal to public VIE final.doc

Microsoft Word Proposal to public VIE final doc 1 Dự án “Sản xuất rau hữu cơ giúp xoá đói giảm nghèo và bảo vệ môi trường ở huyện Sóc Sơn, Hà Nội”  Lĩnh vực xoá đói giảm nghèo và môi trường  Tổ chức[.]

Dự án:

“Sản xuất rau hữu cơ giúp xoá đói giảm nghèo và bảo vệ môi trường ở huyện Sóc Sơn, Hà Nội”

 Lĩnh vực: xoá đói giảm nghèo và môi trường

 Tổ chức : Trung tâm Hành động vì Sự phát triển Đô thị

(Action Center for City Development)

 Liên hệ: 1 Phạm Ngũ Lão, Hoàn Kiếm, Hà Nội

+84 (0) 4 270 0184

 Thời gian thực hiện: 6/2008-6/2009

Trung tâm Hành động vì Sự phát triển Đô thị

NỘI DUNG

1 Nền tảng của dự án 3

1.1 Mô tả địa bàn dự án 4

1 2 Mô tả các nhóm mục tiêu 5

1.3 Giải thích lý do của việc đảm trách dự án này Dự án này sẽ giúp giải quyết vấn đề như thế nào? 7

1.4 Các dự án tương tự 9

2 Mô tả dự án 9

2.1 Mục đích dự án 9

2.2 Thực hiện dự án 10

2.3 Bảng kế hoạch và nhiệm vụ 13

2.4 Quản lý dự án 17

3 Các vấn đề liên quan 19

1 Nền tảng của dự án

Chiến lược Quốc gia bảo vệ môi trường của Chính phủ Việt Nam (NSEP) được thực hiện đến năm 2010 và có thể kéo dài đến tận năm 2020 đã công nhận rằng có sự suy giảm nhanh chóng chất lượng của các nguồn tài nguyên môi trường, bao gồm tài nguyên đất và tài nguyên nước 50% đất nói chung của Việt Nam được xác định là có chất lượng kém do chịu tác động của con người Việc sử dụng quá mức cho phép các loại thuốc hóa học và thuốc trừ sâu là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến hiện tượng suy thoái đất Ô nhiễm không khí và tài nguyên nước cũng góp phần giảm chất lượng của đất

Những nhóm dân số dễ bị tổn thương của Việt Nam, bao gồm trẻ em và người nghèo, có nguy cơ cao trong việc bị ngộ độc thức ăn và nguy cơ này vẫn tiếp tục tăng hàng năm Theo thống kê từ Cục vệ sinh và an toàn thực phẩm, các trường hợp ngộ độc thực phẩm nghiêm trọng từ đầu năm đến nay đã tăng đến mức đáng báo động: 3140 ca trong đó có 25 ca tử vong, tăng 22.4% so với cùng kì năm ngoái.Ngộ độc thực phẩm xảy

ra nhiều nhất là ở những bếp ăn công cộng ở các trường học, các khu công nghiệp và gây ảnh hưởng đến sức khoẻ của trẻ em và những người có thu nhập thấp.Chỉ riêng ở Hà Nội,

306 trường mẫu giáo (nguồn: Sở Giáo dục Đào tạo Hà Nội) cung cấp các bữa ăn hàng ngày cho các em Nguyên nhân phổ biến nhất của ngộ độc thực phẩm phát sinh từ việc tiêu thụ sản phẩm bị phun hóa chất bảo vệ thực vật hoặc thuốc kích thích tăng trưởng, thuốc kháng sinh Các chất này tồn tại trong thức ăn bao gồm cả trong rau xanh Điều này

là do việc sử dụng bừa bãi phân bón hóa học và thuốc trừ sâu

Những thách thức về môi trường được đề cập trước đây đang có liên quan chặt chẽ đến đói nghèo Phương thức nuôi trồng hiện nay đang gây ảnh hưởng xấu đến sức khỏe của người nông dân do họ phải tiếp xúc trực tiếp với các loại thuốc hóa học và thuốc trừ sâu Điều này đã làm tăng các loại chi phí y tế Hơn nữa việc sử dụng những hóa chất mạnh trong nuôi trồng cũng làm chi phí sản xuất tăng hơn và làm xấu đất do đó giảm sản lượng nuôi trồng trong một thời gian dài và làm giảm thu nhập của người nông dân Ở những khu vực xung quanh là các thành phố lớn, việc đô thị hóa nhanh chóng đã thu nhỏ diện tích đất nông nghiệp Đất nông nghiệp được dùng để xây dựng các khu công nghiệp và khu dân cư Kết quả là những người nông dân nghèo càng nghèo hơn

Nguyên nhân cơ bản làm cho chất lượng môi trường xấu đi và vòng đói nghèo của nông dân tiếp diễn là sự thiếu nhận thức của những người thi hành chính sách ở cấp Quốc gia Ngoài ra, nguyên nhân khác cũng là do những người nông dân muốn có thu nhập nhanh chóng mà ít quan tâm đến hậu quả của những hành động gây tác hại xấu đến môi trường, chẳng hạn như làm ô nhiễm không khí, nước và đất Nông dân đã nhận thức được vấn đề tuy nhiên họ chưa ủng hộ lựa chọn nuôi trồng các sản phẩm thân thiện với môi trường như trồng rau hữu cơ

Nhằm đáp ứng nhu cầu sản xuất hữu cơ, những người nông dân ở các xã quanh

Hà Nội đã cố gắng sản xuất rau sạch và an toàn nhưng họ vẫn sử dụng phân bón hoá học

và phun thuốc trừ sâu Điều này là do sự thiếu hiều biết về rau sạch và rau an toàn của nông dân và người tiêu dùng Các phương pháp kiểm soát chất lượng những sản phẩm này cũng không hiệu quả Trước đây, các hành vi vi phạm về chất lượng đã được kiểm soát để hạn chế các tiểu thương cung cấp các hàng hoá không rõ ràng Tuy nhiên hiện nay, những hàng hoá này vẫn tìm được cách để vào một số siêu thị lớn ở Hà Nội Gần đây người tiêu dùng Việt Nam đã nhận được thông tin đáng báo động từ các phương tiện truyền thông, đó là việc nhiều siêu thị đã vi phạm các nguyên tắc kiểm tra chất lượng cho sản phẩm, trong đó bao gồm cả rau Kết quả là người tiêu dùng đã mất lòng tin đối với những nhà sản xuất và người bán hàng về tính an toàn của những sản phẩm này

1.1 Mô tả địa bàn dự án

Thanh Xuân là một xã thuộc huyện Sóc Sơn, một huyện nghèo nhất ở Hà Nội Diện tích đất tự nhiên của xã khoảng 7323 ha, trong số đó đất nông nghiệp chiếm khoảng

4762 ha Số lượng các hộ gia đình của xã là 2334 hộ với 10568 người dân sinh sống trong

10 thôn trong đó 50.5% dân số là nữ Hiện nay diên tích sản xuất rau sạch rất ít, chiếm khoảng 30 ha, trong đó diện tích đất dành cho chu trình sản xuất rau theo phương pháp Quản lý Sâu bệnh Tổng hợp (Integrated Pest Management) chiếm 15 ha.Nguồn thu nhập chính của người nông dân trong xã xuất phát từ việc trồng lúa

Hầu hết các hộ dân ở đây sống ở mức nghèo hoặc trên mức nghèo 71 hộ gia đình được phân loại rất nghèo với thu nhập bình quân đầu người 270.000 đồng/tháng (khoảng

20 AUD) Trong những năm vừa qua, chính quyền xã đã khuyến khích nông dân đa dạng hóa nguồn thu nhập của họ bằng cách trồng rau và các cây trồng khác ngoài lúa Tuy

nhiên, những người dân địa phương đã phải đối mặt rất nhiều thách thức trong quá trình thực hiện

1 2 Mô tả các nhóm mục tiêu

Nhóm mục tiêu đầu tiên của dự án gồm 60 nông dân nghèo sản xuất nhỏ trong đó

có phụ nữ ở thôn Bái Thượng, xã Thanh Xuân, huyện Sóc Sơn, Hà Nội Ít nhất 60 người nông dân (ít nhất 50% là phụ nữ) sẽ trực tiếp được hưởng lợi từ dự án thông qua việc hỗ trợ kỹ thuật nuôi trồng hữu cơ và tiếp cận thị trường Nông dân phối hợp chặt chẽ với nhau trong sản xuất cây lương thực và thực phẩm Dự án đăt mục tiêu là có ít nhất 50% phụ nữ tham gia Dự án cũng sẽ ưu tiên cho phụ nữ tham gia vào các tất cả các hoạt động nếu có thể

Trong tháng 10 năm 2007, Trung tâm Hành động vì Sự phát triển Đô thị đã thực hiện đánh giá nhu cầu ở thôn Bái Thượng, xã Thanh Xuân Phương pháp chính bao gồm phỏng vấn sâu, thảo luận nhóm, thăm thực địa và quan sát, lập bản đồ các nguồn tài nguyên, và phân tích dữ liệu Có 202 hộ gia đình trong làng với 893 người Thu nhập bình quân đầu người 300.000 đồng/tháng (khoảng 22 đô la Úc) Nguồn thu nhập chính thu được là từ sản xuất lúa Một số thanh niên chọn làm việc tại các khu công nghiệp và người lớn tuổi đi làm thuê ở Hà Nội thay vì làm nông nghiệp tại quê nhà Việc trồng lúa nước chỉ còn là nghề truyền thống vì diện tích đất canh tác còn lại không nhiều Chất lượng đất xấu là do việc sử dụng bừa bãi các chất hoá học trong các phương pháp nuôi trồng nhưng ít sử dụng phân xanh và phân hữu cơ

Hầu hết những người nông dân, đặc biệt là nông dân nghèo, đến từ những gia đình có nghề trồng lúa lâu đời và có tổng thu nhập 500 000 đồng( khoảng 37 đô la Úc) cho mỗi sào (362 m2) mỗi vụ (3 tháng) Mỗi gia đình bình quân có khoảng 2 đến 3 sào Một số gia đình đã bắt đầu trồng rau để có thu nhập cao hơn 1,400,000 đồng (khoảng 103

đô la Úc) cho mỗi mùa vụ ( bao gồm cả chi phí lao động)

Khi phỏng vấn hầu hết những người dân đã thể hiện nhu cầu rất lớn là cần phải đa dạng hoá sản xuất nông nghiệp, trồng thêm nhiều loại rau và giảm việc trồng lúa để tạo thu nhập cao hơn Tuy nhiên những người dân địa phương gặp phải khó khăn lớn trong việc mở rộng diện tích trồng rau và việc kiếm được những thu nhập hợp lý từ việc sản xuất rau Đầu tiên, họ thiếu kiến thức về kĩ thuật canh tác cần thiết để sản xuất nhiều loại

rau Thứ hai, nông dân thiếu nguồn nước sạch phục vụ cho nông nghiệp do việc phân phối nước cứng nhắc và hạn chế từ hợp tác xã (nước chủ yếu cung cấp cho trồng lúa) Thứ ba, người dân thiếu vốn để mua cây giống và đầu tư vào các trang thiết bị cần thiết cho sản xuất rau sạch

Các hộ gia đình thuộc diện nghèo ở trong xã ngoài những khó khăn trên còn gặp phải những thách thức khác trong đó có thách thức liên quan đến đất đai Hầu hết đất nông nghiệp của các hộ gia đình nghèo đều ở xa nhà hoặc xa nguồn nước Trao đổi với ông Chu Văn Toàn, trưởng thôn, ông Cao Văn Sự, người đứng đầu nhóm sản xuất rau an toàn theo phương thức Quản lý Sâu bệnh Tổng hợp (IPM), ông Nguyễn Văn Tạo, đại diện hội nông dân xã, họ cam kết sẽ phân bố đất công trong làng tới những hộ nghèo muốn trồng rau hữu cơ nếu có dự án có thể hỗ trợ những người nông dân

Một số người nông dân đã trồng rau sạch trước đây phàn nàn về sự dao động của thị trường gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến thu nhập của họ Phỏng vấn một số trưởng nhóm nông dân, họ cũng bày tỏ những khó khăn mặc dù họ đã có kinh nghiệm trong việc đàm phán mức giá công bằng cho sản phẩm của họ Bán hàng trực tiếp cho người dân ở

Hà Nội cũng khó khăn vì người tiêu dùng không tin tưởng rằng rau của họ sạch và an

Câu chuyện

Ông Tạ Văn Dũng 35 tuổi và bà Nguyễn Thị Xuân 31 tuổi có 2 con 13 tuổi

và 3 tuổi Họ đã vay tiền để làm nhà cách đây 3 năm nhưng cũng chỉ đủ tiền lợp mái cho 1 gian các gian khác thì không thể làm được do thiếu tiền Họ có

4 sào đất 2 sào để trồng ruộng, 2 sào để trồng rau Họ mới bắt đầu trồng rau

từ năm ngoái Hiện tại họ làm việc này hàng ngày từ 5 giờ sáng đến tối muộn nhưng họ vẫn không đủ tiền để trang trải chi phí cho cuộc sống của họ

Khi hỏi tại sao họ không bắt đầu trồng rau từ sớm hơn để tăng thu nhập, người vợ ông trả lời rằng ông thường xuyên phải lên Hà Nội để làm thuê Ông không kiếm được nhiều tiền và bà phải một mình chăm sóc việc đồng áng và lũ trẻ Bà có rất ít tiền để đầu tư vào việc trồng rau

Bây giờ bà bày tỏ mong muốn là được phát triển nghề trồng rau và cần nguồn vốn dài hạn cũng như hỗ trợ kĩ thuật để tăng thu nhập, hoàn thiện căn nhà của mình và có đủ tiền trang trải học phí cho 2 đứa con trai

toàn Hiện nay họ buộc phải bán sản phẩm của họ với giá rẻ trên thị trường địa phương, hoặc thấp hơn giá thị trường cho người trung gian

Nhóm mục tiêu thứ hai của chúng tôi bao gồm 410 trẻ em của 4 lớp mẫu giáo ở

Hà Nội và các bậc phụ huynh được xem là những người tiêu dùng.Trung tâm Hành động

vì Sự phát triển đô thị đã tiến hành phỏng vấn hiệu trưởng, giáo viên và phụ huynh của các trường học Hiện các trường đang có nhu cầu cấp thiết về rau sạch và an toàn để phục

vụ cho trẻ em tại trường học nhằm ngăn chặn nguy cơ ngộ độc thực phẩm gây tác hại xấu sức khỏe Trong buổi phỏng vấn, các vị hiệu trưởng trường học và giáo viên đã ủng hộ ý tưởng không chỉ mua sản phẩm hữu cơ mà còn giáo dục học sinh về lợi ích của việc nuôi trồng hữu cơ Chúng tôi cũng mong muốn để các phụ huynh tham gia các hoạt động giáo dục liên quan đến việc nuôi trồng sản phẩm hữu cơ hy vọng rằng việc làm này sẽ dẫn đến

sự tiêu thụ sản phẩm hữu cơ ở gia đình

1.3 Giải thích lý do của việc đảm trách dự án này Dự án này sẽ giúp giải quyết vấn đề như thế nào?

Trung tâm Hành động vì Sự phát triển Đô thị là tổ chức Phi chính phủ Việt Nam có sứ mệnh hỗ trợ cộng đồng địa phương đặc biệt là những người chịu nhiều thiệt thòi và nghèo khó Mục đích của Trung tâm Hành động vì Sự phát triển Đô thị là thúc đẩy sự phát triển bền vững và bảo vệ môi trường trong thành phố Hà Nội và các thành phố lớn ở Việt Nam

Dự án này nhằm thúc đẩy việc bảo vệ môi trường và tăng thu nhập của người nông dân có thu nhập thấp bằng việc giới thiệu một hệ thống sản xuất rau hữu cơ và tiếp cận thị trường thuận lợi cho sản xuất Dự án cũng tăng sự hiểu biết về tính thân thiện với môi trường để thay thế sản xuất nông nghiệp thông thường bằng sản xuất nông nghiệp hữu cơ

Nông nghiệp hữu cơ đảm bảo sự phát triển bền vững và giúp xóa đói giảm nghèo, một số ưu điểm của nông nghiệp hữu cơ là:

• Có thể đạt được sản lượng nông nghiệp cao hơn nhờ đất đai màu mỡ theo thời gian

• Chất lượng đất tốt do không sử dụng phân bón hoá học và thuốc trừ sâu

• Chí phí hợp lý

• Nông dân có nhiều cơ hội việc làm hơn và tăng thu nhập

• Không đòi hỏi phải đầu tư kĩ thuật đắt tiền do sử dụng nguồn nước tự nhiên và phân xanh được sản xuất ngay tại nông trại

Theo tiêu chuẩn Quốc tế, việc sản xuất nông nghiệp hữu cơ ở Việt Nam mới phát triển Theo Liên đoàn Nông nghiệp Hữu cơ Quốc Tế IFOAM và Viện Nghiên cứu Nông nghiệp Hữu cơ của Đức, Áo và Thụy Sỹ (FiBL )(2006) thống kê, 6.475 ha đất, trong tổng

số là 33 triệu ha, được dùng để sản xuất sản phẩm hữu cơ Hiện đang có 1.022 trang trại hữu cơ đăng ký tại Việt Nam nhưng không có sự hỗ trợ của Chính phủ Nông nghiệp hữu

cơ đang ở trong giai đoạn trứng nước và đang nỗ lực để đơn giản hóa việc cấp giấy chứng nhận hữu cơ ở trong nước Các sản phẩm hữu cơ chính là lúa, cà phê, ngô, lúa mì, đậu và tôm, nhiều sản phẩm trong số đó được xuất khẩu

Năm 1999 Hà Nội Organic có một sáng kiến hữu cơ nhỏ nhằm phát triển thị trường sản xuất cà phê, rau hữu cơ và các sản phẩm hữu cơ khác Năm 2003 công ty đã được tái tổ chức và chuyển đổi tập trung vào sản xuất các sản phẩm tươi cho thị trường địa phương Một công ty mới, Ecolink, bắt đầu hỗ trợ việc sản xuất trà hữu cơ cho thị trường xuất khẩu và địa phương

Năm 2005, tổ chức phi chính phủ Phát triển Nông nghiệp Đan Mạch Châu Á (ADDA) triển khai thực hiện dự án "Phát triển cơ cấu sản xuất và thị trường cho sản phẩm hữu cơ của ngành nông nghiệp tại Việt Nam" Trong dự án này , ADDA sẽ thực hiện một dự án 5 năm để phát triển cơ cấu sản xuất và tiếp thị cho nông phẩm hữu cơ tại Việt Nam ADDA và các đối tác tại Việt Nam, Hội nông dân Việt Nam (VNFU), coi nông nghiệp hữu cơ như một phần quan trọng trong mục tiêu nâng cao vị thế của dân số nông thôn Việt Nam Dự án này sẽ là chất xúc tác cho sự phát triển xa hơn của ngành nông nghiệp hữu cơ tại Việt Nam Dự án được triển khai thực hiện tại các địa phương của tỉnh Hải Dương, Hà Tây, Bắc Ninh, Bắc Giang, Phú Thọ và Thái Nguyên

Các động thái trên cho thấy cơ hội phát triển của ngành nông nghiệp hữu cơ ở Việt Nam Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đã thiết lập các Tiêu chuẩn Quốc gia

về Chế biến và Sản xuất Hữu cơ và sẽ tiếp tục hỗ trợ sự phát triển của ngành nông nghiệp hữu cơ tại Việt Nam, trong đó gồm cả rau

Tuy nhiên thị trường cho các sản phẩm hữu cơ tại Việt Nam vẫn còn rất nhỏ do thiếu niềm tin và sự kết nối giữa người tiêu dùng và các nhóm nông dân sản xuất sản

phẩm hữu cơ Nông dân và cả người tiêu dùng đều không hiểu đúng những khái niệm và các hệ thống của ngành nông nghiệp hữu cơ, bao gồm cả sản xuất rau Vì vậy cần phải nâng cao trình độ hiểu biết và nhận thức cho mọi người về nông nghiệp hữu cơ và các lợi ích mà ngành nông nghiệp này mang lại cho sức khỏe của mỗi người và sự phát triển bền vững của đất nước

Chính phủ vẫn chưa cấp chứng nhận cho sản xuất nông nghiệp hữu cơ ở Việt Nam Sự tin tưởng dựa trên hệ thống kiểm tra chất lượng sản phẩm hữu cơ của giữa những người nông dân và người tiêu dùng tạo điều kiện thuận lợi cho những người nông dân tìm được thị trường tiêu thụ ở thành thị

Trung tâm Hành động vì Sự phát triển Đô thị là một địa chỉ tin cậy có thể kết nối trực tiếp người nông dân với người tiêu dùng bằng cách kết nối người nông dân với các trường mẫu giáo để họ tiêu dùng các sản phẩm hữu cơ và nâng cao nhận thức của công chúng về những lợi ích của các sản phẩm hữu cơ thông qua các chương trình giáo dục

1.4 Các dự án tương tự

Trung tâm Hành động vì Sự phát triển Đô thị gửi đề xuất dự án: "Trồng rau hữu

cơ để xóa đói giảm nghèo và bảo vệ môi trường ở Sóc Sơn, Hà Nội" lên chương trình Tài trợ nhỏ do AusAID tại Hà Nội để được xem xét

Từ năm 2000 đến 2005 ADDA hỗ trợ các thử nghiệm của IPM cho việc sản xuất rau hữu với các nhóm nông dân trong huyện Sóc Sơn, Hà Nội Tuy nhiên kể từ khi dự án kết thúc các nhóm nông dân vẫn chưa nhận được bất cứ sự tiếp tục hỗ trợ kỹ thuật nào

Trung tâm Hành động vì Sự phát triển Đô thị sẽ hợp tác với Adda để tăng cường sản xuất hữu cơ ở Sóc Sơn có thêm thông qua sự giám sát ở trang trại và hỗ trợ kỹ thuật Việc làm này tạo sự tin tưởng cho một số trường học đã đựợc lựa chọn tại Hà Nội để bán

và tiêu thụ các sản phẩm hữu cơ

2 Mô tả dự án

2.1 Mục đích dự án

Tăng thu nhập cho nông dân huyện Sóc Sơn và cải thiện môi trường:

1 Hỗ trợ nông dân địa phương, đặc biệt là nông dân nghèo, tổ chức sản xuất rau

2 Hỗ trợ người nông dân làm marketing và bán sản phẩm rau hữu cơ tới các trường học ở Hà Nội

3 Nâng cao nhận thức và hiểu biết của người nông dân, cha mẹ học sinh, học sinh

và giáo viên về nông nghiệp hữu cơ và bảo vệ môi trường

4 Vận động chính sách hỗ trợ nông nghiệp hữu cơ trong Bộ NNPTNT và trong quần chúng nhân dân

Kết quả chính của dự án:

 Kết thúc dự án 60 nông dân sẽ được đào tạo kiến thức và kỹ thuật sản xuất rau hữu cơ dựa theo tiêu chuẩn

 Kết thúc dự án người nông dân sẽ tăng thu nhập, sẽ hưởng lợi về mặt xã hội và môi trường từ việc trồng rau hữu cơ

 Kết thúc dự án sẽ mở rộng được diện tích trồng rau hữu cơ đạt 1 ha

 4 trường học , 105 giáo viên và cán bộ, 410 học sinh sẽ được hưởng lợi từ việc tiêu thụ rau hữu cơ

 Có ít nhất 80% nông dân, học sinh, giáo viên, cán bộ và các bên liên quan khác sẽ hiểu và có lòng tin đối với rau hữu cơ và việc bảo vệ môi trường

2.2 Thực hiện dự án

Khảo sát đồng ruộng và thiết kế mô hình nông trại hữu cơ: Do yêu cầu của

việc sản xuất rau hữu cơ đòi hỏi rất cao về độ sạch của nguồn nước và độ ngăn cách đối với các thửa ruộng canh tác thông thường (phi hữ cơ), và do một số điều kiện kỹ thuật khác, dự án sẽ tiến hành khảo sát và thiết kế khu trồng trọt rau hữu cơ Các cán bộ kỹ thuật và những nông dân chủ chốt sẽ tham gia trong khảo sát và thiết kế

Việc thành lập các nhóm nông dân: Do các tiêu chuẩn nghiêm ngặt trong việc

sản xuất rau hữu cơ nên nông dân ở địa phương sẽ được chia thành nhóm làm việc tập trung theo khu vực để đảm bảo ứng dụng được nhiều lọai kỹ thuật khác nhau Mục đích của việc lập nhóm nông dân là a) Nông dân có thể trao đổi, thảo luận và hỗ trợ nhau về

kỹ thuật; b) Hợp tác và làm việc trong cùng khu vực trồng trọt

Quĩ vay tín dụng cho nông dân: Một số vốn ban đầu sẽ được cung cấp cho các

nhóm nông dân để họ có thể quay vòng vốn cho việc sản xuất rau hữu cơ về lâu dài Quỹ này đặc biết chú trọng nữ nông dân nghèo Cơ cấu vay tín dụng và tiết kiệm sẽ giúp cho