Bài tập lớn tư tưởng hồ chí minh đạt 9 điểm

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ BỘ MÔN TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH BÀI TẬP LỚN Đề tài CHỨNG MINH TÍNH TẤT YẾU VÀ CỐT LÕI TRONG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH LÀ ĐỘC LẬP DÂN TỘC GẮN LIỀN VỚI CHỦ NGHĨA XÃ HỘI

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ

BỘ MÔN TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH

BÀI TẬP LỚN

Đề tài: CHỨNG MINH TÍNH TẤT YẾU VÀ CỐT LÕI TRONG TƯ TƯỞNG

HỒ CHÍ MINH LÀ ĐỘC LẬP DÂN TỘC GẮN LIỀN VỚI CHỦ NGHĨA XÃ HỘI

GV hướng dẫn: TS.Lê Thị Hoa

SV thực hiện: Trần Thị Ước

Lớp: TTHCM_13

Khóa: 62

Hà Nội, ngày 31 tháng 10 năm 2021

LỜI MỞ ĐẦU

Trong phần mở đầu, em sẽ giới thiệu về cách tiếp cận của Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc và vấn đề chủ nghĩa xã hội theo quan điểm của Chủ nghĩa Mác – Lê-nin

Đầu tiên là cách tiếp cận của Hồ Chí Minh về vấn đề độc lập dân tộc Những năm cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX, đất nước ta bị đọa đày dưới ách thống trị của thực dân Pháp và phong kiến tay sai, bị xóa tên trên bản đồ thế giới Dân tộc Việt Nam lâm vào cuộc khủng hoảng về đường lối cứu nước, “tình hình đen tối tưởng chừng như không có đường ra” Sứ mệnh lịch sử đặt lên vai mỗi người dân Việt Nam yêu nước đương thời là phải tìm ra con đường cứu nước đáp ứng đòi hỏi của lịch sử dân tộc và phù hợp với xu thế phát triển của thời đại

Trước đòi hỏi bức thiết của lịch sử dân tộc, nhiều phong trào yêu nước và cách mạng mang màu sắc, khuynh hướng tư sản và phong kiến do các sĩ phu yêu nước tiến hành, nhưng đều đi đến bế tắc, thất bại, do thiếu một cương lĩnh rõ ràng và nhất quán; thiếu nguyên tắc tổ chức chặt chẽ, khoa học của một chính đảng cách mạng; không huy động được lực lượng hùng hậu của nhân dân, không có cơ sở xã hội vững chắc Vì thế, dù rất khâm phục họ, nhưng Nguyễn Tất Thành không hoàn toàn tán thành cách làm của một ai, không đi theo bất kỳ con đường nào trong số đó

Với nhận thức sâu sắc về thực tại xã hội và rất đau xót trước nỗi thống khổ của đồng bào, mang trong mình tinh thần yêu nước nồng nàn, Nguyễn Tất Thành có sự đột phá táo bạo và đúng đắn khi xuất dương tìm đường cứu nước Về sau, Người cho biết: “Nhân dân Việt Nam trong đó có ông cụ thân sinh ra tôi, lúc này thường

tự hỏi nhau ai là người sẽ giúp mình thoát khỏi ách thống trị của Pháp Người này nghĩ là Anh, có người lại cho là Mỹ Tôi thấy phải đi ra nước ngoài xem cho rõ Sau khi xem xét họ làm ăn ra sao, tôi sẽ trở về giúp đồng bào tôi”(Trích “Hồ Chí Minh – Biên niên tiểu sử”, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2006, t1, tr 41)

Tiếp theo là làm thế nào mà Hồ Chủ tịch lại tiếp cận được với vấn đề độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội? Ngày 5-6-1911, từ bến cảng Nhà Rồng, trên một tàu buôn của Pháp, Người bắt đầu hành trình ra nước ngoài tìm con đường cứu nước, cứu dân Từ năm 1911 đến năm 1920, Nguyễn Tất Thành đã đi đến nước Pháp, nước Mỹ, nước Anh và rất nhiều thuộc địa của chủ nghĩa thực dân ở châu Âu, châu Á, châu Phi, châu Mỹ Năm 1919, Người gia nhập Đảng Xã hội Pháp vì nhận thấy “đây là tổ chức duy nhất ở Pháp bênh vực nước tôi, là tổ chức duy nhất theo đuổi lý tưởng cao quý của Đại cách mạng Pháp: Tự do, bình đẳng, bác ái” (Trích “Những mẩu chuyện về đời sống hoạt động của Hồ Chủ tịch”, Nxb

Sự thật, Hà Nội, 1975, tr 46) Thấy rõ tâm địa thực dân, trước tình cảnh thảm thương của các dân tộc thuộc địa, đã thôi thúc Người tiếp tục suy tìm những hình thức và con đường mới để đạt được mục tiêu đấu tranh giải phóng dân tộc, thủ tiêu tình trạng bất bình đẳng, ách áp bức dân tộc và giai cấp Người tập trung nghiên cứu một số tác phẩm của C Mác, V.I Lê-nin Tháng 7-1920, được tiếp cận bản “Sơ thảo lần thứ nhất những luận cương về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa” của V.I Lê-nin đăng trên báo “Nhân đạo” (L’Humanité), Nguyễn Ái Quốc nhận thấy bản Sơ thảo luận cương đã giải đáp được về con đường giành độc lập cho dân tộc, tự do cho đồng bào; điều này khiến cho Người rất cảm động, phấn khởi, sáng tỏ và tin tưởng Kết quả tất yếu của sự chuyển biến về tư duy, nhận thức

đó đã đưa Người đến một quyết định đúng đắn là bỏ phiếu tán thành Quốc tế Cộng sản và tham gia thành lập Đảng Cộng sản Pháp (tháng 12-1920) Sự kiện này đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong cuộc đời hoạt động cách mạng của Người, “từ một người yêu nước tiến bộ thành một chiến sĩ xã hội chủ nghĩa” (Trích “Hồ Chí

Minh: Toàn tập”, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011, tập 12, tr 740).

Từ đó, từng bước một, trong cuộc đấu tranh, vừa nghiên cứu lý luận Mác - Lê-nin, vừa công tác thực tế, Nguyễn Ái Quốc “hiểu được rằng chỉ có chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sản mới giải phóng được các dân tộc bị áp bức và những người lao

động trên thế giới khỏi ách nô lệ” (Trích “Hồ Chí Minh: Toàn tập”, tập 10, tr 128)

Như vậy, sau gần 10 năm trên chặng đường đầu tiên của hành trình khát vọng giải phóng dân tộc, đi khắp các châu lục, thấu hiểu “tâm địa thực dân”; khảo sát các cuộc cách mạng điển hình trên thế giới; nghiên cứu con đường Cách mạng Tháng Mười Nga vĩ đại, Người đã đến với chủ nghĩa Mác - Lê-nin, tìm thấy ánh sáng chân lý thời đại, tìm được con đường đi cho cách mạng Việt Nam - con đường giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, giải phóng con người hoàn toàn và triệt để nhất Tìm ra con đường đúng đắn của cách mạng Việt Nam - độc lập dân tộc gắn liền chủ nghĩa xã hội - đó là cống hiến vĩ đại của Nguyễn Ái Quốc - Hồ

Chí Minh đối với phong trào cách mạng Việt Nam, mở ra bước ngoặt trong tiến trình giải phóng và phát triển dân tộc Việt Nam

NỘI DUNG

* Tính tất yếu và cốt lõi trong tư tưởng Hồ Chí Minh là độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội Tính “tất yếu” thể hiện ở việc dân tộc ta là dân tộc thuộc

địa, có áp bức thì ắt sẽ có đấu tranh; còn tính “cốt lõi” ở chỗ con đường giải phóng

dân tộc: độc lập gắn liền với chủ nghĩa xã hội là sợi chỉ đỏ xuyên suốt, là kim chỉ nam dẫn đường trong suốt quá trình hoạt động cách mạng và phát triển của đất nước ta

Dân tộc ta có truyền thống yêu nước, anh dũng bất khuất, đã từng chiến thắng

nhiều đế quốc phong kiến hung hãn Từ khi thực dân Pháp xâm lược, phong trao yêu nước đã dấy lên hết sức mạnh mẽ Liên tiếp nổ ra các cuộc nổi dậy trên khắp mọi miền tổ quốc thu hút đông đảo các tầng lớp nhân dân, các bậc phu sĩ, kể cả một bộ phận quan lại phong kiến Các phong trào Cần Vương, khởi nghĩa Yên Thế, các phong trào Duy Tân, Đông Du, khởi nghĩa Yên Bái và hàng chục cuộc đấu tranh khác nữa đều bị thực dân Pháp thẳng tay đàn áp và kết quả là thất bại Trong bối cảnh đó, chưa bao giờ như bây giờ, độc lập dân tộc căng trở nên là yêu cầu cơ bản, khách quan của xã hội Việt Nam – xã hội thuộc địa, nưả phong kiến Công cuộc giải phóng dân tộc Việt Nam khi ấy ở trong “tình hình đen tối như không có đường ra’ Bằng con đường nào và giai cấp nào có khả năng ganh vác sứ mệnh trong đại đó

Và sự ra đời của Chủ nghĩa Mác đã vạch ra ra cái tất yếu từng bị che lấp bởi màn sương mù trong lịch sử Chủ nghĩa Mác khẳng định: chủ nghĩa tư bản nhất định bị thay thế bằng một chế độ tốt đẹp hơn – chế độ cộng sản chủ nghĩa không

có người bóc lột người và người đào huyệt chôn chủ nghĩa tư bản chính là giai cấp

công nhân – sản phẩm của nền đại công nghiệp tư bản chủ nghĩa Đó là tiếng sét tỏng lòng chủ nghĩa tư bản ở thời kì thịnh trị, sau khi nó chiếng thắng các chế độ chuyên chế phong kiến và đã banh trướng ra khắp thế giới Các nước tư bản phát triển khi ấy đang trở thành “trung tâm vũ trụ”, chi phối và làm mưa làm gió mọi mặt đời sống xã hội loài người Nhưng chính thời điểm mà chủ nghĩa tư bản tưởng như đang cực thịnh ấy, thì Cách mạng Tháng Mười đã nổ ra Sự đột phá ấy mở đầu cho một xu thế phát triển mới của lịch sử thế giới Rõ ràng, tới những năm 20 của thế kỷ XX với những biến động to lớn và sâu sắc, đặc biệt với Cách mạng Tháng Mười Nga “rung chuyển thế giới”, đã làm cho tính chất thời đại thay đổi, giai cấp trung tâm của thời đại thay đổi, vai trò lãnh đạo cách mạng cũng thay đổi; vì vậy con đường giải quyết mâu thuẫn xã hội, lực lượng cách mạng và phương pháp cách mạng cũng thay đổi

Toàn bộ tinh hình đó của thế giới, bằng nhiều con đường, dội vào và thấm sâu vào mảnh đất Việt Nam hình chữ S – nơi mà chinh “sự tàn bạo của chủ nghĩa tư bản đã chuẩn bị đất rồi; chủ nghĩa cộng sản chỉ còn phải làm việc đã giao hạt của công cuộc giải phóng nữa thôi” (Trích “Hồ Chí Minh Toàn tập”, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1995, tập 1, tr.28) Hơn ai hết, Nguyễn Ái Quốc là người gieo hạt, nảy mầm cho cách mạng Việt Nam Người đã đi từ chủ nghĩa yêu nước đến với chủ nghĩa xã hội Ở Người, chủ nghĩa Mác – Lê- nin, nói như Cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng – một cuộc gặp gỡ đẹp như cùng hẹn trước – đã đúc nên tư tưởng

Hồ Chí Minh Với kỳ công của Nguyễn Ái Quốc, chủ nghĩa Mác kết hợp với phong trào yêu nước và phong trào công nhân Việt Nam chuyển hóa, biến hóa thành một tất yếu đưa đến một sự kiện trọng đại: năm 1930, Đảng Cộng sản Việt Nam – Chính đảng duy nhất đủ tâm đủ tầm lãnh đạo cách mạng Việt Nam ra đời

Sự kiện này là mốc son đánh dấu sự kết hợp các nhân tố dân tộc và giai cấp, quốc gia và quốc tế, độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội trong bản chất của Đảng Vừa

ra đời, Đảng tuyên bố: “Chủ trương tư sản dân quyền cách mạng và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội cộng sản” Lời tuyên bố ấy cũng đồng nghĩa với lời bác bỏ thẳng thừng chế độ phong kiến và chế độ tư bản chủ nghĩa; và nhìn rộng hơn, cũng bác bỏ bất cứ một chủ nghĩa nào khác, bất cứ một con đường nào khác ngai con đường chủ nghĩa xã hội Một cách tự nhiên là ngay sau lời tuyên bố ấy của Đảng, chủ nghĩa xã hội không chỉ là mục tiêu lựa chọn mà đã thúc đẩy lịch sử dân tộc Việt Nam chuyển minh, là con đường dân tôc Việt Nam đã và đang đi dọc theo chiều dài lịch sử thế kỷ XX và tiếp tục cho tới đích cuối cùng Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ rõ, chỉ có chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sản mới giải phóng được các dân tộc bị áp bức và những người lao động trên thế giới khỏi ách nô lệ; chỉ có chủ

nghĩa cộng sản mới cứu nhân loại, đem lại cho mọi người không phân biệt chủng tộc và là nguồn gốc có một xã hội tốt lanh gắn liền với tự do, binh đẳng, bác ái, đoàn kết, ấm no; bảo đảm việc làm cho mọi người, tất cả vì niềm vui, hòa binh, hạnh phúc của con người Rõ ràng, sự lựa chọn ,ục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội của Đảng và dân ta là hoàn toàn phù hợp, đúng đắn Xét về logic là một tất yếu khách quan; xét về lịch sử, là hoàn toàn phù hợp với sự vận động của cách mạng Việt Nam và xu thế phát triển của thời đại; xét về nhu cầu là hoàn toàn xuất phát từ điều kiện cụ thể của một dân tộc thuộc địa nửa phong kiến

và nguyện vọng cháy bỏng của nhân dân Việt Nam; và xét về mặt xã hội, đó là một

hệ giá trị cơ bản nhất quyết định sự phát triển của đất nước Việt Nam hôm nay và mai sau

Cũng chính vì vậy mà con đường đi lên chủ nghĩa xã hội và độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội trở thành nội dung cốt lõi trong tư tưởng Hồ Chí Minh, và

là mục tiêu chiến lược trong sự nghiệp cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam qua các kì Đại hội

* Quan niệm của Người về độc lập dân tộc.

Một là, độc lập dân tộc phải là độc lập thực sự, độc lập hoàn toàn với đầy đủ chủ quyền quốc gia và toàn vẹn lãnh thổ, chinh trị, kinh tế, văn hóa, an ninh, quốc phòng Quyền độc lập dân tộc là quyền thiên liêng, bất khả xâm phạm

Hai là giá trị thực sự của độc lập dân tộc phải được thể hiện ở các quyền tự do

và hạnh phúc mà nhân dân được hưởng

Ba là độc lập dân tộc trong hòa bình chân chính

Bốn là kết hợp nhuần nhuyễn dân tộc với giai cấp, độc lập dân tộc với chủ nghĩa

xã hội, chủ nghĩa yêu nước và chủ nghĩa quốc tế

*Quan niệm của Người về chủ nghĩa xã hội.

Một là CNXH là một chế độ do nhân dân làm chủ, Nhà nước phải phát huy quyền làm chủ của nhân dân để huy động được tính tích cực và sang tạo của nhân dân vào sự nghiệp xây dựng CNXH

Hai là CNXH có nên kinh tế phát triển cao, dựa trên lực lượng sản xuất hiện đại

và chế độ công hữu về tư liệu sản xuất chủ yếu, nhằm không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân, trước hết là nhân dân lao động

Ba là CNXH là một xã hội phát triển cao về văn hóa, đạo đức, trong đó người với người là bà bạn, là đồng chí, là anh em, con người được giải phóng khỏi áp bức, bóc lột, có cuộc sống vật chất và tinh thần phong phú, được tạo điều kiện để phát triển hết mọi khă năng sẵn có của minh

Bố là CNXH là một xã hội công bằng và hợp lý, làm nhiều hưởng nhiều, làm ít hưởng ít, không làm không có hưởng, các dân tộc binh đẳng, miền núi tiến kịp miền xuôi

Năm là, CNXH là một công trình tập thể của nhân dân, do nhân dân tự xây dựng lấy dưới sự lãnh đạo của Đảng

Quan niệm của Người về độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội có mối quan hệ biện chứng với nhau, gắn liền nhau, phản ánh quan điểm cách mạng không ngừng, một quá trình vận động liên tục của lịch sử cách mạng Việt Nam, gồm hai giai cấp đoạn, mỗi giai đoạn ứng với mỗi nhiệm vụ nhất định của tiến trình phát triển Điều này đã được Người khẳng định trong “Cương lĩnh chính trị” đầu tiên của Đảng: Việt Nam làm “tư sản dân quyền cách mạng và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội cộng sản” nhằm “đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp và bọn phong kiến” “làm cho nước Nam hoàn toàn độc lập”, “dựng ra chính phủ công nông binh” để đi lên CNXH

*Tại sao độc lập dân tộc phải gắn liền với chủ nghĩa xã hội? Mối quan hệ biện

chứng giữa độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội trong tư tưởng của Người

Tư tưởng độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội là tư tưởng chính trị đặc sắc, là sợi chỉ đỏ xuyên suốt và bao trùm trong du sản tư tưởng của Hồ Chí Minh

Tư tưởng đặc sắc ấy thể hiện nhất quán mcuj tiêu của con đường cách mạng mà Nguyễn Ái Quốc đã lựa chọn, nó vừa đáp ứng yêu cầu bức xúc của dân tộc và khát vọng của quần chúng nhân dân gianh lấy độc lập, tự do, ấm no và hạnh phúc, giải phóng cuộc đời lầm than, đói khổ dưới ách thống trị tàn bạo của chủ nghĩa thực dân, đế quốc bà bè lũ tay sai Tư tưởng ấy đã đưa dân tộc ta đến độc lập, tư do, nước nhà Bắc – Nam thống nhất và ngày nay, đó là nguồn sức mạnh trong sự nghiệp xây dựng một xã hội Việt Nam mới, xã hội chủ nghĩa: dân giàu, nước mạnh, công bằng, dân chủ, văn minh

Giành độc lập dân tộc để đi lên chủ nghĩa xã hội

Giành độc lập dân tộc để đi lên chủ nghĩa xã hội, điều này khác với các bậc tiền bối yêu nước trước đó – họ mới chỉ đề cập đến việc gianh độc lập dân tộc mà chưa gắn bó giữa độc lập dân tộc với tiến bộ xã hội, với chủ nghĩa xã hội

Cách mạng giải phóng dân tộc là một bộ phận của cách mạng vô sản, là một trong những “cải cách” của cách mạng vô sản Gắn cách mạng giải phóng dân tộc của Việt Nam với cách mạng thế giới, đưa dân tộc ta vào quỹ đạo của thời đại, đưa cách mạng giải phóng dân tộc tiến lên cách mạng XHCN Đây là một phát hiện, một sang tạo lớn về con đường phát triển cách mạng ở các nước thuộc địa nửa phong kiến

Độc lập dân tộc gắn liền với CNXH phù hợp với nguyện vọng của dân tộc Việt Nam và xu thế phát của thời đại quá độ lên CNXH được mở đầu từ cách mạng Tháng Mười Nga (1917)

Tư tưởng đó được thực tiễn cách mạng Việt Nam chứng minh tính đúng đắn cho đến ngày nay

Giành độc lập dân tộc là mục tiêu trực tiếp, trước hết, là tiền đề đi lên CNXH

Về vấn đề giải phóng dân tộc và giai cấp, Người đã vận dụng sang tạo quan

niệm của chủ nghĩa Mác – Lê-nin và điều kiện thuộc địa Hò Chí Minh nhấn mạnh phải giải phóng dân tộc, gianh độc lập cho dân tộc trước, coi việc giành độc lập cho dân tộc là nhiệm vụ hàng đầu, còn giải phóng giai cấp từng bước thực hiện Cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân có hai nhiệm vụ chiến lược là chống thực dân xâm lược và chống địa chủ phong kiến Nhiệm vụ dân tộc và dân chủ quan hệ chặt chẽ với nhau, trong đó nhiệm vụ giải phóng dan tộc đặt lên trên hết, nhiệm vụ dân chủ cần thực hiện từng bước và phải phục tùng sự nghiệp giải phóng dân tộc Đây là vấn đề đặc biệt quan trọng liên quan đến sự thành bại của cách mạng Vấn

đề này nếu được giải quyết đúng đắn, khoa học thì sẽ tạo động lực mạnh mẽ thúc đẩy cách mạng tiến lên không ngừng, còn giải quyết không đúng sẽ gây ra tác hại

to lớn cho phong trào cách mạng nước nhà Với kinh nghiệm thu được qua thực tiễn lãnh đạo cách mạng, Đảng ta đã tự mình vượt lên và có nhận thức mới rất đúng đắn: “Trong lúc này nếu không giải quyết được vấn đề giải phóng thì chẳng những toàn thể quốc gia, dân tộc còn chịu mãi kiếp ngựa trâu mà quyền lợi của bộ phận, giai cấp đến vạn năm cũng không đòi lại được” tại Hội nghị TW 8 khóa I vào tháng 5/1941 – đây là một hội nghị lịch sử quyết định chuyển hướng chiến lược, đặt nhiệm vụ giải phóng dân tộc cao hơn hết, là nhiệm vụ trước tiên, tạm gác nhiệm vụ cách mạng ruộng đất lại

Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, độc lập dân tộc bao gồm cả nội dung dân tộc dân chủ Không phải bất kỳ độc lập dân tộc nào cũng tạo cơ sở, tiền đề cho việc tiến lên chủ nghĩa xã hội Theo Hồ Chí Minh, để tạo cơ sở, tiền đề cho việc tiến lên chủ

nghĩa xã hội, cuộc cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân phải được thực hiện một cách triệt để Đó là một nền độc lập thực sự, độc lập hoàn toàn không lệ thuộc vào bất cứ lực lượng nào cả về đối nội lẫn đối ngoại

Để tạo cơ sở, tiền đề cho việc tiến lên chủ nghĩa xã hội, đối với Việt Nam một đòi hỏi có ý nghĩa sống còn là độc lập dân tộc phải gắn liền với thống nhất chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ đất nước Nước Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam một, Bắc – Trung – Nam là một khối thống nhất không thể phân chia, một dải đất nước rực rỡ ngấm hoa, là con Rồng cháu Tiên Đó là quan điểm nhất quán, mang tính nguyên tắc của Hồ Chí Minh Không duy trì và phát triển được khối thống nhất thì không thể có độc lập dân tộc, càng không thể nói đến cơ sở tiền đề đi lên chủ nghĩa xã hội

Xây dựng CNXH là tạo những cơ sở giữ vững và phát triển độc lập dân tộc.

Độc lập dân tộc tiến lên chủ nghĩa xã hội thể hiện mối quan hệ giữa mục tiêu trước mắt và mục tiêu lâu dài Theo logic của sự phát triển, hai mục tiêu ấy quan

hệ chặt chẽ với nhau Không thể đi đến mục tiêu cuối cùng nếu không thực hiện được mục tiêu trước mắt Chỉ thực hiện được mục tiêu cuối cùng mới bảo vệ và phát triển được những thành quả của mục tiêu trước mắt Vì vậy, nếu độc lập dân tộc tạo cơ sở tền đề để đi lên chủ nghĩa xã hội thì chủ nghĩa xã hội là con đường tốt nhất để giữ vững và phát triển lên một tầm cao mới – thành quả của độc lập dân tộc

Theo quan niệm của Người, giải quyết vấn đề dân tộc trong cách mạng Việt Nam nếu chỉ dừng lại ở cuộc đấu tranh để giành độc lập cho dân tộc, tự do cho nhân dân thì sự nghiệp cách mạng đó mới chỉ đi được một chặng đường ngắn mà thôi Bởi theo Người: “Chúng ta tranh được độc lập, độc lập rồi mà dân cứ chết đói, chết rét, thì độc lập cũng không làm gì Dân chỉ biết rõ giá trị của tự do, của độc lập khi mà dân được ăn no, mặc đủ” Đó là một chế độ xã hội tốt đẹp mà trong

đó “Xã hội ngày càng tiến bộ, vật chất ngày càng tăng, tinh thần ngày càng tốt” Độc lập dân tộc bao giờ cũng gắn liền với đời sống ấm no, hạnh phúc của quần chúng nhân dân, những người đã trực tiếp làm nên thắng lợi của cách mạng dân tộc dân chủ Để đảm bảo vững chắc độc lập dân tộc, để không rơi vào lệ thuộc, đói nghèo lạc hậu, chặng đường tiếp theo chỉ có thể là đi lên chủ nghĩa xã hội Do những đặc trưng nội tại của mình, chủ nghĩa xã hội sẽ củng cố những thành quả đã giành được trong cách mạng dân tộc dân chủ, tạo điều kiện để bảo đảm cho độc lập

và phát triển dân tộc

Tư tưởng độc lập dân tộc của Hồ Chí Minh mang một nội dung sâu sắc, triệt để: độc lập tự do, ấm no, hạnh phúc Chủ nghĩa xã hội không chỉ củng cố những giá trị nêu trên, mà còn làm phong phú thêm về mặt nội dung, xác lập các điều kiện để hiện thực hoá các nội dung đó Hồ Chí Minh khẳng định: chỉ có chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sản mới giải phóng triệt để các dân tộc bị áp bức khỏi ách nô lệ; chỉ

có cách mạng xã hội chủ nghĩa mới bảo đảm cho một nền độc lập thật sự, chân chính

Chủ nghĩa xã hội theo tư tưởng Hồ Chí Minh là một xã hội tốt đẹp, xoá bỏ mọi

áp bức, bóc lột; công bằng hợp lý - làm nhiều hưởng nhiều, làm ít hưởng ít, không làm không hưởng; bảo đảm phúc lợi cho người già, trẻ mồ côi; một xã hội có nền sản xuất phát triển gắn liền với sự phát triển khoa học - kỹ thuật và không ngừng nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân lao động Đó là một xã hội có

kỷ cương, đạo đức, văn minh trong đó người với người là bạn bè, đồng chí, anh

em, mọi người được phát triển hết khả năng của mình; hòa bình hữu nghị, làm bạn với các nước; một xã hội do nhân dân lao động làm chủ dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản

Theo Hồ Chí Minh, xây dựng chủ nghĩa xã hội chính là xây dựng tiềm lực phát triển của dân tộc trên tất cả các lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội Với các thiết chế đó và nền tảng tinh thần riêng có, chủ nghĩa xã hội có khả năng vận động liên tục, tự bảo vệ vững chắc các thành quả cách mạng của nhân dân Trên phạm vi quốc tế, chủ nghĩa xã hội lớn mạnh sẽ có sức hấp dẫn thu hút các dân tộc, đặc biệt các dân tộc chậm phát triển đi theo con đường chủ nghĩa xã hội; mặt khác chủ nghĩa xã hội sẽ là bệ đỡ của hoà bình thế giới, hạn chế và ngăn chặn các cuộc chiến tranh đế quốc, chiến tranh xâm lược, xoá bỏ tình trạng dân tộc này đi áp bức dân tộc khác

Hồ Chí Minh chỉ rõ, chủ nghĩa xã hội càng phát triển, càng đạt đến độ chín muồi thì các tiềm lực, nhất là tiềm lực vật chất kỹ thuật của dân tộc càng mạnh, đất nước càng có điều kiện củng cố độc lập của mình, tăng cường khả năng phòng thủ Không có một chế độ xã hội nào có thể đảm bảo vững chắc độc lập dân tộc bằng chủ nghĩa xã hội Trong toàn bộ cấu trúc nội tại của mình, chủ nghĩa xã hội thể hiện khả năng tự bảo vệ và biết cách bảo vệ

Hồ Chí Minh khẳng định, trong chủ nghĩa xã hội, nhân dân lao động là người chủ duy nhất Đó là sự khác biệt về chất giữa chủ nghĩa xã hội với các chế độ xã hội trước đó Chế độ dân chủ là chế độ do nhân dân làm chủ, dân chủ là vấn đề thuộc bản chất của nhà nước ta