Trường Đại học Mở Hà Nội Bài tập lớn môn phát triển kĩ năng cá nhân 2 Họ và tên Trần Bảo Ly Lớp FHTM517B Mã sinh viên 22C7101H1953 Đề bài Nêu một trong những phương pháp xác định vấn đề mà anhchị tâm.
Trang 1Trường Đại học Mở Hà Nội
Bài tập lớn môn phát triển kĩ năng cá nhân 2
Họ và tên: Trần Bảo Ly
Lớp: FHTM517B
Mã sinh viên: 22C7101H1953
Đề bài: Nêu một trong những phương pháp xác định vấn
đề mà anh/chị tâm đắc Cho ví dụ cụ thể việc ứng dụng phương pháp mà anh/chị lựa chọn.
Trang 2“Vấn đề” là một phạm trù khó xử lý hoặc khó giải quyết Nó có thể là một trở ngại, một
cơ hội, một thách thức, hay một nhiệm vụ khó thực thi
Theo từ điển Tiếng Viêt (1988) “ vấn đề cần giải quyết là một việc gì đó chưa rõ ràng , hoặc là một khó khăn cần phải xác định rõ và là môt vấn đề khó hiểu , khó hoàn thành hoặc khó giải quyết”
2 Các loại vấn đề:
Thông thường vấn đề được chia thành 2 loại :
- Vấn đề sai lệch : là khi có một việc gì đó xảy ra không theo kế hoạch/dự định và cần có biện pháp điều chỉnh
Ví dụ: ● Lượng hàng xuất và nhập không khớp
● Mưa bão buộc phải hoãn hội nghị
- Vấn đề hoàn thiện : là việc cần hoàn thiện để đạt được một mục tiêu đo lường được
Ví dụ: ● Cần nâng tỉ lệ điểm khá trong lớp
● Tăng sản lượng hoa màu để đáp ứng nhu cầu xuất khẩu
Ngoài ra có quan điểm khác chia vấn đề thành ba loại Đó là:
- Vấn đề trước mắt: là khó khăn cần được xử lý ngay tại thời điểm hiện tại
- Vấn đề dự báo: là những khó khăn dự kiến sẽ phát sinh nếu như tình hình hiện tại tiếp tục diễn ra
- Vấn đề suy diễn: là những giả định có thể xảy ra nếu như tình hình hiện tại thay đổi
3 Quy trình giải quyết vấn đề
Đối với những vấn đề đơn giản , ta có thể tìm được ngay cách giải quyết vấn đề, tuy nhiên có những vẫn đề phức tạp cần chúng ta dành nhiều thời gian hơn để suy xét và phân tích Với mỗi cách tiếp cận thì sẽ có nhiều loại quy trình giải quyết được đưa ra bởi những tác giả khác nhau Các quy trình phổ biến được áp dụng là:
- Giải quyết vấn đề theo 4 bước :
+ Xác định vấn đề, tức hiểu rõ đúng bản chất vấn đề
Trang 3+ Phân tích để lựa chọn giải pháp thích hợp nhất với bối cảnh của tổ chức + Thực hiện một cách nghiêm túc giải pháp đã lựa chọn
- Giải quyết vấn đề theo 6 bước:
+ Xác định vấn đề
+ Xác định nguyên nhân vấn đề
+ Xây dựng các phương án giải quyết các vấn đề
+ Lựa chọn các giải pháp tối ưu
+ Thực hiện giải pháp
+ Đánh giá kết quả
Nhưng dù là quy trình nào thì bước xác định vấn đề cũng là bước quan trọng nhất để các bước sau đó được đi đúng hướng
4 Các phương pháp xác định vấn đề
Chỉ có xác định đúng vấn đề thì mới có thể lựa chọn đúng giải pháp để giải quyết vấn đề Hẳn ai trong chúng ta cũng từng nghe cụm từ “phần nổi của tảng băng chìm” ý là nhiều
sự việc, hiện tượng trong cuộc sống cái ta thấy chỉ là biểu hiện mà thôi còn gốc rễ thì rất khó để phát hiện ra Và rằng chỉ giải quyết phần nổi đó thì vấn đề vẫn còn chứ không thể triệt để được giải quyết
Các phương pháp xác định vấn đề :
- Phương pháp động não
- Phương pháp 6 chiếc mũ tư duy
- Phương pháp SWOT
- Phương pháp bản đồ tư duy ( MINDMAP)
- Phương pháp 5W
- Phương pháp biểu đồ xương cá
- Phương pháp cây vấn đề
Mỗi phương pháp đều có thế mạnh riêng của nó TRong đó phương pháp 5W là phương pháp dễ thực hiện, có thể áp dụng nhanh chóng để xác định các vấn đề thường gặp trong cuộc sống
5 Phương pháp 5W
Phương pháp 5W là phương pháp được thực hiện bằng cách trả lời 5 câu hỏi bắt đầu bằng những từ : Who – Ai? What – Cái gì? When – Khi nào/ Where - Ở đâu? Why –Tại sao?
Trang 4giải pháp đây đủ nhất.
Trong giải quyết vấn đề, 5 câu hỏi tương ứng của giải pháp 5W này là
- Vấn đề cần xác định là gì ? Quá trình thực hiện sai ở điểm nào ? ( What ?)
- Vấn đề xảy ra ở đâu ? (Where?)
- Khi nào vấn đề xảy ra ( When? )
- Ai chịu trách nhiệm qúa trình liên quan ? ( Who )
- Tại sao vấn đề xảy ra ( Why?)
Các câu hỏi có thể không dừng ở 5 mà có thể là 6,7…thậm chí nhiều hơn cho đến khi tìm
ra nguyên nhân cuối, gốc rễ nhất của vấn đề
Ví dụ : 8 học sinh của lớp 11A2 nghỉ lớp học tăng cường Vật Lý cùng một lúc không rõ lý do Cách áp dụng phương pháp 5W như sau:
- Việc gì đã xảy ra (what ) : 8 bạn học sinh lớp 11A2 nghỉ học lớp Vật lý
- Sự việc xảy ra ở đâu ( where) : tình trạng này xảy ra ở lớp 11A2
- Sự việc xảy ra khi nào ( When) : tuần trước
- Ai chịu trách nhiệm liên quan ( Who): thầy giáo Vật lý
- Tại sao lại xảy ra vấn đề ( Why): giữa thầy và 8 bạn học sinh kia đã xảy ra tranh cãi, trong lúc mất bình tĩnh thầy đã có những lời lẽ nặng lời với các bạn
- Ai sai ( Tiếp tục câu hỏi Who) : cả 2 bên đều mất bình tĩnh
- Nên làm gì ? (What) : lên công tác tư tưởng cho cả thầy và trò
- Làm như thế nào ( How) : giải thích, phân tích và khuyên nhủ hai bên rằng cả 2 đều có lỗi, nên cùng nhận lỗi và xin lỗi
Vậy là thông qua một vài câu hỏi ta đã xác định được nguyên nhân vấn đề và định hướng được cả cách giải quyết cho vấn đề đó