Thêm trạng ngữ cho câu

Nhưng vì sao trong các câu văn dưới đây, ta không nên hoặc không thể lược bỏ trạng ngữ?. b Về mùa đông, lá bàng đỏ như màu đồng hun.I -Công dụng của trạng ngữ Xác định trạng ngữ trong c

Tiết 86 Thêm trạng ngữ cho câu

(tiếp theo)

I – Công dụng của trạng ngữ

1 Trạng ngữ không phải là thành phần bắt buộc của câu

Nhưng vì sao trong các câu văn dưới đây, ta không nên hoặc không thể lược bỏ trạng ngữ?

a) Nhưng tôi yêu mùa xuân nhất là vào khoảng sau ngày

rằm tháng giêng [ ] Thường thường, vào khoảng đó trời

đã hết nồm, mưa xuân bắt đầu thay thế cho mưa phùn, không còn làm cho nền trời đùng đục như màu pha lê mờ Sáng

dậy, nằm dài nhìn ra cửa sổ thấy những vệt xanh tươi hiện ở trên trời, mình cảm thấy rạo rực một niềm vui sáng sủa Trên giàn hoa lí, vài con ong siêng năng đã bay đi kiếm nhị hoa Chỉ độ tám giờ sáng, trên nề trời trong trong có những làn sáng hồng hồng rung động như cánh con ve mới lột.

(Vò B»ng)

b) Về mùa đông, lá bàng đỏ như màu đồng hun.

I -Công dụng của trạng ngữ

Xác định trạng ngữ trong câu văn, đoạn văn trên?

a) Nhưng tôi yêu mùa xuân nhất là vào khoảng sau

ngày rằm tháng giêng [ ] Thường thường, vào

khoảng đó trời đã hết nồm, mưa xuân bắt đầu thay thế cho mưa phùn, không còn làm cho nền trời đùng đục như màu pha lê mờ Sáng dậy, nằm dài nhìn ra cửa sổ thấy những vệt xanh tươi hiện ở trên trời, mình cảm

thấy rạo rực một niềm vui sáng sủa Trên giàn hoa lí, vài con ong siêng năng đã bay đi kiếm nhị hoa Chỉ độ tám giờ sáng, trên nề trời trong trong có những làn

sáng hồng hồng rung động như cánh con ve mới lột.

b) Về mùa đông, lá bàng đỏ như màu

đồng hun

Các trạng ngữ là:

Câu hỏi: Theo em, vì sao ta không thể lược bỏ trạng

ngữ đó?

Câu trả lời:

-Ta không nên lược bỏ trạng ngữ đó vì:

+ Các trạng ngữ bổ sung ý nghĩa về thời gian, không gian giúp nội dung miêu tả chính xác hơn.

+ Các trạng ngữ còn có tác dụng liên kết.

Nếu bỏ thì câu văn gây khó hiểu và không có tác dụng liên kết.

- Vì trạng ngữ giúp cho việc sắp xếp các luận

cứ trong văn nghị luận theo trình tự thời

gian, không gian hoặc quan hệ nguyên nhân

- kết quả

2 Trong văn bản nghị luận, em

phải sắp xếp luận cứ theo những trình tự nhất định (thời gian, không gian ) theo em trạng ngữ có vai trò gì trong việc thể hiện trình tự lập luận

ấy?

Ghi nhớ 1:

* Trạng ngữ có những công dụng như sau:

- Xác định hoàn cảnh, điều kiện diễn ra sự việc nêu trong câu, góp phần làm cho nội dung của câu được đầy đủ và chính xác.

- Nối kết các câu, các đoạn với nhau, góp phần làm cho đoạn văn, bài văn được mạch lạc.

II.Tách trạng ngữ thành câu riêng:

1 Câu in đậm dưới đây có gì đặc biệt?

Người Việt Nam ngày nay có lí do đầy đủ và vững chắc để

tự hào với tiếng nói của mình Và để tin tưởng hơn

nữa vào tương lai của nó.

(Đặng Thai Mai)

Đáp án:

- Câu “Và để tin tưởng hơn nữa vào tương lai của nó” đặc

biệt vì câu (2) bị tách đi, không được liền mạch với câu (1) mặc dù cả hai câu có cùng một ý

- Tác dụng: Nhấn mạnh ý, chuyển ý, thể hiện cảm xúc.

II.Tách trạng ngữ thành câu riêng

Theo em việc tách câu đó có tác dụng gì ?

Ghi nhớ 2:

- Trong một số trường hợp, để nhấn mạnh ý, chuyển

ý, hoặc thể hiện những tình huống, cảm xúc nhất

định, người ta có thể tách trạng ngữ, đặc biệt là trạng ngữ đứng cuối câu, thành những câu riêng

Ở vị trí nào trong câu trạng ngữ có thể tách ra làm câu

riêng để đạt những mục đích tu từ nhất định ?

A Đầu câu

B Giữa chủ ngữ và vị ngữ

C Cuối câu

D Cả A,B,C đều sai

C Cuối câu

Chính xác

Bài tập bổ sung

Trạng ngữ “Trên dòng sông Đà” trong câu : Trên dòng sông Đà,ông xuôi ngược trên trăm lần

rồi,chính tay lái độ sáu chục lần cho những chuyến thuyền then đuôi én sâu chèo Biểu thị nội dung gì?

A Thời gian diễn ra hành động được nói đến.

B Nơi chốn diễn ra hành động được nói đến.

C Nguyên nhân của hành động được nói đến.

D Mục đích của hành động được nói đến.

ĐÚNG RỒI

a Kết hợp những bài này lại, ta được chiêm ngưỡng một bức

chân dung tinh thần tự hoạ rất rõ nét và sinh động của nhà thơ

Ở loại bài thứ nhất, người ta thấy trong nhà thơ Hồ Chí Minh có nhà báo Nguyễn Ái Quốc hết sức sắc sảo trong bút pháp kí sự, phóng sự và nghệ thuật châm biếm.

Ở loại bài thứ hai, ta lại thấy ở nhà thơ cách mạng sự tiếp nối truyền thống thi ca lâu đời ở phương Đông, của dân tộc, từ Lí Bạch, Đỗ Phủ, … đến Nguyễn Trãi, Nguyễn Bỉnh

Khiêm, Nguyễn Du, Nguyễn Khuyến …

(Theo Nguyễn Đăng Mạnh)

Đáp án: Trạng ngữ vừa có tác dụng bổ sung những thông tin tình

huống; vừa có tác dụng liên kết các luận cứ trong mạch lập luận của đoạn văn, giúp đoạn văn trở nên rõ ràng, dễ hiểu

Bài tập 1:Tìm và nêu công dụng của trạng ngữ trong đoạn trích sau:

TN chỉ nơi chốn

TN chỉ nơi chốn

TN chỉ cách thức

Bài tập 1b/47: Tìm và nêu công dụng của trạng ngữ trong

đoạn trích sau?

b Đã bao lần bạn vấp ngã mà không hề nhớ Lần đầu tiên

chập chững biết đi, bạn đã bị ngã Lần đầu tiên tập bơi bạn uống nước suýt chết đuối phải không? Lần đầu tiên chơi bóng bàn, phải bạn có đánh trúng bóng không? Không sao đâu vì… Lúc còn học phổ thông, Lu-i Pa-xtơ chỉ là một học sinh trung bình Về môn Hoá, ông đứng hạng 15 trong số 22 học sinh của lớp

->Các trạng ngữ trên vừa bổ sung thông tin về thời gian diễn

ra sự việc nêu ở nòng cốt câu; vừa có tác dụng liên kết các luận cứ nhằm chỉ rõ trình tự của các lập luận

-> Trạng ngữ: Về môn Hóa – chỉ rõ phương diện mà câu văn bàn tới

DẶN DÒ Các em làm hết bài tập còn lại trong SGK

Học thuộc các khái niệm vừa học.