TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM → duyên dáng, lịch thiệp → Cốm gắn liền với vẻ đẹp duyên dáng, lịch thiệp của con người.. → Cốm được làm ra từ hương vị thanh khiết của đ
Trang 1( Thạch Lam )
Trang 2Cảm nhận được phong vị đặc sắc, nét đẹp văn hoá
trong một thứ quà độc đáo và giản dị của dân tộc
Thấy và chỉ ra được sự tinh tế, nhẹ nhàng mà sâu sắc
trong lối văn tuỳ bút của Thạch Lam
Trang 3CẤU TRÚC BÀI HỌC Phần 1: Giới thiệu bài mới.
Phần 3: Đọc và tìm hiểu chi tiết.
* Hoạt động 1: Nguồn gốc, sự hình thành của cốm
Trang 4- Ông có sở trường về truyện ngắn
và thành công trong tuỳ bút
- Thạch Lam ( 1910 - 1942) sinh
tại Hà Nội, tên thật là Nguyễn
Tường Lân
- Văn của Thạch Lam nhẹ nhàng
tinh tế, giàu chất thơ, nhân ái
Trang 5NHỮNG TÁC PHẨM CỦA NHÀ VĂN THẠCH LAM
Trang 6của lúa non : Cốm" in
trong tập tuỳ bút “Hà Nội Băm sáu phố phường”
(1943)
Trang 7vẻ đẹp của cốm và cách thưởng thức cốm
Trang 8* Đặc điểm của tuỳ bút:
Tuỳ bút thường thiên về biểu cảm, nên gần với thơ
* Khái niệm tuỳ bút: Là thể văn, ghi chép về những hình ảnh và sự việc có thực mà nhà văn quan sát được
từ đó bộc lộ cảm xúc, suy nghĩ của mình trước các hiện tượng và vấn đề của đời sống
Bên cạnh đó nó còn có yếu tố nghị luận, suy tư, triết lí Mặc dù tuỳ bút không có cốt truyện nhưng đều có cảm hứng chủ đạo
* Phương thức biểu đạt:
Kết hợp nhiều phương thức miêu tả, biểu cảm, bình luận trên nền biểu cảm
Trang 9TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
4 Bố cục:
Trang 10TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
+ Tiếp đến “nhũn nhặn”: Cảm nghĩ về giá trị cốm.
+ Phần còn lại: Bàn về sự thưởng thức cốm.
Trang 11TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
Trang 12TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
- Mùi thơm của bông lúa non.
- Cách miêu tả : từ khái quát
đến cụ thể : Từ cánh đồng
lúa bát ngát xanh Hương vị
thơm mát của bông lúa, hạt
làm trĩu thân lúa còn tươi, ngửi thấy cái mùi thơm mát của bông lúa non không? Trong cái vỏ xanh kia, có một giọt sữa trắng thơm, phảng phất hương vị ngàn hoa cỏ Dưới ánh nắng, giọt sữa dần dần đông lại, bông lúa càng ngày càng cong xuống, nặng vì cái chất quý trong sạch của Trời”
Trang 13TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
Trang 14TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
Đọc đoạn văn sau và cho biết: Cách chế biến cốm có
đơn giản không?
Trang 15TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
- Người có chuyên môn
- Truyền từ đời này qua đời khác
- Bí mật, trân trọng, khắt khe, giữ gìn
Cách chế biến công phu, nhiều công đoạn và đòi hỏi sự khéo léo.
Trang 16CÁC SẢN PHẨM LÀM TỪ CỐM:
Trang 17TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
Thạch Lam
II ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHI TIẾT:
1 Nguồn gốc, sự hình thành của cốm:
Đọc đoạn văn sau và cho biết: Hình ảnh cô hàng cốm
được miêu tả thông qua những chi tiết nào?
“Cái cô gái Vòng làm ra thứ cốm dẻo và thơm ấy Các người của Hà Nội 36 phố phường vẫn thường ngóng trông cô hàng cốm xinh xinh, áo quần gọn ghẽ,với cái dấu hiệu đặc biệt là cái đòn gánh hai đầu cong vút lên như chiếc thuyền rồng…”
Trang 18TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
→ duyên dáng, lịch thiệp
→ Cốm gắn liền với vẻ đẹp duyên
dáng, lịch thiệp của con người
→ Yêu quí trân trọng cội nguồn
trong sạch, đẹp đẽ, giàu sắc thái
dân tộc của cốm.
Cốm gắn liền với vẻ đẹp con
người và con người làm lên vẻ
đẹp cho cốm.
Yêu quý trân trọng, cội nguồn
trong sạch đẹp đẽ của cốm
→ Cốm được làm ra từ hương vị thanh khiết của đồng quê, sự khéo léo của con người
Trang 19TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
Thạch Lam
II ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHI TIẾT:
1 Nguồn gốc, sự hình thành của cốm:
2 Cảm nghĩ về giá trị của cốm:
Cốm được làm ra từ hương vị thanh khiết của đồng quê,
sự khéo léo của con người
2 Cảm nghĩ về giá trị của cốm:
Lời bình luận 1: “Cốm là thức quà riêng biệt của đất nước là thức dâng của những cánh đồng lúa bát ngát xanh, mang trong hương vị tất cả cái mộc mạc, giản dị và thanh khiết của đồng quê nội cỏ
An Nam.” gợi cho em cách hiểu mới mẻ nào về cốm?
Trang 20TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
thanh khiết của đồng quê.
- Cốm là quà quê, thức quà
thiêng liêng.
→ Cốm là thức quà thiêng liêng, kết tinh hương vị thanh khiết của đồng quê.
Trang 21TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
Thạch Lam
II ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHI TIẾT:
1 Nguồn gốc, sự hình thành của cốm:
2 Cảm nghĩ về giá trị của cốm:
Theo dõi lời bình luận 2 !
‘‘…không còn gì hợp hơn với sự vương vít của tơ hồng, thức quà trong sạch, trung thành như các việc lễ nghi
Hồng cốm tốt đôi…Và không bao giờ có hai màu lại hoà hợp hơn được nữa: màu xanh tươi của cốm như ngọc thạch quý , màu đỏ thắm của hồng như ngọc lựu già Một thứ thanh đạm , một thứ ngọt sắc , hai vị nâng đỡ nhau để
hạnh phúc được lâu bền
? Tác giả bình luận về vấn đề gì ?
- Cốm là thức quà thiêng liêng, kết tinh hương vị thanh khiết của đồng quê.
Trang 22TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
vị lâu bền - hạnh phúc bền lâu -
Sự hoà hợp của triết lý âm dương
-> Cốm góp phần cho nhân duyên của con người tốt đẹp hơn
- Cốm làm quà sêu tết, góp phần trong hạnh phúc lứa đôi của con người.
->2 giá trị: vật chất - văn hoá
tinh thần (nét đẹp của văn hoá
Trang 24TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
Thạch Lam
II ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHI TIẾT:
3 Bàn về sự thưởng thức cốm:
Hỡi các bà mua hàng ! Chớ có
thọc tay hay mân mê thức quà thần
tiên ấy, hãy nhẹ nhàng mà nâng đỡ, chút chiu mà vuốt ve Phải nên
kính trọng cái lộc của trời, cái khéo léo của người , và sự cố sức tiềm tàng và nhẫn nại của thần Lúa Sự thưởng thức của các bà sẽ được trang nhã và đẹp đẽ hơn,và cái vui cũng sẽ tươi sáng hơn nhiều lắm.
Cốm không phải là thức quà của
người ăn vội ; ăn cốm phải ăn
từng chút ít, thong thả và ngẫm
nghĩ.
Lúc bấy giờ ta mới thấy thu lại cả
trong hương vị ấy,cái mùi thơm
phức của lúa mới,của hoa cỏ dại
ven bờ …cái tươi mát của lá
non…cái dịu dàng thanh đạm của
loài thảo mộc.
Trang 25TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
+ Mua cốm: nhẹ nhàng, nâng niu.
→ Cảm nhận, giữ gìn, nâng niu trân trọng phong tục tập quán tốt đẹp vì đó là nét văn hoá ẩm thực của người Việt.
* Thưởng thức cốm bằng:
+ Khứu giác: Mùi thơm của lúa + Vị giác: Chất ngọt của cốm + Thị giác: Màu xanh.
+ Xúc giác: Tươi mát của lá.
+ Sự suy tưởng: Cái dịu dàng, thanh đạm.
- Cốm là lộc của Trời, là sự khéo léo của con người, là sự tiềm tàng nhẫn nại của thần Lúa.Cốm là sản phẩm kết tinh từ nhiều giá trị thiên nhiên,trời đất,con người.Lời đề nghị của tác giả với những người mua và thưởng thức cốm,thanh nhã,có văn hoá
Trang 26TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
Thạch Lam
II ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHI TIẾT:
3 Bàn về sự thưởng thức cốm:
- Cách ăn: Phải ăn từng chút một, thong thả và ngẫm nghĩ
- Phải có thái độ trân trọng, nâng niu và gìn giữ
Trang 27TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
Thạch Lam
II ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHI TIẾT:
3 Bàn về sự thưởng thức cốm:
- Cách ăn: Phải ăn từng chút một, thong thả và ngẫm nghĩ
- Phải có thái độ trân trọng, nâng niu và gìn giữ
III TỔNG KẾT:
1 Nghệ thuật:
? Qua những nét nghệ thuật đó, cho
em hiểu những nội dung gì từ văn bản
“ Một thứ quà của lúa non : Cốm” ?
Trang 28TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
- Cốm là một thứ quà đặc sắc vì nó được kết tinh từ nhiều
vẻ đẹp : Vẻ đẹp của hương vị và màu sắc đồng quê vẻ đẹp của người chế biến , của tục lệ nhân duyên , của cách mua
Trang 29Click the Quiz button to edit this quiz
Trang 30Click the Quiz button to edit this quiz
Trang 31Click the Quiz button to edit this quiz
Trang 32TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
Trang 33TIẾT 57 VĂN BẢN : MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM
Thạch Lam
* Hướng dẫn về nhà:
- Viết một đoạn văn ngắn (khoảng 15 dòng) nói lên cảm xúc sâu sắc của em sau khi học xong văn bản "Một thứ quà của lúa non : Cốm"
-Chọn học thuộc một đoạn văn trong bài
mà em yêu thích -Đọc và tìm hiểu tiết 58 “Chơi chữ”
Trang 34CHÀO TẠM BIỆT
HẸN GẶP LẠI
Xin cảm ơn các em đã
chú ý lắng nghe!