Sổ tay kiến thức trọng tâm vật lý 8

Tài Liệu Ôn Thi Group https TaiLieuOnThi Net T A IL IE U O N T H I N E T https tlot cctailieuonthigroup https TaiLieuOnThi Net MỤC LỤC CHƯƠNG I CƠ HỌC 1 Chuyển động cơ học 3 2 Vận tốc 3 3 Chuyển động đều – Chuyển động không đều 4 4 Biểu diễn lực 4 5 Sự cân bằng lực Quán tính 5 6 Lực ma sát 5 7 Áp suất 5 8 Áp suất chất lỏng Bình thông nhau 6 9 Áp suất khí quyển 7 10 Lực đẩy Ác si mét 7 11 Sự nổi 7 12 Công cơ học 8 13 Định luật về công 9 14 Công suất 9 15 Cơ năng 9 16 Sự chuyển hóa và bảo t.

Trang 1

Tài Liệu Ôn Thi Group

TAILIEUONTHI.NET

Trang 2

M C L C

CH NG I C H C

1 Chuy n đ ng c h c 3

2 V n t c 3

3 Chuy n đ ng đ u – Chuy n đ ng không đ u 4

4 Bi u di n l c 4

5 S cân b ng l c Quán tính 5

6 L c ma sát 5

7 Áp su t 5

8 Áp su t ch t l ng Bình thông nhau 6

9 Áp su t khí quy n 7

10 L c đ y Ác-si-mét 7

11 S n i 7

12 Công c h c 8

13 nh lu t v công 9

14 Công su t 9

15 C n ng 9

16 S chuy n hóa và b o toàn c n ng 10

CH NG II NHI T H C 1 Các ch t đ c c u t o nh th nào? 11

2 Nguyên t , phân t chuy n đ ng hay đ ng yên? 11

3 Nhi t n ng 12

4 D n nhi t 12

5 i l u B c x nhi t 13

6 Công th c tính nhi t l ng 13

7 Ph ng trình cân b ng nhi t 14

8 N ng su t t a nhi t c a nhiên li u 15

9 S b o toàn n ng l ng trong các hi n t ng c và nhi t 16

10 ng c nhi t 16

TAILIEUONTHI.NET

Trang 3

TAILIEUONTHI.NET

Trang 4

Tuyensinh247.com 3

CH NG I C H C

1 Chuy n đ ng c h c

- S thay đ i v trí c a m t v t theo th i gian so v i v t khác g i là chuy n đ ng c

h c

- Chuy n đ ng và đ ng yên có tính t ng đ itùy thu c vào v t đ c ch n làm m c

Ng i ta th ng ch n nh ng v t g n v i Trái t làm v t m c

Ví d : M t ô tô chuy n đ ng trên đ ng Ô tô chuy n đ ng so v i cái cây bên

đ ng, nh ng đ ng yên so v i ng i tài x

- Các d ng chuy n đ ng c h c th ng g p là chuy n đ ng th ng, chuy n đ ng tròn,

chuy n đ ng cong

Hình d ng c a đ ng đi ph thu c vào v t ch n làm m c

Ví d : Xe đ p đang chuy n đ ng, đ u van xe đ p chuy n đ ng tròn so v i tr c bánh

xe, nh ng chuy n đ ng cong so v i ng i đ ng bên đ ng

2 V n t c

- l n c a v n t c cho bi t m c đ nhanh hay ch mc a chuy n đ ng

- Công th c tính v n t c: v s

t



Trong đó: s là đ dài quãng đ ng đi đ c (m, km…),

t là th i gian đ đi h t quãng đ ng đó (gi , phút, giây)

- n v v n t c ph thu c vào đ n v đ dài và đ n v th i gian

TAILIEUONTHI.NET

Trang 5

Tuyensinh247.com

4

Ví d : km/h, m/s, km/s…

* i m t s đ n v v n t c:

1 m / s 3, 6 km / h

1

1 km / h m / s

3, 6



3 Chuy n đ ng đ u – Chuy n đ ng không đ u

 Chuy n đ ng đ u là chuy n đ ng mà v n t c có đ l n không thay đ i theo th i

gian

 Chuy n đ ng không đ u là chuy n đ ng mà v n t c có đ l n thay đ i theo th i gian

V n t c trung bình c a chuy n đ ng không đ u: vtb s

t

 Trong đó: s là đ dài quãng đ ng đi đ c,

t là th i gian đ đi h t quãng đ ng đó

Ví d : M t v t chuy n đ ng trên quãng đ ng AB dài 30 m h t th i gian 10 s, trên quãng đ ng BC dài 15 m h t 20 s Tính v n t c trung bình c a v t trên quãng

đ ng ABC

H ng d n gi i:

V n t c trung bình c a v t trên quãng đ ng ABC là:

tb

V y v n t c trung bình c a v t trên quãng đ ng ABC là 1,5 m/s

4 Bi u di n l c

L c là m t đ i l ng vect đ c bi u di n b ng m t m i tên có:

 G c là đi m đ t c a l c

 Ph ng, chi utrùng v i ph ng, chi u c a l c

 dàibi u th c ng đ c a l c theo t xích cho tr c

Ví d : Bi u di n l c kéo có ph ng n m ngang, chi u

t trái sang ph i và có đ l n 2000 N:

TAILIEUONTHI.NET

Trang 6

5 S cân b ng l c Quán tính

- Hai l c cân b ng là hai l c cùng đ t lên m t v t, có c ng đ b ng nhau, ph ng

n m trên cùng m t đ ng th ng, chi u ng c nhau

Ví d : Treo v t b ng m t s i dây V t ch u tác d ng c a hai l c là tr ng l c và l c

c ng c a s i dây Hai l c này là hai l c cân b ng

- D i tác d ng c a hai l c cân b ng, m t v t đang đ ng yên s ti p t c đ ng yên; đang chuy n đ ng s ti p t c chuy n đ ng th ng đ u Chuy n đ ng này đ c g i là

chuy n đ ng theo quán tính

- Khi có l c tác d ng, m i v t không th thay đ i v n t c đ t ng t đ c vì có quán

tính

Ví d : Khi ô tô đ t ng t r ph i, hành khách trên xe b nghiêng v bên trái do có

quán tính

6 L c ma sát

 L c ma sáttr t sinh ra khi m t v t tr t trên b m t c a v t khác

 L c ma sátl n sinh ra khi m t v t l n trên b m t c a v t khác

 L c ma sát ngh gi cho v t không tr t khi v t b tác d ng c a l c khác

L c ma sát ngh l n h n l c ma sát tr t L c ma sát tr t l n h n r t nhi u so v i

l c ma sát l n

Ví d : Vi c phát minh ra các tr c, bi l n có tác d ng chuy n t ma sát tr t sang

ma sát l n, giúp gi m ma sát t 20 đ n 30 l n

L c ma sát có th có h i ho c có ích

Ví d : Các gân rãnh trên l p xe có tác d ng t ng ma sát l n gi a bánh xe và m t

đ ng, giúp bánh xe không b tr t

7 Áp su t

Áp l clà l c épcó ph ng vuông gócv i m t b ép

Công th c tính áp su t: p F

S



Trong đó: p là áp su t,

TAILIEUONTHI.NET

Trang 7

6

F (N) là áp l c tác d ng lên m t b ép có di n tích là S (m2)

n v c a áp su t là paxcan (Pa): 1Pa1N / m2

- Áp su t còn có đ n v khác nh : atmotphe (atm), mmHg…

- i m t s đ n v áp su t:

1atm 101325Pa

1mmHg 133,3Pa



8 Áp su t ch t l ng Bình thông nhau

8.1 Áp su t ch t l ng

Ch t l ng gây áp su t theo m i ph ng lên đáy bình, thành

bìnhvà các v t trong lòng nó

Công th c tính áp su t ch t l ng: pd.h

Trong đó: h là đ sâu tính t đi m tính áp su t t i m t thoáng

ch t l ng (m),

d là tr ng l ng riêng c a ch t l ng ( 3

* Trong m t ch t l ng đ ng yên, áp su t t i nh ng đi m trên

cùng m t m t ph ng n m ngang (có cùng đ sâu h) có đ l n

nh nhau

8.2 Bình thông nhau

Trong bình thông nhau ch a cùng m t ch t l ng đ ng yên, các

m t thoángc a ch t l ng các nhánh khác nhau đ u cùng m t

đ cao

8.3 Máy th y l c

Trong máy th y l c, áp su t đ c truy n

nguyên v nt i các pít-tông

Công th c máy th y l c: F S

f  s

Trong đó: f là l c tác d ng lên pít-tông có ti t di n s,

F là l c tác d ng lên pít-tông có ti t di n S

TAILIEUONTHI.NET

Trang 8

9 Áp su t khí quy n

Trái t và m i v t trên Trái t đ u ch u tác d ng c a áp

su t khí quy ntheo m i ph ng

Áp su t khí quy n b ng áp su t c a c t th y ngân trong ng

Tô-ri-xe-li, do đó ng i ta th ng dùng mmHg làm đ n v đo

áp su t khí quy n

10 L c đ y Ác-si-mét

M t v t nhúng vào ch t l ng b ch t l ng đ y th ng đ ng t d i lên v i l c có đ

l n b ng tr ng l ng c a ph n ch t l ng mà v t chi m ch L c này g i là l c đ y

Ác-si-mét

Công th c tính l c đ y Ác-si-mét: FA d.V

Trong đó: d là tr ng l ng riêng c a ch t l ng ( 3

V là th tích ph n ch t l ng b v t chi m ch (m3)

nh ng qu bóng ho c khí c u đ c b m m t lo i khí nh h n không khí có th bay lên đ c

11 S n i

N u ta th m t v t trong lòng ch t l ng thì:

 V t chìm xu ng khi: FA  P

 V t n i lên khi: FA  P

 V t l l ngkhi: FA  P

TAILIEUONTHI.NET

Trang 9

8

Ví d : Khi th vào n c, con tàu thép n ng h n hòn bi thép l i n i, còn hòn bi thép

thì chìm

Khi v t n i trên m t ch t l ng thì l c đ y Ác-si-mét: FA d.V

Trong đó: V ( 3

m ) là th tích c a ph n v t chìm trong ch t l ng (không ph i là th tích c a v t),

12 Công c h c

Thu t ng công c h c ch dùng trong tr ng h p có l c tác d ng vào v t làm v t

chuy n d i

Công c h c ph thu c hai y u t :

 L c tác d ng vào v t

 Quãng đ ngv t d ch chuy n

Công th c tính công c h c: AF.s

Trong đó: A là công c a l c F,

F (N) là l c tác d ng vào v t,

s (m) là quãng đ ng v t d ch chuy n

* n v công là jun (J): 1J 1N.1m 1Nm. 

TAILIEUONTHI.NET

Trang 10

13 nh lu t v công

Không m t máy c đ n gi n nào cho ta l i v công c l i bao nhiêu l n v l c thì thi t b y nhiêu l n v đ ng đi và ng c l i

Ví d : Dùng m t ph ng nghiêng giúp gi m l c kéo v t nh ng quãng đ ng kéo v t dài h n so v i nâng v t tr c ti p

Hi u su t c a máy c đ n gi n: 1

2

A



Trong đó: A là công có ích, 1

2

A là công toàn ph n

* Hi u su t c a máy c đ n gi n luôn nh h n 100%

14 Công su t

Công su t đ c xác đ nh b ng công th c hi n đ c trong m t đ n v th i gian

- Công th c tính công su t: A

t

 P

Trong đó: A (J) là công th c hi n đ c,

t (s) là th i gian th c hi n công đó

* n v công su t là oát (W): 1W1 /J s



Ngoài oát, ng i ta còn dùng đ n v mã l cđ đo công su t:

1 mã l c Pháp (CV) = 736W

1 mã l c Anh (HP) = 746W

- Công th c tính công su t theo l c và v n t c: P F.v

15 C n ng

- M t v t có kh n ng sinh công, ta nói v t có c n ng

TAILIEUONTHI.NET

Trang 11

10

- C n ng c a v t ph thu c vào đ cao c a v t so v i m t đ t, ho c so v i m t v trí

khác đ c ch n làm m c đ tính đ cao, g i là th n ng tr ng tr ng V t có kh i

l ng càng l n và càng cao thì th n ng tr ng tr ng c a v t càng l n

- C n ng c a v t ph thu c vào đ bi n d ng c a v t g i là th n ng đàn h i

- C n ng c a v t do chuy n đ ng mà có g i là đ ng n ng V t có kh i l ng càng

l n và chuy n đ ng càng nhanh thì đ ng n ng càng l n

n ng và đ ng n ng c a nó

16 S chuy n hóa và b o toàn c n ng

- ng n ng có th chuy n hóa thành th n ng, ng c l i th n ng có th chuy n hóa thành đ ng n ng

Ví d : N c trên cao có th n ng r t l n Th n ng này chuy n hóa thành đ ng

n ng làm quay tuabin máy phát đi n

- Trong quá trình c h c, đ ng n ng và th n ng có th chuy n hóa l n nhau, nh ng

c n ng đ c b o toàn

TAILIEUONTHI.NET

Trang 12

CH NG II NHI T H C

1 Các ch t đ c c u t o nh th nào?

- Các ch t đ c c u t o t các h t riêng bi t g i là nguyên t , phân t

- Gi a các nguyên t , phân t có kho ng cách

Ví d : Th m t c c đ ng vào m t c c n c r i khu y lên, đ ng tan và n c có v

ng t Là do khi khu y lên, các phân t đ ng xen l n vào kho ng cách gi a các phân

t n c c ng nh các phân t n c xen vào kho ng cách gi a các phân t đ ng

2 Nguyên t , phân t chuy n đ ng hay đ ng yên?

Các nguyên t , phân t chuy n đ ng không ng ng

Nh m t gi t n c màu xanh vào m t c c n c Sau m t th i gian c c c n c có

màu xanh Hi n t ng này g i là hi n t ng khu ch tán

càng nhanh

TAILIEUONTHI.NET

Trang 13

12

3 Nhi t n ng

- Nhi t n ngc a m t v t là t ng đ ng n ngc a các phân t c u t o nên v t

- Nhi t đ c a v t càng cao thì các phân t c u t o nên v t chuy n đ ng càng nhanh

và nhi t n ng c a v t càng l n

- Nhi t n ng c a m t v t có th thay đ i b ng hai cách: Th c hi n côngho c truy n nhi t

Ví d :

+ Khi c xát mi ng đ ng (th c hi n công), nhi t n ng c a mi ng đ ng t ng và nó

nóng lên

+ Th mi ng đ ng vào c c n c nóng Mi ng đ ng nóng lên, nhi t n ng c a nó t ng

Còn c c n c b l nh đi, nhi t n ng gi m Ta nói c c n c đã truy n cho mi ng đ ng

m t ph n nhi t n ng c a nó

- Nhi t l ng là ph n nhi t n ng mà v t nh n thêm đ c hay m t b t đi trong quá

trình truy n nhi t

- n v c a nhi t n ng và nhi t l ng là jun (J)

4 D n nhi t

Nhi t n ng có th truy n t ph n này sang ph n khác c a m t v t, t v t này sang v t

khác b ng hình th c d n nhi t

- Ch t r n d n nhi t t t Trong ch t r n, kim lo i d n nhi t t t nh t

- Ch t l ng và ch t khí d n nhi t kém

Ví d : Trong nh ng ngày rét, s vào thanh s t ta th y l nh Vì s t là kim lo i, d n

nhi t t t, tay ta truy n m t ph n nhi t n ng cho s t nên ta c m th y l nh

Kh n ng d n nhi t c a m t s ch t:

TAILIEUONTHI.NET

Trang 14

5 i l u B c x nhi t

5.1 i l u

truy n nhi t ch y u c a ch t l ng và ch t khí

Ví d : un n c t d i đáy m lên nhanh sôi h n đun t mi ng m Do đun t d i

lên, l p n c d i nóng lên tr c, ch y lên trên L p n c bên trên l nh h n ch y

xu ng d i C th toàn b n c trong m đ c đun sôi

5.2 B c x nhi t

B c x nhi tlà s truy n nhi t b ng các tia nhi tđi th ng B c x nhi t có th x y ra

c trong chân không

- Nhi t n ng truy n t M t Tr i t i Trái t b ng hình th c b c x nhi t

- V t có b m t càng xù xì và màu càng s m thì h p th tia nhi t càng nhi u

Ví d : Khi đi d i tr i n ng, m c áo màu s m có c m giác nóng h n m c áo sáng

màu

6 Công th c tính nhi t l ng

Nhi t l ng v t c n thu vào đ nóng lên ph thu c vào kh i l ng, đ t ng nhi t đ

c a v t và nhi t dung riêng c a ch t làm v t

Công th c tính nhi t l ng v t thu vào: Qm.c t

Trong đó: Q là nhi t l ng (J),

m là kh i l ng c a v t (kg),

t

 là đ t ng nhi t đ c a v t (0

C ho c K),

c là nhi t dung riêng c a ch t làm v t (J/kg.K)

Ví d : M t m đun n c b ng nhôm có kh i l ng 0,5 kg ch a 2 lít n c 0

25 C

Mu n đun sôi m n c này c n m t nhi t l ng b ng bao nhiêu? Bi t nhi t dung

riêng c a nhôm là 880 J/kg.K, c a n c 4200 J/kg.K

H ng d n gi i:

Nhi t đ khi n c sôi là 0

Kh i l ng c a 2 lít n c là: 2 kg

TAILIEUONTHI.NET

Trang 15

14

Nhi t l ng c n cung c p cho n c là:

Q m c t 2.4200 100 25 630000 J

Nhi t l ng c n cung c p cho m nhôm là:

Q m c  t 0,5.880 100 25 33000 J

Mu n đun sôi m n c này c n m t nhi t l ng là:

QQ Q 630000 33000 663000 J 663 kJ

V y nhi t l ng c n cung c p đ đun sôi n c là 663 kJ

Nhi t dung riêng c a m t ch t cho bi t nhi t l ng c n thi t đ làm cho 1 kg ch t đó

t ng thêm 1 C0

Nhi t dung riêng c a m t s ch t:

Nhi t dung riêng (J/kg.K)

* Trong k thu t và đ i s ng, ng i ta còn dùng calo làm đ n v đo nhi t l ng Calo

là nhi t l ng c n thi t đ làm cho 1 gam n c 0

4 C nóng lên thêm 1 C0 i: 1 calo4, 2 J

7 Ph ng trình cân b ng nhi t

Khi có hai v t truy n nhi t cho nhau thì:

 Nhi t truy n t v t có nhi t đ cao h n sang v t có nhi t đ th p h n cho t i khi

nhi t đ hai v t b ng nhau

 Nhi t l ng v t này t a ra b ng nhi t l ng v t kia thu vào

* Ph ng trình cân b ng nhi t: Qt a ra = Qthu vào

Ví d : xác đ nh nhi t dung riêng c a m t kim lo i, ng i ta b vào nhi t l ng

k ch a 500g n c nhi t đ 0

13 C m t mi ng kim lo i có kh i l ng 400g đ c Tài Liệu Ôn Thi Group

TAILIEUONTHI.NET

Trang 16

nung nóng t i 100 C0 Nhi t đ khi có cân b ng nhi t là 0

20 C Tính nhi t dung riêng c a kim lo i B qua nhi t l ng làm nóng nhi t l ng k và không khí L y

nhi t dung riêng c a n c là 4 190 J/kg.K

H ng d n gi i:

G i nhi t dung riêng c a kim lo i là c1 J / kg.K 

Nhi t l ng do mi ng kim lo i t a ra là:

Q m c t  t 0, 4.c 100 20 32c J

Nhi t l ng n c thu vào là:

Q m c tt 0,5.4190 20 13 14665 J

Nhi t l ng mi ng kim lo i t a ra b ng nhi t l ng n c thu vào:

32c 14665 c 458 J / kg.K



V y nhi t dung riêng c a kim lo i là 458 J/kg.K

8 N ng su t t a nhi t c a nhiên li u

i l ng cho bi t nhi t l ng t a ra khi 1kg nhiên li u b đ t cháy hoàn toàn g i là

n ng su t t a nhi t c a nhiên li u

n v c a n ng su t t a nhi t là J/kg

N ng su t t a nhi t c a m t s nhiên li u:

N ng su t t a nhi t

(J/kg)

* Công th c tính nhi t l ng t a ra khi nhiên li u b đ t cháy hoàn toàn: Qq.m Trong đó: Q là nhi t l ng t a ra (J),

q là n ng su t t a nhi t c a nhiên li u (J/kg),

m là kh i l ng c a nhiên li u b đ t cháy hoàn toàn (kg)

TAILIEUONTHI.NET

Trang 17

16

9 S b o toàn n ng l ng trong các hi n t ng c và nhi t

C n ng, nhi t n ng có th truy n t v t này sang v t khác, chuy n hóa t d ng này

sang d ng khác

Ví d : Dùng tay c xát mi ng đ ng lên m t bàn, mi ng đ ng nóng lên ng n ng

c a tay đã chuy n hóa thành nhi t n ng c a mi ng đ ng

* nh lu t b o toàn và chuy n hóa n ng l ng: N ng l ng không t sinh ra c ng

không t m t đi; nó ch truy n t v t này sang v t khác, chuy n hóa t d ng này

sang d ng khác

10 ng c nhi t

- ng c nhi t là đ ng c trong đó m t ph n n ng l ng c a nhiên li u b đ t cháy

đ c chuy n hóa thành c n ng

- Các đ ng c nhi t đ u tiên là các máy h i n c Chúng có đ c đi m chung là nhiên

li u (c i, than, d u…) đ c đ t cháy bên ngoài xilanh c a đ ng c

- ng c nhi t là đ ng c đ c s d ng r ng rãi nh t hi n nay, nh đ ng c c a xe

máy, ô tô, máy bay, tàu h a…

Hi u su t c a đ ng c nhi t: H A

Q



Trong đó: A là công có ích đ ch y đ ng c nhi t (J),

Q là nhi t l ng do nhiên li u b đ t cháy t a ra (J)

TAILIEUONTHI.NET

Định dạng
Số trang	18
Dung lượng	1,29 MB