Phân tích bài thơ đoàn thuyền đánh cá

Phân tích bài thơ Đoàn Thuyền Đánh Cá Phân tích bài thơ Đoàn Thuyền Đánh Cá Ngữ văn 9 Bài giảng Ngữ văn 9 Đoàn Thuyền Đánh Cá Dàn ý Phân tích bài thơ Đoàn Thuyền Đánh Cá I Mở bài Giới thiệu tác giả Hu[.]

Phân tích bài thơ Đoàn Thuyền Đánh Cá - Ngữ văn 9 Bài giảng Ngữ văn 9 Đoàn Thuyền Đánh Cá Dàn ý Phân tích bài thơ Đoàn Thuyền Đánh Cá

I Mở bài:

- Giới thiệu tác giả Huy Cận và tác phẩm Đoàn thuyền đánh cá

- Khẳng định tác phẩm là khúc tráng ca, ca ngợi con người lao động với tinh thầnlàm chủ, với niềm vui”

II Thân bài:

* Khái quát chung về tác phẩm

- Nêu về hoàn cảnh sáng tác bài thơ

- Giải thích ý kiến:

+ Bài thơ trở thành khúc tráng ca khi nhịp điệu cộng với sự xuất hiện nhiều từ

“hát” giống như khúc ca hào hùng về lao động

+ Nhận xét của Huy Cận chính là cảm hứng chủ đạo khiến tác giả viết nên bài thơ:

ca ngợi con người lao động mới trên hai đặc điểm: tinh thần làm chủ và tràn đầyniềm vui ( đây là luồng gió mới trong phong cách sáng tác thời kỳ miền Bắc xâydựng xã hội chủ nghĩa)

* Phân tích bài thơ

- Ý nghĩa nhan đề bài thơ thể hiện cảm hứng chủ đạo của tác phẩm về những ngườilao động trong thời kì xây dựng xã hội chủ nghĩa

- Khúc tráng ca về con người lao động thể hiện theo chiều dài hành trình củachuyến ra khơi

- Cảnh con người lạc quan, vui vẻ, hăng say khi ra khơi

+ Đoàn thuyền ra khơi trong cảnh hoàng hôn huy hoàng, tráng lệ, giàu sức sống+ Cảnh biển vào đêm đẹp, kì vĩ, tráng lệ như thần thoại đồng thời gợi được sự thânquen gần gũi như ngôi nhà đối với người dân chài lưới

+ Giữa lúc vũ trụ chuyển vào nghỉ ngơi thì con người bắt đầu ra khơi lao động :

“Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi/ Câu hát căng buồm cùng gió khơi”

+ Ở đây tác giả tả khí thế của đoàn thuyền ra khơi kết hợp với động từ “lại” diễn tảcông việc lao động hằng ngày đầy hứng khởi

→ Khí thế phơi phới, mạnh mẽ của người lao động trên biển làm chủ cuộc đờiđang chinh phục biển khơi

- Sự giàu có và trù phú của biển cả

+ Sự giàu có, quý giá được thể hiện qua các từ ngữ “cá bạc”, ‘đoàn thoi”

+ Cách sử dụng những hình ảnh so sánh nhân hóa tinh tế (phân tích từ “dệt”, biệnpháp so sánh trong câu “Cá thu biển Đông như đoàn thoi”

+ Từ “ta” diễn tả tâm thế tự hào không còn là cái “tôi” nhỏ bé trước biển cả bao la

→ Cảnh ra khơi huy hoàng đầy khí thế hứa hẹn

- Niềm cảm hứng say sưa, bài ca lao động vui tươi, khỏe khoắn ngợi ca cảnh đánh

cá trên biển

+ Hình ảnh con thuyền lướt đi trên mặt biển bao la với cái nhìn của nhà thơ đã trởnên kì vĩ, lớn lao, sánh ngang tầm vũ trụ

Thuyền ta lái gió với buồm trăng

Lướt giữa mây cao với biển bằng

+ Con thuyền đặc biệt, có sự hòa quyện với tự nhiên, biển trời

+ Con thuyền băng băng lướt sóng “dò bụng biển” – hình ảnh đẹp, kỳ ảo, diễn tảhoạt động đánh cá như một thế trận hào hùng → gợi ra sự khéo léo, tâm hồn phóngkhoáng khi chinh phục biển cả

- Cảm nhận về vẻ đẹp và sự đa dạng của các loài cá quý

+ Tác giả liệt kê tên các loại cá ở biển như cá nhụ, cá chim, cá đé những loại cámang giá trị kinh tế

+ Biển không chỉ giàu mà còn đẹp thơ mộng: màu sắc lấp lánh của muôn loài cá(lấp lánh, đen hồng, vàng chóe) tất cả tạo nên tổng thể bức tranh sơn mài tuyệt đẹpcủa tạo hóa

+ Đêm ở biển được miêu tả sống động, mang hơi thở của cuộc sống (tiếng sóngnước hòa với nhịp gõ thuyền, hòa với sự khoáng đạt của trời cao biển rộng)

→ Như vậy tầm vóc của người và đoàn thuyền được nâng lên, hòa nhập vào kíchthước của thiên nhiên, vũ trụ Không còn cảm giác cô đơn, nhỏ bé của con ngườikhi đối diện với trời rộng, sông dài trong thơ Huy Cận

- Khúc hát vui tươi trong lao động được cất lên

+ “Ta hát bài ca gọi cá vào”: gợi niềm vui, sự phấn chấn trong lao động

+ “Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao”: gợi cảm nhận chất thơ bay bổng, lãng mạn

→ Những hình ảnh lãng mạn, giàu chất thơ làm cho công việc vốn nặng nhọc, vất

vả như nghề ra khơi trở nên rộn rã, thi vị hơn

- Khúc khải hoàn ca trong sau một ngày ra khơi vất vả

+ Cảnh đoàn thuyền trở về tráng lệ trong bình minh lộng lẫy, rực rỡ “đoàn thuyềnchạy đua cùng mặt trời”

+ Câu hát theo suốt hành trình của người dân chài, từ khi ra khơi cho tới khi vềnhằm nhấn mạnh niềm vui lao động làm giàu quê hương.

+ Hình ảnh mặt trời lặp lại báo hiệu một sự hồi sinh, niềm vui, hạnh phúc chào đónnhững người hùng của biển cả trở về

+ Đoàn thuyền là một hoán dụ chỉ người dân chài trong tư thế sánh ngang với tựnhiên, thậm chí trong cuộc chạy đua với thiên nhiên họ đã chiến thắng

+ Hình ảnh “mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi” là niềm vui khi được mùa cá,niềm tin hy vọng và chiến thắng vinh quang của người lao động

III Kết bài:

+ Bài thơ thể hiện niềm lạc quan, vui tươi của người lao động và hồn thơ phơiphới, tình yêu cuộc sống của tác giả trong những năm đầu xây dựng chủ nghĩa xãhội

+ Âm điệu bài thơ như khúc hát mê say, phóng khoáng ngợi ca cuộc sống, tinhthần lao động của những người con của biển

Bài giảng Ngữ văn 9 Đoàn Thuyền Đánh Cá Dàn ý Phân tích bài thơ Đoàn Thuyền Đánh Cá

I Mở bài:

· Giới thiệu về bài thơ đoàn thuyền đánh cá

II Thân bài: Phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận

1 Cảnh đoàn thuyền ra khơi và tâm trạng của người đi biển:

· Đoàn thuyền ra khơi vào buổi đêm

· Cảnh đoàn thuyền ra khơi trong đêm tối những hình ảnh hết sức gần gũi

và thân thương

· Con người ra khơi rất háo hức, lạc quan và niềm hi vọng mới, hi vọng vềngày mai sẽ được nhiều cá

2 Cảnh đoàn thuyền đánh cá trên biển:

· Cảnh không gian mênh mông, rộng lớn nhưng đoàn thuyền cũng lớn lao

và hùng vĩ không kém

· Đánh cá giống như một trận chiến hết sức oanh liệt và hào hùng

· Đoàn thuyền giữa biển khơi rộng lớn hết sức hào hùng và oai hùng

· Niềm hăng hái và mê say của những người dân trong việc đánh bắt cá

3 Cảnh đoàn thuyền đánh cá quay trở về:

· Sự nhịp nhàng và đồng bộ của đoàn thuyền

· Những tiếng hát như sự hối thúc và thể hiện sự chiến thắng sau một đêmlàm việc mệt nhọc

· Cảnh tượng thiên nhiên vô cùng hùng vĩ, con người cũng trở nên oai hùng

III Kết bài: nêu cảm nghĩ của em về Đoàn thuyền đánh cá

Phân tích bài thơ Đoàn Thuyền Đánh Cá (mẫu 1)

Viết về đề tài lao động, bài thơ Bài ca vỡ đất của Hoàng Trung Thông và bài Đoànthuyền đánh cá của Huy Cận, được người đọc yêu thích nhất Huy Cận viết Đoànthuyền đánh cá vào năm 1958, tại vùng biển Quảng Ninh phản ánh không khí laođộng sôi nổi của nhân dân miền Bắc trong xây dựng hòa bình Nhà thơ ca ngợi tinhthần lao động phấn khởi và hăng say của những người dân chài trên vùng biển quêhương

Cảm hứng trữ tình được diễn tả theo mạch thời gian: hoàng hôn-đêm trăng-và bìnhminh Cảnh bình minh như một biểu tượng mang ý nghĩa: một thời đại huy hoàngđang mở ra phía trước, cuộc sống cần lao của nhân dân ta đang nở hoa

Hai khổ thơ đầu nói về cảnh đoàn thuyền ra khơi đánh cá, cảnh biển vô cùng tráng

lệ lúc hoàng hôn Mặt trời được ví von với hòn than đỏ rực "hòn lửa" từ từ lănxuống biển Bầu trời và mặt biển bao la như ngôi nhà vũ trụ trong khoảnh khắc phủbóng tối mịt mù Những con sóng, như những chiếc "then cài" của ngôi nhà vĩ đại

ấy Cảm hứng vũ trụ, biện pháp tu từ so sánh ẩn dụ (hòn lửa, cài then) đã tạo nênnhững vần thơ đẹp, cho người đọc nhiều ấn tượng:

Mặt trời xuống biển như hòn lửa

Sóng đã cài then đêm sập cửa

Ngày đã chuyển sang đêm

Vừa lúc đó, đoàn thuyền ra khơi:

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,

Câu hát căng buồm cùng gió khơi.

Không phải từng chiếc thuyền lẻ tẻ đi biển mà là cả một "đoàn thuyền", một sứcmạnh mới của cuộc đời đổi thay Chữ "lại" trong ý thơ "lại ra khơi" là sự khẳngđịnh nhịp điệu lao động của dân chài đã ổn định, đi vào nề nếp trong hòa bình.Khúc hát lên đường vang động Gió biển thổi mạnh Cánh buồm no gió "căng"lên.Tiếng hát, gió khơi, buồm căng" là ba chi tiết nghệ thuật mang tính chất tượngtrưng diễn tả tinh thần phấn khởi, hăng say và khí thế ra khơi của ngư dân vùngbiển

Bốn câu thơ tiếp theo nói rõ về câu hát để làm nổi bật một nét tâm hồn của ngườidân chài Tiếng hát cầu mong đi biển gặp nhiều may mắn:

“Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng,

Cá thu biển Đông như đoàn thoi

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng

Đến dệt lưới ta đoàn cá ơi!"

Chuyện làm ăn thường có nhiều may rủi Ra khơi đánh cá, họ cầu mong biển lặngsóng êm, gặp luồng cá, đánh bắt được nhiều Niềm ước mong ấy phản ánh tấmlòng hồn hậu của ngư dân từng trải qua nhiều nắng, gió, bão tố trên biển Giọngđiệu thơ ngọt ngào, ngắn dài và vang xa: "cá bạc", "đoàn thoi", "dệt biển", "luồngsáng", "dệt lưới" vẫn những hình ảnh so sánh ẩn dụ rất sáng tạo đem đến cho ngườiđọc bao liên tưởng thú vị về vẻ đẹp thơ ca viết về lao động

Bốn khổ thơ tiếp nói về cảnh đánh cá vào một đêm trăng trên vịnh Hạ Long Mỗikhổ thơ là một nét vẽ về biển trời, sông nước, trăng sao, trong đó con người hiệnlên trong dáng vẻ khỏe mạnh, trẻ trung và yêu đời

Hạ Long là một thắng cảnh bậc nhất của đất nước ta Hạ Long trong đêm trăngmang vẻ đẹp thần tiên Huy Cận, với bút pháp lãng mạn tả cảnh đánh cá trên HạLong vào một đêm trăng bằng bao hình ảnh tuyệt vời

Đoàn thuyền có gió làm lái, có trăng làm buồm phóng như bay trên mặt biển vềngư trường "dò bụng biển", ngư dân khẩn trương lao vào công việc "dàn đan thếtrận lưới vây giăng" Cuộc đánh cá thực sự là một trận đánh Mỗi thủy thủ là một

"chiến sĩ" Con thuyền, mái chèo, lưới, ngư cụ khác đều trở thành vũ khí của họ.Chữ "lưới" đặc tả đoàn thuyền ra khơi với vận tốc phi thường; thiên nhiên cùnggóp sức với con người trên con đường lao động và khám phá Nhịp thơ hối hả lôicuốn:

Thuyền ta lái gió với buồm trăng

Lướt giữa mây cao với biển bằng

Ra đậu dặm xa dò bụng biển

Dàn đan thế trận lưới vây giăng

Những câu thơ tả đàn cá là đặc sắc nhất Biển quê ta giàu có với nhiều loại cá quý,

cá ngon nổi tiếng như:"Chim, thu, nhụ, đé" Vận dụng sáng tạo cách nói của dângian, ở phần trên, nhà thơ đã viết: "Cá thu biển đông như đoàn thoi", ở đây lại miêutả: "Cá nhụ, cá chim cùng cá đé" Con cá song là một nét vẽ tài hoa: vẩy cá đen,hồng, lấp lánh trên biển nước chan hòa ánh trăng "vàng chóe" Cái đuôi cá quẫyđược so sánh với ngọn đuốc rực cháy Nghệ thuật phối sắc tài tình làm cho vần thơđẹp như một bức tranh sơn mài rực rỡ Bầy cá như những nàng tiên nhảy múa:

Cá nhụ, cá chim cùng cá đé

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng

Cái đuôi em quẫy trăng vàng chóe.

Nhìn bầy cá bơi lượn, nhà thơ lắng nghe tiếng sóng vỗ rì rầm, mắt nhìn về xa Câuthơ huyền ảo lung linh: "Đêm thở, sao lùa nước Hạ Long", như đưa người đọc đivào cõi mộng Phải có một tình yêu biển sâu nặng mới viết nên những vần thơtuyệt bút như vậy Sung sướng nhìn đàn cá "dệt lưới", những người dân chài cất lêntiếng hát ngọt ngào Lần thứ hai tiếng hát vang lên trên biển Tiếng gõ thuyền đuổi

cá hòa cùng sóng biển Vầng trăng soi xuống mặt biển, muôn ngàn ánh vàng tan ratheo làn sóng, vỗ vào mạn thuyền "Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao" Biển hàophóng cho nhân dân nhiều tôm cá, muối và hải sản Biển "như lòng mẹ" đã nuôisống nhân dân ta từ bao đời nay So sánh biển với lòng mẹ để nói lên lòng tự hàocủa dân chài đối với biển quê hương Giọng thơ ấm áp, chứa chan nghĩa tình

Phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá (mẫu 2)

Huy Cận là một đại biểu xuất sắc của phong trào thơ mới và là một nhà thơ lớn củanền thơ ca Việt Nam hiện đại Ông có nhiều tác phẩm như lửa thiêng, vũ trụ ca, hạtlại gieo trong đó có bài thơ "Đoàn thuyền đánh cá" Bài thơ là sự kết hợp hài hòagiữa cảm xúc về thiên nhiên, vũ trụ với cảm xúc của người lao động

Mở đầu bài thơ là cảnh đoàn thuyền đánh cá ra ngoài biển trong thời khắc mànđêm dần bao xuống

"Mặt trời xuống biển như hòn lửa

Sóng đã cài then, đêm sập cửa

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,

Câu hát căng buồm cùng gió khơi."

Tác giả đã sử dụng biện pháp so sánh, nhân hóa để miêu tả cảnh hoàng hôn, miêu

tả cảnh đất trời đang đi dần vào bóng tối Hình ảnh trong hai câu thơ đầu tiên làmột hình ảnh liên tưởng khá đẹp về hoàng hôn "mặt trời" được so sánh giống như

"hòn lửa" tạo nên một gam màu rực rỡ trong buổi hoàng hôn Hình tượng "sóng càithen", "đêm sập cửa" là những động từ mạnh miêu tả cảnh đất trời chuyển giaogiữa ngày và đêm một cách chóng vánh "Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi", tác giảdùng từ "lại" với ý nghĩa là hành động lặp lại mỗi ngày của người dân làng chàivùng biển Họ ra khơi đánh cá, ra khơi để kiếm nguồn sống, những người lao độngvùng biển vất vả trong khi những người khác sắp sửa đi vào giấc ngủ thì nhữngcon người lao động nơi đây lại thức đêm đánh cá "Câu hát" gợi lên vẻ thanh bình

mà cũng không kém phần nhộn nhịp Người lao động ra khơi trong một tâm thế lạc

quan, yêu đời, yêu nguồn sống, nên vừa ra khơi họ vừa hát Hát để lấy sức căngbuồm, hát để chèo thuyền, lái thuyền, hát để mọi người cảm nhận được niềm vuisướng trong mỗi chuyến tàu ra khơi.

"Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng,

Cá thu biển Đông như đoàn thoi

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng

Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi!"

Câu hát vang vọng nơi đất trời, câu hát tạo nguồn sống, tạo niềm tin cho người laođộng vùng biển Lời hát ngợi ca sự giàu có và hào phóng của biển cả cùng vẻ đẹplung linh, diệu kỳ của nó trong đêm "Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng", hìnhảnh của những chiếc thuyền đánh cá trong đêm với ánh sáng từ nhiều nguồn khácnhau rọi xuống: ánh sáng từ trăng, ánh sáng từ những chiếc đèn pin của ngư dân,hòa sắc màu tạo nên vùng sáng long lanh dưới mặt nước Chính nguồn sáng đó đãtạo cho mặt biển lấp lánh mà tác giả đã khéo léo đặt nó bên từ "dệt" Một cảm giáchài hòa "dệt" giống như bàn tay mảnh mai của con người tạo nên những tấm lụaphát sáng ngay trên mặt biển "Đến dệt lưới ta đoàn cá ơi", một vụ cá đánh bắt xa

bờ mong muốn thu được mẻ cá lớn để người lao động vùng biển được vui tươi,được no đủ Bằng tài năng sử dụng bút pháp lãng mạn kết hợp với độ liên tưởngphong phú của nhà thơ mà bức tranh thiên nhiên hiện lên vừa thực lại vừa ảo

"Thuyền ta lái gió với buồm trăng

Lướt giữa mây cao với biển bằng,

Ra đậu dặm xa dò bụng biển,

Dàn đan thế trận lưới vây giăng.”

Thiên nhiên, đất trời hòa quyện cùng với con người tạo nên một hình ảnh tuyệt đẹptrong liên tưởng của tác giả Những hình ảnh "lái gió", "buồm trăng", "mây cao",

"biển bằng" là những hình ảnh đẹp mang đậm chất hiện thực Mỗi một chuyến rakhơi của đoàn thuyền đánh cá cũng như tham gia đánh trận, cùng phải dàn binh, bốtrận, cũng phải có vũ khí, cũng phải thăm dò, cũng phải đối chọi với thiên nhiênđất trời nơi bão bùng, sóng lớn Một trận chiến với cá cũng khiến cho con ngườiphải suy nghĩ, phải sống chiến đầu với thiên nhiên nhưng cũng phải hòa quyệncùng với thiên nhiên để tạo ra một tâm thế tốt, một cảnh sắc hài hòa và có nhịpđiệu trong cuộc sống

Trong khổ thơ nối tiếp cuộc sống lao động của người lao động, tác giả đã chuyểntiếp sang miêu tả cảnh biển giàu có nguồn cá.

"Cá nhụ cá chim cùng cá đé,

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng,

Cái đuôi em quẫy trăng vàng chóe,

Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long."

Có rất nhiều loại cá: cá nhụ, cá chim, cá đé, cá song biện pháp liệt kê đã nhấnmạnh sự giàu có của biển cả Lòng đại dương mênh mông rộng lớn, là nơi chứanhững nguồn hải sản quý giá Những hình ảnh chân thực mà ảo diệu đến tinhtường, dưới ánh trăng lấp lánh, dưới mặt nước phản chiếu lung linh, những chú cáquẫy đuôi mình để vùng vẫy, để tự do bơi lội thoải mái cũng đã mắc giăng mẻ lướicủa con người Tiếng "đêm thở", tác giả đã dùng biện pháp nhân hóa hình ảnh củamàn đêm Tiếng thở ấy, có lẽ là tiếng thở của chính những con người lao động vất

vả trên mặt biển để mang về những sản phẩm sau một đêm dài lênh đênh nơi sóngnước Màn đêm tĩnh mịch hòa cùng tiếng thở của con người tự như chính màn đêmđang thở vậy Một hình ảnh rất đẹp mà lại rất gần gũi

"Ta hát bài ca gọi cá vào,

Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao,

Biển cho ta cá như lòng mẹ,

Nuôi lớn đời ta tự buổi nào"

Những hình ảnh giản dị lần lượt hiện lên qua khổ thơ Tiếng hát một lần nữa lạiđược tác giả nhắc lại, phải chăng đó chính là tiếng hò dô của con người khi kéođược mẻ cá nặng Tiếng hát, cùng với tiếng nhịp thuyền gõ vào mạn thuyền để gọi

cá, vừa có lời bài hát, vừa có tiết tấu Một hình ảnh đẹp hiện ra trước mắt ta nhưmột đoàn hợp xướng chuyên nghiệp trên sân sấu Đó là những hình ảnh rất đẹp, rấtgiản dị mà lại rất gần gũi Tác giả so sánh biển như lòng mẹ, lòng mẹ thì có baogiờ lại độc với con cái của mình, người mẹ bao giờ cũng mang đến cho người connhững gì là của con nhất, mang đến cho người con những gì mà người con cầnnhất Vì mẹ là mẹ, mẹ là người phụ nữ hy sinh cho con rất nhiều Mẹ đã nuôi lớn ta

từ khi ta còn trong lòng mẹ, cũng giống như biển cả cho con người lao động những

mẻ cá để nuôi lớn con người, rồi cứ thế hệ này tới thế hệ khác

Phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá (mẫu 3)

Bây giờ là lúc đất nước hòa bình đang bắt tay xây dựng CNXH Khắp nơi nơi tưngbừng cuộc sống mới với cách làm ăn mới Nhà thơ Huy Cận được đi thực tế sángtác ở vùng Quảng Ninh bấy giờ "Cả một vùng than vùng biển đang hăng say laođộng từ bình minh cho đến hoàng hôn và cả từ hoàng hôn cho đến bình minh".Không khí tưng bừng và phấn khởi đặc biệt này ùa vào bài thơ ngay từ những câu

mở đầu:

"Mặt trời xuống biển như hòn lửa

Sóng đã cài then đêm sập cửa

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi

Câu hát căng buồm với gió khơi"

Sau một ngày, thiên nhiên dọn dẹp chuẩn bị nghỉ ngơi Mặt trời đi ngủ 'sóng đã càithen đêm sập cửa" Nhưng những con người đang náo nức xây dựng cuộc sốngmới thì không ngủ Khí thế tập thể thật bừng bừng: "Đoàn thuyền" có tổ chức nốinhau đi Không phải là một chiếc thuyền câu bé tẻo teo, cũng không phái dăm ba láthuyền, mà cả một đoàn thuyền hùng dũng Cũng không phải hôm nay mới xuấtphát buổi đầu tiên

"Lại ra khơi" cho biết trước đó đã từng có những cuộc ra di Thế mà cái náo nứcvẫn không hề vơi đi Đoàn thuyền đánh cá ra khơi trong tiếng hát trong những câuhát khỏe khoắn thổi căng phồng những cánh buồm lộng gió Người lao động hátvang bài ca tiến quân ra biển cả Họ hát và nhà thơ cũng hát "khúc tráng ca, ca ngợicon người lao động với tinh thần làm chủ, với niềm vui" (cảm nghĩ của Huy Cận).Phơi phới trong tâm hồn như thế cho nên biển, thuyền, công việc đều được nhìn từgóc độ lãng mạn: đẹp giàu và thơ mộng Biểu hiện ra trong tiếng hát:

"Cá bạc biển Đông lặng

Cá thu biển Đông như đoàn thoi

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng"

Biển hiền hòa phẳng lặng như một tấm gương soi cảnh trời mây:

"Lướt giữa mây cao với biển bằng"

Biển thật nhân hậu, dịu dàng:

Biển cho ta cá như lòng mẹ

Nuôi lớn đời ta tự thuở nào"

Những con thuyền cũng hết sức kỳ lạ Gió lái thuyền đi, buồm đầy trăng sáng.Nhưng nhà thơ viết "Thuyền ta lái gió với buồm trăng" thì hình như đã biến nóthành đoàn thuyền của tao nhân mặc khách rồi Nhất là lại để cho con thuyền ấy

"lướt giữa mây cao với biển bằng" để cho nó được gõ bằng nhịp trăng (gõ thuyền

đã có nhịp trăng cao) Song rồi có thi vị hóa, thì con thuyền đánh cá vẫn là nhữngcon thuyền thực, có lưới, có buồm đậu dặm xa dàn đan thế trận

Trên con thuyền ấy là những người khẩn trương "kéo lưới kịp trời sáng" và họ đã

"kéo xoăn tay chùm cá nặng" Thật và ảo, hiện thực và lãng mạn không tách rờihay đối lập, mà hòa quyện làm cho bài thơ có một vẻ độc đáo khác thường Đặcsắc nhất của bài thơ là ở chỗ bằng tiếng hát nhà thơ đã khắc họa được cái hồn củakhông khí náo nức phơi phới của những con người say mê "tập làm chủ, tập làmngười xây dựng

Dám vươn mình cai quản cả thiên nhiên" (Tố Hữu) Đâu phải họ chỉ hát khi ra đi

Họ hát khi làm việc "ta hát bài ca gọi cá vào" Cho tận đến khi kết thúc công việcsau suốt một đêm khẩn trương làm việc, tiếng hát vẫn không dứt mà vẫn mạnh mẽ.vẫn hào hứng như lúc ban đầu "Câu hát căng buồm" Có điều, câu hát bây giờ vanglên trong không khí "chạy đua cùng mặt trời" và tỏa sáng trong thành quả lao độngsáng ngời

"Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi" Hình ảnh đầy chất lãng mạn và theo kíchthước "vũ trụ" của Huy Cận "Mắt cá huy hoàng" đâu phải chỉ là màu sắc thực củanhững khoang cá đầy lộng lẫy dưới ánh mặt trời? Đó còn là huy hoàng của thànhquả lao động, huy hoàng của ánh mắt nhìn đầy rạo rực tự hào, và có lẽ sau hết, đócòn là màn "bạc" (cá bạc biển Đông lặng) những "luồng sáng" (đêm ngày dệt biểnmuôn luồng sáng), những "lấp lánh", "đen hồng", những "vàng chóe'' Những "vẩybạc", "đuôi vàng" ở các câu thơ trên hội tụ lại, ngưng kết lại tạo nên cái màu sắchuy hoàng lộng lẫy muôn dặm khơi của đoàn thuyền đang nối đuôi nhau ca hátkhúc "khải hoàn"

Phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá (mẫu 4)

Không khí xây dựng cuộc sống mới, đã khiến toàn bộ sáng tác của Huy Cận thay

da đổi thịt Ta không còn thấy cái buồn rớt của một trí thức tiểu tư sản trước cách

mạng, mà thay vào đó là hồn thơ say đắm, tha thiết yêu cuộc sống mới, con ngườimới Những vần thơ ca ngợi là vần thơ chủ yếu trong giai đoạn sáng tác này củaông, trong đó nổi bật hơn cả là bài thơ Đoàn thuyền đánh cá.

Đoàn thuyền đánh cá được sáng tác trong chuyến đi thực tế dài ngày ở Quảng Ninhcủa ông Từ chuyến đi thực tế này, hồn thơ Huy Cận mới thực sự nảy nở trở lại, dồidào trong cảm hứng về thiên nhiên đất nước, về lao động và niềm vui trước cuộcsống mới Bài “Đoàn thuyền đánh cá” được sáng tác trong thời gian ấy và in trongtập thơ “Trời mỗi ngày lại sáng” (1958)

Huy Cận đã lựa chọn thời gian và không gian vô cùng đặc biệt, không phải là bìnhminh mà là khi hoàng hôn buông xuống, với không gian rộng lớn bao la với mặttrời, biển, trăng, sao, mây, gió:

Mặt trời xuống biển như hòn lửa

Sóng đã cài then đêm sập cửa

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi

Câu hát căng buồm cùng gió khơi

Lấy điểm nhìn trên con thuyền đang tiến ra phía biển, tác giả đã có cảm nhận độcđáo về hình ảnh mặt trời: mặt trời được ví như hòn lửa khổng lồ, đang dần dần lặnvào mặt biển Huy Cận đã nắm bắt được khoảnh khắc chuyển động kỳ diệu giữangày và đêm, đồng thời cũng cho người đọc thấy vũ trụ như một ngôi nhà khổ lồ,

là nơi để mặt trời nghỉ ngơi sau một làm việc Khi màn đêm vừa mở ra khép lạikhông gian của một ngày

Giữa lúc vũ trụ, đất trời như chuyển sang trạng thái nghỉ ngơi thì con người ngượclại – bắt đầu hoạt động bằng những đoàn thuyền ra khơi đánh cá Đoàn thuyền rakhơi với khí thế phơi phới, mạnh mẽ và niềm vui, sức mạnh của người lao độngtrên biển, làm chủ cuộc đời đang chinh phục biển khơi

Khổ thơ thứ hai là bài ca lao động tươi vui, rộn ràng: Hát rằng: cá bạc biển Đônglặng,/ Cá thu biển Đông như đoàn thoi/ Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng./ Đếndệt lưới ta, đoàn cá ơi!” Đây là khúc ca say sưa và ngập tràn hạnh phúc về sựphong phú, giàu có của biển cả

Cá như đoàn thoi, dệt lên những chiếc lưới đánh cá khổng lồ Tiếng hát ngân nga,say sưa, vừa để gọi cá vào, vừa để chứng minh niềm vui, hạnh phúc khi được laođộng Đồng thời Huy Cận cũng rất tinh tế khi dùng từ “ta” thay cho từ “tôi”, không

còn dấu vết cái “tôi” nhỏ bé, cô độc trước thiên nhiên trước kia, Huy Cận đã hòamình vào cuộc sống, hòa vào những con người lao động Cảnh ra khơi thật huyhoàng, đầy khí thế hứa hẹn.

Con thuyền lướt đi trong niềm vui lao động, giữa biển cả bao la mà con ngườikhông hề bị nhấn chìm nhỏ bé:

Thuyền ta lái gió với buồm trăng

Lướt giữa mây cao với biển bằng,

Hình ảnh con thuyền vô cùng đặc biệt, gió là người cầm lái, trăng là cánh buồm nogió đang phăng phăng lướt trên mặt biển Công việc đánh cá được nâng lên mộttầm mới, nó như một trận đánh hào hùng mà trong đó con người đang chiến đấu,chinh phục biển cả bao la

Giữa con người và thiên nhiên, hòa nhập với nhau thật kì diệu, tầm vóc con người

đã sánh ngang tầm vóc vũ trụ Không còn cái cảm giác nhỏ bé khi con người đốidiện với trời rộng sông dài như trong thơ Huy Cận trước cách mạng Hình ảnh thơthật lãng mạn, bay bổng và tâm hồn con người cũng thật vui vẻ, phơi phới Côngviệc lao động nặng nhọc của người đánh cá đã trở thành bài ca đầy niềm vui, nhịpnhàng cùng thiên nhiên

Phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá (mẫu 5)

Đoàn thuyền đánh cá được Huy Cận sáng tác năm 1958, trong chuyến đi thực tế tạivùng mỏ Hòn Gai Bài thơ là khúc tráng ca ca ngợi con người lao động với tinhthần làm chủ và niềm vui, niềm tin trước cuộc sống mới trong những năm đầu xâydựng đất nước

Bài thơ là sự kết hợp của hai nguồn cảm hứng: cảm hứng lãng mạn, tràn đầy niềmvui, sự hào hứng trong thời kỳ miền Bắc bước vào xây dựng cuộc sống mới và cảmhứng vũ trụ vốn là nét nổi bật trong hồn thơ Huy Cận Sự gặp gỡ, giao hoà của hainguồn cảm hứng đó đã tạo nên những hình ảnh rộng lớn, tráng lệ, lung linh nhưnhững bức tranh sơn mài của bài thơ

Đoàn thuyền ra khơi được miêu tả trong một khung cảnh thiên nhiên tuyệt đẹp:Mặt trời xuống biển như ngọn lửa

Sóng đã cài then đêm sập cửa

Nghệ thuật so sánh và nhân hoá được sử dụng thật độc đáo Mặt trời được ví nhưhòn lửa đang lặn dần vào lòng biển Vũ trụ như một ngôi nhà lớn, màn đêm xuốngmau khép lại ánh sáng như đóng sập cánh cửa khổng lồ mà những lượn sóng làchiếc then cài Ngày đã khép lại, vũ trụ như đang bước vào trạng thái thư giãn saumột ngày lao động thì chính lúc ấy một ngày lao động mới của người dân đánh cálại bắt đầu:

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,

Câu hát căng buồm cùng gió khơi

Khi vị chủ nhân thứ nhất của thiên nhiên là mặt trời đi ngủ thì vị chủ nhân thứ hai– những người dân chài của cuộc sống mới lại mở cửa đêm để ra biển đánh cá.Công việc của những người dân chài diễn ra như một nhịp sống đều đặn trở thànhquen thuộc, nền nếp Nếu như sức sống của thiên nhiên như ngừng lại thì sự có mặtcủa đoàn thuyền như nối tiếp nhịp sống đó Dù đã cài then, sập cửa nhưng biểnkhông chìm trong lạnh lẽo hoang vu mà trái lại biển đang là chứng nhân cho sựlàm việc hăng say, không nghỉ của những người lao động:

Câu hát căng buồm cùng gió khơi

Câu thơ xuất hiện ba sự vật khác biệt là câu hát, căng buồm và gió khơi nhưng lạiđược gắn kết, hoà quyện với nhau Tiếng hát khỏe khoắn của cả tập thể hoà vớitiếng gió thổi căng buồm đẩy thuyền phăng phăng rẽ sóng Câu hát là niềm tin, sựphấn chấn của người lao động Sự kết hợp của nhịp điệu gấp gáp khẩn trương ở haicâu đầu với cái thanh thoát, đĩnh đạc của nhịp thơ hai câu sau đã vẽ nên bức tranhhào hùng về cảnh đoàn thuyền ra khơi Khổ thơ còn là sự kết hợp của những liêntưởng táo bạo với những phép tu từ so sánh, nhân hoá đặc sắc đã giúp tác giả thểhiện khúc ca ra khơi hào hùng của người dân chài

Không chỉ hát khi ra khơi mà những con người lao động luôn cất tiếng hát hòacùng với công việc của mình Tiếng hát là mong ước, là niềm tin thu hoạch:

Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng,

Cá thu biển Đông như đoàn thoi

Từ con cá bạc báo biển lặng, biển hiện lên trong đêm như một khung cửi lớn vàđẹp Cá thu từng đoàn rẽ nước toả sáng, di chuyển như những con thoi Sự liêntưởng từ khung cửi dệt đến khung cửa biển là sự liên tưởng độc đáo, là kết quả của

sự quan sát thực tế Qua sự liên tưởng ấy, trong cảm xúc vũ trụ của Huy Cận biển

không còn xa lạ mà trở nên gần gũi Trong lời hát của người ngư dân, biển thậtgiàu có:

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng

Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi!

Nguyên liệu biển dồi dào, chỉ cần một tiếng gọi để thu cá vào lưới Khổ thơ mang

âm hưởng của dòng cảm hứng vũ trụ với sự lãng mạn của tâm hồn đã làm nênnhững khúc ca hoành tráng của người lao động

Trên cái nền tráng lệ của thiên nhiên là sức mạnh của cánh buồm, sức mạnh củacon người làm chủ biển cả:

Thuyền ta lái gió với buồm trăng

Lướt giữa mây cao với biển bằng,

Thuyền có lái, có buồn nhưng lái bằng gió, buồm là buồm trăng Đoàn thuyền lướt

đi trong đêm không phải bằng sức mạnh của con người mà bằng sức mạnh của câuhát hòa cùng sức mạnh của gió, cộng hưởng sức mạnh của trăng Bởi thế màthuyền như lướt đi, như bay lên Con thuyền đánh cá còn nhỏ bé qua cảm hứng vũtrụ đã trở nên kì vĩ, khổng lồ, sánh ngang tầm với vũ trụ Và trên con thuyền ấy,người như dần hiện lên trong tư thế làm chủ:

Ra đậu dặm xa dò bụng biển,

Dàn đan thế trận lưới vây giăng

Đã qua rồi thời con người còn nhỏ bé, đơn độc trước sức mạnh bí ẩn của biển cả.Mang trong mình khí thế của người làm chủ, biển như hẹp lại để con người ra đậudặm xa, dàn đan thế trận và dò bụng biển để con người tìm tòi, khám phá Họ đànghoàng ra những nơi xa để bắt thiên nhiên phục vụ Họ – những dân chài mang theo

cả sức trẻ, sức khỏe, mang theo cả sự tìm tòi, khám phá để tung phá thế giới bíhiểm của thiên nhiên Việc đánh bắt ấy như một trận chiến mà mỗi người lao độngnhư một chiến sĩ

Hát khi ra khơi, hát cho cuộc hành trình và những người lao động còn hát để cangợi sự giàu đẹp của biển cả:

Cá nhụ cá chim cùng cá đé,

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng,

Cái đuôi em quẫy trăng vàng chóe.

Các loài cá được kể tên: cá nhụ, cá chim, cá đé, cá song đã nói lên sự phong phú,giàu có của biển Không chỉ, giàu mà biển còn rất đẹp:

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng,

Dưới ánh trăng, cá song quẫy mặt nước Thân cá có khoang màu hồng lấp lánh nhưánh sáng chuyển động dưới làn nước biển Đoạn thơ mang nhiều màu sắc, ánhsáng: ánh sáng đen hồng, lấp lánh của cá song, ánh sáng vàng chóe của trăng vỡtrên mặt nước Những gam sắc ánh sáng hòa cùng bóng tối của màn đêm tạo ra bứctranh sơn mài lóng lánh sắc màu, biển lại như thấy hơi thở:

Phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá (mẫu 6)

Huy Cận là một trong những tên tuổi tiêu biểu của phong trào Thơ mới trước Cáchmạng tháng Tám năm 1945, với những tác phẩm nổi tiếng như Lửa thiêng, Vũ trụca Sau Cách mạng, ông nhanh chóng hòa nhập vào công cuộc kháng chiến vĩ đạicủa dân tộc chống thực dân Pháp Hòa bình lập lại, từng trang thơ Huy Cận ấm áphơi thở của cuộc sống mới đang lên Đoàn thuyền đánh cá được sáng tác ở HònGai, năm 1958 Sau một chuyến tác giả đi thực tế dài ngày, được đánh giá là mộttrong những bài hay của thơ ca Việt Nam hiện đại

Với đôi mắt quan sát sắc sảo, trí tưởng tượng phong phú, trái tim nhạy cảm và tàinăng nghệ thuật điêu luyện, nhà thơ đã vẽ nên trước mắt chúng ta một khung cảnhlao động tuyệt vời trên biển Cả bài thơ như một bức tranh sơn mài lộng lẫy vớinhững màu sắc huyền ảo, cuốn hút vô cùng:

Mặt trời xuống biển như hòn lửa

Sóng đã cài then, đêm sập cửa

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi

Câu hát căng buồm cùng gió khơi

Đoàn thuyền đánh cá rời bến vào lúc hoàng hôn Phía ấy mặt trời như một hòn lửa

đỏ rực đang lặn dần vào lòng đại dương mênh mông Màn đêm buông xuống, kếtthúc một ngày Chính vào thời điểm ấy ngư dân bắt tay vào công việc quen thuộccủa mình: ra khơi đánh cá

Mặt biển đêm không lạnh lẽo mà ấm áp hẳn lên bởi tiếng hát âm vang náo nức, thểhiện niềm vui to lớn của con người lao động được giải phóng: "Câu hát căng buồmcùng gió khơi" Đây là cách nói độc đáo, sáng tạo của Huy Cận, khiến chúng tatưởng như tiếng hát hòa cùng gió mạnh, thổi căng cánh buồm, đẩy thuyền phăngphăng rẽ sóng Cánh buồm no gió tượng trưng cho khí thế phơi phới đi lên củacông cuộc dựng xây đất nước.

Lời hát ngợi ca sự giàu có và hào phóng của biển cả cùng vẻ đẹp lung linh, diệu kìcủa nó trong đêm Bút pháp lãng mạn của nhà thơ vẽ nên khung cảnh vừa thực vừaảo:

Hát rằng: Cá bạc biển Đông lặng

Cá thu biển Đông như đoàn thoi

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng

Đến dệt lưới ta, đàn cá ơi!

Vẻ đẹp của biển đã làm giảm bớt nỗi nhọc nhằn vất vả, đem lại niềm vui và sứcmạnh cho con người đang chinh phục thiên nhiên, làm chủ cuộc đời Cảnh đánh cátrong đêm được nhà thơ quan sát và miêu tả với một cảm hứng trữ tình mãnh liệt.Tác giả như nhập thân vào thiên nhiên, vào công việc, vào con người:

Thuyền ta lái gió với buồm trăng

Lướt giữa mây cao với biển bằng,

Ra đậu dặm xa dò bụng biển,

Dàn đan thế trận lưới vây giăng

Những hình ảnh lái gió, buồm trăng, mây cao, biển bằng phảng phất phong vị thơ

cổ điển nhưng vẫn tươi mới chất hiện thực Một chuyến ra khơi đánh cá cũnggiống như một trận đánh Cũng thăm dò tìm cho ra bãi cá; cũng dàn đan thế trận đểgiăng lưới, bủa lưới sao cho trúng luồng cá bạc, để sáng mai lúc trở về, thuyền nàothuyền nấy đầy ắp cá

Đã bao đời, người ngư dân có mối quan hệ chặt chẽ với biển cả Họ thuộc biển nhưthuộc lòng bàn tay Bao loài cá họ thuộc tên, thuộc dáng, thuộc cả thói quen củachúng:

Cá nhụ cá chim cùng cá đé,

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng

Cái đuôi em quẫy trăng vàng chóe

Đêm thở: Sao lùa nước Hạ Long

Trên mặt biển đêm, ánh trăng long lanh dát bạc, cá quẫy đuôi, sóng sánh trăngvàng Bài ca gọi cá vẫn tiếp tục ngân vang, lúc náo nức, lúc thiết tha Trăng thứccùng ngư dân, trăng cùng sóng dập dờn bên mạn thuyền, như gõ nhịp phụ họa chotiếng hát Trăng chiếu sáng cho ngư dân kéo được những mẻ cá đầy Thiên nhiên,con người thật là hòa hợp

Bóng đêm đang tan, ngày đang đến, nhịp độ công việc càng sôi nổi, khẩn trương:Sao mờ, kéo lưới kịp trời sáng,

Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng

Vảy bạc đuôi vàng lóe rạng đông,

Lưới xếp buồm lên đón nắng hồng

Bao công lao vất vả đã được đền bù Dáng người ngư dân đang choãi chân,nghiêng người, dồn tất cả sức mạnh vào đôi cánh tay cuồn cuộn để kéo lên những

mẻ lưới nặng trĩu mới đẹp làm sao! Bóng dáng họ in trên nền trời hồng rực củabuổi bình minh Những tia nắng sớm chiếu trên khoang cá đầy làm lấp lánh thêmvảy bạc, đuôi vàng và màu sắc phong phú của bao loài cá cũng khiến cho cảnhrạng đông thêm rực rỡ

Nhịp điệu câu thơ cuối chậm rãi, gợi cảm giác thanh thản, vui tươi, phản ánh tâmtrạng thoải mái của ngư dân trước kết quả tốt đẹp của chuyến ra khơi Khố thơ cuốicùng miêu tả cảnh trở về của đoàn thuyền đánh cá:

Câu hát căng buồm với gió khơi,

Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời

Mặt trời đội biển nhô màu mới,

Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi

Vẫn là tiếng hát khoẻ khoắn của người ngư dân dạn dày sóng nước đang vươn lênlàm chủ cuộc đời Tiếng hát hoà trong gió, thổi căng cánh buồm đưa đoàn thuyền

ra khơi đêm trước, nay lại cùng đoàn thuyền đầy ắp cá hân hoan về bến Hình ảnhĐoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời rất hiện thực mà cũng rất hào hùng Nó phản

ánh một thói quen lâu đời của ngư dân là đưa cá về bến trước khi trời sáng, đồngthời cũng thế hiện khí thế đi Lên mạnh mẽ của họ trong công cuộc xây dựng đấtnước sau giải phóng.

Hòa cùng niềm vui to lớn của mọi người, nhà thơ chắp cánh cho trí tưởng tượngcủa mình bay bổng Đoàn thuyền lao vun vút trên mặt biển Mặt trời đội biển nhômàu mới một màu hồng rạng rỡ, tinh khôi và ánh mặt trời phản chiếu trong muônngàn mắt cá trên thuyền khiến nhà thơ liên tưởng tới hàng ngàn mặt trời nhỏ xíuđang tỏa sáng niềm vui Đến đây, bức tranh biển cả ngập tràn sắc màu tươi sáng và

ăm ắp chất sống trong từng dáng hình, đường nét của cảnh vật, của con người.Đoàn thuyền đánh cá là một bài ca lao động hứng khởi, hào hùng Nhà thơ ca ngợibiển cả mênh mông - nguồn tài nguyên bất tận của Tổ quốc, ca ngợi những conngười lao động cần cù, gan góc, ngày đêm làm giàu cho đất nước Cảm hứng trữtình của Huy Cận và nghệ thuật điêu luyện của ông đã cuốn hút người đọc thực sự.Chúng ta cùng chia sẻ niềm vui to lớn với nhà thơ, với tất cả Những người laođộng mới đang kiêu hãnh ngẩng cao đầu trên con đường đi tới tương lai tươi sáng.Nửa thế kỉ đã trôi qua, bài thơ vẫn giữ nguyên vẹn giá trị ban đầu của nó Phầnnào, bài thơ giúp chúng ta hiểu được chân dung tinh thần mới của Huy Cận sau baobiến cố lịch sử trọng đại của đất nước và dân tộc - một Huy Cận trữ tình cáchmạng

Phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá (mẫu 7)

Huy Cận là nhà thơ tiêu biểu của nền thơ hiện đại Việt Nam-một hồn thơ dạt dàocảm hứng lãng mạn về thiên nhiên đất nước, con người trong thời đại mới Bài thơ

"Đoàn thuyền đánh cá" được nhà thơ sáng tác vào năm 1958 khi miền Bắc xâydựng chủ nghĩa xã hội bài thơ là bức tranh thiên nhiên con người về cảnh đoànthuyền ra khơi đánh cá vào lúc hoàng hôn, cảnh đoàn thuyền đi trên biển đánh bắt

cá và cảnh đánh bắt cá vào lúc bình minh

Đề tài " Con người lao động" đã khơi gợi cảm hứng bất tận cho tất cả các nhà thơnhưng đối với Huy Cận ông cũng chọn đề tài ấy để viết về ngư dân trên vùng biển

Hạ Long tươi đẹp:

"Mặt trời xuống biển như hòn lửa

Sóng đã cài then đêm sập cửa

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi

Câu hát căng buồm cùng gió khơi."

Câu thơ mở đầu miêu tả cảnh mặt trời như hòn lửa khổng lồ đang từ từ lặn xuốngdưới đáy đại dương để lại trên biển và phía chân trời một màu tím của hoàng hôn.Nghệ thuật so sánh "Mặt trời như hòn lửa" gợi tả cảnh mặt trời lúc hoàng hôn trênbiển với bao màu sắc rực rỡ một vẻ đẹp kì vĩ tráng lệ Trong khoảng khắc bao sắcmàu rực rỡ đã thay vào màu đen của màn đêm

Với trí tưởng tượng phong phú cùng với nghệ thuật ẩn dụ những con sóng giốngnhư chiếc then cài, màn đêm là cánh cửa.Vũ trụ bao la rộng lớn giống như mộtngôi nhà trong trạng thái nghỉ ngơi, yên tĩnh và màn đêm kia như thử thách lòngcam đảm của con người Thế nhưng trong hoàn cảnh ấy ta lại bắt gặp hình ảnh:

"Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi." Phép tu từ hoán dụ "đoàn thuyền đánh cá" chỉnhững người ngư dân họ đang bắt đầu một ngày lao động mới

Từ "lại" chỉ sự lặp đi lặp lại nhiều lần liên tục đã trở thành thói quen Đó là tinhthần lao động hăng say quên cả mệ mỏi, quên cả thời gian của những người ngưdân, của những con người lao động mới của miền Bắc trong thời kì xây dựng chủnghĩa xã hội Trong đêm tối mặt biển bỗng trở nên nhộn nhịp bởi tiếng hát củanhững người ngư dân cất lên Câu hát hòa cùng với làn gió mát của biển khơi thổicăng cánh buồm để đưa con thuyền ra khơi nhanh hơn

Bút pháp khoa trương "Câu hát căng buồm" tác giả muốn nói tới sức mạnh củanhững con người lao động Câu hát hòa cùng với gió khơi là muốn nói đến sự hòahợp giữa thiên nhiên với con người Thiên nhiên đang góp sức ủng hộ con người.Câu hát thể hiện tinh thần lạc quan yêu đời, niềm vui lao động, sôi nổi hào hứngtrong niềm khí thế cùng với buổi đầu ra khơi trong niềm tin vào một chuyến rakhơi thành công, tốt đẹp:

"Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng

Cá thu biển Đông như đoàn thoi

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng

Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi!"

Trong câu hát của những người ngư dân có gọi tên các loài cá: cá bạc, cá thu Phép tu từ so sánh "Cá thu như đoàn thoi" vừa gợi về hình ảnh sống động vừa làlời ca ngợi nguồn tài nguyên phong phú ở vùng biển tỉnh Quảng Ninh Với trítưởng tượng độc đáo kết hợp với ngòi bút vừa hiện thực vừa lãng mạn để rồi đôimắt của nhà thơ như đang được ngắm nhìn đoàn cá thu như những chiếc thoi đưadệt nên những tấm vải lớn lấp lánh muôn màu sắc

"Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi" câu thơ như lời mời gọi đoàn cá vào lưới Câu hát củanhững người ngư dân không chỉ thổi căng cánh buồm vừa thể hiện sức mạnh, vừathể hiện tinh thần lạc quan yêu đời Câu hát ấy không chỉ ngợi ca về vùng biển giàu

có nước ta mà nó còn hữu ích trong công việc đánh bắt cá Nó đã trở thành bài catrong lao động Với trí tưởng tượng phong phú cùng với ngòi bút thơ đầy lãng mạnbay bổng nhà thơ đã đưa người đọc đến hình ảnh thật là đẹp:

"Thuyền ta lái gió với buồm trăng

Lướt giữa mây cao với biển bằng

Ra đậu dặm xa dò bụng biển

Dàn đan thế trận lưới vây giăng."

Đoàn thuyền đánh cá ra khơi có gió làm bánh lái vầng trăng khuyết trên trời cao đãtrở thành cánh buồm Gió và trăng đã trở thành hai bộ phận của con thuyền giúpsức cùng ngư dân đưa đoàn thuyền ra khơi Sự hòa hợp giữa con người và thiênnhiên Trước mắt nhà thơ đoàn thuyền đánh cá giống như những con thuyền thơlướt nhẹ trên mặt biển và in đầy trăng sao

Và giờ đây đoàn thuyền ấy cùng với những người ngư dân đang"Ra đậu dặm xa dòbụng biển" Những người ngư dân của thời đại mới thực sự làm chủ biển khơi, làmchủ cuộc đời, trang bị phương tiện tiên tiến, hiện đại, những con người ra khơi đểthăm dò "bụng biển" đánh bắt tài nguyên đem về xây dựng đất nước

Bằng trí tưởng tượng kết hợp cách nói khoa trương gợi ra trước mắt người đọchình ảnh đoàn thuyền đánh cá đang "Dàn đan thế trận lưới vây giăng." Những conthuyền to lớn, tư thế hùng dũng, hiên ngang, giống như những thuyền chiến còncon người đang thả lưới vây giăng chuẩn bị bước vào trận chiến đấu mới trên mặt

trận lao động Nhà thơ đã nâng tầm vóc con người lên sánh ngang cùng biển rộng

vũ trụ

Đã bao đời, người ngư dân có mối quan hệ chặt chẽ với biển cả Họ thuộc biển nhưthuộc lòng bàn tay Bao loài cá họ thuộc tên, thuộc dáng, thuộc cả thói quen củachúng:

"Cá nhụ cá chim cùng cá đé,

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng

Cái đuôi em quẫy trăng vàng chóe,

Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long."

Trên mặt biển đêm, ánh trăng long lanh dát bạc, cá quẫy đuôi, sóng sánh trăngvàng Bài ca "gọi cá "vẫn tiếp tục ngân vang, lúc náo nức, lúc thiết tha Trăng thứccùng ngư dân, trăng cùng sóng dập dờn bên mạn thuyền, như "gõ nhịp" phụhọacho tiếng hát Trăng chiếu sáng cho người kéo được những mẻ cá đầy Thiênnhiên con người thật là hòa hợp

Bóng đêm đang tan, ngày đang đến, nhịp độ công việc càng sôi nổi, khẩn trương:

"Sao mờ kéo lưới kịp trời sáng

Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng

Vảy bạc đuôi vàng lóe rạng đông

Lưới xếp buồm lên đón nắng hồng."

Bao công lao vất vả đã được đền bù Dáng người ngư dân đang choãi chân nghiêngngười, dồn tất cả sức mạnh vào đôi cánh tay cuồn cuộn để kéo lên những mẻ lướinặng trĩu mới đẹp làm sao! Bóng dáng họ in trên nền trời hồng của buổi bình minh.Những tia nắng sớm chiếu trên khoang cá đầy làm lấp lánh thêm "vẩy bạc, đuôivàng" và màu sắc phong phú của bao loài cá cũng khiến cho cảnh rạng đông thêmrực rỡ

Nhịp điệu câu thơ cuối của khổ thơ trên chậm rãi, gợi cảm giác thanh thản, vuitươi, phản ánh tâm trạng thoải mái của ngư dân trước kết quả tốt đẹp của chuyến rakhơi Nếu những người ngư dân ra khơi cất cao tiếng hát thì khi hoàn thành họcũng cất cao tiếng hát:

"Câu hát căng buồm với gió khơi

Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời

Mặt trời đội biển nhô màu mới

Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi."

Với bút pháp khoa trương lại một lần nữa nhà thơ tưởng tượng câu hát của ngườingư dân, câu hát cùng gió thổi căng cánh buồm đưa con thuyền về bến nhanh hơn.Dường như thiên nhiên và con người có sự hòa hợp Tiếng hát còn thể hiện tinhthần lạc quan yêu đời niềm vui trước thành quả lao động của những ngày vất vảtrên biển

Câu hát xuất hiện ở khổ đầu giờ lại lặp lại ở khổ cuối tạo cho bài thơ đầu cuốitương ứng Bút pháp khoa trương cùng trí tưởng tượng nhà thơ đã hình dung trướcmặt mình là khung cảnh tráng lệ, sôi động Mặt biển rộng lớn trở thành trường đuavới hai đối thủ là con người và mặt trời

Và chắc hẳn con người sẽ thắng bởi họ đã một lần chiến thắng biển khơi với nhữngkhoang thuyền đầy cá Đặt con người trong cuộc tranh tài với thiên nhiên là nhàthơ khẳng định tầm vóc của con người có thể sánh ngang thiên nhiên Hòa cùngniềm vui to lớn của mọi người, nhà thơ chắp cánh cho trí tưởng tượng của mìnhbay bổng

Đoàn thuyền lao vun vút trên mặt biểu, "Mặt trời đội biển nhô màu mới" một màuhồng rạng rỡ, tinh khôi, và ánh mặt trời phản chiếu trong muôn ngàn mắt cá trênthuyền, khiến nhà thơ liên tưởng tới hàng ngàn mặt trời nhỏ xíu đang tỏa sángniềm vui Đến đây, bức tranh biển cả ngập tràn sắc màu tươi sáng và ăm ắp chấtsống trong từng dáng hình, đường nét của cảnh, của người

Bài thơ đã thể hiện rõ tinh thần của nhân dân lao động lúc bấy giờ và cũng thể hiện

rõ cảnh đẹp quê hương đất nước với nguồn tài nguyên phong phú Tác giả với tìnhyêu thiên nhiên, yêu con người lao động đã thể hiện được không khí sôi nổi, hàohùng của đất nước ta khi miền Bắc xây dựng chủ nghĩa xã hội

Phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá (mẫu 8)

Nổi tiếng từ phong trào Thơ mới, Huy Cận đến với nền thơ với lời thơ thấm thíabao nỗi buồn, tràn ngập cái sầu nhân thế Thiên nhiên trong tập thơ thường bao la,

hiu quạnh, đẹp nhưng thường buồn Nỗi buồn đó dường như vô cớ, siêu hình.Nhưng xét đến cùng, chủ yếu là buồn thương về cuộc đời, kiếp người, về quêhương đất nước Hồn thơ "ảo não", bơ vơ đó vẫn cố tìm được sự hài hòa và mạchsống âm thầm trong tạo vật và cuộc đời.

Sau Cách mạng, thơ Huy Cận dạt dào niềm vui, là bài ca vui về cuộc đời, là bài thơyêu thiên nhiên, con người và cuộc sống Ông tìm được nguồn sống từ cuộc sốngmới của dân tộc và say mê sáng tạo Bài thơ Đoàn thuyền đánh cá là một trongnhững tác phẩm nổi bậc của ông trong giai đoạn này

Đoàn thuyền đánh cá được viết vào giữa năm 1958, khi cuộc kháng chiến chốngPháp đã kết thúc thắng lợi, miền Bắc được giải phóng và bắt tay vào công cuộc xâydựng cuộc sống mới Niềm vui dạt dào tin yêu trước cuộc sống mới đang hìnhthành Đất nước đang thay da đổi thịt đã trở thành nguồn cảm hứng lớn của thơ calúc bấy giờ

Nhiều nhà thơ đã đi tới các miền đất xa xôi của Tổ quốc để sống và để viết TốHữu, Nguyễn Khải, Nguyễn Minh Châu, Nguyễn Tuân, lên miền núi, đến với nhàmáy, nông trường Huy Cận có chuyến đi thực tế dài ngày ở vùng mỏ QuảngNinh Từ chuyến đi ấy, hồn thơ của ông mới thực sự nảy nở trở lại và dồi dào cảmhứng về thiên nhiên đất nước, về lao động và niềm vui trước cuộc sống mới

Xuyên suốt bài thơ là bút pháp sáng tác lãng mạn, bay bổng, cảm xúc vũ trụ độcđáo tràn trào Thi phẩm đã để lại cho người đọc nhiều bất ngờ thú vị, những ấntượng sâu sắc Mở đầu bài thơ là khung cảnh đoàn thuyền ra khơi đánh cá lúchoàng hôn buông xuống:

"Mặt trời xuống biển như hòn lửa

Sóng đã cài then, đêm sập cửa

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,

Câu hát căng buồm cùng gió khơi"

Bốn câu thơ có kết cấu gọn gàng, cân đối như một bài tứ tuyệt Hai câu đầu tảcảnh, hai câu sau nói về con người Buổi chiều không mang nét buồn; không gian,mặt biển bao la, hoàng tráng; thiên nhiên tràn đầy sức sống Hình ảnh mặt trời rực

rỡ từ từ xuống biển chói lòa ánh sáng Phép nhân hóa và ẩn dụ "Sóng đã cài then

đêm sập cửa" gợi cho người đọc cảm nhận thiên nhiên, vũ trụ,biển cả như đi vàotrạng thái tĩnh lặng, nghỉ ngơi, thư giãn Vũ trụ giờ đây như một ngôi nhà khổng lồ,sẵn sàng che chở cho tất cả.

Thế nhưng vũ trụ đi vào yên nghỉ nhưng không hề thấy nét lụi tàn mà ngược lạicàng trở nên huy hoàng, mĩ lệ Ánh sáng mặt trời bừng lên mãnh liệt ngỡ như cóthể khiến cho cả đại dương sôi sục trong sức nóng bỏng khủng khiếp Thủ pháp sosánh độc đáo, khiến người đọc bất ngờ, thú vị Những con sóng lăn tăn trên mặtbiển như khép lại cánh cửa của ngày Màn đêm biển cả mở ra, sâu thẳm và huyềnbí

Trước khi vũ trụ đi vào lặng lẽ, đoàn thuyền đánh cá căng buồm ra khơi Nhịp thơvừa chùng xuống lập tức căng lên theo cách buồm ngược gió:

"Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,

Câu hát căng buồm cùng gió khơi"

Từ "lại" cho ta thấy đây không phải là lần đầu tiên đoàn thuyền ra khơi mà đã rấtnhiều lần và trở nên quen thuộc Một tư thế chủ động mạnh mẽ, đầy tin tưởngtrong bài ca lao động tươi vui Cảnh và người tưởng như đối lập song lại hòa hợp.Cảnh làm nền để cho hình ảnh con người nổi bật lên như tâm điểm của một bứctranh lao động khỏe khoắn Khung cảnh vui tươi tràn ngập âm thanh và rực rỡ sắcmàu, hứa hẹn một chuyến ra khơi thắng lợi

Trong câu hát, đoàn thuyền vượt sóng ra khơi, băng mình trên biển cả tìm kiếmnhững luồng cá Tiếng hát vang vọng trong đại dương, tràn đầy khí thế:

"Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng,

Cá thu biển Đông như đoàn thoi

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng

Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi"

Biện pháp so sánh đầy hình ảnh kết hợp với lối chơi chữ độc đáo "Cá thu biểnĐông như đoàn thoi" khiến cho câu thơ nhộn nhịp theo từng đoàn cá chạy Phépnhân hóa: "đêm ngày dệt biển muôn luồn sáng" lập tức phá tan vẻ đơn điệu củabiển đêm Huy Cận đã hết sức chú ý đến việc xây dựng hình ảnh đặc sắc cho đoạn

thơ nhằm tạo nên sự hài hòa giữa con người và biển cả Đại dương không còn đáng

sợ nữa Đại dương giờ đây chính là ngôi nhà vĩ đại, là nguồn sống của con người.Lời ca tiếng hát là những ước mơ đẹp, ước mơ về một chuyến đi với những thànhquả lao động cao, góp phần tích cực vào việc xây dựng cuộc sống mới tươi đẹp.Hình ảnh của sự liên tưởng sáng tạo, giàu ý nghĩa; hình ảnh mang chất thơ, thi vịhóa công việc đánh bắt cá nặng nhọc Câu hát yêu đời, thiết tha, trìu mến, ca ngợi

sự giàu đẹp của biển Đông Việt Nam, thiên nhiên Việt Nam

Cảm hứng lãng mạn giúp nhà thơ phát hiện vẻ đẹp của cảnh đoàn thuyền đánh cátrên biển trong đêm trăng với niềm vui phơi phới, khỏe khoắn khi con người làmchủ cuộc đời, làm chủ biển trời quê hương Cảnh đoàn thuyền lướt sóng ra khơi,từng luồng cá bủa lưới vây giăng mang vẻ đẹp vừa hoành tráng, vừa thơ mộng

"Thuyền ta lái gió với buồm trăng

Lướt giữa mây cao với biển bằng,

Ra đậu dặm xa dò bụng biển,

Dàn đan thế trận lưới vây giăng"

Con thuyền lướt trên mặt biển chừng như không phải bằng sức người Gió đã láicon thuyền đi Gió là thủy thủ hỗ trợ cho thuyền Còn có cả ánh trăng trên trời caocăng trên cánh buồm Nếu nhìn từ xa, con thuyền như đang bay trong một bầukhông vĩ đại với gió, với trăng chẳng khác nào con thuyền trong huyền thoại Conthuyền mạnh mẽ cứ thế lao đi như không hề có một trở ngại nào

Huy Cận đã thi vị con thuyền đánh cá, nâng con thuyền lên một tầm vóc lớn lao, vĩđại, sánh ngang vũ trụ Cảm xúc vũ trụ đã nâng cao hồn thơ Huy Cận, khiến câuthơ cất cánh Tầm vóc người lao động cũng được nâng lên tột bậc trong tư thế chủđộng Họ sẵn sàng làm chủ thiên nhiên, làm chủ công việc, làm chủ sự sống Họhiên ngang "dò bụng biển"; họ nhanh chóng "dàn đan thế trận" đưa luồng cá vàovòng vây khép kín

Ý thơ đã nâng tâm hồn chúng ta với niềm cảm xúc lâng lâng sảng khoái Hình ảnhthơ tạo nên sự liên tưởng đọc đáo Đoàn thuyền đánh cá là gạch nối để liên kết giữatrời và biển, cùng hòa chung giai điệu lao động của con người Lãng mạn nhưngkhông xa rời thực tế Câu thơ miêu tả rất chân thực hoạt động đánh bắt cá của ngư

dân vừa điêu luyện vừa hết sức tài tình Cách miêu tả của Huy Cận như tập trungvào công việc lao động đánh bắt cá vì nhiều vất vả, nhọc nhằn.

Đồng thời, Huy Cận cũng đã ví những ngư dân hôm nay như những người chiến sĩ,những nhà thám hiểm đại dương vĩ đại Họ đang chiến đấu cùng biển cả, khám phá

và chinh phục thiên nhiên dữ dội Công việc lao động trên biển như là một cuộcchiến đấu chinh phục thiên nhiên Người lao động làm việc với tất cả lòng dũngcảm, sự hăng say, trí tuệ nghề nghiệp, tâm hồn phơi phới

Bức tranh lao động được điểm tô bằng vẻ đẹp của thiên nhiên Cái nhìn của nhàthơ đối với biển và cá cũng có những sáng tạo bất ngờ, độc đáo:

"Cá nhụ cá chim cùng cá đé,

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng,

Cái đuôi em vẫy trăng vàng chóe,

Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long"

Biển cả phong phú tài nguyên và vô cùng giàu có Những loài cá là linh hồn củabiển cả Cách diễn đạt mang tính cách dân gian (chim, thu, nhụ, đè) Bút phát liệt

kê trùng điệp ngợi ca sự giàu có của biển cả Bức tranh thơ không chỉ thể hiện sựgiàu có của biển mà còn lung linh những màu sắc Những chú cá song lấp lánhdưới ánh trăng, màu đen hồng kết hợp màu vàng chóe tạo cảm giác ấm áp

Nghệ thuật nhân hóa, cách dùng đại từ "em" thể hiện tình cảm trìu mến, thânthương của tác giả Nhà thơ tỏ thái độ trân trọng, nân niu thành quả lao động Từ

"em" mềm mại lập tức làm cho câu thơ lấp lánh sắc màu Có giai thoại cho rằnglúc ban đầu Huy Cận viết: "Cá đuôi én vẫy trăng vàng chóe"

Rõ thực, cá đuôi én là tên một loài cá Đến khi in thơ, nhà xuất bản cho rằng HuyCận viết sai chính tả nên sửa thành: "Cái đuôi em vẫy trăng vàng chóe" Sự cố nàykhông những không phá hỏng ý thơ mà còn làm cho câu thơ trở nên hình tượng vàsinh động vô cùng

Giữa mặt biển đêm bao la, mênh mông, từng con sóng nhấp nhô chạy vào bờ, tâmhồn nhà thơ như hòa nhập với cái mênh mông, vô tận của thiên nhiên Trongnhững giây phút lắng đọng của tâm hồn, Huy Cận nghe được cả tiếng thở của đêm:

"Đêm thở sao lùa nước Hạ Long" Bằng bút pháp lãng mạn, Huy Cận xây dựngtrong thơ một sức tưởng tượng phong phú, độc đáo.

Những con sóng nhấp nhô, đều đặn như hơi thở từ trên lồng ngực khổng lồ củabiển cả Hòa trong hơi thở đó, có cả ánh trăng, cả bóng sao lung linh in hình trênmặt biển hiền hòa theo những con sóng hội tụ trên vịnh Hạ Long Có thể nói, bằngtâm hồn hết sức tinh tế, tác giả đã cảm nhận được hơi thở của thiên nhiên, vũ trụ.Chính không khí say sưa xây dựng đất nước của những năm đầu khôi phục và pháttriển kinh tế là cơ sở hiện thực của những hình ảnh lãng mạn trên

Dấu hai chấm trong khổ thơ như sự giải thích độc đáo, làm ta có cảm giác khôngchỉ là gió tạo nên những con sóng nhấp nhô mà chính những vì tinh tú trên bầu trời

in hình xuống mặt nước tạo nên những con sóng "sao lùa nước" Câu thơ đậm chấtgợi tả, tạo sự liên tưởng, lắng đọng sâu xa trong lòng người đọc Biển trở nên xinhđẹp, lôi cuốn Phải có đôi mắt tinh tế, ánh nhìn sâu đậm, Huy Cận mới có thể cảmnhận được vẻ đẹp của thiên nhiên, của biển trời Việt Nam

Bút pháp lãng mạn, trí tưởng tượng phong phú của tác giả đã sáng tạo nên nhữnghình ảnh đẹp khiến công việc lao động nặng nhọc của người đánh cá trở thành bài

ca đầy niềm vui, nhịp nhàng cùng thiên nhiên:

"Ta hát bài ca gọi cá vào,

Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao

Biển cho ta cá như lòng mẹ

Nuôi lớn đời ta tự buổi nào"

Công việc đánh bắt cá nặng nhọc nhưng dưới mắt Huy Cận bỗng trở nên nhẹnhàng, êm ái Người dân chài không phải đang đánh cá mà là đang ca hát giữa biểntrời Lời hát mời gọi đầy sức thuyết phục đã quyến rũ những chú cá đên với nhữngchiếc lưới đầy: "Ta hát bài ca gọi cá vào" Từ tiếng hát của ngư dân trở thành giaiđiệu lao động đầy lạc quan, yêu đời của những con người mới trong buổi đầu xâydựng Chủ nghĩa xã hội, thiên nhiên như đồng điệu: "Gõ thuyền đã có nhịp trăngcao"

Ánh trăng in hình trên mặt nước Ánh trăng lung linh, huyền ảo, lấp lánh, trên mặtbiển rồi theo cơn sóng dập dờn vỗ vào mạn thuyền Nghệ thuật nhân hóa "gõ

thuyền" như phụ họa trong giai điệu câu hát, thiên nhiên cùng với con người gõnhịp tình yêu cuộc sống - nhiệt tình lao động xây dựng cuộc sống Phải có tình yêuthiên nhiên, yêu cuộc sống dạt dào, Huy Cận mới viết nên những vần thơ đẹp nhưthế Những vần thơ giàu sức biểu cảm:

"Biển cho ta cá như lòng mẹ

Nuôi lớn đời ta tự buổi nào"

Biển như người mẹ hiền bao dung, quảng đại đang rộng mở cánh tay, tấm lòng đểnuôi lớn đàn con thân yêu Nghệ thuật nhân hóa kết hợp so sánh thể hiện nguồn tàinguyên vô tận của thiên nhiên Việt Nam - biển Đông Việt Nam Huy Cận bằngnhững vần thơ của mình đã tạo sự liên tưởng đầy trìu mến Biển - người mẹ vĩ đại,

đã nuôi lớn những ngư dân bằng chất mặn mà của muối, của cá tôm Biển rất ântình

Không mãi du hành, hát ca trên biển sóng, nhà thơ trở về với công việc người ngưdân Cảnh kéo lưới, bắt cá được miêu tả vừa chân thực, vừa đầy chất thơ với khôngkhí khẩn trương, gấp gáp:

"Sao mờ, kéo lưới kịp trời sáng

Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng

Vẩy bạc đuôi vàng lóe rạng đông,

Lưới xếp buồm lên đón nắng hồng"

Ánh sáng trên bầu trời đêm đã mở dần, một ngày mới chuẩn bị ló rạng Đây cũng

là lúc những ngư dân thu hoạch kết quả của một đêm đánh bắt cá:

"Sao mờ kéo lưới kịp trời sáng

Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng"

Một kết quả mỹ mãn Những ngư dân đang hăng hái, khẩn trương "kéo xoăn tay"những mẻ lưới đầy ắp cá tôm Những mẻ cá được nhà thơ thi vị hóa như nhữngchùm quả ngọt đầu mùa "Xoăn", từ dùng đắt, gợi hình, gợi cảm Cánh tay nốicánh tay, bện lại như những sợi dây thừng chắc chắn và dẻo dai

Động tác lao động mới thật là khỏe khoắn, bền bỉ "Chùm cá nặng", kết quả laođộng xứng đáng, tốt đẹp Quá trình lao động cật lực, miệt mài Phần thưởng củatình cần cù, chịu khó, dũng cảm; của năng lực trí tuệ nghề nghiệp; của lòng yêu

nghề, yêu biển, của tinh thần trách nhiệm của những con người biết làm chủ bảnthân, làm chủ cuộc sống, làm chủ thiên nhiên.

Ánh nắng ngày mới vừa lóe lên ở phía chân trời xa Những tia nắng lúc đầu cònmong manh, yếu ớt một màu hồng nhạt phản chiếu lên những chú cá, tạo một hìnhảnh đầy gợi cảm:

"Vẩy bạc đuôi vàng lóe rạng đông

Lưới xếp buồm lên đón nắng hồng"

Dưới ánh sáng của ngày mới, những chiếc vẩy bạc kết hợp với đuôi vàng tạo thànhmột màu vàng trắng lấp lánh Toàn khổ thơ sáng rực rỡ Ánh sáng ấy do cá, bởi cá.Biển đêm mà không tối, bao trùm lên cả bức tranh về biển là màu sắc của cá phongphú, lóng lánh Hình ảnh thơ đầy sức sống và niềm tin - phấn khởi để chào đónmột ngày mới

Có thể nói, cảnh lao động đánh cá trên biển như bức tranh sơn mài rực rỡ Ngườikéo lưới là trung tâm của cảnh được khắc họa rất độc đáo với thân hình gân guốc,chắc khỏe cùng thành quả thu về "vẩy bạc đuôi vàng lóe rạng đông" Màu hồngcủa bình minh làm ấm sáng bức tranh lao động Thiên nhiên và con người cùngnhịp nhàng trong sự vận hành của vũ trụ

Sau những mẻ lưới nặng trĩu cá tôm, đoàn thuyền đánh cá thắng lợi trở về trongbình minh rực rỡ, tráng lệ Câu đầu của khổ thơ lặp lại gần như nguyên vẹn câucuối của khổ thứ nhất Cấu trúc đầu - cuối tương ứng ấy trở thành điệp khúc ngânnga, nhấn mạnh niềm vui lao động làm giàu đẹp quê hương và khắc họa đậm nét

vẻ đẹp khỏe khoắn cùng niềm vui phấn khởi của người ngư dân:

"Câu hát căng buồm với gió khơi,

Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời

Mặt trời đội biển nhô màu mới,

Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi"

Đoàn thuyền bắt đầu trở về, phía sau là ánh mặt trời bắt đầu nhô lên từ lòng đạidương xanh thẳm Từ "chạy đua" làm nên âm điệu thơ khẩn trương, nhanh chắc.Một cuộc chạy đua giữa con người và thiên nhiên, cuộc chạy đua để giành lấy,tranh thủ sự dựng xây, cống hiến cho cuộc sống ấm no, hạnh phúc

Đoàn thuyền vừa đến bến cũng là lúc mặt trời rời khỏi lòng đại dương, mở ra mộtngày mới tươi đẹp:

"Mặt trời đội biển nhô màu mới

Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi"

Cảnh mặt trời đội biển rất lạ Người đọc có cảm giác như mặt biển được nâng caotheo từng con sóng triều dâng tỏa rạng, xóa tan màn đêm Một đêm lao động đã kếtthúc, ngư dân xếp lưới và hạnh phúc với thành quả lao động vừa thu được

Huy Cận đã cường điệu hình ảnh những chú cá: "Mắt cá huy hoàng muôn dặmphơi"

Dưới ánh nắng mặt trời, những đôi mắt cá lấp lánh như hàng nghìn ánh mặt trời bécon Thiên nhiên rực rỡ một mặt trời to lớn, xán lạn; con người có trong tay muônnghìn mặt trời nhỏ lấp lánh, huy hoàng Bút pháp lãng mạn đầy chất thơ, ca ngợi

và thể hiện tình yêu lao động, tình yêu thiên nhiên, yêu con người, yêu cuộc sốngmới Một ngày mới tươi vui, một cuộc đời mới đang sinh sôi, nảy nở

Thành công của bài thơ còn ở việc Huy Cận xây dựng hình ảnh bằng liên tưởng,tưởng tượng phong phú, độc đáo; có âm hưởng khỏe khoắn, hào hùng, lạc quan củangười lao động Thông qua việc miêu tả cảnh lao động đánh cá của người ngư dânvùng biển Hạ Long, bài thơ Đoàn thuyền đánh các ngợi ca vẻ đẹp thiên nhiên, đấtnước, sự giàu có của biển khơi; ngợi ca khí thế lao động hăng say, yêu đời củangười lao động mới đã được giải phóng, đang làm chủ bản thân, làm chủ cuộc đời

và đất nước:

"Tập làm chủ, tập làm người xây dựng

Dám vươn mình cai quản lại thiên nhiên!"

(Tố Hữu)

Phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá (mẫu 9)

Huy Cận là một đại biểu xuất sắc của phong trào thơ mới và là một nhà thơ lớn củanền thơ ca Việt Nam hiện đại Ông có nhiều tác phẩm như lửa thiêng, vũ trụ ca, hạtlại gieo trong đó có bài thơ "Đoàn thuyền đánh cá" Bài thơ là sự kết hợp hài hòagiữa cảm xúc về thiên nhiên, vũ trụ với cảm xúc của người lao động

Mở đầu bài thơ là cảnh đoàn thuyền đánh cá ra ngoài biển trong thời khắc mànđêm dần bao xuống.

"Mặt trời xuống biển như hòn lửa

Sóng đã cài then, đêm sập cửa

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,

Câu hát căng buồm cùng gió khơi."

Tác giả đã sử dụng biện pháp so sánh, nhân hóa để miêu tả cảnh hoàng hôn, miêu

tả cảnh đất trời đang đi dần vào bóng tối Hình ảnh trong hai câu thơ đầu tiên làmột hình ảnh liên tưởng khá đẹp về hoàng hôn "mặt trời" được so sánh giống như

"hòn lửa" tạo nên một gam màu rực rỡ trong buổi hoàng hôn

Hình tượng "sóng cài then", "đêm sập cửa" là những động từ mạnh miêu tả cảnhđất trời chuyển giao giữa ngày và đêm một cách chóng vánh "Đoàn thuyền đánh

cá lại ra khơi", tác giả dùng từ "lại" với ý nghĩa là hành động lặp lại mỗi ngày củangười dân làng chài vùng biển Họ ra khơi đánh cá, ra khơi để kiếm nguồn sống,những người lao động vùng biển vất vả trong khi những người khác sắp sửa đi vàogiấc ngủ thì những con người lao động nơi đây lại thức đêm đánh cá

"Câu hát" gợi nên vẻ thanh bình mà cũng không kém phần nhộn nhịp Người laođộng ra khơi trong một tâm thế lạc quan, yêu đời, yêu nguồn sống, nên vừa ra khơi

họ vừa hát Hát để lấy sức căng buồm, hát để chèo thuyền, lái thuyền, hát để mọingười cảm nhận được niềm vui sướng trong mỗi chuyến tàu ra khơi

"Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng,

Cá thu biển Đông như đoàn thoi

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng

Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi!"

Câu hát vang vọng nơi đất trời, câu hát tạo nguồn sống, tạo niềm tin cho người laođộng vùng biển Lời hát ngợi ca sự giàu có và hào phóng của biển cả cùng vẻ đẹplung linh, diệu kỳ của nó trong đêm "Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng", hìnhảnh của những chiếc thuyền đánh cá trong đêm với ánh sáng từ nhiều nguồn khácnhau rọi xuống: ánh sáng từ trăng, ánh sáng từ những chiếc đèn pin củ ngư dân,hòa sắc màu tạo nên vùng sáng long lanh dưới mặt nước

Chính nguồn sáng đó đã tạo cho mặt biển lấp lánh mà tác giả đã khéo léo đặt nóbên từ "dệt" Một cảm giác hài hòa "dệt" giống như bàn tay mảnh mai của conngười tạo nên những tấm lụa phát sáng ngay trên mặt biển "Đến dệt lưới ta đoàn

cá ơi", một vụ cá đánh bắt xa bờ mong muốn thu được mẻ cá lớn để người laođộng vùng biển được vui tươi, được no đủ Bằng tài năng sử dụng bút pháp lãngmạn kết hợp với độ liên tưởng phong phú của nhà thơ mà bức tranh thiên nhiênhiện lên vừa thực lại vừa ảo

"Thuyền ta lái gió với buồm trăng

Lướt giữa mây cao với biển bằng,

Ra đậu dặm xa dò bụng biển,

Dàn đan thế trận lưới vây giăng

Thiên nhiên, đất trời hòa quyện cùng với con người tạo nên một hình ảnh tuyệt đẹptrong liên tưởng của tác giả Những hình ảnh "lái gió", "buồm trăng", "mây cao",

"biển bằng" là những hình ảnh đẹp mang đậm chất hiện thực Mỗi một chuyến rakhơi của đoàn thuyền đánh cá cũng như tham gia đánh trận, cùng phải dàn binh, bốtrận, cũng phải có vũ khí, cũng phải thăm dò, cũng phải đối chọi với thiên nhiênđất trời nơi bão bùng, sóng lớn

Một trận chiến với cá cũng khiến cho con người phải suy nghĩ, phải sống chiến đầuvới thiên nhiên nhưng cũng phải hòa quyện cùng với thiên nhiên để tạo ra một tâmthế tốt, một cảnh sắc hài hòa và có nhịp điệu trong cuộc sống Trong khổ thơ nốitiếp cuộc sống lao động của người lao động, tác giả đã chuyển tiếp sang miêu tảcảnh biển giàu có nguồn cá

"Cá nhụ cá chim cùng cá đé,

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng,

Cái đuôi em quẫy trăng vàng choé,

Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long."

Có rất nhiều loại cá: cá nhụ, cá chim, cá đé, cá song biện pháp liệt kê đã nhấnmạnh sự giàu có của biển cả Lòng đại dương mệnh mông rộng lớn, là nơi chứanhững nguồn hải sản quý giá Những hình ảnh chân thực mà ảo diệu đến tinhtường, dưới ánh trăng lấp lánh, dưới mặt nước phản chiếu lung linh, những chú cá

quẫy đuôi mình để vùng vẫy, để tự do bơi lội thoải mái cũng đã mắc giăng mẻ lướicủa con người.

Tiếng "đêm thở", tác giả đã dùng biện pháp nhân hóa hình ảnh của màn đêm Tiếngthở ấy, có lẽ là tiếng thở của chính những con người lao động vất vả trên mặt biển

để mang về những sản phẩm sau một đêm dài lênh đênh nơi sóng nước Màn đêmtĩnh mịch hòa cùng tiếng thở của con người tự như chính màn đêm đang thở vậy.Một hình ảnh rất đẹp mà lại rất gần gũi

"Ta hát bài ca gọi cá vào,

Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao,

Biển cho ta cá như lòng mẹ,

Nuôi lớn đời ta tự buổi nào"

Những hình ảnh giản dị lần lượt hiện lên qua khổ thơ Tiếng hát một lần nữa lạiđược tác giả nhắc lại, phải chăng đó chính là tiếng hò dô của con người khi kéođược mẻ cá nặng Tiếng hát, cùng với tiếng nhịp thuyền gõ vào mạn thuyền để gọi

cá, vừa có lời bài hát, vừa có tiết tấu Một hình ảnh đẹp hiện ra trước mắt ta nhưmột đoàn hợp xướng chuyên nghiệp trên sân sấu

Đó là những hình ảnh rất đẹp, rất giản dị mà lại rất gần gũi Tác giả so sánh biểnnhư lòng mẹ, lòng mẹ thì có bao giờ lại độc với con cái của mình, người mẹ baogiờ cũng mang đến cho người con những gì là của con nhất, mang đến cho ngườicon những gì mà người con cần nhất Vì mẹ là mẹ, mẹ là người phụ nữ hy sinh chocon rất nhiều Mẹ đã nuôi lớn ta từ khi ta còn trong lòng mẹ, cũng giống như biển

cả cho con người lao động những mẻ cá để nuôi lớn con người, rồi cứ thế hệ nàytới thế hệ khác

"Sao mờ kéo lưới kịp trời sáng

Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng

Vảy bạc đuôi vàng lóe rạng đông

Lưới xếp buồm lên đón nắng hồng"

Một vòng tròn quỹ đạo đang chuyển từ đầu đoạn thơ cho tới cuối đoạn thơ Đoànthuyền ra khơi từ lúc mặt trời xuống biển cho tới lúc mặt trời mọc, bình minh bắtđầu cho một ngày mới lên Có thể nói, tác giả đã từng quan sát rất kỹ, đã từng trải

nghiệm và cảm nhận về cuộc sống của người lao động làng chài rất kỹ mới có thểviết lên những câu thơ đẹp đẽ đến như thế.

"Kịp trời sáng", "xoăn tay", "rạng đông", "nắng hồng" là những từ ngữ được sắpxếp rất đều đặn, rất đẹp, rất có ý tứ Câu thơ đã nói lên thành quả lao động của conngười, sản phẩm họ thu được là thành quả của một đêm dài lao động trên biển mộtđêm dài lênh đênh trên sóng nước Phần cuối bài thơ là hình ảnh đoàn cá trở về:

"Câu hát căng buồm cùng gió khơi

Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời

Mặt trời đội biển nhô màu mới

Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi."

Câu hát cuối bài thơ mang một tâm thế vui tươi, thoải mái, những chiếc thuyềnđang tức tốc quay về bờ, hải sản mà người lao động thu được sau một đêm dài miệtmài làm việc cũng đã được báo đáp Đoàn thuyền lao vun vút trên mặt biểu, "Mặttrời đội biển nhô màu mới" một màu hồng rạng rỡ, tinh khôi, và ánh mặt trời phảnchiếu trong muôn ngàn mắt cá trên thuyền, khiến nhà thơ liên tưởng tới hàng ngànmặt trời nhỏ xíu đang tỏa sáng niềm vui

Đến đây, bức tranh biển cả ngập tràn sắc màu tươi sáng và ăm ắp chất sống trongtừng dáng hình, đường nét của cảnh, của người Cảnh bình minh thật huy hoàngnhưng người lao động không kịp ngắm nó, hầu như mọi tâm trí của họ chỉ tậptrung vào công việc lao động Đây chính là tinh thần lao động của nhân dân tatrong thời kì xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc

Với bút pháp nghệ thuật kết hợp với trí tưởng tượng phong phú, tác giả đã kháiquát hóa hình ảnh người lao động qua những vần thơ làm cho người đọc như đangchứng kiến cảnh lao động của người dân vùng chài Hình ảnh đẹp mà giản dị,giọng văn tinh tế mà lôi cuốn, bài thơ đã tạo chất nhạc, đã tạo nên khí thế chongười lao động thời kỳ xây dựng chủ nghĩa xã hội

Nhà thơ đưa ta từ những hình ảnh này đến những hình ảnh khác vừa đẹp mà lạiphong phú và hấp dẫn Không khí lao động hang say cùng với cảnh đẹp của thiênnhiên đất trời mang lại một nguồn sống mới cho con người tỏng tời kỳ xây dựngchủ nghĩa Bài thơ là động lực giúp cho người lao đọng vươn lên chính mình, vươn

lên trong cuộc sống, xây dựng cuốc sống tốt đẹp, hạnh phú và gặt hái được nhiềuthành công.

Phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá (mẫu 10)

Viết về đề tài lao động, bài thơ Bài ca vỡ đất của Hoàng Trung Thông và bài Đoànthuyền đánh cá của Huy Cận, được người đọc yêu thích nhất Huy Cận viết Đoànthuyền đánh cá vào năm 1958, tại vùng biển Quảng Ninh phản ánh không khí laođộng sôi nổi của nhân dân miền Bắc trong xây dựng hòa bình Nhà thơ ca ngợi tinhthần lao động phấn khởi và hăng say của những người dân chài trên vùng biển quêhương

Cảm hứng trữ tình được diễn tả theo mạch thời gian: hoàng hôn-đêm trăng-và bìnhminh Cảnh bình minh như một biểu tượng mang ý nghĩa: một thời đại huy hoàngđang mở ra phía trước, cuộc sống cần lao của nhân dân ta đang nở hoa

Hai khổ thơ đầu nói về cảnh đoàn thuyền ra khơi đánh cá, cảnh biển vô cùng tráng

lệ lúc hoàng hôn Mặt trời được ví von với hòn than đỏ rực "hòn lửa" từ từ lănxuống biển

Bầu trời và mặt biển bao la như ngôi nhà vũ trụ trong khoảnh khắc phủ bóng tốimịt mù Những con sóng, như những chiếc "then cài" của ngôi nhà vĩ đại ấy Cảmhứng vũ trụ, biện pháp tu từ so sánh ẩn dụ (hòn lửa, cài then) đã tạo nên những vầnthơ đẹp, cho người đọc nhiều ấn tượng:

Mặt trời xuống biển như hòn lửa

Sóng đã cài then đêm sập cửa

Ngày đã chuyển sang đêm Vừa lúc đó, đoàn thuyền ra khơi:

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,

Câu hát căng buồm cùng gió khơi

Không phải từng chiếc thuyền lẻ tẻ đi biển mà là cả một "đoàn thuyền", một sứcmạnh mới của cuộc đời đổi thay Chữ "lại" trong ý thơ "lại ra khơi" là sự khẳngđịnh nhịp điệu lao động của dân chài đã ổn định, đi vào nền nếp trong hòa bình.Khúc hát lên đường vang động Gió biển thổi mạnh

Cánh buồm no gió "căng"lên Tiếng hát, gió khơi, buồm căng" là ba chi tiết nghệthuật mang tính chất tượng trưng diễn tả tinh thần phấn khởi, hăng say và khí thế rakhơi của ngư dân vùng biển Bốn câu thơ tiếp theo nói rõ về câu hát để làm nổi bậtmột nét tâm hồn của người dân chài Tiếng hát cầu mong đi biển gặp nhiều maymắn:

Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng,

Cá thu biển Đông như đoàn thoi

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng

Đến dệt lưới ta đoàn cá ơi!"

Chuyện làm ăn thường có nhiều may rủi Ra khơi đánh cá, họ cầu mong biển lặngsóng êm, gặp luồng cá, đánh bắt được nhiều Niềm ước mong ấy phản ánh tấmlòng hồn hậu của ngư dân từng trải qua nhiều nắng, gió, bão tố trên biển Giọngđiệu thơ ngọt ngào, ngắn dài và vang xa: "cá bạc", "đoàn thoi", "dệt biển", "luồngsáng", "dệt lưới" vẫn những hình ảnh so sánh ẩn dụ rất sáng tạo đem đến cho ngườiđọc bao liên tưởng thú vị về vẻ đẹp thơ ca viết về lao động

Bốn khổ thơ tiếp nói về cảnh đánh cá vào một đêm trăng trên vịnh Hạ Long Mỗikhổ thơ là một nét vẽ về biển trời, sông nước, trăng sao, trong đó con người hiệnlên trong dáng vẻ khỏe mạnh, trẻ trung và yêu đời Hạ Long là một thắng cảnh bậcnhất của đất nước ta Hạ Long trong đêm trăng mang vẻ đẹp thần tiên Huy Cận,với bút pháp lãng mạn tả cảnh đánh cá trên Hạ Long vào một đêm trăng bằng baohình ảnh tuyệt vời

Đoàn thuyền có gió làm lái, có trăng làm buồm phóng như bay trên mặt biển vềngư trường "dò bụng biển", ngư dân khẩn trương lao vào công việc "dàn đan thếtrận lưới vây giăng" Cuộc đánh cá thực sự là một trận đánh Mỗi thủy thủ là một

"chiến sĩ" Con thuyền, mái chèo, lưới, ngư cụ khác đều trở thành vũ khí của họ.Chữ "lưới" đặc tả đoàn thuyền ra khơi với vận tốc phi thường; thiên nhiên cùnggóp sức với con người trên con đường lao động và khám phá Nhịp thơ hối hả lôicuốn:

Thuyền ta lái gió với buồm trăng

Lướt giữa mây cao với biển bằng

Ra đậu dặm xa dò bụng biển

Dàn đan thế trận lưới vây giăng

Những câu thơ tả đàn cá là đặc sắc nhất Biển quê ta giàu có với nhiều loại cá quý,

cá ngon nổi tiếng như:"Chim, thu, nhụ, đé" Vận dụng sáng tạo cách nói của dângian, ở phần trên, nhà thơ đã viết: "Cá thu biển đông như đoàn thoi", ở đây lại miêutả: "Cá nhụ, cá chim cùng cá đé" Con cá song là một nét vẽ tài hoa: vẩy cá đen,hồng, lấp lánh trên biển nước chan hòa ánh trăng "vàng chóe" Cái đuôi cá quẫyđược so sánh với ngọn đuốc rực cháy Nghệ thuật phối sắc tài tình làm cho vần thơđẹp như một bức tranh sơn mài rực rỡ Bầy cá như những nàng tiên nhảy múa:

Cá nhụ, cá chim cùng cá đé

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng

Cái đuôi em quẫy trăng vàng chóe

Nhìn bầy cá bơi lượn, nhà thơ lắng nghe tiếng sóng vỗ rì rầm, mắt nhìn về xa Câuthơ huyền ảo lung linh: "Đêm thở, sao lùa nước Hạ Long", như đưa người đọc đivào cõi mộng Phải có một tình yêu biển sâu nặng mới viết nên những vần thơtuyệt bút như vậy Sung sướng nhìn đàn cá "dệt lưới", những người dân chài cất lêntiếng hát ngọt ngào Lần thứ hai tiếng hát vang lên trên biển Tiếng gõ thuyền đuổi

cá hòa cùng sóng biển

Vầng trăng soi xuống mặt biển, muôn ngàn ánh vàng tan ra theo làn sóng, vỗ vàomạn thuyền "Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao" Biển hào phóng cho nhân dânnhiều tôm cá, muối và hải sản Biển "như lòng mẹ" đã nuôi sống nhân dân ta từbao đời nay So sánh biển với lòng mẹ để nói lên lòng tự hào của dân chài đối vớibiển quê hương Giọng thơ ấm áp, chứa chan nghĩa tình:

Biển cho ra cá như lòng mẹ,

Nuôi lớn đời ta tự buổi nào

Một đêm trôi nhanh trong nhịp điệu lao động hào hứng, hăng say Trên bầu trời sao

đã thưa và mờ Cảnh kéo lưới được miêu tả đầy ấn tượng Những cánh tay rắn chắckéo lưới "xoăn tay" "Kéo xoăn tay" là một hình ảnh đặc tả động tác kéo lưới rấtcăng, khỏe và đẹp Cơ man nào khiến cá mắc vào lưới như những chùm trái câytreo lủng lẳng "Chùm cá nặng" là một hình ảnh ẩn dụ gợi tả được mùa cá

Khoang thuyền đầy ắp cá Màu bạc của vẩy cá, màu vàng của đuôi cá "lóe rạngđông" Một lần nữa cho thấy nghệ thuật sử dụng màu sắc của nhà thơ rất điêuluyện, sắc cá dưới ánh trăng và sắc cá dưới áng rạng đông đều được miêu tả tuyệtđẹp:

Sao mờ, kéo lưới kịp trời sáng,

Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng

Vẩy bạc đuôi vàng lóe rạng đông

Khổ thơ cuối nói về cảnh đoàn thuyền trở về bến lúc rạng đông Lần thứ ba, ngưdân trên đoàn thuyền lại cất cao tiếng hát - tiếng hát thắng lợi hân hoan Conthuyền và mặt trời được nhân hóa Thơ được cấu trúc song hành diễn tả nhịp sốngkhẩn trương:

Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời,

Mặt trời đội biển nhô màu mới

Cảnh rạng đông với hình ảnh "mặt trời đội biển "nhô lên, tỏa ánh sáng chan hòa,một "màu mới" bao trùm biển khơi Đoàn thuyền phóng như bay về bến như cướplấy thời gian, giành lấy thời gian Biện pháp thậm xưng kết hợp với nghệ thuậthoán dụ trong việc tả "mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi " đã vẽ lên cảnh đượcmùa cá và cuộc sống hạnh phúc ấm no của nhân dân vùng biển Bằng lao động và

mồ hôi, họ đã viết nên bài ca cuộc đời

Đoàn thuyền đánh cá là bài thơ tiêu biểu của Huy Cận sau Cách mạng tháng Tám.Nếu như trước đây, thơ Huy Cận thấm một nỗi buồn "vạn cổ sầu " vào vũ trụ vàlòng người thì những bài thơ của ông từ năm 1945 đến nay, đặc biệt là bài "Đoànthuyền đánh cá" mang âm điệu ngọt ngào, niềm vui say mê và phấn chấn của nhândân lao động đang làm chủ cuộc đời

Qua thơ Huy Cận, chúng ta như được sống những đêm trăng đẹp trên Hạ Long, ta

tự hào đất nước ta có trên ba nghìn cây số bờ biển; biển ta giàu có, bao la tiềmnăng, dồi dào hải sản

Cảnh đánh cá trên biển được miêu tả với cảm hứng lãng mạn Lao động thật sự làniềm vui cuộc đời Trong xã hội ta, cái đáng quý nhất là lao động, người đáng quý