Bai_19_Rut_gon_cau_85ed2b74e7

Tiết dạy môn Ngữ Văn 7 1 Tôi đi học 2 Học ăn, học nói, học gói, học mở 3 Tiếng hát ngừng Cả tiếng cười 4 Than ôi! Thời oanh liệt nay còn đâu? > Câu bình thường Có đầy đủ CN VN > Câu rút gọn Lược bỏ CN[.]

1 Tôi đi học.

2 Học ăn, học nói, học gói, học mở.

3 Tiếng hát ngừng Cả tiếng cười.

4 Than ôi! Thời oanh liệt nay còn đâu?

-> Câu bình thường: Có đầy đủ CN - VN

-> Câu rút gọn: Lược bỏ CN

Khôi phục: Chúng ta học ăn, học nói, học gói, học mở.

Khôi phục: Tiếng hát ngừng Cả tiếng cười cũng ngừng.

-> Câu rút gọn: Lược bỏ VN

Các câu in đậm dưới đây thuộc kiểu câu nào? Vì sao?

KIỂM TRA BÀI CŨ

Tiếng Việt - Tiết 83Thứ 5 – 24/1/2019

1 Ví dụ: SGK - 27

Ôi, em Thủy! Tiếng kêu sửng sốt của cô giáo làm tôi giật mình Em tôi bước vào lớp

(Khánh Hoài)

I Thế nào là câu đặc biệt?

I.Thế nào là câu đặc biệt?

2 Nhận xét

BÀI TẬP

Xác định câu đặc biệt và câu rút gọn trong những trường hợp sau:

a Đứng trước tổ dế, ong xanh khẽ vỗ cánh, uốn mình, giương cặp răng rộng và nhọn như đôi gọng kìm, rồi thoắt cái lao nhanh xuống hang sâu Ba giây … Bốn giây … Năm giây … Lâu quá!

(Nguyễn Trí Huân)

b Chim sâu hỏi chiếc lá:

- Lá ơi! Hãy kể chuyện cuộc đời bạn cho tôi nghe đi!

- Bình thường lắm, chẳng có gì đáng kể đâu.

(Truần Hoài Dương)

BÀI TẬP

Xác định câu đặc biệt và câu rút gọn trong những trường hợp sau:

a Ba giây … Bốn giây … Năm giây … Lâu quá! -> Câu đặc biệt

b - Lá ơi! -> Câu đặc biệt

- Hãy kể chuyện cuộc đời bạn cho tôi nghe đi!

- Bình thường lắm, chẳng có gì đáng kể đâu.

Câu rút gọn

Hãy chỉ ra điểm giống và khác nhau giữa câu đặc biệt và câu rút gọn?

Câu rút gọn Câu đặc biệt

Giống

nhau

Khác

nhau

Câu rút gọn Câu đặc biệt Giống

nhau Có cấu tạo gồm một từ hoặc một cụm từ; ngắn gọn, truyền tải thông tin nhanh

- Không được cấu tạo theo

mô hình CN – VN

- Tồn tại độc lập và không khôi phục được CN – VN

I.Thế nào là câu đặc biệt?

2 Nhận xét

1 Ví dụ: SGK - 28

I.Thế nào là câu đặc biệt?

2 Nhận xét

II.Tác dụng của câu đặc biệt

Tác dụng

Câu đặc biệt

Bộc lộ cảm xúc

Liệt kê, thông báo về sự tồn tại của sự vật, hiện tượng

Xác định thời gian, nơi chốn Gọi đáp

Một đêm mùa xuân. Trên

dòng sông êm ả, cái đò cũ

của bác tài Phán từ từ trôi.

(Nguyên Hồng)

Đoàn người nhốn nháo

lên Tiếng reo Tiếng vỗ

tay.

(Nam Cao)

“Trời ơi!”, cô giáo tái mặt

và nước mắt giàn giụa Lũ

X

1 Ví dụ: SGK - 28

I.Thế nào là câu đặc biệt?

2 Nhận xét

II.Tác dụng của câu đặc biệt

a Một đêm mùa xuân -> Xác định thời gian, nơi chốn

b Tiếng reo Tiếng vỗ tay -> Liệt kê, thông báo về sự tồn tại của

sự vật, hiện tượng.

c Trời ơi! -> Bộc lộc cảm xúc

d - Sơn! Em Sơn! Sơn ơi!

1 Ví dụ: SGK - 28

I.Thế nào là câu đặc biệt?

2 Nhận xét

II.Tác dụng của câu đặc biệt

Câu đặc biệt thường dùng để:

- Xác định thời gian, nơi chốn;

- Liệt kê, thông báo về sự tồn tại của sự vật, hiện tượng;

- Bộc lộc cảm xúc;

- Gọi đáp.

3 Ghi nhớ

-> Trong cuộc sống đời thường, sử dụng câu đặc biệt

để truyền tải thông tin nhanh, gây sự chú ý.

Ví dụ: - Trộm! Trộm! Làng nước ơi !

- Cướp ! Cướp !Bà con ơi !

TRONG CUỘC SỐNG, SỬ DỤNG CÂU ĐẶC BIỆT

CÓ TÁC DỤNG ?

III Luyện tập

Bài tập 1+2

CÂU ĐẶC BIỆT

Tiết 83

II Tác dụng của câu đặc biệt

I Thế nào là câu đặc biệt?

Loại câu

Tác dụng Câu đặc biệt Câu rút gọn

Loại câu

Tác dụng Câu đặc biệt Câu rút gọn

a) - Có khi được … dễ thấy.

- Nhưng … trong hòm.

- Nghĩa là… kháng chiến.

- Làm cho lời văn ngắn gọn, thông tin nhanh, tránh lặp từ …

b ) Ba giây… Bốn

giây…Năm

giây… Lâu quá!

- Xác định, gợi tả thời gian

- Bộc lộ trạng thái cảm xúc

c) Một hồi còi. - Thông báo về sự có mặt

của sự vật, hiện tượng.

- Hãy kể … đi!

- Bình thường… đâu - Làm cho lời văn ngắn gọn, thông tin nhanh,

tránh lặp từ …

Bài tập 3: Viết một đoạn văn ngắn (khoảng 5 – 7 câu) tả cảnh quê hương em, trong đó có một vài câu đặc biệt.

Gợi ý:

- Nội dung: Cảnh quê hương em

- Hình thức: ngắn gọn (khoảng 5 - 7 câu) có sử dụng câu đặc biệt

CÂU ĐẶC BIỆT

Quê hương! Hai tiếng thân thương Quê tôi thật đẹp Thật êm ả Tôi yêu quê tha thiết như tình yêu của đứa con dành cho người mẹ Ôi, quê hương Nơi tôi sinh ra và lớn lên trong lời ru ngọt ngào như tiếng sóng vỗ về đôi bờ sông xanh Nơi ấy đã ghi dấu biết bao kỉ niệm êm đềm của tuổi thơ Bởi thế, dù đi đâu, tâm hồn tôi vẫn luôn hướng về quê hương.

0 đ

Đặt một đoạn đối thoại trong đó có dùng câu đặc biệt.

D Hãy thêm một câu đặt biệt bộc lộ cảm xúc vào phần văn bản sau:

con sông êm đềm với con đò quê hương sẽ trở thành dòng sông

chết

ENêu tác dụng của câu đặc biệt

F

A

Trong 2 mục a và b, phần gạch chân trong mục nào là câu đặc biệt?

a Đêm cuối đông, mọi tiếng động trong nông trường đã im bặt từ lâu.

b Đêm cuối đông Mọi tiếng động trong nông trường đã im bặt từ lâu.

không quản ngại.

nhµ:

1/ Học và nắm vững kiến thức của bài học

2/ Hoàn thành các bài tập

3/ Soạn bài mới: Bố cục và phương pháp lập luận trong bài văn nghị luận.

- Đọc lại bài “Tinh thần yêu nước của nhân dân ta”

Tìm bố cục và cách lập luận trong bài

- Xem sơ đồ trong SGK/ 30 để xác lập luận điểm trong từng phần và mối quan hệ giữa các phần.