NÓI VÀ NGHE TRÌNH BÀY SUY NGHĨ VỀ MỘT VẤN ĐỀ ĐỜI SỐNG ĐƯỢC GỢI RA TỪ TÁC PHẨM VĂN HỌC ĐÃ ĐỌC HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG Kể tên một số tác phẩm văn học mà em đã được học từ chương trình Ngữ
Trang 1NÓI VÀ NGHE TRÌNH BÀY SUY NGHĨ VỀ MỘT VẤN ĐỀ ĐỜI SỐNG (ĐƯỢC GỢI RA TỪ TÁC PHẨM VĂN HỌC ĐÃ ĐỌC)
HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG
Kể tên một số tác phẩm văn học mà em
đã được học từ chương trình Ngữ văn 6 đến giờ? Trong những tác phẩm ấy, em thích nhất tác phẩm nào? Vì sao?
Trang 2*Gợi ý:
Bài học đường đời đầu tiên.
Nếu cậu muốn có một người bạn Chuyện cổ tích về loài người.
Mây và sóng.
Bức tranh của em gái tôi
Thánh Gióng.
Đồng dao mùa xuân.
Gặp lá cơm nếp
Trang 3HOẠT ĐỘNG 2: LUYỆN TẬP - VẬN DỤNG
PHIẾU NHẬN XÉT HOẠT ĐỘNG NÓI
Các nội dung
Nội dung bài
nói Giới thiệu chung về vấn đềNêu những suy nghĩ về các khía cạnh
khác nhau của vấn đề Khái quát lại suy nghĩ của vấn đề
Hình thức
trình bày Tốc độ nói vừa phảiÂm lượng vừa đủ
Giọng nói truyền cảm
Cử chỉ, dáng điệu đúng mực Tương tác với người nghe phù hợp
Trang 4a) Xác định mục đích nói và người nghe (SGK, Tr.53)
- Bài nói nhằm mục đích gì?
- Người nghe là ai?
- Em chọn không gian nào để thực hiện bài nói (trình bày)?
- Em dự định trình bày trong bao nhiêu phút?
b) Chuẩn bị nội dung nói
- Lựa chọn đề tài: Em sẽ lựa chọn những chủ đề nào được
đề cập đến trong hai VB đọc chính “Đồng dao mùa xuân, Gặp lá cơm nếp”?
1 Trước khi nói
Trang 5a Xác định mục đích nói và người nghe
b Chuẩn bị nội dung nói
- Lựa chọn đề tài: hình ảnh người lính, tình yêu đất nước,
sự hoà quyện giữa tình yêu gia đình với tình yêu quê hương; lòng biết ơn đối với những người đang hằng ngày cống hiến cho xã hội một cách thầm lặng, về những đổi thay của cuộc sống hôm nay,…
- Lập dàn ý theo gợi ý sau:
+ Giới thiệu khái quát về vấn đề em định trình bày cùng
ấn tượng chung của em
+ Nêu những biểu hiện cụ thể của vấn để và suy nghĩ của em
+ Khái quát lại suy nghĩ của em, rút ra thông điệp, bài học
từ vấn đề
Trang 6c Tập luyện
- Các em hãy tập trình bày theo nhóm (nhóm đôi hoặc 3-4 em, mỗi em trình bày trong 5 phút)
2 Trình bày bài nói
Khi trình bày
bài nói em cần
đảm bảo
những yêu cầu
nào?
Các em làm việc cặp đôi để thực hành Ghi
vào Phiếu nhận xét hoạt động nói
Trang 7*Yêu cầu:
- Trình bày đầy đủ, mạch lạc những nội dung chính đã chuẩn bị;
- Kết hợp đọc diễn cảm những đoạn thơ cần thiết;
- Điều chỉnh giọng nói (âm lượng, tốc độ, sắc thái biểu cảm) phù hợp với nội dung trình bày;
- Kết hợp ánh mắt, cử chỉ, điệu bộ, diễn tả cảm xúc;
- Chú ý tương tác với người nghe;
- Trình bày bài nói trong thời gian quy định
Trang 83 Sau khi nói
HS tự đánh giá bài nói của mình vào BẢNG KIỂM và đánh giá
bài nói của bạn trong Phiếu nhận xét hoạt động nói về nội
dung và hình thức trình bày với hai tư cách: người nói và người nghe
Phát biểu của bạn có
chứng tỏ bạn nắm được nội
dung bài trình bày không?
Em học tập được gì qua phần trình bày của bạn?
Điều gì trong phần trình
bày của bạn khiến em yêu
thích hay có ấn tượng
nhất?
Em đồng ý hay không đồng
ý với nhận xét, góp ý của bạn về bài nói? Vì sao?
Trang 9- Người nghe: Trao đổi về bài nói trên tinh thần xây
dựng và tôn trọng;
- Người nói: lắng nghe, phản hồi những ý kiến trên tinh
thần cầu thị
Trang 10BẢNG KIỂM (Tự kiểm tra bài nói)
- Bài nói đã biết mở đầu, trình bày nội dung bài
nói, phần kết thúc bài nói chưa.
- Mở bài nêu lên cảm nhận được điều em sắp nói
là tác giả, tác phẩm đã học gây cho em nhiều cảm
xúc và suy nghĩ.
- Thân bài: Em đã trình bày cảm xúc về nội dung
và nghệ thuật của tác phẩm chưa.
- Tập trung nêu được nội dung cốt lõi, mang tính
tiêu biểu cho đề tài
- Kết thúc bài nói đã nhấn mạnh vào cảm xúc của
em về tác phẩm chưa
Trang 11HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
- Tự hoàn chỉnh, rút kinh nghiệm bài nói nghe theo bảng kiểm, bảng đánh giá và góp ý của thầy cô bạn bè;
- Chuẩn bị trước ở nhà nội dung các bài tập củng cố, mở rộng, thực hành đọc trong SGK, tr.55,56
Trang 12HOẠT ĐỘNG 3: CỦNG CỐ, MỞ RỘNG
BÀI TẬP 1:
HS kẻ bảng trong SGK, trang 55 vào vở, đọc lại hai bài thơ Đồng dao mùa xuân, Gặp lá cơm nếp, sau đó điền thông tin về đặc điểm
của các bài thơ vào vở bài tập
Trang 13Bài
thơ Nội dung chính Đặc điểm nghệ thuật
Thể thơ Vần Nhịp Hình ảnh Biện pháp tu
từ
Đồng
dao
mùa
xuân
Tình yêu quê
hương đất nước
và sự bất tử của
người lính trẻ
cho những mùa
xuân đất nước.
Bốn chữ Vần
chân 2/2 Chân thực, gợi cảm Điệp ngữ, nói giảm nói
tránh
Gặp
lá
cơm
nếp
Tình cảm nhớ
thương mẹ da
diết và tình yêu
quê hương, đất
nước của người
lính xa nhà đi
chiến đấu
Bốn chữ Vần
chân 2/3; 3/2; 1/4 Bình dị, gợi cảm Ẩn dụ
Trang 14Bài tập 2: Các em cùng suy nghĩ:
- Thơ có mối liên hệ như thế nào với âm nhạc?
- Hình ảnh cây đàn muôn điệu gợi em liên tưởng tới điều gì?
- Những bài thơ trong bài học này gợi lên những âm điệu (tình cảm, cảm xúc) gì của tâm hồn con người?
Trang 15HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
- Thực hành nói ở nhà theo gợi ý của bài tập 2;
- Chuẩn bị bài mới: Đọc thực hành văn bản “Chiều sông Thương”.